ေကာသလမင္းႀကီးအိမ္မက္ (၁၆) ခ်က္ (အစ/အဆံုး)

ေကာသလမင္းႀကီးအိမ္မက္ (၁၆) ခ်က္ (အစ/အဆံုး)
================================

အိမ္မက္ (၁)

အရပ္ေလးမ်က္ႏွာမွ ေလးခုေသာ ႏြားလားဥသဘ႐ို႕သည္ လာလတ္၍ မင္းရင္ျပင္၌ ခတ္မည္ဟု ေအာ္ျမည္ၾကံဳးဝါးလွ်က္ မခတ္ပဲသာလွ်င္ ဖယ္လားလီကုန္သည္ဟု ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာ မင္းမ်ားလက္ထက္ အရပ္ေလးမ်က္ႏွာ၌ မိုးသည္ ရြာအံ့သကဲ့သို႔ ထိန္႔ႀကိဳးလွ်က္ မရြာပဲသာလွ်င္ ရႊင့္ပ်က္လားကုန္လတၱံ႔။ ထိုအခါ ေကာက္ပဲသီးႏွံမ်ားပ်က္စီး၍ ၿမိဳ႕ျပည္ရြာအတြင္း စပါးဆန္ရီယွားပါးကာ အငတ္ဖီးႀကီးဆိုက္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၂)

ငယ္ႏုနယ္၍ အေညွာက္စို႔ေသာ အပင္မ်ား သီးပြင့္လတ္သည္ကို ျမင္မက္သည္မွာ
ေနာင္အခါ ဆုတ္ကပ္ကာလ လူ႔သက္တန္းတိုေသာကာလ၌ ေယာကၤ်ားမိန္းမမ်ားသည္
ထက္သန္ျပင္းျပေသာ ရာဂဟိကုန္သည္ျဖစ္၍ ငယ္ရြယ္စဥ္အခါ၌ပင္ အိမ္ေထာင္ျပဳျခင္း၊ သားမြီးျခင္းအလုပ္ကို ျပဳကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၃)

ႏြားမႀကီးမ်ားသည္ မိမိ၏မြီးခါစႏြားမငယ္မ်ား၏ႏို႔ကိုစို႔သည္ဟု ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားအား အ႐ိုအေသျပဳျခင္းေပ်ာက္ကင္းကာ အမိအဖ၊ ေယာကၡမစသည့္သက္ႀကီးမ်ားသည္ မွီခိုရာမဟိကုန္သည္ျဖစ္၍ မိမိ႐ို႕၏သားသမီး၊သားမက္ေခၽြးမအစဟိသည္မ်ားထံ၌ ကပ္ခိုမွီခို၍ ၿငိဳျငင္ညိႇဳးငယ္စြာ အသက္မြီးရကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၄)

လွည္းမ်ား၌ ဝန္ကိုေဆာင္ႏိုင္ေသာႏြားႀကီးရို႕အား မတပ္မူဘဲ ႏြားငယ္ရို႕ကိုသာ တပ္ကုန္၏။
ႏြားငယ္ရို႕သည္လည္း ဝန္ကိုမႏိုင္ဘဲ လွည္းမ်ားကိုဆြဲျခင္းငွာ မတတ္ႏိုင္သည္ကို ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာ မင္းမ်ားလက္ထက္၌ သက္ႀကီးဝါႀကီး ပညာဟိေသာသူမ်ားအား အမတ္၊ တရားသူႀကီးအစဟိေသာရာထူးရာခံမ်ားကို မခန္႔မူဘဲ အသက္၊ ဝါ၊ ပညာငယ္ေသာ လူငယ္မ်ားကိုသာ ခန္႔ထားမူလတၱံ႔။ ထိုအခါ အခြင့္အေရးမသိ၊ မေတာ္မမွန္ျဖစ္၍ အမႈမၿပီး၊ အက်ဳိးမၿပီးဟိလတ္ေသာအခါ၀ယ္ လူငယ္မ်ားသည္ မိမိ႐ို႕၏ရာထူးစည္းစိမ္ကို စြန္႔ကုန္လတၱံ႔။ လူႀကီး႐ို႕သည္လည္း ငါရို႕မွာ အပပရံလူရာျဖစ္၏ဟု လ်စ္လွ်ဳျပဳ၍ နီကုန္လတၱံ႔။ သို႔ျဖစ္၍ တရားမေစာင့္ အမႈမၿပီးျဖစ္လတ္သည္ႏွင့္ မင္းႏွင့္တကြ တိုင္းျပည္ၿမိဳ႕ရြာ ဆုတ္ယုတ္ပ်က္စီးကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၅)

ခံတြင္းပါးစႏွစ္ခုဟိေသာျမင္းသည္ ေကၽြးေသာမုေယာစပါးကို ခံတြင္းႏွစ္ခုျဖင့္စားသည္ဟု ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာ မင္းမ်ားလက္ထက္၌ တရားမေစာင့္ေသာ တရားသူႀကီးရို႕သည္ ႏွစ္ဖက္ေသာအမႈသည္မ်ားထံမွ ပီးခြံ႕ေသာ တံစိုးလက္ေဆာင္ကိုစား၍ အမႈကို မမွန္မကန္ ဆံုးျဖတ္ကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၆)

အသျပာအဖိုးတသိန္းထိုက္ေသာ ရႊီခြက္ကို ခဲ၀ါဖိုအား က်င္ငယ္စြန္႔ရန္ပီး၏။ ခဲ၀ါဖိုသည္လည္း ထိုရႊီခြက္၌ က်င္ငယ္စြန္႔သည္ဟု ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာမင္းမ်ားလက္ထက္၌ အမ်ဳိးျမတ္ေသာသူ႐ို႕သည္ အခ်ီအေျမႇာက္မခံရ။ ဆင္းရဲ၍ အမ်ဳိးယုတ္ေသာသူ႐ို႕သည္ အစိုးတရႁကြယ္ဝခ်မ္းသာျဖစ္ကုန္လတၱံ႔။ ထိုအခါ အမ်ဳိးျမတ္သူေတာ္ေကာင္းရို႕သည္ အသက္မြီးျခင္းငွာ မတတ္ႏုိင္သည္ျဖစ္၍ မိမိ႐ို႕၏သမီးသားမ်ားအား အမ်ဳိးယုတ္သူမ်ားႏွင့္ ထိမ္းျမားပီးစပ္၍ အသက္မြီးကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၇)

တေယာက္ေသာေယာကၤ်ားသည္ အင္းပ်ဥ္၌ထိုင္လွ်က္ လြန္ကိုက်စ္၍ ၿခီရင္း၌ထား၏။
ထုိအင္းပ်ဥ္ေအာက္၌ဟိေသာ ဆာေလာင္ေသာခဲ၀ါမသည္ ထိုေယာကၤ်ားမသိစဥ္လွ်င္ ထိုလြန္ကိုစား၏ဟု ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ မိမၼ႐ို႕သည္ အစားအေသာက္၊ အနီအထို္င္၊ အလားအလာစသည္မ်ား၌ ေလာ္လီေဖာက္ျပားျခင္းဟိသည္ျဖစ္၍ မိမိ၏လင္ေယာကၤ်ားက ဆင္းရဲၿငိဳျငင္စြာ ရွာဖြီစုေဆာင္းအပ္ေသာ ဥစၥာပစၥည္းမ်ားကို အ၀တ္အထည္၊ အေပ်ာ္အပါး၊ အေသာက္အစား၌လည္းေကာင္း၊ အေမွ်ာင္လင္ငယ္ထားျခင္း၌လည္းေကာင္း ျဗန္းစိကာရျဖဳန္းတီးကုန္လတၱံ႔။ ခဲ၀ါမသည္ မသိစဥ္ ခိုးစားသကဲ့သို႔ အိမ္သူမိမၼသည္လည္း ဤသို႔တိတ္တဆိတ္ ျဖဳန္းတီးခိုးစားျဖစ္ကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၈)

ရီမဟိေသာအိုးမ်ားျဖင့္ ျခံရံအပ္ေသာ အင္ဒံုႀကီးတလံုးကိုျမင္၍ လူအမ်ားသည္ အရပ္သွ်စ္မ်က္ႏွာမွ ရီကိုခပ္ယူလာလွ်က္ ထိုအင္ဒံုႀကီးထဲသို႔သာလွ်င္ ရီကိုေလာင္းထည့္ကုန္၏။ ေလာင္းထည့္အပ္ေသာ ရီသည္ ျပည့္၀ွန္၍က်ကုန္၏။ ဤသို႔လွ်င္ အဖန္တလဲလဲ အင္ဒံုႀကီးထဲသို႔သာေလာင္းထည့္လွ်က္ ရီမဟိအခြံျဖစ္ကုန္ေသာ တျခားေသာ အရံအိုးမ်ားအတြင္းထဲသို႔ကား မည္သူမွ် မေလာင္းမထည့္ပဲနီသည္ကို ျမင္မက္သည္မွာ
ေနာင္အခါ မတရားေသာ မေကာင္းေသာမင္းမ်ားလက္ထက္၌ မင္းႏွင့္တကြ လူအမ်ားပါ တရားပ်က္ကြက္၊ ၾသဇာညံ့ဖ်င္း၊ ဆင္းရဲျခင္းသို႔ေရာက္ကုန္လတၱံ႔။ ထိုအခါ မင္းအစိုးရသည္ ဆင္းရဲသားမ်ားအား မင္း၏အက်ဳိးစီးပြားအဘို႔ကိုသာလွ်င္ လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္စီ၍ မင္း႐ို႕သည္သာ ျပည့္စံုစြာ အက်ဳိးစီးပြားခံစားရကုန္၏၊ ဆင္းရဲသူ ဆင္းရဲသားမ်ားမွာမူကား ရီမျဖည့္မျပည့္သာအိုးပမာကဲ့သို႔ တစံုတရာအက်ိဳးခံစားခြင့္မဟိမူပဲ ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးသို႔ေရာက္ကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၉)

နက္လွ်ဥ္းက်ယ္ဝန္းေသာ ရီကန္ႀကီးတခုတြင္ သတၱဝါမ်ားဆင္း၍ ရီေသာက္လတ္၏။ ကန္၏အလယ္ ရီနက္ရာ၌ ရီသည္ေနာက္၍ ကန္နားဝန္းက်င္ သတၱဝါမ်ားဆင္းနင္းရာ ရီတိမ္ရာ အရပ္၌မူကား ရီသည္ ႀကိဳင္လွ်က္နီ၏ဟု ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာ မင္းမ်ားသည္ မတရားအုပ္စိုး၊ တံစိုးလဘ္စား၍ အညႇာအတာကင္းမဲ့ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္သည္ျဖစ္၍ ျပည္သူမ်ားအေပၚတြင္ အေထြအထူးမ်ားျပားစြာေသာ အခြန္အတုတ္မ်ားကို ေကာက္ခံယူလတၱံ႔။ ထုိအခါ လူအမ်ားသည္ တစံုတရာ မပီးေဆာင္ႏိုင္သည္ျဖစ္၍ ပင္ပန္းဆင္းရဲစြာျဖင့္ ၿမိဳ႕ႀကီးရြာႀကီးအရပ္မ်ားကို စြန္႔ခြါလွ်က္ ကၽြန္းရြာဇနပုဒ္အရပ္မ်ားသို႔ လားေရာက္နီထိုင္ရကုန္လတၱံ႔။ ကန္၏အလယ္တြင္ေနာက္၍ ကန္နားေဘး၀န္းက်င္ ရီႀကိဳင္လွ်က္နီသကဲ့သို႔ ၿမိဳ႕လယ္ရြာလယ္၌ လူသံတိတ္ဆိတ္၍ ရပ္စြန္ျပည္စြန္၌မူကား လူစည္ကားလတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၁၀)

တလံုးတည္းေသာအိုးျဖင့္ တခ်ိန္တည္းခ်က္ေသာထမင္းသည္ တခ်ဳိ႕ေပ်ာ့၏၊ တခ်ဳိ႕မနပ္၊ အခ်ဳိ႕နပ္၏။ ဤသို႔ ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာ မင္းမ်ားလက္ထက္၌ မိုးကြက္ၾကားရြာလတၱံ႔။ ထိုအခါ တခ်ဳိ႕နီရာ၌ မိုးမ်ား၍ ေကာက္ပဲသီးႏွံ ပ်က္အံ့။ တခ်ဳိ႕နီရာ၌ မိုးနည္း၍ ပ်က္အံ။ တခ်ဳိ႕နီရာ၌ မိုးမွန္၍ ေကာင္းအံ။ ဤသို႔လွ်င္ ထမင္းအိုးတြင္ ျမင္ေသာ ထမင္းကဲ့သို႔ ေကာက္ပဲသီးႏွံ သံုးလီေထြျပားျဖစ္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၁၁)

အဖိုးအသျပာတသိန္းထိုက္တန္ေသာ စႏၵကူးႏွစ္ကို စိမ္ရည္ဖတ္ျဖင့္ ေရာင္းစားသည္ကို ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ ငါဘုရား၏သာသနာေတာ္ ဆုတ္ယုတ္ေသာကာလ၌ လာဘ္လာဘကိုမက္ေမာ၍ ရဟန္းအလဇၨီ လူအလဇၨီမ်ားသည္ ဆြမ္း၊ ဆီး၊ ေက်ာင္း၊ သကၤန္း ဥစၥာပစၥည္းစသည္မ်ားကို အလိုဟိကုန္သည္ျဖစ္၍ လမ္းခြဆံု၊ အိမ္ႀကိဳအိမ္ၾကား ေက်ာင္းႀကိဳေက်ာင္းၾကားအရပ္၌ ငါဘုရား၏တရားေတာ္ကို ေဟာၾကားလတၱံ႔။ နိဗၺာန္အဘို႔အလို႔ငွာ ေဟာေတာ္မူအပ္ေသာ အလြန္မြန္ျမတ္ေသာတရားေတာ္ကို တပဲ၊ တမူး၊ တက်ပ္၊ တျပားစသည္ျဖင့္ ကိုယ့္ဘိုးအက်ဳိးအလို႔ငွာ ေရာင္းစားေဟာေျပာကုန္သည္ျဖစ္၍ အသျပာတသိန္းထိုက္တန္ေသာ စႏၵာကူးႏွစ္ကို စိမ္ရည္ဖတ္ျဖင့္ေရာင္းစားသကဲ့သို႔ အဖိုးနည္းအက်ိဳးမဲ့ျဖစ္ကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္(၁၂)

ဗူးေခါင္းသည္ ရီ၌ ျမဳတ္သည္ဟု ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာ မင္းမ်ားလက္ထက္၌ အမ်ဳိးယုတ္မ်ားသာ ရာထူးစည္းစိမ္ခံစားရသည္ျဖစ္၍ အမ်ဳိးယုတ္တိ တန္ခိုးအာဏာႀကီးထြားလွ်က္ အရာရာတြင္ လူတြင္က်ယ္လုပ္ကာ သူရို႕တိ၏စကားသာလွ်င္ ဗူးေခါင္းရီ၌ နစ္ျမဳတ္သကဲသို႔ ျမဳတ္၍ တည္ကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၁၃)

ေက်ာက္ဖ်ာႀကီး ရီတြင္ေပၚသည္ဟုျမင္မက္သည္မွာ
ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာ မင္းမ်ားလက္ထက္၌ တတ္လိမၼာေသာ ပညာဟိစကားကို သူမိုက္မ်ားက မနာယူ။ ေက်ာက္ဖ်ာႀကီးသည္ ရီတြင္ေပၚသကဲ့သို႔ နစ္ျမဳတ္ျခင္းမဟိ၊ မတည္မၿမဲဟိကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၁၄)

ဖားသူငယ္မသည္ ႃမြီေဟာက္ႀကီးကို စားမ်ိဳ၍ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ လူအမ်ားသည္ ျပင္းထန္ေသာရာဂဟိကုန္သည္ျဖစ္၍ ကိေလသာအလို႔ငွာ ငယ္ရြယ္ေသာမယားေနာက္သို႔ လံုးဝဥသုန္ ေကာက္ေကာက္လိုက္ကုန္လတၱံ႔။ အလုပ္မႈအကိုင္မႈ၊ ပစၥည္းဥစၥာမႈ၊ ေက်းကၽြန္မႈ၊ စီမံခန္႔ခြဲမႈစေသာ အရပ္တကာ၌ လင္ေပၚတြင္ ၾသဖာလႊမ္းမိုးအုပ္စိုးျခင္းျပဳလတ္သည္ျဖစ္ရကား ဖားသူငယ္မသည္ အဆိပ္ျပင္းေသာ ႃမြီေဟာက္ႀကီးကိုစားမ်ဳိသကဲ့သို႔ ျဖစ္ကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၁၅)

အေရာင္မဲ၍ အရုပ္ဆိုးေသာ က်ီးမ်ားကို ရႊီ၏အဆင္းသ႑န္ဟိေသာ ဟသၤာငွက္မ်ားက ျခံရံလွ်က္နီလတ္သည္ကို ျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ အားနည္းေသာ မင္းမ်ားလက္ထက္၌ ထုိမင္းမ်ားသည္ ဆင္စီးျမင္းစီးစေသာအတတ္မ်ား၌ မလိမၼာမကၽြမ္းက်င္ရကား စစ္ထိုးျခင္း၌ မရင့္ရဲသည္ျဖစ္ကုန္လတၱံ႔။ ထိုအခါ တုိင္းျပည္ႏိုင္ငံ ဆံုးယံႈးမည္ကိုေၾကာက္၍ ဇတ္ျခားအမ်ဳိးယုတ္မ်ားအားသူေကာင္းျပဳ၍ အမ်ိဳးႏြယ္တူ သူေကာင္းသားမ်ားမွာ ကိုးကြယ္မရျဖစ္ကာ အစိုးရျခင္း၌တည္ကုန္ေသာ ဇတ္ျခားအမ်ဳိးယုတ္မ်ားထံ၌ ခစားရကုန္လတၱံ႔။

အိမ္မက္ (၁၆)

ဆိတ္သည္ က်ားကို လိုက္သတ္စား၍ က်ားသည္ေၾကာက္လွ်က္ ဆိတ္ကိုျမင္လွ်င္ အ၀ီးကပင္ ေတာၿခံဳထဲသို႔၀င္ၿပီးသည္ကိုျမင္မက္သည္မွာ ေနာင္အခါ တရားမေစာင့္ေသာ မင္းမ်ားလက္ထက္၌ အမ်ဳိးယုတ္မ်ားအစိုးရသည္ျဖစ္၍ အမ်ဳိးျမတ္သူမ်ား မထင္မရွားျဖစ္ကုန္လတၱံ႔။ အမ်ဳိးယုတ္သူမ်ားမွာ မင္းကၽြမ္းဝင္သည္ျဖစ္၍ တရားယံုးေတာ္၌ ၾသဇာလႊမ္းလွ်က္ အမ်ဳိးျမတ္သူရို႕၏ဘိုးဘပိုင္လယ္ၿမီဥစၥာမ်ားကို မတရားသိမ္းယူလွ်က္ တရားတေဘာင္ျဖစ္လွ်င္ တန္ခိုးမဲ့သူမ်ားအား ဖိႏွိပ္ညွင္းဆဲ သတ္ပုတ္ၿခိမ္းေျခာက္ ႏွင္ထုတ္အႏိုင္က်င့္ကုန္သည္ျဖစ္လတၱံ႔။ ထိုအခါ အမ်ဳိးျမတ္သူမ်ားမွာ ေၾကာက္လန္႔ကုန္သည္ျဖစ္ရ၍ မိမိ၏လယ္ယာဥစၥာကၽြဲႏြားမ်ားကို ပီးစြန္႔လွ်က္ ထြက္ၿပီးတိမ္းေယွာင္ရကုန္အံ့။ ထိုမွတပါး အက်င့္သီလဟိေသာ ရဟန္းမ်ားကို အက်င့္သီလမဲ့ေသာ ရဟန္းမ်ားက ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္သျဖင့္ ေတာသို႔၀င္၍ ပုန္းေအာင္းရလတၱံ႔။ ဤသို႔လွ်င္ အမ်ဳိးေကာင္းသူေတာ္ေကာင္းမ်ားသည္ ကၽြတ္ရာလြတ္ရာ အရပ္တကာသို႔ ၿပီးလႊားပုန္းေအာင္း ခိုလံႈရကုန္လတၱံ႔။

ေကာသလမင္းႀကီးမီး၍ ဗုဒၶဘုရားအသွ်င္ျမတ္ကိုယ္ေတာ္တိုင္ ေျဖၾကားေတာ္မူအပ္ေသာ ေကာသလမင္းႀကီးအိမ္မက္ (၁၆) ခ်က္ ဤတြင္ၿပီး၏။

(ရခိုင္ေပါင္းကူး သာလွဦး)

၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ဇႏၷ၀ါရီလ (၂၆) ရက္ တလလၤာနိ။ ညည့္ တစ္ဆယ့္တစ္ခ်က္တီး ရြီးၿပီးဆံုး၏။

အစြန္းေရာက္ သတ္ပံုမ်ား

အစြန္းေရာက္ သတ္ပံုမ်ား
================
စိုက္ေတြၿမိဳ႕သားတေယာက္
အၤက်ီအသိုက္၀တ္လို႔
ကၽြီးေရထမင္းကိုစားလို႔
တြီးယင္းတြီးယင္းလမ္းေလွ်ာက္ပါလတ္စြာ
ေအပိုင္ ခ်ိဳက္ဖို႔ေကာင္းစြာမဟုတ္
ဘီးကို ဖယ္ပါ
ငါ့မီးခြန္းကို ၿဖီပါ
ငါ့ကို ၀ီမဖန္ကဲ့
မလိုအပ္စြာကို ၀ီးပစ္လိုက္ေ
ေအကိစၥ အရီးႀကီးေရ
လုပ္ၿဖိဳက္ေအာင္ လုပ္ပါ
ဆြီးႏြီးတိုင္ပင္ပါ
ဆရာမကို လီးစားပါေရ။

(သာလွဦး)

ပါရာစိက ေလးပါး

ပါရာစိက ေလးပါး
===========

လူမွာ လူသတ္မႈ
ဘုန္းႀကီးမွာ ကာမမႈ
ေတာ္လွန္ရီးမွာ လက္နက္ခ်မႈ
စာပီမွာ သတ္ပံုဖ်က္မႈ
ေလးမႈပါရစိက
မလြတ္ကလွ်င္ ပါယ္ရြာလားျခင္းအေၾကာင္းတည္း --။

(သာလွဦး)

သာသနာဖ်က္ သတ္ပံုပ်က္

သာသနာဖ်က္ သတ္ပံုပ်က္
================

သီရာသီဖို႔
၀မ္းက်မတန္႔
လစန္႔႔ေကာင္ခါနီးေသာ္လည္း --။

(သာလွဦး)

၀ေခ်တန္း ဂဏန္းသခ်ၤာ

၀ေခ်တန္း ဂဏန္းသခ်ၤာ
===============

တစ္ႏွစ္ = ပ်ိဳးပင္စိုက္
သံုးေလး = ၾသဇာေကၽြး
ငါးေျခာက္ = အေညွာက္ေပါက္
ခုႏွစ္သွ်စ္ = စပါးျဖစ္
ကိုးတဆယ္ = တလင္းလယ္

အံဖတ္

အံဖတ္
======

ေၾကာ္ျငာေကာင္းလည္း ေရာင္းလို႔မစြန္
ဖက္ဖူးေရာင္ ေမာင္ေပါင္တုတ္
အပုတ္စိုနံ --။

(သာလွဦး)

ဘုရားပန်း

ဘုရားပန်း

======

အမေလေ ရောက်မလေ

ပန်းဆွတ်ဖို့ လားကတ်မည် --။

ဝါကျွတ်လတ်ပျာ ပန်းပွင့်ပျာ

ပန်းပွင့်ပွင့်ချိန် ပန်းခူးချိန်

လစ္ဆဝီပန်း ဘုရားပန်း --။

အနွယ်ခက်ဖြာ ပွင့်တရာ

ရိုးတံကချီ ပွင့်ဝီဝီ

ငုံတံညို့ညို့ ပန်းတချို့ --။

ဘုရားပန်းယင် ပွင့်လတ်ယင့်

အကျွန်ရို့မှာ ဆွတ်ကတ်ယင့် --။

ဆွတ်လို့ရကေ ဇာပျင်မည်

ဆရာသျှင် ထေရ်ကျော်ကျောင်းကို

လားကတ်မည် --။

ကျောင်းကြီးအသျှင် ကန်တော့ယင့်

ဇေတဝန် မြတ်မွန်ကျောင်းမှာ

ပန်းတင်ယင့် --။

တယောက်တတိုင် ဆီမီးတိုင်

ပြိုင်ပျာထွန်းကေ

ရှိခိုးရေလေး ရှိခိုးရေ --။

ေမာင္ေတာ္တမ္း အလြမ္းေျပ

ေမာင္ေတာ္တမ္း အလြမ္းေျပ
==================

အပြင့္ေယျဖဴ ျပာ၊ အညွာေယေကာင္းျခင္း
ယာေတာင္ထက္မွာ၊ ဝါဂြမ္းခင္းေလး--။

ဝါဂြမ္းပင္ငံု၊ ဖူးပြင့္စံု
ဆြတ္တံုေမရို႕၊ ဗိုင္းငင္ဖို႔ --။

ဗိုင္းဝင့္၀ါျခည္၊ လက္ရက္ထည္
ေမ့ေမာင္ရို႕မွာ ဝတ္ရမည္ေလး --။

ဝါျခည္ဒူးယြား၊ အသားညက္
အကြက္အဆန္း၊ ေမာင္ေတာ္တမ္း
အလြမ္းလည္းေျပ၊ ေခၚကတ္ေတ --။

ရက္ေတေမေပ်ာ၊ လက္စေခ်ာ
ႏွမလက္ရာ၊ ေမာင္ဝတ္လာ
အဘာႀကီးသား၊ လွေရကား
ႁကြေရပေရ၊ သာထြန္းေဝ
ေမ့ေမာင္ရို႕မွာ မ်က္ငါးသြယ္ေလး မ်က္ငါးသြယ္ --။

မွတ္ခ်က္၊ ၊ ေအကဗ်ာမွာ အလြမ္း(ေျပ) ပါ။ အလြမ္း(ၿပီ) မဟုတ္ပါ။ (အီ) ဆရာႀကီးတိအတြက္ အကိ်ဴးဟိဖို႔ထင္လို႔ မူရင္းသတ္ပံုအတိုင္းျပန္တင္ပီးလိုက္ပါသည္။

ေက်ာင္းသံုးစာအုပ္မွာ (ဒူးယား) လို႔ ရြီးထားလားမသိ။ ျပည္ထဲကလူတိ ယင္းကဗ်ာကို ေက်ာင္းသံုးမူအတိုင္း Scan ဆဲြလို႔ တင္ပီးႏိုင္ေက ေကာင္းဖို႔။ ဓည၀တီသာျခင္းမွာ (ဒယြား) လို႔ သံုးစြာကို တြိရေရ။ ေယဇူး ေက်ာင္းသံုးမူႏွင့္ ဓည၀တီသာျခင္းပါအရြီးအသားႏွစ္ခုကို ညွိၿပီးေက (ဒူးယြား) လို႔ ရြီးလိုက္ေတ။

(သာလွဦး)

လူမိုက္ရာဇ၀င္

လူမိုက္ရာဇ၀င္
==========

အဖသည္က ေနာက္မယားျမန္မာမႏွင့္
ခိုးရြာလိုက္ၿပီးလားခလို႔
အမိသည္မွာ အေခ်တရီြ ဘုစုခရုတိႏွင့္
မဆမျဖစ္က်န္ခေရ --။

ေယေကလည္း ဘုစုခရုအေခ်တရြီ
မ်က္ႏွာမငယ္ရေအာင္
သမၼာအာဇီ၀ လမ္းေဘးခြဆံုမွာ
ေျပာင္းက်ည္ႏွင့္ မီးမႈတ္
ယပ္တလက္ႏွင့္ ယင္လိုက္လို႔
ငါရို႕တိကို မုန္႔တီေရာင္းလို႔ လုပ္ေကၽြးခေရ --။

လူမဲြကိုနတ္ျမင္
ကံမေကာင္း အေၾကာင္းမလွစြာမွာ
အရာတခါ
ဇရာလာေထာင္းေက
နဂိုက ေလးဟပ္ယိုင္နီစြာကို
ေနာက္က ေက်ာက္သတ္ပစ္လိုက္စြာႏွင့္တူေရ --။

ဆီးရံုတက္လို႔
သြီးသြင္းခီျပန္ေကလည္း
သီြးလွဴသွ်င္ကိုယ္တိုင္၌က
(ဧ့) ကပ္ပါလာ
အမ်ားမၾကာ
အမိသည္မွာ
ဆီးရံုကဆင္းလို႔ ႏွစ္ရက္မၾကာ
ေခ်ာပါလားခေရ --။

အမိသီက်လားခေကလည္း
အားမငယ္လီပါကဲ့
မျဖစ္ႏိုင္ေရ
ေက်ာက္ထရံကို
နဖူးနန္႔တိုက္ဖို႔
သားလူမိုက္
အသက္ရွင္နီပါသိမ့္ေရ --။

(ရခိုင္ေပါင္းကူး သာလွဦး)
ဇႏၷ၀ါရီလ (၁၃) ရက္ အဂၤါနိ။ ၂၀၁၅။

ဒုသနေသာ

ဒုသနေသာ
=======

(ဧ့) လတ္
ရြံဖို႔ေကာင္းလိုက္ေတနန္႔
မသထီ နလံုးပ်ိဳ႕လိုက္ေတ
စာပီ၏အညွီအေဟာက္
ခြီးပုတ္ေလာက္က်
အ၀ီးက အနံ႔မခံႏိုင္ ---။

အယားယားအပါးပါး
လွ်ာရည္တေသာေသာနန္႔
အနားကို လားခီေက
သြားၿခဲထားသိမ့္ေရ ---။

ဘုန္းႀကီးပါရာစိက
လူပါရာစိက
မမေဗးဗီမ
သံုးစားမရ
ဒုသနေသာ --။

(သာလွဦး)

အနာသိေကလည္း

အနာသိေကလည္း
===========

ကိုယ္ရို႕အခ်င္းခ်င္း
ယံုၾကည္မွဳကင္းနီသရိ
ညီညာမွဳ မတည္ေဆာက္ႏိုင္ --။

သမိုင္းကိုမၾကည့္
လက္၀ါးၾကီး အုပ္ခ်င္စြာရာသိေရ
ပကတိ တိုင္းျပည္
တင္ျပေကလည္း မယံု
တစၦီပူး အေၾကာက္သန္နီေရပိုင္ --။

သူမ်ားကိုလည္း မယံု
သူရို႕ကိုလည္း ယံုလို႕မရ
ေပါင္းမိခါမွ
ထိုဖဲ့ပီး ေဒဖဲ့ပီးနန္႕
ၾကာေက ဗ် ရာက်န္ယင့္ --။

ကုလားမႏိုင္
ရခိုင္ကိုမီး
အခုက
မီးဖို႕အစား
မဲထားလာစြာ ဇာေလာက္ၾကာဗ်ာယ္လဲ --။

ၾကည့္ - - - ပင္လယ္ပင္စြပ္တိကိုပင္
လက္၀ါးထက္တင္ဖို႔ကိန္း ဆိုက္နီဗ်ာယ္
ယေကလည္း
ေဒနိထိ အတြက္မခံကတ္သိမ့္
ေညာင္ျမစ္ကို ႏွဳတ္ဖို႕တက္စား
ေညာင္ရြက္ကို လိုက္ေကာက္နီေရ
ေကာက္- - - ေကာက္
ဇာေလာက္မၾကာ ရင္ဆာဆာနန္႔
အနာသိေကလည္း
ကုထံုးဆီး မပီးမိေရအတြက္
အနာကျပန္
သမိုင္းပီးဒဏ္နန္႕
ပက္လက္လန္ေရဘ၀ ေရာက္ဖို႕
စဥ္းစားထား
စဥ္းစားထား --။

သိန္းေနာင္ (ရခိုင္တန္ေဆာင္ မဂၢဇင္း ၊အမွတ္ (၂၀))

ရခိုင္စိတ္ဓါတ္

ရခိုင္စိတ္ဓါတ္
=========

ႏြီအျပင္းဓါတ္
နီမင္းသတ္လည္း သတ္တိုင္းမသီ
ႏြီရာသီပန္း
ပြင့္လန္းခိုင္ၿမဲ မႊီးႀကိဳင္ဆဲ --။

ကမ္းရိုးတန္းနား
ရခိုင္သားရို႕ စိတ္အားမငယ္
မေၾကာက္လြယ္ပါ
မုန္တိုင္းလာလည္း ႀကိဳဆိုရဲ --။

မုန္တိုင္း၏ဒါဏ္
ႀကံ့ႀကံ့ခံယင္း နက္ဖန္ခရီး
ပင္လယ္ဆီးလည္း ခရီးမတြန္႔
မစိုးလန္႔ပါ ရွိမွာပန္းတိုင္
မယိမ္းယုိင္ဖို႔ ရခိုင္စိတ္ဓါတ္
ယတိျပတ္ႏွင့္ ေက်ာ္ျဖတ္ခကတ္
အနာဂါတ္ဘ၀ လွပဖို႔တြက္
အသက္၀ိဥာဥ္ ရွင္သန္နီ --။

နီ၏ခက္ထန္ မုန္တိုင္းဒါဏ္ကို
အံတုဖက္ၿပိဳင္ ေက်ာ္လႊားႏိုင္သည့္
ရခိုင္စိတ္ဓါတ္ မြန္အျမတ္ကို
ေစာင့္ၾကပ္ထိန္းသိမ္းကတ္ပါ ငရို႕
ရခိုင္သားရို႕ လြတ္ေျမာက္ဖို႔ --။

(စစ္ေတြ ခိုင္သာမိုး)

မေလတ်ဖြူ (နှင့်) ချီသမင်

မေလတ်ဖြူ (နှင့်) ချီသမင်

==================

အခါတပါးတွင် တော်မြိုင်ကြီးတခုအတွင်း၌ ချီသမင်တကောင်နှင့် ကျီးကန်းငှက်တကောင်သည် အဆွီခင်ပွန်းဖြစ်လျှက်နီ၏။ တောအုပ်ကြီးနှင့်မနီးမဝီးသော ကျောက်ထရံကြီးအခုအတွင်းတွင် ဂူခေါင်းဖောက်လျှက် ခဲဝါအိုကြီးတကောင်လည်းဟိ၏။ ထိုခဲဝါအိုကြီးသည် ချီသမင်ငယ်နှင့် ကျီးကန်းငှက် မိတ်ဆွီဖြစ်လျှက်ဟိသည်ကို မနာလို ဝန်တိုဖြစ်လျှက်ဟိ၏။ တနိသောအခါ တောင်ကြောင်းမျှောင်လျှက် ချောင်းကမ်းနဖူး တလင်းပြင်၌ ချီသမင်ငယ်သည် အစာရှာစားလျှက်ဟိစဉ် ခဲဝါအိုကြီးလာလျှက်ပြောသည်မှာ အသင်နှင့် အကျွန်ုပ်သည် ခြီလေးချောင်းသတ္တဝါများဖြစ်ပါသည်။ မိတ်ဆွီဖွဲ့လျှင် အသင်နှင့် အကျွန်ုပ်သာလျှင် မိတ်ဆွီဖြစ်သင့်သည်။ ထိုကျီးကန်းမှာမူကား ခြီနှစ်ချောင်းသတ္တဝါရာဖြစ်ပါ၏။ ထို့ကြောင့် အဆွီခင်ပွန်းမဖွဲ့သင့်ပါဟုဆို၏။ အကျွန်ုပ်နှင့်မိတ်ဆွီဖြစ်လျှင်မူကား အသင်ချီသမင်မှာ နုနုဖျားဖျားစပါးကောက်ယင်များကို ဝစွာ စားရလိမ့်မည်မချွတ်ဖြစ်သည်ဟုဆို၏။ ချီသမင်ငယ်လည်း ခဲဝါအိုကြီးစကားကိုယုံမှားလျှက် လိုက်သည်တွင် လယ်ကွင်ပြင်၌ အသင့်ထောင်ထားသော ညွှတ်ကွင်းတွင်မိလီ၏။ ထိုအခါ ချီသမင်ငယ်မှာ ခဲဝါအိုကြီးအား ကူပါကယ်ပါပြောလီ၏။ ခဲဝါအိုကြီးပြောသည်မှာ အကျွန်ုပ်သည် အမဲသားမစားသော ဟိန္ဒူ ဗြဟ္မာကြီးဖြစ်ပါ၏။ ထို့ကြောင့် အသင့်လိုင်ဖင်းတွင် ချိုင်နှောင်ထားသော နွားသရီကြိုးကို ကိုက်ဖြတ်၍မရနိုင်ပါဟုဆို၏။ ထိုအခါ ပြိုင်းပင်ကြီးဘောင်းဖျားထက်၌နားလျှက်ဟိသော ကျီးကန်းငှက်က အဆွီချီသမင် ဖီးဒုက္ခရောက်လျှက်ဟိသည်ကို တွိမြင်သောအခါ လျှင်စွာ ပျံ၍လာလျှက် ချီသမင်ငယ်အားပြောသည်မှာ ခင်ပွန်ုးမိတ်ဆွီ ချီသမင်ငယ် ကြောက်ရွံ့ခြင်းမဖြစ်ပါနှင့်။ အကျွန်ုပ်ဟိပါသည်။ ဦးစွာ ယင်ရဲမနှင့် မိတ်ဆွီဖွဲ့ပါဟုဆို၏။ ထိုအခါ ယင်ရဲမလည်း လျှင်စွာပျံ၍လာလျှက် ချီသမင်ငယ်၏ဦးခေါင်း၊ နှာခေါင်း၊ မျက်စိနားတဝိုက်တွင် ဖြူစွာဥလီသည်တည်း။ ကျီးကန်းငှက်လည်း ယင်ရဲဥကို နှုတ်သီးတောက်ဟန်ပြုလျှက် ချီသမင်ငယ်လည်း သီကွန်ဆောင်လျှက်နီ၏။ ယာသျှင်သခင်ရောက်လာသောအခါ ချီသမင်ငယ်မှာ သီပြီဟုထင်သည်နှင့် လိုင်ဖင်းက သားရီကြိုးကွင်းကိုချွတ်လျှက် တောစပ်နားသို့ နွယ်ပင်ဖြတ်လှီးရန် ဒါးတလက်နှင့်လားလီ၏။ ယာသျှင်သခင်ကြီး တောစပ်နားသို့ရောက်သောအခါ ကျီးကန်းငှက်က အာအာမြည်သံပြုသော် ချီသမင်ငယ်သည် လျှင်စွာ ထွက်ပြီးလွတ်မြောက်ရလီ၏။ ယာသျှင်သခင်ကြီးပြန်လာသောအခါ ချီသမင်ငယ် ထွက်ပြီးသည်ကိုမြင်သဖြင့် ဒါးနှင့်လှမ်းပေါက်သော် ခြုံထဲတွင်ပုန်းနီသော ခဲဝါအိုကြီးဦးခေါင်းကို ကျမှန်သဖြင့် သီလီ၏။ ထိုနည်းလျှင်တမူဟိ မေလတ်ဖြူမှာ ဖျက်သူနှင့်ရာတွိပြီး နှလုံးကြီကွဲရလီ၏။

(ရခိုင်ရိုးရာ ပုံဝတ္ထု)

သမင်ရတု (Pitiful Deer)

==============

သခင်လူများ ကျွန့်စကားကို ရွှီးနားခံ (My fellow friends, please listen to me

ရှိလွန်ခါ တောမြိုင်ခွီး (Once upon a time, there was a jackal

ချီသမင်သည် သစ်ပင်ကြီးအောက်ကနီလည်း --။ (and a deer under a tree.

မြင့်ထိပ်ဗွီ ခေါင်ထိပ်ဖျား (A crow was crowing on the tree

ကျီးတခုသည် ခေါ်မှုမြည်သံကြားက (Jackal said Oh my deer,

အချစ်ရွှီသမင် ညေခါခင်ပွန်း မြဲစွာမွှမ်းသည် (It will not be good to be friend

ကောင်းလွန်းမည် မထင်လည်း --။ (with the crow.

မြီတွင်သာလားရလျှင် ကိုနှင့်ငါလျှင် (You and me walk on the ground,

ချစ်ခင်ရမည် အဆွီနှလုံးသွင်းလည်း --။ (So, we should be good friends.

ခွီးလှည့်ပတ်ဆိုရတ်မှာ ကောင်းယောင်ထင်၍ (The deer believed in the deceiving words

သမင်လိုက်လီရာလည်း --။ (of the jackal.

လယ်သည်စပါး ပန်းနုဖျားသည် (If you come with me,

ယခု စားမည်မှတ်လော (You can eat good fruits and vegetables

လိုတိုင်းဝမ်း၀ စားရမည် မချွတ်လည်း --။ (at your will.

ခွီးလှည့်ပတ်ဆိုရတ်မှာ (The deer believed in the jackal

ကောင်းယောင်ထင်၍ သမင်ထွက်စားပြန်လည်း --။ (And went to eat the vegetables in the field.

ထိုယောက်ျားလယ်သခင် (Soon, the farmer set up a trap on the way.

ပြီးခုန်ပင် လာတုံလတ်

သရီကျော့ကွင်း

ထောင်လျှက် လမ်းတွင်ထားလည်း --။

ခါတပါးသည် လားခီမိ (And the deer had fallen on the trap.

သရီကျော့ကွင်း (The rope was tangling on its neck.

လိုင်ဝယ် လျှင်ဆောငြိလည်း --။

မချိရုန်းရင်းဆာ (Oh, my dear friend, Jackal

အဆွီလျှင် တောမြိုင်ခွီး( Come and help me and save my life.

သီမည်ဖီးကို

လျှင်ဆော ကယ်တင်ပါလှည့် --။

ဒွန်းစန္ဒာဟိန္ဒူမျိုး (The jackal said I am a Brahman and I cannot bite the leather of

နွားသရီကို မကိုက်ပါဖူးတော့လည်း --။ (the cow.

မချိပူပြင်းစွ (Sooner, the crow came and said don’t be afraid

အဆွီလျှင် နောင်ကျီးကန်း

ညေခါခင်ပွန်း မြဲစွာမွှမ်းသည်

ကျီးကန်းရောက်ပါလတ်တည်း --။

အဆွီလျှင် နောက်ကျီးကန်း (Please get help from the flies. Then, the flies

ယင်မရဲကို မြဲစွာခင်ပွန်းမွှမ်း၍ (came around and laid eggs on the face of the deer.

မျက်စိရစ်ဝန်းလည်

ယင်မလာ၍

ဖြူစွာ ဥလာသည်တည်း --။

အဆွီလျှင် နောက်ကျီးကန်း (The crow pretended eating the flies’ eggs.

ဦးခေါင်းမြီတွင်

နှုတ်သွီးတောက်ဟန်ပြု၍

ထိုခဏ လယ်သခင် (Then, the farmer thought the deer was dead

ပြီးခုန်ပင် လာတုံလတ်(And pulled out the rope out of the deer’s neck.

သရီကြိုးသည်

လိုင်ဝယ် လျှင်ဆောချွတ်လည်း --။

ထိုယောက်ျားလယ်သခင် (The farmer went into the jungle,

ကြံလတ်လျှင် စောခါ ခြုံထဲဝင်၍ (to get the vines

နွယ်ပင်ဖြတ်လှီးငြားလည်း --။ (to tie the legs of the deer.

အာအာသည် ကျူးမြည်လတ် (Then, the crow made a sound,

ချီသမင်သည် (And the deer had run away and escaped.

ဖြုန်းဖြုန်းပြီးသည်ဖြစ်လည်း --။

ထိုယောက်ျားလယ်သခင် (When the farmer saw the deer escaped,

လက်တွင် ဒါးနှင့်ပစ် (he was so upset

ခြုံထဲရွှက် ပုန်း၍နီ (And threw the sword against the deer.

မြိုင်ခွီးခေါင်းတွင် (But it went astray

မှန်လျှင် သီခီပြီလည်း --။ (And hit the jackal’s head and jackal was dead.

ဤနည်းလျှင် မုံတရှိ (The same way,

မေလတ်ဖြူမှာ (My dear girl has untrue lover.

ဖျက်သူနှင့်ရာ တွိလည်း --။

မချိသည် လွန်ယောင်သဲ (She is now broken-hearted and crying,

မေချစ် အပူဝင်သည် (the same as the deer does.

သမင်ပမာ နည်းတည့်လည်း --။

မကိုက်ပါဖူး = မကိုက်ဖူးပါ

မုံတရှိ = ထိုနည်းဥပမာနှင့် အတူတူ အရှိရှိ ၊ ထိုနည်းတူစွာ

လွန်ယောင်သဲ = အလွန် အသဲအသန်၊ လွန်စွာ အသဲအသန်ဖြစ်သည်။

ထရိပူရကရသော ရှိဟောင်းရခိုင်ဂန္ဓဝင်ကဗျာတပုဒ်ဖြစ်ပါသည်။ အလယ်တန်းသင်ရိုးညွှန်တန်း၌ ပြဌာန်းသင့်သည်။ ကိုယ်တော်ပညာစာရ ကောင်းမှုပြုပါသည်။

(ရခိုင်ပေါင်းကူး သာလှဦး)

အေမာင္ယခီး

အေမာင္ယခီး
========

ဘယာစီယာ၀တ္လို႔
ရီကူးေဘာင္းဖီနန္႔
ခရမ္းသီးဇတ္မွာ
၀ါ၀ါႏိုင္ခ်ိတ္ခါ
ပရိသာတ္က အားပါ
ေခါင္းေခ်ေငါက္ေစာက္ ေထာင္လို႔လာ --။

အားနာပရ
ရခိုင္သားရဲသားက
ထိုင္ပါေျပာခါ နားမေထာင္
(ေဟ့ေကာင္ ယခီး)
တခ်က္ေငါက္လိုက္စြာနန္႔
အေမာက္ေခ်
ေဂါက္က်လားေရ --။

တရားသံေ၀ဂ
ရဖို႔ေကာင္းေရ --။

(သာလွဦး)

နီဆယ္စင္းသို႔ လင္းပါစီ

နီဆယ္စင္းသို႔ လင္းပါစီ
===============

အခက္အခဲ
ဂယက္၀ဲက ရုန္းထလႈပ္လွ်ား
ႀကိဳးစားပါေလာ့ ရခိုင္သား --။

ငိုက္၍မနီ
စာပီသုတ အ၀၀ကို
စိငွေသခ်ာ
ေလ့လာပါေလာ့ ရခိုင္သား --။

ေတာင္ပိုင္းေျမာက္ပိုင္း
အေတြး႐ိုင္း႐ို႕ ထိုင္းမႈိင္းနီစြာ
အတိတ္ၿမီမွာ
က်န္ခပါဗ်ာ --။

စုစည္းမႈမ်ား
ညီညြတ္အားျဖင့္ လႈပ္လွ်ားထႁကြ
ကမၻာ့အလယ္ ရခိုင္ျပည္မွာ
နီဆယ္စင္းသို႔
ထိန္လင္းပါေလာ့ ၀င္းပါေလာ့ ---။ ။

(စစ္ေတြ ခိုင္သာမိုး)

ပိုးထိုးေလာက္ကိုက္ (ဧ့) ကိုက္နီေသာ ကဗ်ာမ်ား

ပိုးထိုးေလာက္ကိုက္ (ဧ့) ကိုက္နီေသာ ကဗ်ာမ်ား
===============================

ေမာ္ဒဲယ္မေခ်တေယာက္
ဇာေလာက္လွလွ
ဖာေလာက္ႏဲြ႕ေပ်ာင္းႏဲြ႕ေပ်ာင္း
(ဧ့) ကိုက္နီမွန္း
ပရိသာတ္က သိထားေက
စင္ျမင့္ထက္မွာ
အခါတရာ လမ္းေလွ်ာက္ လမ္းေလွ်ာက္
မေျပာခ်င္လို႔ရာ ဟိလီဖို႔
(စိတ္ထဲမွာ)
မသထီ ႏွလံုးပ်ိဳ႕မိဖို႔စြာ အမွန္ --။

ထိုနည္းလည္းေကာင္း
အသင္၏ကဗ်ာ
ဂႏၶ၀င္ေျမာက္ေလာက္ေအာင္
ႏုႏုရြရြ လွလွပပ
ဇာေလာက္ပင္ ဆဲြေဆာင္မႈ အားေကာင္း အားေကာင္း
ေရႊရည္ေလာင္းထားေကလည္း
ရသမေျမာက္
အလကၤာမေျမာက္
စာပီ၏အညွီအေဟာက္
ပိုးထိုးေလာက္ကိုက္
ေျမာင္းထဲကို
ေ၀းပစ္လိုက္ရဖို႔စြာဗ်ာယ္ --။

သမိုင္းမွတ္ေက်ာက္တင္ေရခါ
မ်က္စိၾကက္တက္နန္႔
ငယက္ေခ်ပိုင္ျဖစ္ဖို႔ေယ --။

(သာလွဦး)

က်မ်က္ရည္

က်မ်က္ရည္
=======

လျပာသို
ခြာညိဳပြင့္သစ္
ေမအပ်ိဳ
ေမာင္မခ်စ္ေက
ေ၀းပစ္ဖို႕လား --။

ေမအပ်ိဳ ေမာင္မခ်စ္
ေ၀းပစ္ေသာခါ
တဇာဇာ ငိုခါမ်က္ရည္
က်မ်က္ရည္
ဆည္မရလို႕
ေမလွသက္ႏွံ
ပ်ိဳေမစံ
ေ၀ယံနန္းမွာ

ဘယ္ကိုကိုေလ ဘယ္ကိုေစာင္းလို႕
ဘယ္ေစာင္းမ်က္ရည္ --။

ညာကိုကိုေလ ညာကိုေစာင္းလို႕
ညာေစာင္းမ်က္ရည္ --။

သေပါ့ဖ်ာ မြိရာထက္မွာ
တံဘက္ျဖဴ ယူကာအုပ္
ကိုယ္သုတ္ရေရ ---။ ။

(ရမ္းျဗဲမွ ဇမ္းကဗ်ာ)

ရခိုင္စာပီ

ရခိုင္စာပီ
=======

စတန္႔လည္းထြင္
လစန္႔ကင္ ---။

တပင္တိုင္က
ဂၽြန္းျပန္က် --။

ယကန္ယကန္
ပပ်လန္ --။

(သာလွဦး)

အႏွိပ္ခန္းကပန္း

အႏွိပ္ခန္းကပန္း
============

ကိုယ္ၿခီေက လီမျဖစ္
ကိုယ္ႀကိဳက္ေက (ဧ့) ကိုက္နီေကလည္း
အေရးမစိုက္
ခိုးခိုးရြာလိုက္ --။

(သာလွဦး)
ဒီဇင္ဘာ (၅) ရက္ ေသာက္ၾကာနိ 2014

သာဓု အႏုေမာ ဒနာ

သာဓု အႏုေမာ ဒနာ
============

ေတာ္လွန္ေရးေလာကမွာလည္း
သပြတ္အူလိုက္ --။

စာပီေလာကမွာလည္း
ရိနာလိုက္ ---။

နိဗၺာန္မဂၢဖိုလ္ကို
ရက္တိုတိုနန္႔လိုခ်င္ေက
ေတာထြက္ၿပီး
ကမၼဌာန္းထိုင္ဖို႔မလို --။

ဖုန္းတလံုးနန္႔
Sim Card တကပ္၀ယ္လို႔
Facebook ထက္
တက္ပါလတ္ --။

တပါတ္မၾကာ
ကိေလသာနန္႔ အာသေ၀ါကုန္ခမ္း
မယားတန္းလန္းနန္႔
ရဟႏၱာဖစ္ဖို႔ --။

သာလွဧူး (ေျမာက္ဧူး)
December 22, 2014 (တလလၤာနိ)

အသုဘႏွင့္ မိႈရမ်က္ႏွာ

အသုဘႏွင့္ မိႈရမ်က္ႏွာ
==============

ဒီဇင္ဘာ (၃၁) ရက္
ရခိုင္အခ်ဳပ္အခ်ာက်ေရနိကို
အမိမွာ ေနာက္လင္ရေယွာင္
ေပ်ာ္ႀကီးက် က်င့္ပ --။

ဇႏၷ၀ါရီ (၁) ရက္
ရခိုင့္ေတာ္လွန္ေရးနိက်
က်င့္ပကတ္ဖို႔ အတြက္မေပၚ --။

ေအပိုင္ေတာ္ေရ ရခိုင္မသား
ဘုရားကိုပိုင္ ရုပ္ထုထုလို႔
ေရႊကြပ္ၿပီးေက
ကိုးကြယ္ထားဖို႔ ေကာင္းလိုက္ေတကား --။

ရခိုင့္ေတာ္လွန္ရီးနိကို
မက်င့္ပႏိုင္သရိ
လြတ္ေျမာက္ရီးနိဗၺာန္ကို
တခါလည္း မ်က္ေမွာက္ျပဳႏိုင္လိမ့္မည္မဟုတ္
(၃၁) ဘံုမွာ က်င္လည္ၿပီးသနာ
ၿပိတၱာဘ၀ႏွင့္
အဆံုးသတ္ရလိမ့္မည္ သူငယ္ခ်င္း ---။

ေမာင္ေပါက္ (ရခိုင္ျပည္)
December 2, 2014

ကိုယ့္ငပိ ကိုယ္မႊီးနီကတ္သူမ်ားအေၾကာင္း

ကိုယ့္ငပိ ကိုယ္မႊီးနီကတ္သူမ်ားအေၾကာင္း
==========================

(အဘာေလး)

ရြာဆိပ္က အနံ႕
ရြာထိပ္က မခံႏိုင္
ကိုယ့္ငပိ ကိုယ္မႊီးနီကတ္ေတ
ဘေဇာင္ပိုင္လဲ ဂု ---။

အလွပလွ တနီသတ္
ခခ်ီးကို
ရ မႊီးဆြတ္ထားေယွာင္ ---။

(သာလွဦး)

လြမ္းရေရ ေမာင္

လြမ္းရေရ ေမာင္
===========

အေဆာင္ရွိလမ္း
ဂီတာထမ္းလုိ႔ ေမွာင္ရိပ္သန္းေက
အလြမ္းသယ္ဖို႔
ေမာင္ လာနီက်ေလ --။

ေမွာင္မည္းတိတ္ဆိတ္ လရိပ္ေအာက္မွာ
သာယာၿငိမ့္ေညာင္း ေတးေပါင္းမ်ားစြာ
ၾကင္နာဖြင့္ဟ
ေမာင္ လာဆိုနီက်ေလ --။

ဇာကလာလို႔ ဇာမွာနီမွန္း
ခန္႔မွန္းမလြယ္ ေတးဧည့္သည္ကို
နိစဥ္ညမ်ား တြိဖန္မ်ားလို႔
သနားယိုဖိတ္ မသိစိတ္နန္႔
ႏွစ္ၿခိဳက္ၾကည္ႏူး တြယ္တာဖူးခေရ --။

တြယ္တာဖူးသူ တဦးတေယာက္
ေမာင္ မေရာက္လာေက
ရင္၀ယ္တမ်ိဳး ညွိဳးညွိဳးခြီခြီ
နီလို႔မရ တသသနန္႔
ညတိေျခာက္သြိလြန္းေရ --။

လမ္းေဘးကာရန္ ဂီတာသံတိ
အေမွာင္ယံၾကား ထပ္လို႔ၾကားခ်င္
နားဆင္ခ်င္လည္း ေမာင္ကားမလာ
ရက္တိၾကာေယာင္ ပုန္းေယွာင္ထြက္ၿပီး
အိမ္မက္တိပီးပနာ ထြက္လားပါဗ်ာယ္ --။

သူမလာမွန္းသိလည္း
အေဆာင္နားတ၀ိုက္ လူရိပ္တြိေက
ေမာင္ လာဗ်ာယ္လား ထင္ေယာင္မွားခ
စိတၱဇၿခီရာ ေ၀ဒနာနန္႔
ႏြမ္းပ်အေမွာင္ အေဆာင္ၿငိမ္သက္
အိပ္ရာထက္မွာ စိတ္လက္မလန္း
ေမာင့္ကိုလြမ္းလို႔
အကၽြန္႔ရင္တိ ကၽြမ္းရဗ်ာယ္ အေမာင္ --။ ။

သဇင္ညိဳ (တန္းလဲႊေခ်ာင္း)

ေမာ္ဒန္အခ်စ္ ရခိုင္ကဗ်ာေကာင္းေခ်တပုဒ္ျဖစ္လို႔ ေပ်ာက္ကြယ္မလားရလီေအာင္ တင္ပီးလိုက္ယင့္။
ဇာသူမဆို လြတ္လပ္စြာ share လုပ္ႏိုင္ပါသည္။ ရခိုင္သားအားလံုး ဖတ္ႏိုင္လီေကာင္းလီ။ (သာလွဦး)

ကုလားဖန္ထိုးသူမ်ားအေၾကာင္း

ကုလားဖန္ထိုးသူမ်ားအေၾကာင္း
===================

ဂ်ီ၀ိဂ်ီ၀ါ
ငလိငလည္
အရည္မရ အဖတ္မရ
က်မိက်ရာ
ျဗန္းစိကာရ စကားေျပာၿပီးေက
ေမ်ာက္မွာ သျပာရေယွာင္
အခ်ိတ္ႀကီးတက္လို႔
၀မ္းႀကီးသာလို႔
ေပ်ာ္မနီပါကဲ့ တခ်က္ --။

အျမင္ကပ္လို႔
ျမင္းေက်ာက္ခံရခါ
လိပ္ပိုင္ ထလန္းကားလန္လို႔
ယကန္ယကန္နန္႔
ၿဂိမ္သီသီဖို႔ေယ ---။

စားပါလီဖိသကာ
ကိုးက ေထာင္သတ္ပစ္လိုက္ေက
တစ္စိ ၀င္လို႔
(ဘူ) က် လားခယင့္ --။

ယနာနာနန္႔
ဖဲ၀ိုင္းၿပီးလို႔
ပဲြသိမ္းခါ
ဆရာသမားမွာ
(ဗ်) က်န္ယင့္ --။

(ဟိဟိဟားဟား ဟိဟိဟားဟား)
ျဗားစားလားခပ်ာယ္
အရာလည္း
ၿခီခန္႔သိမ့္လား
ေျငာင့္ေျငာင့္ေခ် မတြိလား --။

(သာလွဦး)
December 10,, 2014 ဗုဒၶဴ နိ

ရခိုင္သားႏွင့္ (ဧ့) အဘိဓါန္

ရခိုင္သားႏွင့္ (ဧ့) အဘိဓါန္
================

ဇာေလာက္ လွလွ
ဇာေလာက္ ျဖဴ ျဖဴ
ဇာေလာက္ ၀င္း၀င္း
ဇာေလာက္ ေျပာင္ေျပာင္ ---။

ဇာေလာက္ ေတာ္ေတာ္
ဇာေလာက္ တတ္တတ္
ဇာေလာက္ သိသိ
ဇာေလာက္ မွန္မွန္ --။

ဇာေလာက္ ခ်စ္ခ်စ္
ဇာေလာက္ ႀကိဳက္ႀကိဳက္
ဇာေလာက္ မိုက္မိုက္ --။

(ဧ့) ကိုက္ေက လားပ်ာ --။ ။

(သာလွဦး)
December 11, 2014 ၾကသားပတီး (ကသစ္ဗုဒၶိ) နိ

ရခိုင္သားစာ ရခိုင္စာ

ရခိုင္သားစာ ရခိုင္စာ
============

ၾကန္စံုႏွစ္ဆူ
တစ္ဆူကကၽြဲ တစ္ဆူကႏြား
က်ဳ ဳပ္မ်ားကၽြံ ကြင္းျပင္လွမွာ
ျမက္ရွာစား --။

အပ္ (ရီး) ထြန္ (ရီး)
ထို အ (ရီး) က
စာ (ရီး) ျခင္းမွာ
ျဖစ္လာပါ၍
(ရီး) ကတ္ပါသည္ ရခိုင္စာ --။

(ရဲ့) ကစ၍
(ေယ့) ျဖစ္တဖန္
တဖန္ (ဧ့) ျဖစ္
ရိနာလိုက္သည္
အျဖစ္ဆို၀ါးလွေရကား --။

မာမာက်န္းက်န္း
က်န္းက်န္းမာမာ
က်မ္းမွာက်န္းမာ
ေရာထြီးလာသည္
(အဘာငါ့သား) ေတာ္ေရကား --။

တေယာက္က (၏) ေယာက္က (ဧ့)
တေယာက္က (မွာ) တေယာက္က (မာ)
တေယာက္က (လာ) တေယာက္က (လွာ)
ရခိုင္သားစာ ရခိုင္စာ --။

ဆရာမ်ား သားသီ
ထုတ္မွာလည္းသတ္ ေယာက္မွာသတ္ေက
ထြတ္ထြတ္ႀကီ --။

(သာလွဦး)
12/12/2014 (ေသာက္ၾကာနိ)

သဘာပတိႀကီးႏွင့္ မင္းပရိႆတ္

သဘာပတိႀကီးႏွင့္ မင္းရိႆတ္
=================

ဆက္လုပ္ဆက္လုပ္
လက္ခုပ္ေျဖာက္ေျဖာက္
ၿပိဳင္းသားေဒါက္ႏွင့္
ေထာက္ခံပါသည္ --။

သာလွဧူး (ေျမာက္ဧူး)

၀ဋ္နာကံနာ

၀ဋ္နာကံနာ
=======

သံုးႏွစ္သံုးမိုး ခ်စ္ႀကိဳက္လို႔
ခိုးရြာလိုက္ဖို႔က်ခါမွ
(ဧ့) ကိုက္ခံရ --။

အသဲနစ္ေအာင္ခ်စ္ေကလည္း
မျဖစ္ႏိုင္ေရ ဘ၀ --။

အသံုးမက်
နပ်ိဳးတံုးကို ေခါင္းအံုးလို႔
ကိုယ့္ထိုက္ကိုယ္ကံ
က်န္ခ --။

သာလွဧူး (ေျမာက္ဧူး)

သာဓု အႏုေမာ ဒနာ

သာဓု အႏုေမာ ဒနာ
============

ေတာ္လွန္ေရးေလာကမွာလည္း
သပြတ္အူလိုက္ --။

စာပီေလာကမွာလည္း
ရိနာလိုက္ ---။

နိဗၺာန္မဂၢဖိုလ္ကို
ရက္တိုတိုနန္႔လိုခ်င္ေက
ေတာထြက္ၿပီး
ကမၼဌာန္းထိုင္ဖို႔မလို --။

ဖုန္းတလံုးနန္႔
Sim Card တကပ္၀ယ္လို႔
Facebook ထက္
တက္ပါလတ္ --။

တပါတ္မၾကာ
ကိေလသာနန္႔ အာသေ၀ါကုန္ခမ္း
မယားတန္းလန္းနန္႔
ရႏၱာျဖစ္ဖို႔ --။

သာလွဧူး (ေျမာက္ဧူး)
December 22, 2014 (တလလၤာနိ)

သမင်ရတု (Pitiful Deer)

သမင်ရတု (Pitiful Deer)

==============

သခင်လူများ ကျွန့်စကားကို ရွှီးနားခံ (My fellow friends, please listen to me

ရှိလွန်ခါ တောမြိုင်ခွီး (Once upon a time, there was a jackal

ချီသမင်သည် သစ်ပင်ကြီးအောက်ကနီလည်း --။ (and a deer under a tree.

မြင့်ထိပ်ဗွီ ခေါင်ထိပ်ဖျား (A crow is crowing on the tree

ကျီးတခုသည် ခေါ်မှုမြည်သံကြားက (Jackal said Oh my deer,

အချစ်ရွှီသမင် ညေခါခင်ပွန်း မြဲစွာမွှမ်းသည် (It will not be good to be friend

ကောင်းလွန်းမည် မထင်လည်း --။ (with the crow.

မြီတွင်သာလားရလျှင် ကိုနှင့်ငါလျှင် (You and me walk on the ground,

ချစ်ခင်ရမည် အဆွီနှလုံးသွင်းလည်း --။ (So, we should be good friends.

ခွီးလှည့်ပတ်ဆိုရတ်မှာ ကောင်းယောင်ထင်၍ (The deer believe in the deceiving words

သမင်လိုက်လီရာလည်း --။ (of the jackal.

လယ်သည်စပါး ပန်းနုဖျားသည် (If you come with me,

ယခု စားမည်မှတ်လော (You can eat good fruits and vegetables

လိုတိုင်းဝမ်း၀ စားရမည် မချွတ်လည်း --။ (at your will.

ခွီးလှည့်ပတ်ဆိုရတ်မှာ (The deer believed in the jackal

ကောင်းယောင်ထင်၍ သမင်ထွက်စားပြန်လည်း --။ (And went to eat the vegetables in the field.

ထိုယောက်ျားလယ်သခင် (Soon, the farmer set up a trap on the way.

ပြီးခုန်ပင် လာတုံလတ်

သရီကျော့ကွင်း

ထောင်လျှက် လမ်းတွင်ထားလည်း --။

ခါတပါးသည် လားခီမိ (And the deer had fallen on the trap.

သရီကျော့ကွင်း (The rope was tangling on its neck.

လိုင်ဝယ် လျှင်ဆောငြိလည်း --။

မချိရုန်းရင်းဆာ (Oh, my dear friend, Jackal

အဆွီလျှင် တောမြိုင်ခွီး( Come and help me and save my life.

သီမည်ဖီးကို

လျှင်ဆော ကယ်တင်ပါလှည့် --။

ဒွန်းစန္ဒာဟိန္ဒူမျိုး (The jackal said I am a Brahman and I cannot bite the leather of

နွားသရီကို မကိုက်ပါဖူးတော့လည်း --။ (the cow.

မချိပူပြင်းစွ (Sooner, the crow came and said don’t be afraid

အဆွီလျှင် နောင်ကျီးကန်း

ညေခါခင်ပွန်း မြဲစွာမွှမ်းသည်

ကျီးကန်းရောက်ပါလတ်တည်း --။

အဆွီလျှင် နောက်ကျီးကန်း (Please get help from the flies. Then, the flies

ယင်မရဲကို မြဲစွာခင်ပွန်းမွှမ်း၍ (came around and laid eggs on the face of the deer.

မျက်စိရစ်ဝန်းလည်

ယင်မလာ၍

ဖြူစွာ ဥလာသည်တည်း --။

အဆွီလျှင် နောက်ကျီးကန်း (The crow pretended eating the flies’ eggs.

ဦးဂေါင်းမြီတွင်

နှုတ်သွီးတောက်ဟန်ပြု၍

ထိုခဏ လယ်သခင် (Then, the farmer thought the deer was dead

ပြီးခုန်ပင် လာတုံလတ်(And pulled out the rope out of the deer’s neck.

သရီကြိုးသည်

လိုင်ဝယ် လျှင်ဆောချွတ်လည်း --။

ထိုယောက်ျားလယ်သခင် (The farmer went into the jungle,

ကြံလတ်လျှင် စောခါ ခြုံထဲဝင်၍ (to get the vines

နွယ်ပင်ဖြတ်လှီးငြားလည်း --။ (to tie the legs of the deer.

အာအာသည် ကျူးမြည်လတ် (Then, the crow made a sound,

ချီသမင်သည် (And the deer had run away and escaped.

ဖြုန်းဖြုန်းပြီးသည်ဖြစ်လည်း --။

ထိုယောက်ျားလယ်သခင် (When the farmer saw the deer escaped,

လက်တွင် ဒါးနှင့်ပစ် (he was so upset

ခြုံထဲရွှက် ပုန်း၍နီ (And throw the sword against the deer.

မြိုင်ခွီးဂေါင်းတွင် (But it went astray

မှန်လျှင် သီခီပြီလည်း --။ (And hit the jackal’s head and jackal was dead.

ဤနည်းလျှင် မုံတရှိ (The same way,

မေလတ်ဖြူမှာ (My dear girl has untrue lover.

ဖျက်သူနှင့်ရာ တွိလည်း --။

မချိသည် လွန်ယောင်သဲ (She is now broken-hearted and crying,

မေချစ် အပူဝင်သည် (the same as the deer does.

သမင်ပမာ နည်းတည့်လည်း --။

မကိုက်ပါဖူး = မကိုက်ဖူးပါ

မုံတရှိ = ထိုနည်းဥပမာနှင့် အတူတူ အရှိရှိ ၊ ထိုနည်းတူစွာ

လွန်ယောင်သဲ = အလွန် အသဲအသန်၊ လွန်စွာ အသဲအသန်ဖြစ်သည်။

ထရိပူရကရသော ရှိဟောင်းရခိုင်ဂန္ဓဝင်ကဗျာတပုဒ်ဖြစ်ပါသည်။ အလယ်တန်းသင်ရိုးညွှန်တန်း၌ ပြဌာန်းသင့်သည်။ ကိုယ်တော်ပညာစာရ ကောင်းမှုပြုပါသည်။

(ရခိုင်ပေါင်းကူး သာလှဦး)

This poem is the original scripture from Tripura.

ေမာင္ေျပာင္းတိုက္သို႔ အိပ္ဖြင့္ပီးစာ

ေမာင္ေျပာင္းတိုက္သို႔ အိပ္ဖြင့္ပီးစာ
======================

ေျပာခါစကား ပစ္သားမဟိ
မိုးသို႔ထိေယာင္
အာေဘာင္အာရင္း
ျငင္းခုန္ျခင္းေၾကာင့္
၀မ္းတြင္းလည္းနာ
ဒူလာပါဒရ
ျဖစ္ၾကပါ၏ --။

ေစတနာႏွင့္
၀င္ကာေျပာေက
သေဘာမက်
ေျမွာက္ပင့္ေျပာခါ
အားႀကီးရလို႔
ငါးသေလာက္ကို
ဆားႏူးႏူးႏွင့္
ျဖဴးထားမွ်က္ႏွာ
တခြီးခြီးေက
၀မ္းႀကီးသာေရ --။

လြတ္လပ္ရီးကို
ေတာင္းလို႔မရ
တိုက္မွရေရ
ဆိုေကလည္းသင့္
ဂိုးေခ်တိုက္စြာ
ေျပာင္းတိုက္စြာလား --။

တေခတ္ၿပီးတေခတ္
တႏွစ္ၿပီးတႏွစ္
တိုက္ပါလတ္စြာ
ကုလားကိုရာ လက္နက္ေရာင္းလို႔
ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းမွာ
ေတာင္းစားကပ္စား လုပ္စားမျမင္
ဗမာဘားမွာ
အလင္း၀င္ေရ --။

အလွပလွ
ေၾကာင္က်မက်
ခြီးက်က်ေရ --။

(အဘာေလ)
ေအပိုင္ေတာ္ေရ ရခိုင္မသား
ကုလားကြမ္းယာ
ဗမာသကာ ထညက္စား --။

ေမာင္ခ်စ္ (ရခိုင္ျပည္)

ေဒနိ ရခိုင္ျပည္

ေဒနိ ရခိုင္ျပည္
=========

ငရို႕တိ ကိုးကြယ္စြာက (အဖ)
မင္းရို႕တိ တင္ထားစြက (အဘ)
ျပည္သူတိ ျဖစ္နီစြာက (ဘအ)

(ခ်စ္ေဆြဦး)

ရခိုင့္စာပီ AIDS

ရခိုင့္စာပီ AIDS
===========

အေပ်ာ္လိုက္လို႔
(ဧ့) ကိုက္နီေရ ရခိုင္စာပီ
အရိုးမွာ အရီကပ္
ကမၼဌာန္းရုပ္ေပါက္နီဗ်ာယ္--။

တိုင္ထူဆီးလည္းမႏိုင္
သြီးသြင္းလို႔လည္းမရ
ကုရာနတၳိ ဆီးမဟိ
တရိရိနန္႔ လံုးပါးပါး
ေလးဖက္တြားနီဗ်ာယ္ --။

ကိုယ္ခံအားက်ဆင္း
(ဧ့) ေရာဂါစဲြကပ္လွ်က္
ေလးဖက္တြားလူမမာ
ျပန္လည္နလန္ထူလာႏိုင္ဖို႔
ရခိုင္ဇီ၀က
သမားေတာ္ႀကီးတိ
ဆီးအယင္ေဖာ္စပ္ပီးကတ္ပါဖိ --။

ေမာင္ေပါက္ (ရခိုင္ျပည္)

ကႏၱဳကႏၱာအခ်စ္

ကႏၱဳကႏၱာအခ်စ္
==========

ကႏၱဳကႏၱာ မက်သိမ့္လို႔
ဒါေဒါင္မေရာင္းခ်င္ေရ စ်ီးသည္မတေယာက္ကို
စ်ီးျပတ္ဖို႔ မသင့္ေတာ္ေရပိုင္
မင္းအခ်စ္ကိုလည္း
ငါ စ်ီးမျပတ္ခ်င္ပါ --။

အ၀ွန္လို႔ ေျပာခ်င္ေက ေျပာ
အရႊန္လို႕ ဆိုခ်င္ေက ဆို
အခ်စ္တိ ရင္ထဲမွာ
လျပည့္ျဖားပိုင္
ဘုန္းဘုန္းႀကီးျပည့္လို႔ ---။

အခုက အညာရီႀကီးလို႔
ကမ္းေထာင့္ၿပိဳက်ေရပိုင္
ငါ့ဘ၀လည္း ရေရာင္းဆာလို႔
ပ်က္က်လားခပ်ာယ္ --။

အဂႏၶဳလို႔ရာ သေဘာထားလိုက္ပါဖိ
ညည့္နက္လို႔ အႏွင္မခံရေအာင္
အထုပ္ေခ်ကို ဘိုးသီးပိုးလို႔
အိမ္ျပန္ဖို႔ယာ ဘုေခ် -။ ။

(ေအာင္ဇံု)
June 10, 2014

သိုက္ၿမံဳ

သိုက္ၿမံဳ
=====
စာပေဒါင္းသည္ အေဟာင္းမခင္
အသစ္ျမင္၏ --။

ႏြယ္မွ်င္သြယ္တန္း သူ၏နန္းတြက္
ရက္ကန္းတတ္ေျမာက္ သူတည္ေဆာက္၏ --။

မိုးေရာက္သည္ႏွင့္ အဆင္သင့္ပင္
လီႏွင့္အတူ တလူလူ၀င့္
ေအာင္လံရႊင့္၏ --။

ေတြးခ်င့္ေထာက္႐ႈ ဤေကာင္းမႈလွ်င္
ကုသိုလ္ျပဳရာ ေက်ာင္းကန္သာက
ကဗ်ာတပုဒ္ ပံုျပယုဂ္တည့္ --။ ။

(နရသီဟ)

အလံုးႀကီးႀကီး ဆို႔မမ်ိဳ

အလံုးႀကီးႀကီး ဆို႔မမ်ိဳ
==============

မုတ္ဆိတ္ဖြားဖြား ကုလားပင္
ရခိုင္ျပည္ကို အသွ်င္ခံလို႔
တန္ျပန္လက္မ ေထာင္လတ္ေတ
လက္လႊတ္စပါယ္ ၾကည့္မထားကဲ့ --။

ရခိုင္ျပည္ထဲ ခိုးလို႔၀င္
ျပည္ကိုပင္လွ်င္ အသွ်င္ခံလို႔
သမိုင္းတိကို သူ႐ို႕လိမ္
ေနာင္တခ်ိန္မွာ သီြးေခ်ာင္းစီးဖို႔ --။

အမ်ိ ဳးမစစ္ ကာလနာ
ႏိုင္ငံတကာ ငိုလို႔ျပယင့္ --။

စစ္အစိုးရ ျပန္လက္ခံ
ႏွစ္ဖက္ခြႀကံ မဟာမင္းႀကီး
အလံုးႀကီးႀကီး ဆို႔မမ်ိ ဳ
မင္း႐ို႕ျပည္ကို ေခၚလို႔ထားလိုက္ --။

ငါရို႕ကေတာ့ လက္မခံ
ကိုယ့္ႏိုင္ငံကို ကိုယ္႐ို႕ျပန္ကတ္
ေအာက္ဆီေအာက္ဆတ္ ဆိုလတ္ေတ
လူတိုင္းမွာေလ လူ႕အခြင့္အေရး --။

ဓျမကို ရွိနီခံ
သူခိုးလက္ခံ သူ႐ို႕အစစ္
အမွန္တရား ခ်စ္ကတ္ပါ
မုသား၀ါဒါ မသံုးကတ္ကဲ့
ကာလနာကို မမြီးစပ္ကဲ့ --။

ေမာင္ေပါက္ (ရခိုင္ျပည္)

ျပည္ႀကီးရခိုင္

ျပည္ႀကီးရခိုင္
========

ရကၡပူရီ၊ တိုင္းဌာနီကား
ရီႀကိဳင္ျမျမ၊ ဂစၦပႏွင့္
စိမ္းျမၫိုေရာင္၊ ႐ိုးမေတာင္ႏွင့္
ကမ္းေျမာင္ရွည္စြာ၊ ပင္လယ္ျပာႏွင့္
ေရာင္၀ါသြယ္ျဖာ၊ သာသနာႏွင့္
စိုင္လာသမိုင္း၊ ဤတိုင္းႏိုင္ငံ
နက္သန္ဘုမၼိ၊ ရာဇ၀င္ဟိ၏ --။

ရကၡပူရီ၊ ဤသည္ႏိုင္ငံ
ေအာင္လံ၀င့္၀င့္၊ ထီးဖြင့္နန္းတည္
ပိေတာက္စည္ႏွင့္၊ နယ္ျပည္သမုဒ္
အခ်ဳပ္အခ်ာ၊ အာဏာပိုင္စိုး
ျမင္းမ်ိဳးသိႏၶ၀၊ ေကသရာဇာ
ဗ်ာလပဥၥ႐ူ၊ ဆင္ျဖဴဆင္နီ
သက္သီသာဓက၊ သေဂၤတႏွင့္ --။

ရကၡပူရီ၊ ဤၿမီဇာတိ
သီရိမဟာ၊ ရာဇာသြီးရင္း
ျမတ္ျခင္းသီလ၊ ေစာင့္ထမ်ိဳး႐ိုး
ထိန္႔ႀကိဳးငလ်င္၊ ပဲ့တင္ဟိန္းဟိန္း
ၿဗိန္းေစာင္းသံၿပိဳင္၊ စည္ေတာ္ၿမိဳင္ႏွင့္
ရခိုင္သားသြီး၊ ထိန္ထိန္ညီးသည္
ဘုန္းမီးနီလေတာက္ထြန္းတည္း --။

(နရသီဟ)

မွန္ကင္းတလွည့္ ထင္းတလွည့္

မွန္ကင္းတလွည့္ ထင္းတလွည့္
===================

ၿမံဳခိုးအံုမိႈင္း တဆိုင္းဆိုင္းႏွင့္
တိုင္းသွ်စ္ဌာနီ ျပာရီမိႈင္းညိဳ႕
ျမသို႔အသြင္ လွရိပ္ဆင္လွ်က္
ပင္ထက္လွ်ိ ဳေျမာင္ ေတာေတာင္ယံေၾကာ
သံခ်ိ ဳေႏွာသည့္ ဥၾသရီေသာက္
ႏြီကိုေရာက္တိုင္း ရင္လိႈင္းခက္ထန္
မ်က္ရည္သြန္မိ ျပန္လည္ႏိႈးဆြ
ပူေသာကႏွင့္ ႏြမ္းရဘ၀င္
စိတ္အျမင္၀ယ္ ယခင္အတိတ္
ပံုနမိတ္ရို႕ တရိပ္ရိပ္လွ်င္
စဲြဟင္ထင္သည္ မရႊင္တမ္းတရလီဗ်ာယ္။

ေမွ်ာ္ၾကည့္တိုင္းလွ်င္ သွ်စ္ခြင္အႏွံ႔
ေတး၀ီျဖန္႔ရာ ေစတီသာလည္း
ၿမီမွာၿပိဳယြင္း အလွကင္းလွ်က္
က်ိ ဳးပ်က္တံတိုင္း အပိုင္းပိုင္းလည္း
ၿခံဳ၀ိုင္းႏြယ္ရံ အထီးက်န္စြာ
စရွာမရ အနႏၱတည့္ --။

ေၾသာ္ ရခိုင္ရို႕၏ မိမြီဘမြီ
စာပီလက္ရာ ႏုပညာလွ်င္
တခါမွန္ကင္း တလွည့္ထင္းသို႔
ပ်က္ယြင္းၿမီခ ျဖစ္လီရျငား
ရခိုင္သားရို႕ စိတ္ထားမွန္မွန္
မ်ိ ဳးမာန္တိုးျမွင့္ သင့္တင့္ညီညာ
တဲြလက္ျဖာေသာ္ ရင္မွာခြန္အား
အားမာန္ပြားသည္
မိုးသားေရာင္နီသို႔ႏွယ္တကား --။

(ခိုင္လူျခေသၤ့)

ၿဂိဳးညိဳလည္းတိတ္ ေမလည္းအိပ္

ၿဂိဳးညိဳလည္းတိတ္ ေမလည္းအိပ္
====================

ရြက္လွသိပ္သိပ္
မွင္းက်ိဳးပင္မွာ ၿဂိဳးညိဳအိပ္လို႔
သံတိတ္လတ္ေက ေမအိပ္ေတေလ --။

မိုးလင္းေရာင္၀ါ သူ႔ဘာသာေလ
စီစာလည္းျမည္ ႏိုးလတ္ေတ --။

မျပတ္နိစၥ အခ်ိန္က်
ေမလည္းထေရ --။

ျမတ္စိေႏၱမွာ ဆုမြန္ေတာင္းေက
၀တ္ျပဳေရလည္း ၀တ္ျပဳေရ --။

ေမထြီးမရႊင္

ေမထြီးမရႊင္
=======

တန္းေဆာင္ဘုန္းလ ေဟမႏၱမွာ
ခ်မ္းစတဖန္ ေျမာက္လီျပန္ေက
ရိုက္သြန္ျဖဴ းျဖဴ း
မေရာက္လာေက ယင္းခါကပင္
ေမလွ်င္စိတ္မွာ လြမ္းစေယျပဳလို႔
အခုကုန္ခါ တ၀ါ၀ါေက
နတ္ေတာ္ဆန္းဘိ ညဥ့္ႏွင့္နိမွာ
ေမထြီးမရႊင္
စက္ဘံုသာေက အိပ္ရာတြင္းမွာ
တစိမ့္စိမ့္ေက ခ်မ္းစိမ့္၀င္ေရ --။

လျပာသိုမွာ ၿဖိန္႔ၿဖိန္႔တုန္လို႔
ၾကင္သူေယ မေရာက္
ႏွမျဖဴေလ ညွိဳးပိန္ေျခာက္ေက
တေယာက္တည္းေလ --။

ျပာသိုလည္းပဲြ တပိုးထဲြမွာ
မီးပဲြမေယသဘင္ ရထားငင္ေက
ေပ်ာ္ရႊင္ေသာင္းသဲ
ရြာရွိျပင္မွာ ေမလွ်င္စိတ္မွာ
ပူႀကီးေဆြးလို႔
မကဲြမကြာ သူတကာမွာ
ခ်စ္ေဘာ္စံုဘက္
သည္ကိုျမင္ေက ေမလွ်င္စိတ္မွာ
စိတ္ႀကီးပ်က္လို႔
က်င္ကိုင္လက္ပန္း အခန္းခန္းကို
အိမ္သူအကၽြန္ ျမင္လတ္ျပန္ေက
လြမ္းေတာက္တာရွည္
ပန္းမဥၨဴကို နီပူထိုးေက
ညွိဳးလတ္ေတေလး --။ ။

ကၽြန္းသားအခ်စ္

ကၽြန္းသားအခ်စ္
==========

ရမ္းေပါက္ေကရာလည္း စံုလီ
ပင္လယ္နားမွာ ႏြားတရြီနန္႔
၀ါးပုလီကို ေမပ်ိ ဳ ၾကားေအာင္
ကာရီေဘာင္က
ၿဂိဳးငွက္ေကေယာင္ေယာင္
ဖိုးေခါင္ေယာင္ေလ
နိျခင္းေၾကာင္ေတာင္
ကုန္းေခါင္ေခါင္မွာ
ေခၽြးေပါက္ေကရာလည္း ဒုတ္ဒုတ္
ပုလီေခ်ကို ဆိုကာမႈတ္လို႔
အလုပ္မွာေပ်ာ္ ေမ့ကိုေခၚေက
ေပၚလာႏိုးႏိုး ေခ်ာင္းခိုးၾကည့္ပ်ာ
တေအာင့္ၾကာေက ဆင္းပါလာလတ္
ရီခပ္ကြန္ေဆာင္ ဟင္းခူးေယာင္ေလ
ဘုန္းေမာင္လူေခ်ာ သူ႔ရည္းစားကို
လားလို႔ ႀကိဳေရ --။

ပေဇာင္ခ်ိ ဳ ေမပ်ိ ဳ ပီးေရ
ႏြယ္ခ်ိ ဳ ကြမ္းယာ ဆီးကြမ္းယာကို
၀ါးကာလည္းစား
ကေလာင္ဂ်ီ ကို ဖြာကာေသာက္လို႔
တေအာင့္နားခါ
ေမပ်ိ ဳနားမွာ လားကာလည္းထိုင္
လက္ကိုကိုင္ေက
(အဘာေလ) ေအပိုင္ခ်ိ ဳေရ အခ်စ္
ရြာကခ်စ္ကို
အႏွစ္တရာ မမိပါေ၀ --။

သကၠရာဇ္ကို ၿဖိဳကာပစ္လို႔
တစ္ကျပန္စ
ခ်စ္ခ်စ္လို႔ မ၀ပါ --။

ေအာင္လွခိုင္ (ဒိုက္ကလူ)

(Chat) အလြမ္း

(Chat) အလြမ္း
------------------
သဲမံႈရာလည္း ဖံုဖံု
စံုလီရာလည္း သြတ္သြတ္
လပေက သာယာ
တလင္းျပင္ ေညာင္ပင္ေအာက္မွာ
အေခ်ခါက
ပုန္းတမ္း၀ွက္တမ္း ကဇတ္ခစြာ
အတြက္ေပၚေက စိတ္ကမေပ်ာ္
ေဖ်ာ္သူလည္းနည္း
၀မ္းလည္းနည္းေရ --။

ေမကစစ္ေတြ ေမာင္ကအေမရိကန္
ဘုန္းႀကီးပ်ံမွာ လြန္းပ်ံစက္သီး
ဒုန္းသီးပစ္ေယွာင္
လြမ္းကတ္မည္ --။

Chat Room ေခ်မွာ
ေပၚမလာေက ေမွ်ာ္ကာနီယင္း
လိုင္ဖင္းကိုးေတာင္ရွည္လတ္ပ်ာ --။

သနားပါေက လာပါတခ်က္
နိျခင္းဖက္ --။

(စိုင္းျဒားမင္းခြာ)

"တာျပတ္လဲမည္"

လက္ေမာင္းလက္ဖန္ ေျပာက္တန္ေလာက္နန္႔
ရထားဆဲြဖို႔ လာလတ္ေတ
ေဗဒင္၀ွရား မီးခယင့္လား။

ၿဂိဳလ္လားၿဂိဳလ္လာ ဇာတာေစာင္းလို႔
ရထားယံႈးဖို႔ ျမင္လတ္ေတ
အရွက္ရမည္ မလာကတ္ကဲ့ --။

ေဒါက္ဖနတ္ႀကီး စီးလို႔လာ
လမ္းေလွ်ာက္ေတခါ ယိုင္ပီယိုင္ပါး
ရထားဆဲြဖို႔ လာလတ္ခါ
ႀကိဳးကိုပါေအာင္ ဆဲြႏိုင္ယင့္လား
ႀကိဳးကိုကိုင္လို႔ လက္ေပါက္ေက
ပု၀ါေခ်နန္႔ ပတ္လို႔ထားလိုက္ --။

အို မရီးရို႕ မရီးရို႕
မမေဂါင္းေဆာင္ ထိုအရီးက
ခါးႀကိဳးဆဲြလို႔ ထြက္လတ္ေတ
ကုေလလူေခ် ကၽြန္ေတာ္ရို႕နန္႔
ရထားၿပိဳင္လို႔ ဆဲြေရခါ
လဲပါလားမည္ သတိထားကတ္ --။

ေယာက္်ားဖက္က ေမာင္ရို႕မွာ
ႏိုင္ဖို႔ဆိုစြာ က်ိန္းသီသိလို႔
ဆဲြရဖို႔ေတာင္ အားနာေရ --။

ဆိတ္နန္႔ဆင္ပံု ပမာျပလို႔
အားခ်င္းမမွ် ယံုကတ္ပါ
ဘုရားသတ္စီ ႏိုင္ဖို႔ဖက္သား --။

ေစတနာနန္႔ေျပာခမည္
ယံႈးဖို႔လာေရ အိုမရီးရို႕
လဲၿပိဳက်လို႔ ဒူးပြန္းေက
အယံႈးပီးပ်ာယ္ ျပန္ကတ္ပါလင့္
ဆဲြနီလို႔လည္း အပိုရာ
ကမၻာဆံုးေတာင္ ႏိုင္ဖို႔မဟုတ္ --။

ခါခ်ိဳင္ေကာင္ပိုင္ မာန္ဟုန္ႀကီးလို႔
ထိုေတာင္ႀကီးကို ၿဖိဳဖို႔ႀကံ
ခါးကမသန္ မာန္ကိုေလွ်ာ့ကတ္
မာန္ကိုေလွ်ာ့လို႔ ျပန္ကတ္လီ
ျပန္ရာျပန္လီ အိုမရီးရို႕ --။ ။

လက္ေမာင္းလက္ဖန္ အႀကီးသန္နန္႔
ရထားဆဲြဖို႔ လာလတ္ေတ
ႏိုင္ဖို႔ထင္ေရ အိုေမာင္းေမာင္ရို႕
နားေထာင္ကတ္ဖို႔ ေျပာျပမည္
ေလာကအလယ္ အကၽြန္ရို႕မွာ
ေမာင္းေထာင္းရီခတ္ တတ္မ်ိဳးစံု
လက္ရံုးအစံု ေအာင္တိုင္းေျမာက္လို႔
ရထားေခ်ေလာက္ ဆဲြရာမွာ
မႏိုင္စရာ အေၾကာင္းမဟိ --။

ညီညီညာညာ ခြန္အားစိုက္လို႔
အကၽြန္ရို႕က ဆဲြလိုက္ေက
တာျပတ္လဲမည္ သတိထားကတ္ --။

မမတိရာ ဆိုၿပီးေက
ခြန္အားနည္းေရ ထင္မိမွားလို႔
ရထားပဲြမွာ ဆဲြေရခါ
အံ့ၾသစရာ ေမာင္ရို႕ယံႈးလို႔
ယူႀကံဳးမရ ျဖစ္လိမ့္မည္ --။

လြန္လီခေရ ရထားပဲြမွာ
အကၽြန္ရို႕ကို ႏိုင္ဖူးယင့္လား
စကားလံုးက ႀကီးႀကီးက်ယ္
အလံယူေရ ေနာက္ဆံုးနိမွာ
ေကာ့ေကာ့လန္လို႕ ယံႈးလိမ့္မည္
ေသေသခ်ာခ်ာ ၾကည့္လို႔ဆဲြကတ္ --။

ရပ္ေစာက္ထလို႔ အားကိုပ်င္
ႀကိဳးကိုေဒါင္တင္ ညီေအာင္ဆဲြလို႔
ရထားပဲြႀကီး အၿပီးမွာ
ယံႈးေရမ်က္ႏွာ ဖုံျပာျပာနန္႔
အေမာင္ရို႕ရာ ျပန္ကတ္လိီ
ဇာမထီ မမဖက္သား--။

လဆုတ္နိရက္ ေနာက္ဆံုးမွာ
ေအာင္ပဲြခံကာ အလံယူဖို႔
ရထားမီးတိုက္ က်ိန္းသီပါ
ယွဥ္ၿပိဳင္လာလို႔ ရဖို႔မဟုတ္ --။ ။

(ကြယ္လြန္သူ ဆရာႀကီးဓညစံ စုေဆာင္းေဖာ္ျပပီးခသည့္ ရခိုင္ဂႏၶ၀င္ကဗ်ာေကာင္းတပုဒ္ျဖစ္ပါသည္။ ကြယ္လြန္သူဆရာႀကီးဦးေရႊဇံေအာင္၏ရခိုင္အလင္းျပက်မ္းမွ ေကာက္ႏႈတ္ေဖာ္ျပပါသည္။)

၀ါလကၽြတ္ေက လက္ထပ္မည္

၀ါလကၽြတ္ေက လက္ထပ္မည္
====================

တခြန္းေခၚလည္း
ေခၚလို႔မထူး
ႏွစ္ခြန္းေခၚလည္း
ေခၚလို႔မထူး
ရႊီနားျပင္မွာ
ရိီႊခင္လီးလို႔
မၾကားလီလား --။

နားေယာင္လည္းခံ
နားပင္းကြန္ေက
နားဆံတင္းတင္း
ပ်ဳိေမလွေလ
ေအာက္ကိုဆင္းလို႔ ေျပာကတ္မည္ --။

စြာကလာေက
စြာရြာသားေရာင္
နပ်ိဳးေတာက
ရြက္က်င္လီစုံတိုက္
ခ်မ္းလိုက္ေတနန္႔ --။

နားမၾကားေယာင္
ဟန္မေဆာင္
ဘုန္းေမာင္လူေခ်ာ
ေမာင္းေမာင္ေခၚစြာ
မၾကားတၾကားကား ေမာင္းေမာင္ --။

သရက္ေရ ပင္ပ်ဳိ
နပ်ိဳးေရပင္လွ
ရြက္ခ်င္းဆိုင္
ၿမိဳင္ၿမိဳင္အုပ္ေက
ဆင္ပုတ္ရြာက --။

နတ္နန္႔မတူ
လူတင္ေလမက
ေအရပ္ရြာမွာ
အလြန္လွေရ ႏွမေခ်ထံ
ခ်စ္ေတဆိုေက
ထိုအေၾကာင္းကို
ကေကာင္းေျပာမည္
ေအာက္ကိုဆင္းပါ ပုေယ --။

လူရြာသားကို
အမီးစုံစီ
ကိုယ့္ရြာသားကို
အၾကည့္စုံစီ
ပေ၀သဏီ
ဆိုစကားကို
ေမာင္းေမာင္နားမွာ
မၾကားလီလား --။

အၾကည့္စုံေက
စုံပါလီစ
အမီးစုံေက
စုံပါလီစ
သတင္းဆိုေက
၀ါလကၽြတ္ေက
လက္ထပ္ကတ္မည္ ပုေယ --။

မိနန္႔ဖမွာ မီြးစပ္ေတ
ႏြားေခ်ႏွစ္ေကာင္
ကြ်ဲငါးေကာင္ကို
အသူေရေက်ာင္းဖုိ႔
လယ္ကဆိုေက
ငါးေတာင္က်ားကို
အသူေရထြန္ဖို႔
ေဒကေရေက
ေဒေမလိုက္ေက
ထမင္းငတ္မည္ ေမာင္းေမာင္ --။

မိနန္႔ဖမွာ မြီးစပ္ေတ
ႏြားေခ်ႏွစ္ေကာင္
ကြ်ဲငါးေကာင္ကို
ေမာင္းေမာင္ရာ ေက်ာင္းမည္ --။

လယ္ကဆိုေက
ငါးေတာင္က်ားကို
ေမာင္းေမာင္ရာ...ထြန္မည္ --။

သတင္းဆိုေက
၀ါလကြ်တ္ေက
လက္ထပ္ကတ္မည္ ပုေယ --။

(ရမ္းၿဗဲကြ်န္းမွ ဇမ္းကဗ်ာမ်ား စုေဆာင္းမႈ)



Summary Rest of your post

ေစာက္ဆိုးပတၱနား

ေစာက္ဆိုးပတၱနား
===========

လိမၼာျမင္ျပင္း ဆင္းရဲအားရ
ႂကြယ္၀မနာလို ကိုယ္ထက္သာမႀကိဳက္
အမိုက္ေလးပါး ဤတရားကို
ရိကၡာအျပည့္သိုထား
ဣသာမိစၦရိယစိတ္ကို
၀မ္းစာအျပည့္သိုေလွာင္
ေရႊကြပ္ထားေရ ဇတ္၀တ္စံုနန္႔
မ႑ပ္တိုင္တက္လို႔ ကျပ
ယုိလူမရွက္ ျမင္လူရွက္
ေတာ္လွန္ေရးကာလမွာ ေပြသာရွာနီၿပီးေက
ေပြသာရွာဖို႔အခါက် ေတာ္လွန္ေရးလုပ္ျပနီေရ
မ်က္ႏွာလို မ်က္ႏွာရ
စားပဲြခံုထက္မွာ စာအုပ္တပံုတင္လို႔
မိမၼေခ်တိရွိက် ကားရီကားရားလားပနာ
ေအေစာက္ဆိုးပတၱနားတေကာင္ကို
ကင္းပြန္းရြက္နန္႔ သင္းပံုးေလွ်ာ္
ကနခိုနန္႔၀မ္းလွ်ဴပနာ
စန္ဂိုးခတ္လို႔ ေမာင္းထုတ္ပစ္လိုက္ရဖို႔ --။

(သာလွဦး)

ေျပာက္က်ား

ေျပာက္က်ား
========

ေျပာက္က်ား ငယ္နာေမကားမဟုတ္
ၾကမ္းၾကဳတ္ရက္စက္ မ်ိဳးဂုဏ္ပ်က္ေအာင္
ထိုးႏွက္ရန္မူ က်ဴးေက်ာ္သူကို
ခံယူေအာင္ပြဲ စစ္ဆင္ႏြဲဖို႔
မလြဲတာဝန္ က်ီပြန္ထမ္းရြက္
ခရီးဆက္သူ --။။။။

ေျပာက္က်ား
လူယမ္းကားမဟုတ္
မ်ိဳးၿပဳတ္မခံ ဇာတိမာန္ေၾကာင္႔
ပုန္ကန္တိုက္ခိုက္ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္နန္႔
ပစၥကၡသမိုင္း ၾကမၼာရိုင္းကို
တြန္းလွန္လိုသူ --။။။။။။။

ေျပာက္က်ား
အၾကမ္းဖက္သမား မဟုတ္
နစ္ၿမဳတ္မခံ ကြ်န္ဘဝအတြက္
တြန္းလွန္ဖယ္ယွား လူမ်ိဳးၿခားကို
တရားတဖက္ ဓါးတလက္နန္႔
အသက္ကိုပီး သြီးေခ်ာင္းစီးလည္း
ရန္ႁကြီးထပ္လီ မ်ိဳးခ်စ္ပီၿပင္
တိုက္ပြဲဝင္သူ --။။။။။။။။။။။

ေျပာက္က်ား
မတရား မလုပ္
မဟုတ္မခံ မမွန္မေၿပာ
တရားေသာစစ္ ေအာင္ပြဲထိုက္ဖို႔
ဆက္တိုက္ခ်ီတက္ ခရီးဆက္ယင္း
သြီးလမ္းခင္းသူ --။။။။။။

ေျပာက္က်ားလို႔ ဆိုဆို
သူပုန္လို႔ေျပာေျပာ
အမွန္တရားနန္႔ အမ်ိဳးသားေရး
ရွိေမွ်ာ္ေတြးလို႔
ေဖာက္လြဲေဖာက္ျပန္
နယ္ခ်ဲ ႔ရန္ကို ခုခံသူရာ --။။။။။

ေျပာက္က်ားရို႕၏သမိုင္း
ခပ္ရိုင္းရိုင္းကားမဟုတ္
ေျပာက္က်ားရို႕၏စရိုက္
ယုတ္ယုတ္မိုက္မိုက္လည္း မဟုတ္ေယ
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနန္႔ အမ်ိဳးသား
လြတ္ေၿမာက္ေရးအတြက္ အၿမဳေတ
မြန္ၿမတ္ေရ ႏွလံုးသားနန္႔ ထုဆစ္
သမိုင္းတေခတ္၏ အသင္႔ေတာ္ဆံုး
လက္ရာကို ဖန္တီး
မအီးခ်မ္းနိုင္ေရ လူသားမ်ိဳးႏြယ္ရို႕၏ဇစ္ၿမစ္
ၿမီေအာက္ မေရာက္ၿဖစ္ေအာင္
သမိုင္းပီး တာဝန္ကိုထမ္း
မီးခင္းလမ္းဘဲ ျဖစ္ျဖစ္
သြီးခင္းလမ္းဘဲ ျဖစ္ျဖစ္
ရသင္႔ရထိုက္ေသာ အဖိုးအဖီးအမြီအတြက္
ကိုယ္က်ိဳးစြန္႔(အရာရာ)
ပီးဆပ္ဝန္႔သူအမွန္ရာ --။။။။။။

ေဘာ္ဒါလူသား(၁၆။၂။၀၆)

ငါရို ႔ဇာလုပ္ကတ္ဖို႔လဲ (သို႔မဟုတ္) ေတြးၾကည္႔ ေငးၾကည္႔နီလို႕ေတာ႔ မျဖစ္ပ်ာယ္

ငါရို ႔ဇာလုပ္ကတ္ဖို႔လဲ (သို႔မဟုတ္)
ေတြးၾကည္႔ ေငးၾကည္႔နီလို႕ေတာ႔ မျဖစ္ပ်ာယ္
=======================

(၁)
ၾကည္႔-----။
ေထာင္စုနွစ္မ်ားစြာခီ်လာေရ
ကိုယ္ရို ႔ သမိုင္းရာဇဝင္ကို မိ်းဆက္ကိုယ္စီဝတၱရားျဖစ္လို ႔
ျပန္လည္ေဖာ္ထုတ္ဖို႔ ေျပာဆိုကတ္ေတခါ
မဟာ႔မဟာဝါဒီတိက
အျမင္က်ဥ္းေၿမာင္းသူရို ႔အၿဖစ္ ယိုးစြပ္ကတ္ေတ
ေယျပီးေက
ပုန္ကန္ေသာင္းက်န္းသူတိလတ္၊
ငါရို ႔တိကိုေဝဖန္ယႈတ္ခ်
ျပင္းထန္စြာ
တိုက္ခိုက္ၿခီမႈန္းကတ္ေတ--။

ေထာ-----။
သူရို့သမိုင္းေၾကာင္းမွာ
ကိုုယ္႔ရာဇဝင္ေဟာင္းတိနန္ ႔
ေရာသမမႊီကတ္ေတခါက်ေက
တိုင္းရင္းသား
ညီအကိုတိပါရာလတ္၊
ခ်ိဳသာသိမ္မိြေရ
ေကာက္က်စ္စဥ္းလဲမႈတိနန္႔
ၿမီျမဳပ္သၿဂိဳလ္ဖို႕အတြက္
ဇဲြနဘန္းႀကီးစြာ
လံုးပမ္းအားထုတ္နီလီကတ္ယင့္ --။

(၂)
နယ္ခ်ဲ ႔ရို႕၏
ညွင္းပန္းရက္စက္ျခင္းကိုခံကတ္ရေရခါ
သို႔တည္းမဟုတ္
လြတ္လမ္းကိုထြင္ တိုက္ပြဲ၀င္ဖို႕
ေျပာကတ္ ဆိုကတ္ စုရုံးကတ္ေတအခ်ိန္မွာ
ခါးသီးနာက်ီးေရ
ခံျပင္းမႈတိနန္ ့
ကိုုယ့္တိုင္းျပည္ ကိုယ့္လူမ်ိဳးအတြက္
ေစတနာပါပါ ၾကံဳးဝါးလီခကတ္ေတ --။

ေထာ------။
ေတာ္လွန္ခရီး ညီးေငြ ့လာကတ္လို႔
အမို်းသားေရးနန္႔့ တိုင္းျပည္ေရးထက္
ဝမ္းေရးခက္လာကတ္ေတခါ
သို႔တည္းမဟုတ္
အတၱလိုအင္အတြက္ လံုးပမ္္းလာကတ္ေတအခါ
မူမမွန္ေရ အေၾကာင္းျပခ်က္တိနန္႔
ကြ်န္ဇာတာ အမွတ္တံဆိပ္တိကို ခတ္ပနာ
ငလိငလည္ ခရီးစဥ္တိကို
ဂ်ီ၀ါဂ်ီ၀ိ စိုင္းျပင္းနီလီကတ္ယင့္ --။

(၃)
ဇာပိုင္ၿဖစ္ကတ္ရစြာလဲ
လူမို်းစု အမည္ခံတိၾကားမွာ
ျပည္ေထာင္စု လူ႔ေဘာင္သေဖာနန္႔
ဟန္ေဆာင္မႈကိုယ္စီ လႊမ္းျခံဳထားကတ္ရေရပိုင္
ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ရာ
အျမဳေတလာခကတ္ေတဆိုေကလည္း
ေတာ္လွန္သူ ငါ႐ို႕တိၾကားမွာ
“လြတ္လပ္ေရး” ဆိုေရ
သီြးစကား ကိုေတာင္ ေစတနာပါပါ
ေျပာဆိုဖိုု႔ မလြယ္ကတ္ပ်ာ --။

ေထာ------။
ညီညြတ္ေရး---။
လြတ္ေျမာက္ေရး---။
ၿငိမ္းခ်မ္းေရး---လတ္၊
အမ်ိဳးသားေရးလို႔လည္း ဆိုနီကတ္ယင့္
ယုံတမ္းစကားေတာ့ခါ မျဖစ္စီခ်င္
မိ်ဳးႏြယ္တခုလံုး ပ်က္သုဥ္းလုနီးပါး
ဆိုက္ေရာက္နီေေရ
ပကတိ အနီအထားမွာေေတာင္
ဆက္ၿပီးေက ဝပ္စင္းခံပီးဖို႔
စိတ္ကူးယဥ္ကတ္ခ်င္သိမ့္လို႔လား --။

(၄)
ၿမီမွာဝပ္စင္း လမ္းခင္းဘဝ
ေရာက္နီကတ္ရေရ
ရွိေဟာင္းအမြီအႏွစ္ အႂကြင္းအက်န္ အပိုင္းအစတိ
ဒ႑ာရီပံျုပင္အျဖစ္နန္႔
နိဂံုးကမၸဋ္ အဆုုံးသတ္ရဖို႔ဟိနီေေရ
သမိုင္းျဖစ္ရပ္တိ
မပီျပင္ မထင္ရွားျဖစ္နီေေရ ကိုယ္ပိုင္ယဥ္ေက်းမွုတိ
တိမ္းေကာေပ်ာက္ကြယ္နီေေရ အမ်ိဳးသားစာပီတိ
အျဖည့္ခံလူသား (လူမိ်းစုေခ်) အၿဖစ္နန္႔
သံေဝဂကင္းမဲ့စြာ ေလွ်ာက္လွမ္းနီကတ္ေတ ဦးတည္ခ်က္တိ --၊
ေအခ်င္႔-----။
ေအခ်င့္ အားလံုးအတြက္
မွန္ကန္မြန္ျမတ္ၿပီး
ရဲရင့္ျပတ္သားေရ ဇာတိသီြးဇာတိမာန္နန္႔
ရင္ဆိုင္ရပ္တည္ကတ္ရဖို႔အစား
ေယာင္ဝါးဝါး
ေဖာ္လံဖားနီကတ္ေတ
ပစၥုဳပၸန္တိကို ေက်ာ္ျဖတ္ဖို႔
ငါ႐ို႕မ်ိဳးဆက္တိ
ဇာပိုင္ဆံုးျဖတ္ကတ္ဖို႔လဲ ---။ ။

(ေက်ာက္ျဖဴညီလာခံသို႔ တပ္လွန္႔ၿခင္း)

(ေဘာ္ဒါလူသား)

တုနိႈင္းမရေရ မိတၱာတိနန္႔

တုနိႈင္းမရေရ မိတၱာတိနန္႔
================

သမီးခ်စ္ခင္ေလးစားရပါေသာ `ပါပါ´
တနိ အားလံုးသူ
ခြဲခြာရဖို႔ဆိုစြာ သိေကလည္း
မတရားနွိပ္စက္
သူတပါး ပေယာဂေၾကာင့္
သမီးရို႕မိသားစုနန္႔
ရခိုင္သူ ရခိုင္သားတိကို ခြဲလို႔
ဘဝတစ္ပါးကို
`ပါပါ´ကူးေျပာင္းလားခေရအတြက္
မေျဖသိမ့္ႏိုင္ေလာက္ေအာင္
သမီး ခံစားရပါေရ --။

ပါပါ့ မ်က္နွာကို
ေနာက္ဆံုးတေခါက္ေခ်ေလာက္ေတာင္က
ျမင္ခြင့္တြိခြင့္ မရလိုက္ေကလည္း
ဘဝဆက္တိုင္းမွာ
`ပါပါသမီးရာ´ ျဖစ္ရပါဇီလို႔
အၿမဲ ဆုေတာင္းပါေမ --။

တုႏိႈင္းမရေရ မိတၱာတိနန္႔
သားသမီး မိသားစုအေပၚေတာင္မက
ရခိုင္တမ်ိဳးသားလံုးအတြက္ပါ
အသက္ကို ပီးဆပ္လားခေရ `ပါပါ´
သမီးအတြက္ကေတာ့
`ထာဝရသူရဲေကာင္း´ ဖခင္ပါ --။
ပါပါေကာင္းရာသုဂတိ လားပါဇီ --။

(ခ်စ္သမီးႀကီး ညိဳေခ်)

ဖက္ခြက္လက္ခ်က္နန္႔ (12/4/2014) မွာ အသက္သီက်လားခရေရ သူရဲေကာင္းဖခင္ႀကီး ဦးေမာင္သိန္းအတြက္ သီတမ္းစာကဗ်ာ။

အကုသိုလ္အျပစ္ (၁၀) ပါး

အကုသိုလ္အျပစ္ (၁၀) ပါး
===================
(၁) သူ႔အသက္ကို ညွဥ္းဆဲ၊ သတ္ျဖတ္ျခင္း။
(၂) သူ႔ဥစၥာကို မတရား ခိုးယူျခင္း။
(၃) မွားယြင္းေသာ ေမထံုမႈကို ျပဳက်င္ျ့ခင္း။
(၄) မဟုတ္မမွန္ လိမ္ညာေျပာဆိုျခင္း။
(၅) ကုန္းတိုက္စကား၊ သြီးခြဲစကားေျပာဆိုျခင္း။
(၆) ၾကမ္းတမ္းစကား၊ ညစ္ညမ္းဆဲေရးစကား ေျပာဆိုျခင္း။
(၇) အဓိပၸါယ္မဟိေသာစကား၊ အႏွစ္မဟိေသာစကား ေျပာဆိုျခင္း။
(၈) ေမာဟဖုန္းလႊမ္း၍ အမွန္တရားကို မသိျမင္ႏိုင္ျခင္း။
(၉) ရန္လို အမုန္းပြားျခင္း။
(၁၀) အယူအဆလဲြမွားျခင္း။
There are ten (10) Akusala Kammas (sinful actions) caused by action, speech and mind).
Three (3) sinful actions:
Paanaatipaata (Killing) Both Human and Animalls
Adinnaadaana (Stealing, Robbing)
Kaameesumichchaachaara (Wrong sexuality)

Four (4) sinful action by speech:
Musaavaada (Lying)
Pisunaavaacha (Slandering)
Pharushaavaacha (Harsh speech)
Samphapphalaapa (Useless speech)

Three (3) sinful actions by mind:
Avidyaa or Abhijjaa (Not seeing the truth)
Vyaapaada (Hate)
Michchaaditthi (Wrong belief)

(၃၈) သံုးဆယ့္သွ်စ္ျဖာ မဂၤလာ ေဒသနာျမတ္တရားေတာ္

ကမၻာသူ ကမၻာသားအားလံုး ေကာင္းစြာမွတ္သားက်င့္ႀကံအပ္ေသာ ခုဒၵကပါဠိေတာ္လာ
ဘုရားသခင္ ဗုဒၶျမတ္စြာ၏ဆံုးမၾသ၀ါဒလမ္းညႊန္


(၃၈) သံုးဆယ့္သွ်စ္ျဖာ မဂၤလာ ေဒသနာျမတ္တရားေတာ္
==================================


၁။ အေသ၀နာစ ဗာလာနံ = လူမိုက္ႏွင့္ မေပါင္းျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂။ ပ႑ိတာနဥၥ ေသ၀နာ = ပညာဟိကို ဆည္းကပ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃။ ပူဇာစ ပူဇေနယ်ာနံ = ပူေဇာ္ထုိက္သူကို ပူေဇာ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၄။ ပတိ႐ူပေဒသ ၀ါေသာစ =သင့္တင့္ေသာအရပ္၌ နီထုိင္ရျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၅။ ပုေဗၺစ ကတပုညတာ = ျပဳခဖူးေသာ ေကာင္းမႈဟိျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၆။ အတၱသမာပဏီဓိ = မိမိကိုယ္ကို ေကာင္းစြာ ေဆာက္တည္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၇။ ဗာဟုႆစၥ = အၾကားအျမင္မ်ားျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၈။ သိပၸ = သိပၸံအတတ္ပညာကို တတ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၉။ ၀ိနေယာစ သုသိကိၡေတာ = စည္းကမ္းဟိျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၀။ သုဘာသိတ၀ါစာ = အေျပာအဆိုလိမၼာျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၁။ မာတာပိတု ဥပ႒ာန = အမိအဘကို လုပ္ေကၽြးျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၂။ ပုတၱဒါရႆသဂၤဟ = မိသားစုအား ေထာက္ပံ့ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၃။ အနာကုလ ကမၼႏၱာ = အက်ိဳးမဟိေသာ အလုပ္ကို မလုပ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၄။ ဒါနဥၥ = ပီးကမ္းစြန္႔ႀကဲတတ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၅။ ဓမၼစရိယ = အက်င့္ေကာင္းျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၆။ ဉာတကာနဥၥ သဂၤဟ = ဆြီမ်ိဳးမ်ားအား ေထာက္ပံ့ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၇။ အန၀ဇၨာနိကမၼာနိ = အျပစ္မဟိေသာ အမႈကို ျပဳျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၈။ ပါပ အာရတီ = မေကာင္းမႈမွ ၀ီးစြာ ေယွာင္ယွားျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၁၉။ ပါပ ၀ိရတီ = မေကာင္းမႈမွ အထူး ေယွာင္ၾကည္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၀။ မဇၨပါန သံယေမာ = မေသာက္စား မမူးယစ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၁။ အပၸမာေဒါစ ဓေမၼသု = ေကာင္းမႈျပဳရန္ မမိ မေပါ့ေလ်ာ့ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၂။ ဂါရ၀ = ႐ိုေသထိုက္သူကို ႐ုိေသျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၃။ နိ၀ါတ = ေထာင္လႊားျခင္း မဟိျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၄။ သႏၱဳ႒ီ = ေရာင့္ရဲလြယ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၅။ ကတညဳတ = ေက်းဇူးသိတတ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၆။ ကာေလန ဓမၼႆ၀န = သင့္တင့္ေလ်ာက္ပတ္ေသာအခါ၌ တရားနာရျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၇။ ခႏၱီ = သည္းခံျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၈။ ေသာ၀စႆတာ = သူေတာ္ေကာင္းစကားကို နာလြယ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၂၉။ သမဏာနဥၥဒႆန = သီလျဖဴစင္သူအား ဖူးျမင္ရျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၀။ ကာေလန ဓမၼသာကစၧာ = သင့္တင့္ေလ်ာက္ပတ္ေသာအခါ၌ တရားေဒသနာ ေဆြးေႏြးရျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၁။ တေပါ = ျခိဳးျခံစြာ က်င့္ႀကံျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၂။ ျဗဟၼစရိယ = ျမတ္ေသာအက်င့္ကို က်င့္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၃။ အရိယသစၥာနဒႆန = အမွန္တရားကို သိျမင္တတ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၄။ နိဗၺာန သစၧိကိရိယာ = စိတ္ႏွလံုးခ်မ္းသာရျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၅။ နကမၸတိ = ေလာကဓံတရားႏွင့္ တြိႀကံဳေသာ္လည္း မတုန္လႈပ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၆။ အေသာက = ေလာကဓံတရားႏွင့္ တြိႀကံဳေသာ္လည္း မစိုးရိမ္တတ္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၇။ ၀ရဇံ = ေလာကဓံတရားႏွင့္ တြိႀကံဳေသာ္လည္း စိတ္မညစ္ညဴးျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။
၃၈။ ေခမံ = ေလာကဓံတရားႏွင့္ တြိႀကံဳေသာ္လည္း စိတ္ေသာက မေရာက္ျခင္းသည္ မဂၤလာဟိ၏..။

(ခုဒၵကပါဠိေတာ္လာ ကမၻာသူ ကမၻာသားအားလံုး ေကာင္းစြာမွတ္သားက်င့္ႀကံအပ္ေသာ ဘုရားသခင္ ဗုဒၶျမတ္စြာ၏ဆံုးမၾသ၀ါဒလမ္းညႊန္)

ေအလူ ေခသူမဟုတ္

ေအလူ ေခသူမဟုတ္
=============
ေရႊခ်ဖို႔ေကာင္းေရစိတ္ဓါတ္တိနန္႔
ျခင္ေထာင္ထဲက လက္ခဲပစ္
ခ်စ္လိုက္ကတ္ေတအမ်ိဳး
အမ်ိဳးခ်စ္ရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
စြန္႔လႊတ္အနစ္နာခံရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
ရဲရင့္ျပတ္သားရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
တက္ႂကြႏိုးၾကားရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
မွန္ကန္ေကာင္းျမတ္ရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
ရိုးသားေျဖာင့္မတ္ရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
ႀကိဳးစားအားထုတ္ရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
ျဖဴစင္သန္႔ယွင္းရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
တည္ၾကည္ခန္႔ျငားရာတြင့္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
ထင္ေပၚေက်ာ္ၾကားရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူ လူမဟိ
ေတာ္ရာတတ္ရာတြင္ ငါႏွင့္တူသူလူမဟိ
နာမ၀ိေသသနတိ အထပ္ထပ္
မဟာမုနိမွာ ေရႊကပ္ထားေယွာင္ --။

ေဆာင့္ေျခာင္ေခ်ထိုင္ရေကပင္
ကိုယ့္စြာကို ျခေသၤ့ထင္လို႔ ---။

လွ်ာရည္တျမျမ
တန္းပ်င္းထက္က အက်ရည္
ပူစပ္စပ္ေခ်
ၿခီေရလားေ၀ သူငယ္ ---။

အဂယင့္ စိတ္ကူးေပါက္ေက
ဒုန္းေပါက္ေဆာက္လားေအာင္
ေနာက္က
ေက်ာက္ကန္ပစ္လိုက္ခ်င္ေရ--။

ဖက္ခြက္သားက် အမိလင္မ သားေခ်တိ
စိတ္ဓါတ္တိက
ခ်စ္ဖို႔ေကာင္းလိုက္ေတနန္႔ ---။
အလွပလွ ခ်ီးထက္ရြံဖို႔ေကာင္းေရအေကာင္တိ ---။

(ခတ္ေက်ာက္သီး)

တဆိေခ်ေလာက္ ေလွ်ာ့ကတ္မည္

တဆိေခ်ေလာက္ ေလွ်ာ့ကတ္မည္
===

ယေလာက္ထိလည္း
မဟုတ္သိမ့္ပါ
တဆိေခ်ေလာက္ ေလွ်ာ့ကတ္မည္ --။

'ဟ' လာေက
'BC' က စေရ --။

ပစ, ၀မွာ
ဆို႔နီေရ --။

ဆီမဟုတ္ေက ရီႏွင့္မ်ိုခ်
မသထာေက သီက်မည္ --။

အခဲအစာမႀကီ
၀မ္းၾကင့္နာျဖစ္လို႔
တႀကိဳင္းႀကိဳင္းကၽြီးေအာ္
ကယ္ပါကူပါ
မသက္သာေက
ေနာက္ဘိတ္ဆံုးမွာ
ကနခိုကို ဆားႏွင့္ဖ်ိဳတိုက္
၀မ္းလွ်ဴပစ္လိုက္ရဖို႔ေယ --။

(သာလွဦး)

မေျပာဘူး၊ မလာနဲ႔

တခါက ေမာင္ေတာက ေက်ာင္းဆရာေမာင္ျဖဴေခ်တေယာက္ ငါးခူရရြာတြင္ ေက်ာင္းဆရာဘ၀ႏွင့္ တာ၀န္က်လွ်က္ဟိသည္။ တရက္နိတြင္ ရန္ကုန္က ျမန္မာေက်ာင္းနီဖက္သူငယ္ခ်င္းတေယာက္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႔သို႔ အစိုးရ၀န္ထမ္းတာ၀န္ႏွင့္ ေျပာင္းလာရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းရသည္။ သို႔ျဖင့္ သူငယ္ခ်င္းအား ေမာင္ေတာၿမိဳ႕သို႔ေရာက္လွ်င္ မိမိတာ၀န္က်လွ်က္ဟိရာ ငါးခူရရြာသို႔ လာလည္ရန္ဖိတ္ၾကားလိုက္သည္။ သူငယ္ခ်င္းလည္း စနီ၊ တလဂုၤနီယံုးပိတ္ရက္တြင္ သူ႔သူငယ္ခ်င္းေက်ာင္းဆရာဟိရာ ငါးခူရရြာသို႔ လည္ေဇာင္ေရာက္လာသည္။ ရြာကိုေရာက္၍ ေက်ာင္းဆရာေမာင္ၿဖဴေခ်အိမ္ကို မီးၾကည့္ရာ ကန္ေဘာင္နားက သံျဖဴမိုး၍အိမ္ျဖစ္ေၾကာင္း လမ္းညႊန္ပီးလိုက္ကတ္သည္။ အိမ္သုိ႔ေရာက္ေသာအခါ သူငယ္ခ်င္းေမာင္ျဖဴေခ်မွာ အိမ္၌မဟိ ပုဇြန္ကန္သို႔ ေရာက္လွ်က္ဟိသည္။ သို႔ျဖင့္ သူငယ္ခ်င္းမယားသည္ကို "အစ္မ စားၿပီးၿပီလား၊ ဘာဟင္းနဲ႔စားသလဲ" ဟု ေလာက၀တ္စကားမီးစမ္းၾကည့္ရာ သူငယ္ခ်င္းမယားသည္က "နပ်ိဳးဖူးနန္႔ မလာနန္႔" ဟု ေျဖလိုက္သည္။။ သို႔ေသာ္ ဗမာ၀န္ထမ္းနားလည္လားသည္မွာ "မေျပာဘူး၊ မလာနဲ႔" ဟူ၍ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဗမာ၀န္ထမ္းမွာ ရွက္ကြန္ေခ်ျဖင့္ အိမ္ေပၚထက္က ဆင္းၿပီးရလီပါေတာ့သတည္း။
 

ဖက္ခြက္လက္ခ်က္ သဇင္တခက္ ရာဇဝင္

Download

ဖက္ခြက္လက္ခ်က္ သဇင္တခက္ ရာဇဝင္

”အမိ ေက်ာင္းမွာအာစရိယပူေဇာ္ပြဲလုပ္ဖို႔ ေဖသာ ၃၀၀ စီထည့္ရဖို႔”

ေလးတန္းေက်ာင္းသားေခ် ေအာင္ျမတ္ထြန္း ေက်ာင္းကအျပန္အိမ္ကို ေရာက္ေရာက္ခ်င္း လြယ္အိတ္ကို ေဝးခ်ပနာ အမိနားကပ္ေျပာလိုက္ေတ။ မိေစာႏု သက္ျပင္းတခ်က္ ခ်လိုက္မိေရ။ လင္ေယာက်ၤားသီလားစြာ ၄ ႏွစ္ျပည့္ဖို႔ဗ်ာယ္္။ လင္သည္သက္ဟိထင္ရွားဟိနီခါ ေဒကိစၥတိကို မပူခရ။ ခ်စ္လင္ ျမတ္ထြန္းဦးက ျမန္မာ့ဆိပ္ကမ္းက အစိုးရဝန္ထမ္းတေယာက္ပါ။ တေတာက္ပေျပာင္မဟိေကလည္း ေဒကိစၥေခ်တိကိုမပူခရ။ သူမအလုပ္က အိမ္တြင္းရီးကိစၥ။ အေခ်တိကိုအိမ္တြင္းကနီ လိုအပ္စြာတိ အားလံုးလုပ္ပီးေရ။ သူမမွာ သမီးႏွစ္ေယာက္။ သားတေယာက္။ အႀကီးဆံုးသမီး ဦးသိန္းႏုက လြန္ခေရႏွစ္က ဆယ္တန္းေအာင္လားၿပီးဗ်ာယ္။ သားေခ်ေအာင္ျမတ္ထြန္းက ေဒႏွစ္ေလးတန္း။ သမီးထြီး ႏုသဲျဖဴက သံုးတန္း။ သမီးႀကီးက ဆယ္တန္းေအာင္ဗ်ာယ္ဆိုခါ အိမ္တြင္းရီးကိစၥ စိတ္မပူရ။ သူမ စ်ီးထြက္ေရာင္းတိုင္း အစစအရာရာကို သမီးႀကီးက ဒိုင္ခံလုပ္ပီးေရ။ အဖမဟိေရေနာက္ပိုင္း ေမာင္ေခ်နန္႔ ႏွမေခ်ကို အစရာရာျပဳစု ဂရုစိုက္ပီးေရ။ ေဖသာမတတ္ႏိုင္လို႔ အေခ်တိညေက်ာင္း မထားႏိုင္ေကလည္း သမီးႀကီးက သူရို႔ႏွစ္ေယာက္ကို စာျပပီးေရ။ လိမၼာရီးျခားဟိေရသမီး၊ သမီးႀကီးအမိအရာဆိုေရအတိုင္း၊ အမိနန္႔ ေလာင္းကူေလွာ္ဖက္ရေရ။

”အမိ ေမႀကီး အမိကိုကူညီႏိုင္ဗ်ာယ္”

မိေစာႏု အေတြးစတိပ်က္လားေရ။ အိမ္ထဲကိုၿပီးဝင္လာေရ သမီးႀကီဦးသိန္းႏု အမိသည္လိုင္ပင္းကိုဖက္ပနာ ေျပာလိုက္စြာျဖစ္ေတ။

”ဇာျဖစ္လာစြာလဲ ေမႀကီး၊ ေပ်ာ္လံုးႀကီးဆို႔လို႔ကာ”

”အမိ ေမႀကီးအလုပ္ရဗ်ာယ္။ ထိုတေလာက ရန္ကုန္ကလာလို႔ အသစ္ဖြင့္ေရ ဆီးကုမၸဏီမွာ”

”ဟိန္႔…. မႀကီးအလုပ္ရေက ေမာင္ေမာင္ကို အာစရိယပူေဇာ္ပြဲအတြက္ ေဖခ်ာနန္႔ ေဘာင္းဘီအသစ္တလံုးဝယ္ပီးနန္း”

ေမာင္ေခ် ေအာင္ျမတ္ထြန္းက ေအးမႀကီး အလုပ္ရစြာကိုၾကားစြာနန္႔ သူလိုခ်င္စြာကို ခ်က္ခ်င္း ေတာင္းဆိုလိုက္ေတ။

”မႀကီးအလုပ္ရွာစြာ မင္းရို႕အတြက္၊ ေမာင္ေမာင္ စာရာႀကိဳးစားနန္း၊ မႀကီးအားလံုးပီးေမ။”

ေမာင္ေမာင္တေယာက္ သူေတာင္းစြာတိရဖို႔ဆိုလို႔ အေပ်ာ္ႀကီးေပ်ာ္နီေရ။ မိေစာႏုက မ်က္ရည္တိပင္ဝဲလို႔ ပီတိျဖာနီေရ။ မိထြီးေခ်က အိမ္မွာမဟိ။ ထံုးစံအတိုင္ အျပင္မွာ တျခားအေခ်တိနန္႔ ကဇတ္နီကတ္ေတ။

ယင္းနိညဇာ မိသားစုထမင္းပြဲ စစည္ကကား။ ခါတိုင္းပိုင္ အေပါစား ဟင္းငါးတိမဟုတ္။ ေမႀကီးအလုပ္ရေရ အထိမ္းအမွတ္နန္႔ မိေစာႏု ၾကက္ရင္အံုတအံုဝယ္လာေရ။ ၾကက္သားဆိုစြာ သူရို႕ပိုင္လက္လုပ္လက္စားတိအတြက္ နတ္သုဒၶါ။ ယင္းနိ ထမင္းဝိုင္းမွာ ၾကက္သားဆီျပန္၊ ငရုတ္ႀကိတ္နန္႔ တို႔စား၊၊ ၾကာဆံနန္႔ဘူးသီးဟင္းရည္ေသာက္၊ ေကာ္ဖီပြင့္ေက်ာ္ရို႕နန္႔ စစံုလလင္ စားကတ္ရေရ။ ေမာင္ေမာင္နန္႔ မိထြီးက ထမင္းအလုပ္ျပတ္နန္႔ သူရို႕လိုခ်င္ေရ လိုအပ္ေတ ေဘာလ္ပန္၊ ခဲတန္၊ ေပတံတိကို လစာထြက္ေတနိ ဝယ္ပီးဖို႔အတြက္ တခုခ်င္းစီခ်ျပနီကတ္ေတ။ ပံုမွန္ဆို မကုန္တတ္ေတ ထမင္းအိုးႀကီး တတက္ေျပာင္လားေရ။ မိေစာႏုတေယာက္ သားသမီးေခ်တိ ေပ်ာ္နီကတ္စြာကို ၾကည့္လို႔ပီတိျဖာပနာ သူမမ်က္လံုးအိမ္ေခ်မွာ တမ္းတျခင္း၊ ေအာက္မိသတိရျခင္းတိ တရိပ္ရိပ္တက္လာေရ။ ေအာ္…ကိုျမတ္ထြန္းဦး…..သူရာ ေဒထမင္းဝိုင္းမွာဟိေက ဇာေလာက္ေပ်ာ္ဖို႔ေကာင္းဖို႔နန္း…….

အလုပ္ရလို႔ ႏွစ္ပတ္ၾကာေရခါ ေမႀကီးတေယာက္ အလုပ္ကိစၥနန္႔ ခရီးထြက္ဖို႔က်ေရ။ အေရာင္းစာေရးမဆိုေရအတိုင္း ၿမိဳ႕ထဲက ဆီးခန္း၊ ဆီးဆိုင္တိမွာ တဆိုင္ဝင္တဆိုင္ထြက္ ဆီးလားျဖန္႔ရေရပိုင္ ႏွစ္ပတ္တခါစီ တျခားၿမိဳ႕တိကိုလားလို႔ ျဖန္႔ဝီရေရ။ သူမျဖန္႔ခ်ီရီး တာဝန္က်ေရၿမိဳ႕က ဘူးသီးေတာင္နန္႔ ေမာင္ေတာပါ။ သူမဘဝမွာ ဘူးသီးေတာင္ဆိုေရၿမိဳ႕ ပထမဆံုးခရီး။ ေဒတေခါက္ ေမာင္ေတာထိတက္စရာမလို။ ဘူးသီးေတာင္က ဆိုင္တခ်ိဳ႕မွာျဖန္႔ရဖို႔။ ကိစၥမဟိ။ သူမမွာ ဘူသီးေတာင္မွာ အဝီးသင္တက္ဖက္ သူငယ္ခ်င္း က်န္သဲျဖဴ အိမ္ဟိေရ။

တလလၤာနိ မိုးထစေစာ အိမ္ေဘးက အခင္ျဖဴသီး ဆိုကၠားနန္႔ သေဘၤာဆိပ္ကို ဆင္းကတ္ေတ။ ဆိုကၠားေနာက္မွာ ဆီးကာတြန္းဗူးႀကီးကို တင္လိုက္ေတ။ ေမာင္ေခ်ကို ရင္ခြင္ထက္မွာတင္လိုက္ေတ။ ညကပင္ ေမာင္ေခ်က မႀကီးကိုသေဘၤာဆိပ္ထိ လိုက္ပို႔ပီးေမလတ္။ အမိက စေစာကပင္ စ်ီးႀကီးက ဟင္းခြ်တ္ဖို႔ ထလားခဗ်ာယ္။ ေမာင္ေခ်ကို မလိုက္ကဲ့ မႀကီးတေယာက္တည္းလားေမဆိုလို႔မရ။ ေအးမကိုစိတ္မခ်။ ဇာစိတ္ခ်ဖို႔လဲ။ အေခ်ဆိုေကလည္း သိေရ။ တခါတရီ ေမာင္ႏွမတေတာ လမ္းေလွ်ာက္ထြက္ကတ္ေက ေယာက်ၤားတိျမင္တိုင္း သူ မလြတ္တမ္း မ်က္စိေနာက္လို႔ ၾကည့္ထားေရ။ ၾကည့္ဖို႔နင္းရာ။ ျမင္ေရေယာက်ာၤးတိုင္း သူ႔ေအးမ ခႏၶာကိုယ္က မ်က္စိလံုးဝမခြါ။ မ်က္စိထြက္က်ဖို႔ပိုင္ ၾကည့္နီကတ္ေတ။ ဦးသိန္းႏုက အမိတူသမီး။ အသားကျဖဴစြာလည္းမဟုတ္ ညိဳစြာလည္းမဟုတ္ပါ။ နီစပ္စပ္၊ ႏွာတံစစင္း၊ မ်က္ႏွာသသြယ္၊ ဆံပင္က မတိုမရွည္၊ တင္းကား၊ ရင္စြင့္၊ ျမင္ေရပုရိသေယာက်ၤားတိုင္း အၾကည့္မခြါ သက္ျပင္းရွည္ခ်ရစီေရ အလွပိုင္သွ်င္မ။

စစ္ေတြ၊ ျပည္တြင္းရီေၾကာင္း၊ သေဘၤာဆိပ္ကိုေရာက္ဗ်ာယ္။ ဇာခ်ိန္ကပင္ေရာက္နီကတ္ေတ ခရီးသည္တိလည္းမသိ၊ ေဖာင္ေတာ္တန္းခါးဝမွာ က်ိတ္က်တိုးနီကတ္ေတ။ တန္းခါးဖြင့္ဖို႔စြာကို ေစာင့္နီကတ္စြာ ထင္ယင့္။ သူမ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာကို ခရီးမထြက္ဖူးေကလည္း သူငယ္ခ်င္း က်န္သဲျဖဴပါးက အေသးစိတ္မီးထားေရ။ ယင္းတန္းခါးေဘးမွာ ရိုးရိုးလက္မွတ္ အေရာင္းဌါနဟိေရ။ သူမအတြက္ ရိုးရိုးလက္မွတ္ဝယ္လိုက္ေက အဆင္ေျပဖို႔မထင္။ ဆီးဘူးတန္းလန္းနန္႔ ဒုကၡက်ဖို႔မနား။ ရိုးရိုးလက္မွတ္က သေဘာၤကုန္းပတ္ထက္မွာ ထိုင္လိုက္ရစြာမနား။ ကုမၸဏီကလည္း အထက္တန္းလက္မွတ္အတြက္ ခရီးစရိတ္ပီးထားေရ။ ေဖာင္ေတာ္တန္းခါးမႀကီးေဘးမွာ လူတကိုယ္စာ အေပါက္တေပါက္ဟိေရ။ ကိုျဖဴသီးက အထက္တန္းလက္မွတ္ဝယ္ခ်င္ေက ယင္းအေပါက္က ဝယ္ရေရလတ္။

တန္းခါးေပါက္ကို လွမ္းၾကည့္လိုက္ေတခါ ျမန္မာစစ္သားတိ ဝင္လိုက္ထြက္လိုက္လုပ္နီကတ္ေတ။ ျမန္မာစစ္သားဆိုလို႔ ဘာဘာေျပာေရစကားကိုသတိရလားေရ။ ”ေဒလင္းျပန္မသား ျမန္မာစစ္သားတိ ကိုယ္ခ်င္းစာတရားမဟိေရ အေကာင္တိ” လတ္။ ဘာဘာ ဇာျဖစ္လို႔ေဒပိုင္ေျပာေရ သူမနားမလည္ပါ။ ဘာဘာ စာဖတ္ေကာင္းဝါသနာပါေရပိုင္ လူေပါင္းဆန္႔ေရ လူတေယာက္လည္းျဖစ္ေတ။ ေယလည္း ျမန္မာတိနန္႔ ေပါင္းသင္းဆက္ဆံခါ မယံုသခၤါမ်က္စိတိနန္႔ ရက္ျပတ္ၾကည့္တတ္ေတ။ ဇာျဖစ္လို႔လည္းေမႀကီးမသိ။ သိဖို႔လည္းမၾကိဳးစားခပါ။ ေဒဂုဆီးကုမၸဏီက Supervisor ျမန္မာကို ဘာဘာရာျမင္ခေက ႀကိဳက္ခ်င္ဖို႔မဟုတ္။ အင္တာဗ်ဴးေရနိက ေမႀကီးပိုင္ အင္တာဗ်ဴးလာေျဖေရ မမေခ်တိမကန္။ ခန္႔ဖို႔စြာက ၃ ေယာက္ရာ။ အင္တာဗ်ဴးမွာ ထေထြထထူး တခုလည္းမမီးခ။ အလုပ္နန္႔မဆိုင္စြာတိမီးၿပီးေက ”ညီမေလးကသိပ္ေခ်ာတာဘဲ” လတ္။ ရဖို႔မထင္ခ။ Result ထြက္ခါ ဦးသိန္းႏု နာမည္ ထိပ္ဆံုးကပါေရ။ အံ့ၾသဖို႔ေကာင္းေရ။ အလုပ္ရွာရစြာ ယင္းေလာက္လြယ္ဖို႔မထင္ခ။

ဦးသိန္းႏု တန္းခါးအေပါက္နားကို မရဲတရဲ ကပ္လိုက္ေတ။ အေပါက္နားမွာ ျမန္မာစစ္သားတေယာက္ အငမ္းမရ မ်က္စိနန္႔

” ညီမေလး ဘာရွာတာလဲ? ” (ျမန္မာဘာသာ)

”အထက္တန္းလက္မွတ္ဝယ္မလို႔ပါ၊” (ျမန္မာဘာသာ)

”ဦးလွေမာင္သိန္းရယ္ လက္မွတ္ဝယ္မလို႔တဲ႔။” (ျမန္မာဘာသာ)


ယင္းစစ္သား မဆီမဆိုင္ အေရာတဝင္ ေျပာလာေရ။ အခန္းထဲကို ဦးသိန္းႏု မဝံ့မရဲဝင္လားလိုက္ေတ။ ဆိပ္ကမ္းမွဴး ဦးလွေမာင္သိန္းဆိုစြာ အခင္ႀကီးထင္ေရ။ ရခိုင္သား၊ အသက္အႀကီးပိုင္း၊ ေလးေထာင့္စားပြဲအလယ္ ကုလားထိုင္တလံုးမွာ ထိုင္နီေရ။ သူ႔ေဘးပတ္လယ္မွာ အားလံုးစစ္သားတိပါ။ ဇာလုပ္နီကတ္ေတမသိ။ ေဝၚကီေတာ္ကီ ခါးမွာခ်ိတ္ထားေရ အရပ္ဝတ္နန္႔ ျမန္မာတိလည္းျမင္ေရ။ ေထာက္လွမ္းရီးဆိုစြာ လူတိထင္ေရ။ ဦးသိန္းႏု ဆိပ္ကမ္းမွဴးနားကို ကပ္ၿပီးေက ေျပာလိုက္ေတ။

” အခင္… Upper တန္း တနီရာေခ် ရပါဖို႔လား?”

” မေခ် ညက.. Booking လုပ္ထားလာ?”

”Booking လုပ္ဖို႔ေရာက္လာပါသိမ့္ေရ။ လက္မွတ္စာရီးက Upper တန္းဆိုေက မိုးထေစာေစာမွ လာဝယ္ရဖို႔ေျပာလိုက္ပါေရ။”


ဆိပ္ကမ္းမွဴးႀကီးတခုလည္းမေျပာပါ။ မၾကားလား၊ မၾကားကြန္ေဆာင္နီစြာလား မသိ။ မ်က္ႏွာကလည္း ေဂါင္းခ်ဳပ္နီေရမ်က္ႏွာမ်ိဳး၊ စရင္းစာအုပ္ကို ရွိတေခါက္ ေနာက္တလွန္ၾကည့္နီေရ။

”မေခ် အခန္းရဖို႔က မေသခ်ာကာ။ တနားေလာက္ေစာင့္ၾကည့္လိုက္နန္း”

”ေဒမွာ လူႀကီးတိနန္႔ျပည့္နီေရ။ သူရို႕မလိုက္ဆိုေကေတာ့ ရလိမ့္ေမ။”

လူႀကီးဆိုစြာ အသက္ႀကီးေရလူထက္၊ ျမန္မာစစ္သား အရာဟိတိကို ေခၚစြာလို႔ သူမသေဘာေပါက္လိုက္ေတ။ သူ႔မသူငယ္ခ်င္းေျပာစြာ မွန္ေရထင္ယင့္။ အထက္တန္းလက္မွတ္ ဆိုစြာက အၿမဲတမ္းျပည့္နီေရလတ္။ ျမန္မာစစ္တပ္အတြက္ရာလတ္။ စစ္သားတိမလားေကလည္း သူရို႕နန္႔နီးစပ္ေတ လူတိရာ ရေရလတ္။ ဦးသိန္းႏု ထေထြထထူးမစိုင္းစားစဗ်ာယ္။ ရိုးရိုးလက္မွတ္ေရာင္းေရ အေပါက္နားကိုၿပီးလားေရ။ ရွိက ဟိနီေရလူတိကို တိုးၿပီးေက လက္မွတ္တေစာင္ဝယ္လိုက္ေတ။ ၿပီးေက ဆီးဗူးအတြက္ တန္ဆာ (ကုန္ခြန္ခ) ေဆာင္လိုက္ေတ။ အျပင္မွာ ေမာင္ေခ်နန္႔ ကိုျဖဴသီး ရပ္ေစာင့္နီတုန္းသိမ့္ပါ။

”ေမာင္ေခ် မမလက္မွတ္ရဗ်ာယ္။ ကိုျဖဴးသီးနန္႔ျပန္လီနန္း။ ကိုျဖဴသီးေက်းဇူးတင္ပါေရနန္း။”

လို႔ေျပာယင္း ဆိုကၠားခထုတ္ပီးၿပီးေက ေဖာင္ေတာ္အေပါက္ကတဆင့္ျဖတ္ယင္း သေဘၤာထက္ကို တက္လိုက္ပါေရ။

ကုန္းဘတ္ထက္အေရာက္ ရွိက ဆီးကာတြန္းဗူးကို ထမ္းလာေရ အထမ္းသမားကို တနားေစာင့္ခိုင္းယင္း သေဘၤာသားတေယာက္ပါးက ဝန္ထမ္းသက္သာ ကုလားထိုင္တလံုးကို ေဖသာ ၃၀၀ ပီးလို႔ ငွါးလိုက္ေတ။ အားလံုးခ်ေခ်ာမေမာပါ။ သူမ ရလိုက္ေတ ကုလားထိုင္နီရာက နီရာေကာင္း။ သေဘၤာေဘးေဘာင္တန္းနန္႔ မနီးမဝီး။ လီသသြတ္ေခ်နန္႔ ပပိုက္နႏွိဳက္က်ေရ။ ေယလည္း တခုမေကာင္းစြာက ညွာဖက္ေဒါင့္ လူငါးေယာက္ေလာက္အျခားမွာ စစ္သားတအုပ္စုပါလာေရ။ သူရို႕တိကိုၾကည့္ရစြာ ေဒသေဘၤာထက္မွာ သူရို႕အုပ္စုကအပ က်န္လူတေယာက္လည္း မပါလို႔ထင္နီပံုရေရ။ ေအာ္က်ယ္ဟစ္က်ယ္နန္႔ ရေရာင္သတ္ၿပီးေက ဖိုသံပီးနီကတ္ေတ။ သူ႕ရို႕မ်က္လံုးတိက အျပစ္ဒဏ္အပီးခံထားရေရ မ်က္လံုးတိပိုင္ သူမကို မ်က္လံုးကြ်တ္ထြက္ေအာင္ၾကည့္နီကတ္ေတ။ သူမဂရုမစိုက္ပါ။ တခါတရီ သူမကိုယ္သူမ မုန္းခ်င္ေရ။ ဇာျဖစ္လို႔ ငါ့ခႏၶာကို္မွ ေယာက်ၤားတိ စိတ္ဝင္စားကတ္ေတလဲ။ သက္ျပင္းတခ်က္ခ်လိုက္ၿပီးေက မ်က္ႏွာကို တျခားတဖက္ကို လႊဲထားလိုက္ေတ။

သေဘၤာစထြက္လာဗ်ာယ္။ သေဘၤာနာမည္ ”ဓညဝတီ (၁)” ပါ။ ဆတ္ရိုးက်ေခ်ာင္းက သေဘၤာတရြိရြိနန္႔ လိပ္ေခ်တေကာင္ပိုင္ ထြက္လာေရ။ မလိခဆိပ္နားေလာက္ကိုေရာက္စြာနန္႔ သေဘာၤတဖက္တခ်က္ကို ဆန္အိတ္တိတင္ထားေရ သန္ဗာန္တိ သူ႔ထက္ငါအယင္ ကပ္လာလတ္ေတ။ ဘူးသီးေတာင္ကို ေမွာင္ခိုခိုးတင္နီကတ္စြာတိဆိုစြာ မေျပာလည္းသိေရ။ မိန္းမ၊ ေယာက်ၤားမက်န္ အားလံုးသူ တက္ညီလက္ညီ သူထက္ငါယင္ လုတင္နီကတ္ေတ။ လူတိ တဝမ္းတခါးအတြက္ အမ်ိဳးမ်ိဳးလုပ္ကတ္ရစြာမနား။ ဘာဘာ ရက္ျပတ္ေျပာနီက်စကားတခြန္းကို နားထဲၾကားေယာင္လာေရ။ ငါရို႕ရခိုင္ျပည္ေရ ရီခံၿမီခံေကာင္းေရ၊ သယံဇာတ၊ ဆန္ရီစပါးတိပြါးေရ။ ေယလည္း ေဒစနစ္ဆိုးေၾကာင့္ ငါရို႕ ထမင္းနပ္မွန္ဖို႔အတြက္ ကေကာင္းၾကိဳးစားနီကတ္ရေရလတ္။ ဇာစနစ္ဆိုးလဲ သူမ မေတြးတတ္။

သေဘၤာတရြိရြိနန္႔ ဆတ္ရိုးက်ေခ်ာင္းကအထြက္ ဘယ္ဖက္ကိုလွည့္ၿပီးေက ဂစၥပနဒီ ျမစ္ေၾကာင္းအတိုင္း စုန္ဆင္းလိုက္လာေရ။ သေဘၤာကုန္းဘတ္က ကမ္းဖက္ကိုေငးၾကည့္နီယင္းနန္႔ က်ီကေရာင္ဘာကေရာင္ျမည္ၿပီးေက လိုက္လာလတ္ေတ စိုင္းျဒားမင္းခြါငွက္တရြီကို ျမင္လိုက္ေတ။ ေအာ္….ဝင္းကိုခိုင္ေတးျခင္းထဲက စိုင္းျဒားငွက္ဆိုစြာ ေဒငွက္တိကိုေျပာစြာမနားေယ။ သူမ ဝင္းကိုခိုင္ေတးျခင္းဆိုေက ကေကာင္းၾကိဳက္ေတ။ သူကရခိုင္ျပည္မွာ နာမည္ႀကီးအဆိုေတာ္မနား။ သူမသူငယ္ခ်င္းတိလည္း အားလံုးသူ႔ကိုႀကိဳက္ကတ္ေတ။ ကုလားထိုင္ ေနာက္မွီမွာ ေဂါင္းတင္ဗ်ာယ္ ေတာင္ေျမာက္ေတြးယင္း မ်က္လံုးေခ် စင္းပါလတ္ေတ……………

ပူး….ပူး…..ပူး………….

သေဘၤာဥၾသသံေၾကာင့္ သူမလန္႔ႏိူးလားေရ။ ယာ…..ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕ကိုေတာင္ ဆိုက္ဖို႔ပ်င္နီဗ်ာယ္။ ရေသ့ေတာင္ေခ်ာင္းကိုဝင္ယင္း သေဘၤာဦးကို လွည့္နီေရ။ ေဖာင္ေတာ္ အရင္းဖက္မွာ နည္းေရလူအုပ္ႀကီးမဟုတ္။ ေဖာင္ေတာ္ထက္မွာေတာ့ခါ စစ္ယူနီေဖာင္းဝတ္လို႔ ျမန္မာစစ္သားတိလည္းအမ်ားႀကီးျမင္ရေရ။ တခုထူးဆန္းစြာက ထမင္းထုပ္၊ ေဒသထြက္ အစားအစာတိ လာေရာင္းကတ္ေတ စ်ီးသည္တိက သေဘၤာမွာပါလာေရ ခရီးသည္တိ သာသာေလာက္ဟိဖို႔ထင္ေရ။ တရက္နီမွ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕ကို သေဘၤာအစံုတစီး၊ အဆန္တစီးရာကပ္ေတ။ ေဒစ်ီးသည္တိဘဝက သနားဖို႔ေကာင္းေရ။ သူမအရြယ္ စ်ီးသည္မေခ်တိကို အေစာင့္ရဲတိက သေဘၤာမကပ္ဘဲနန္႔ မတက္ရလို႔တားနီေရၾကားက ထဗိန္တတိုတိုေခ်ဝတ္ပနာ လက္တဖက္က ဗန္းေခ်တိကိုင္လို႔ အလုအယက္ တက္ဖို႔ႀကိဳးစားနီကတ္ေတ။ ေအာ္…အမိ..အဖ..ေက်းဇူးေၾကာင့္သူမ ဆယ္တန္းေခ် ေအာင္ၿပီးေက အလုပ္ေခ်တခု ရေရမနား။

သေဘၤာရေသ့ေတာင္ဆိပ္မွာ နာရီဝက္ေလာက္နားၿပီးေက မယူျမစ္အတိုင္း စုန္ဆင္းလာေရ။ ဂုနားက သေဘၤာသားတေယာက္ ေေျပာစြာၾကားလိုက္ေတ။ ေဒနိ ျဖားသင့္ေရ သေဘၤာ ဘူးသီးေတာင္ကို စေစာေရာက္ဖို႔လတ္။

ဘူးသီးေတာင္ေရာက္ေက ယံံုးကပီးလိုက္ေတ ဆီးဆိုင္လိပ္စာအတိုင္း လားေရာင္းဖို႔။ ယင္းအျပင္ ဆိုင္အသစ္တိရွာၿပီးေက အမ်ားႀကီးထြက္ေအာင္ေရာင္းခဖို႔။ အမ်ားထြက္လီ သူမအတြက္ ေကာ္မသွ်င္ ပိုရလီမနား။ ေဒအတိုင္းဆိုေက ခရီးစရိတ္ကလည္း စိေကတေဗြထြက္ဖို႔။ ယံုးက အထက္တန္းလက္မွတ္ခ ပီးေရ။ သူမရိုးရိုးတန္းနန္႔ လာေရ။ ထမင္းစရိတ္လည္းသက္သာေရ အိမ္ကထမင္းဗူးေခ် ယူလာေရ။ ပိုစြာေဖသာေခ်တိကုိ ေမာင္ေခ်၊ ညမေခ်တိ အတြက္လိုအပ္စြာေခ်တိ ဝယ္ပီးလို႔ရေရ။ အမိလည္း အယင္ပိုင္ ပပင္ပပန္းလုပ္စရာမလို။ သူမတဖက္တလမ္းက ေဖသာေထာက္ပံ့ပီးေက အမိအယင္ပိုင္ ပင္ပန္းစရာမလို။ သူမလည္း ရေရ ေဖသာေခ်တိစုၿပီးေက အဝီးသင္ေက်ာင္းစရိတ္အတြက္ အမိပါးက ေတာင္းစရာမလိုဗ်ာယ္။ အခ်ိန္ရေက သူမေကာင္းတက္ခ်င္ေရ ကြန္ပ်ဴတာသင္တန္း၊ အဂၤလိပ္စကားေျပာသင္တန္းတိ တက္လို႔ရေရ။ သူမကိုယ့္စိတ္ကူးနန္႔ကိုယ္ တက္ႄကြနီေရ။သူမမိသားစုကိုလည္း ကူညီႏိုင္ဗ်ာယ္ဆိုေရ ခံစားမူတိနန္႔ လန္းဆန္းေပ်ာ္ျမဴးနီေရ။ ဖူးပြင့္စ သဇင္ပန္းေခ်တပြင့္၊ ယံုၾကည္မူအျပည့္နန္႔။

ေယလည္း ေဒေလာကႀကီးမွာ မထင္ထားစြာတိျဖစ္တတ္ပါေရ။ ဘဝပီးကံေၾကာင္းလား? စနစ္ဆိုးေၾကာင္းလား? လူပုဂၢိဳလ္ေၾကာင့္လား? သူမပါးကို ေဒပိုင္ဆိုးဝါးေရ အျဖစ္ဆိုးႀကီးက်လာဖို႔စြာ မသိစြာအမွန္ပင္။

ခရီးသည္တိ ရြစိရြစိ ျဖစ္နီကတ္ေတ။ သေဘၤာဆိုက္ဖို႔ ဦးလွည့္နီဗ်ာယ္။ ထူးဆန္းစြာက ရေသ့ေတာင္ဆိပ္ကမ္းမွာထက္ မ်ားေရလူအုပ္ႀကီးပင္ျဖစ္ေတ။ ကူလီသမားတိက တဝက္ေလာက္ဟိဖို႔ထင္ယင့္။ က်န္တဝက္က ျမန္မာစစ္သားတိနန္႔ လာၾကိဳေရလူတိပင္ျဖစ္ေတ။ ေနာက္တခုက ဘူးသီးေတာင္မွာ ေဒေလာက္ကုလားမ်ားဖို႔မထင္ခ။ ေဒၿမိဳ႕လူဦးေရ ၈၀ ရာခိုင္ႏွဳန္းစြာ ကုလားတိလတ္။

သူမနားကို အထမ္းသမား တရြီေရာက္လာေရ။ စကၠဴဗူးေခ်တဗူးကို သူထမ္းဖို႔ ငါထမ္းဖို႔ လုနီကတ္ေတ။ သူမမ်က္ႏွာတတင္းနန္႔ သူမနားကို အယင္ေရာက္လာေရ အထမ္းသမား ထမ္းဖို႔ပီးလိုက္ေတ။ ဆီးကာတြန္းကို မ်က္စိခ်ယင္း ရွိကခရီးသည္တိေနာက္က ေမွ်ာင္လိုက္လာလတ္ေတ။ ျမန္မာစစ္သားတိနန္႔ ယင္းသူရို႕မိသားစုတိ အယင္တက္ၿပီးမွ က်န္ခရီးသည္တိကို တက္ခြင့္ျပဳေရ။ သူမရွိက ခရီးသည္တိကို ရဲ၊ လဝက၊ ကာစတင္၊ တဖြဲ႔ၿပီးတဖြဲ႕စစ္ေဆးနီေရ။ ထူးဆန္းစြာက ကာစတင္ဆိုေရ လူတိကလည္း စစ္ယူနီေဖာင္းဝတ္ထားေရ။

သူမအလွည့္က်လာေရ။ ယင္းတပ္ဖြဲ႔က ႏွာဘူးတိ သူမခႏၶာက မ်က္စိလံုးဝမခြါ။ အဆိုးဆံုးက ကာစတင္ဆိုေရ စစ္ယူနီေဖာင္းဝတ္ထားေရ ျမန္မာစစ္သားႏွစ္ေယာက္။ ကုိယ့္ႏွမ သူ႔ႏွမ မစာနာ၊ ေဒေလာက္ပင္ ရရိုင္းစစိုင္းၾကည့္ရလာ။ လဝကခံုရွိကိုအေရာက္ အလုပ္မဟိအလုပ္ရွာလို႔ မွတ္ပံုတင္ျပခိုင္းေရ။ ေအာ္….ရခိုင္က ရခိုင္ျပည္မွာ မွတ္ပံုတင္ျပရေရဘဝ။ လဝက ကျပံဳးစိစိနန္႔ မွတ္ပံုတင္ျပန္ပီးေရ။ ဒုတိယ ခုံတန္းကိုေရာက္လာေရ။ အရွက္မဟိေရ တဏွာ႐ူးတိခံုတန္း။ ထိုလူႏွစ္ေယာက္နားကို ေရာက္စြာနန္႔ သူမ ေဖာ္မျပတတ္ေတ အႏၱရာယ္အငြိအသက္တခု ရလိုက္ေတပိုင္။

”ညီမေလးက ေဆးကုမၸဏီကလား?” (ျမန္မာဘာသာ)

”ဟုတ္ကဲ့” (ျမန္မာဘာသာ)

”ဒီကိုမေရာက္ဖူးဘူးထင္တယ္” (ျမန္မာဘာသာ)

တေယာက္မ်က္ႏွာ တေယာက္ၾကည့္လို႔ ျပံဳးစိစိနန္႔ ၾကည့္လိုက္ကတ္ေတ။ သူရို႕မ်က္ႏွာတိက စားနီက်ေၾကာင္ဖားတိပိုင္။ ငါရို႕အတြက္ ဂြင္တဂြင္မိဗ်ာယ္ဆိုေရအတိုင္း။ သူမတခု စိုင္းစားမိလိုက္ေတ။ ေဒတဏွာ႐ူးတိ ငါဆီးကုမၸဏီကဆိုစြာ ဇာပိုင္သိလဲဂု? ေအာ္…. သိဗ်ာယ္ ငါ့ဆီးကာတြန္းဘူးကိုျမင္လို႔ထင္ေရ။ ယင္းပိုင္စိုင္းစားနီယင္း……..

”ညီမေလးမွာ ဆီးသယ္ယူခြင့္ စာရြက္ပါရဲ့လား?” (ျမန္မာဘာသာ)

သူမမွာ ပါလာေရခါ ဆီးစရင္းကိုထုတ္ပီးလိုက္ေတ။ ကုမၸဏီက သယ္ယူခြင့္ဆိုေရစာကို မပီးလိုက္။ တျခားကိုယ္စားလွယ္တိလည္း လိုေရလို႔ တခါလည္းမေျပာဖူး။ ေအာ္…တခုခုျဖစ္လို႔ကမလြယ္။ Supervisor က ေဒဆီးကာတြန္းကို ဂရုစိုက္ဖို႔နန္႔ မေပ်ာက္ခ်ဖို႔ သူမကို အတန္တန္မွာလိုက္ေတ။ ပစၥည္းပ်က္စီးဆံုးယံႈးေက သူမအျပစ္လတ္။ ဆီးတန္ဖိုးက လြယ္စြာမဟုတ္။

”မပါဘူး” (ျမန္မာဘာသာ)

သူမပစက ျပဳတ္နန္႔ပင္ ထြက္လာေရစကားလံုးပါ။ သူရို႕ႏွစ္ေယာက္ ဒုတိယအႀကိမ္တေယာက္မ်က္ႏွာကိုတေယာက္ ထပ္ပနာ ၾကည့္ယင္း ျပံဳးလိုက္ကတ္စြာ သူမျမင္လိုက္ေတ။ သူရို႕လိုခ်င္ေရ အေျဖရလားေရပံုမ်ိဳး။

”ဒါဆုို ညီမေဆးကာတြန္းကို အကိုႀကီးတို႔ ခဏသိမ္းထားလိုက္မယ္။ စိတ္ခ် ညီမေဆးေတြ မေပ်ာက္ေစရဘူး။ ညေန ၉ နာရီမွာ ဒီလိပ္စာအတိုင္း လာယူလိုက္ေနာ္။” (ျမန္မာဘာသာ)

သူမစိတ္မွာ စိုးရိမ္မူနန္႔အတူ အားငယ္စိတ္ပါျဖစ္လာလတ္ေတ။ တျခားသူတိလည္း ေဒအတိုင္း လာနီကတ္စြာဗ်ာယ္မနား။ ငါ့ခါက်မွ ဇာတြက္ သိမ္းထားလိုက္စြာလဲ။ ဇာပင္ျဖစ္ျဖစ္ ညဇာ ၉ ခ်က္တီး လားယူခီရဖို႔။ အားလံုးအဆင္ေျပလိမ့္ေမလို႔ သူမကိုယ္သူမ အားတင္းလိုက္ေတ။ သေဘၤာဆိပ္တတည့္မွာ တည္းခိုခန္းတခုတြိစြာနန္႔ ယင္းတည္းခိုခန္းကို တန္းဝင္လိုက္ေတ။ မွတ္ပံုတင္နန္႔ က်သင့္ေရ ေဖသာာကို ယွင္းၿပီးနာ သူမအတြက္ ပီးေရအခန္းထဲကို ဝင္လိုက္ေတ။ ဂုမွ ၆ ခ်က္တီးေရသိမ့္။ ၉ ခ်က္မတီးခင္ ရီမိုးခ်ိဳးၿပီးနာ ထမင္းစားၿပီးေက အသင့္လုပ္ထားရဖို႔မနား။ သူမရီခ်ိဳးၿပီးေက ဝမ္းဆာလာစြာနန္႔ တည္းခိုခန္းေဘးက ထမင္းဆိုင္ကို ဝင္စားလိုက္ေတ။ ထမင္းစားရစြာရာတခု ထမင္းမၿခီ။ ထမင္းဆိုင္မွာ ထိုင္ယင္းနန္႔ ထိုေဒေတြးနီလိုက္ယင္း ၈ ခ်က္တီးခြဲလားေရ။ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕မွာ နီဝင္စြာနန္႔ လူတိ အလားအလာ နည္းပါလတ္ေတ။ သူမ ကုလားဆိုက္ကားတစီး ငွါးပနာ လိပ္စာအတိုင္း ေမာင္းခိုင္းလိုက္ေတ။ ဘူသီးေတာင္ၿမိဳ႕ထဲမွာ ေဒအခ်ိန္ဆိုေက လမ္းမွာ လူအလားအလာ ေကာင္းနည္းလားဗ်ာယ္။ ဆိုက္ကၠားသမား ၿမိဳ႕ျပင္ဖက္ကို ဦးတည္နင္းနီေရ။ သူမေၾကာက္စိတ္တိဝင္လာေရ။ တလမ္းလံုးေမွာင္နီေရ။ ေယပင္လည္း သူမကိုသူမ အားတင္းလိုက္ေတ။ ေကာင္းမၾကာခင္ လိပ္စာကအိမ္ရွိကို ေရာက္လာေရ။ ဆိုကၠားသမားကို ေဖသာပီးပနာ အိမ္တန္းခါးဝကို ေလွ်ာက္လိုက္ေတ။ ေဘးပတ္ဝန္းက်င္တခုလံုး ေမွာင္ပနာ တိတ္ဆိတ္နီေရ။ အိမ္တန္းခါးနားကိုေရာက္စြာနန္႔ အိမ္ထက္က လူတေယာက္ဆင္းလာေရ။

”ဝင္လာခဲ့ညီမ” (ျမန္မာဘာသာ)

သူမပါးက အထုပ္သိမ္းယူထားလိုက္ေတလူဆိုစြာ သူမခ်က္ခ်င္းမွတ္မိလိုက္ေတ။ ယင္းလူက အိမ္ထက္ကို ဦးေဆာင္ေခၚလားေရ။ ေယာင္ျပင္ခန္းကို ေရာက္စြာနန္႔ ေနာက္တေယာက္ကို တြိလိုက္ေတ။ ယင္းလူလည္း သေဘၤာဆိပ္မွာ သူမပါးက အထုပ္သိမ္းထားေရလူထဲကတေယာက္ပါ။ သူရို႕ႏွစ္ေယာက္လံုးကို ၾကည့္ရစြာ မ်က္စိတိ ဂနာမၿငိမ္ျဖစ္နီကတ္ေတ။ ဆတ္တီခံုထက္ အရက္ပုလင္းေထာင္ထားကတ္ေတ။ ေဒလူတိ အရက္ေသာက္နီကတ္ေတ။ ဇာတြက္ငါ့ကို ေဒအခ်ိန္မွ ေခၚစြာလဲ။ ေဒလူတိ ရိုးကရိုးယင့္လား။ သူမေၾကာက္စိတ္ဝင္လာေရ။ ေယလည္း အားတင္းၿပီးေက ခံုဝိုင္းမွာ ဝင္ထိုင္လိုက္ယင္း စိုးရိမ္တႀကီးမီးလိုက္ေတ။

”က်မ ေဆးေတြ ….” (ျမန္မာဘာသာ)

”ဘာမွမစိုးရိမ္နဲ႔ အကိုတို႔ အဆင္ေျပေအာင္လုပ္ထားတယ္” (ျမန္မာဘာသာ)

လို႔ သူမစကားမဆံုးခင္ ထုိင္နီေရလူက ဝင္ေျပာလိုက္တယ္။

”အဲလိုဆိုရင္ က်မေဆးယူၿပီး ျပန္ေတာ့မယ္၊ အျပင္မွာ ေမွာင္ေနၿပီ။” (ျမန္မာဘာသာ)

”ျဖည္းျဖည္းေပါ့ ငါတို႔က နင္ကိုျမင္ကတည္းက အယမ္းခင္ခ်င္ေနတာ” ”ရခိုင္မေလးေတြက အယမ္းခင္ဖို႔ ေကာင္းတာ” (ျမန္မာဘာသာ)

လို႔ေျပာယင္း အရက္တခြက္ေမာ့ေသာက္လိုက္ေတ။ ယင္းလူထိုင္နီေရ ခံုေဘးနားမွာ ဆီးကာတြန္း ခ်ထားစြာကို သူမျမင္လိုက္ေတ။

”ေမွာင္ေနလို႔ က်မျပန္ေတာမယ္ေနာ္….” (ျမန္မာဘာသာ)

လို႔ေျပာၿပီးေက ဆီးကာတြန္းကို ထယူဖို႔ အပ်င္……

သူမပက္ခံုးးထက္ကို ေနာက္ကရပ္နီေရလူ လက္ႏွစ္ေခ်ာင္းတင္ယင္း သိုင္းဖက္ဖို႔ႀကိဳးစားလာေရ။ သူမ ရွက္ျခင္း၊ ေဒါသထြက္ျခင္း၊ ေၾကာက္ျခင္းတိ တၿပိဳင္တည္းျဖစ္လားေရ။ သူမခႏၶာ တဆတ္ဆတ္တုန္နီေရ။ ငါဇာလုပ္ေက ေကာင္းဖို႔လဲ။ ေအာ္လိုက္ေက ေကာင္းဖို႔လား။ မျဖစ္သိမ့္ ေအာ္လုိ႔ လူတိသိလားေက ရွက္ေကာင္းထမန္း။ ငါေဒက အယင္ထြက္ၿပီးရဖို႔လို႔ ဆံုးျဖတ္ယင္း ယင္းလူလက္ကို ပုတ္ခါၿပီးေက တန္းခါးဝကို ထြက္ၿပီးေရ။ လွီကားထစ္ကို ဆင္းဖို႔အပ်င္မွာ ယင္းလူ သူမလက္ကိုဆြဲဖို႔ႀကိဳးစားေရ။ ေၾကာက္စိတ္နန္႔ ဇကုန္လက္ျပန္တုတ္ပနာ ျခံျပင္ကိုထြက္ၿပီးေရ။ ယင္းလူယုတ္မာႏွစ္ေကာင္ ေနာက္က ထက္ၾကပ္လိုက္ေတ။ ၿခီလွမ္း အလွမ္းေလးငါးဆယ္ေလာက္ရာၿပီးလိုက္ရေရ။ ေနာက္ကလိုက္လာေရလူ သူမကို မွီလာေရ။ သူမအက်ႌကိုအားနန္႔ဆြဲၿပီးနာ ရွိကိုေဆာင့္တိုးလိုက္ေတ။ ေယာက်ၤားနန္႔ မမအား ဇာပိုင္ႏိုင္ဖို႔လဲ။ သူမ ရွိကို အားလြန္က်ပနာ ေဘးကေျမာင္းကို လူးက်လားေရ။ ေနာက္ကလိုက္လာေရ လူယုတ္မာ သူမကိုခြၿပီးေက လက္ႏွစ္ဖက္ကို ခ်ဳပ္ဖို႔ၾကိဳးစားနီေရ။ ေဒတခါေတာ့ မထူးဗ်ာယ္။ ငါေအာ္လိုက္ဖို႔ဗ်ာယ္။ ေဒခြီးသား လူယုတ္မာတိလက္ထဲမွာေတာ့ ငါအေရာက္မခံႏိုင္။ သူမ ဟိသမွ်အားကို ညွစ္ထုတ္ပနာ အသံကုန္ေအာ္ခ်လိုက္ေတ။ ဇာအသံလည္းမထြက္လာ။ ေနာက္ကထပ္လိုက္လာေရ ေနာက္တေယာက္လူယုတ္မာက သူမပစကိုဖိထားလိုက္ေတ။ တေယာက္က ပစပိတ္ယင္း ေနာက္တေယာက္က သူမေပါင္ႏွစ္ဖက္ကို လွမ္းခ်ဳပ္လိုက္ေတ။ သူမဟိသမွ်အားနန္႔ အစြမ္းကုန္ရုန္းယင္း ေၾကာက္လန္႔ျခင္း၊ ေဒါသထြက္ျခင္း၊ ရွက္ျခင္း၊ မြန္းက်ပ္ျခင္းတိနန္႔အတူ အေမွာင္ထဲမွာ အေမွာင္ကို ထပ္ဆင့္လူးက်လားေရ။

”ေတး….ေတး….ေတး……”

ကားဟြန္းသံေၾကာင့္ သူမ လန္႔ႏိုးးသတိရလာေရ။ ငါဇာကိုေရာက္နီစြာလဲ။ ေအာ္..သိဗ်ာယ္ ထိုလင္းျပန္မသား လူယုတ္မွာတိ ငါ့ကို အဓမၼက်င့္လားခဗ်ာယ္။ သူမအက်ႌသီးတိကို ျပန္တပ္ပနာအထ ဆီးဗူးကို လက္နန္႔တိုက္မိလိုက္ေတ။ ယင္းလူယုတ္မာတိ သူရို႕ဆႏၵကိုျဖည့္ၿပီးေက ဆီးဗူးကို ထားပစ္ခကတ္ေတ။ သူမ ဝမ္းနည္းပက္လက္ ငိုခ်လိုက္ေတ။ ေအာ္…မျဖစ္သိမ့္။ လူတိျမင္လို႔မျဖစ္။ ဆီးကာတြန္းဗူးကို ကိုင္ထလိုက္ေတ။ ဘူးသီးေတာင္ ေဆာင္းရာသီ အအီးဒဏ္ကလည္း သူမကို တစိေခ်လည္းမညွာတာ။ ႏွင္းထုတိေၾကာင့္ အားလံုးကို ဝဝါးေခ်ရာျမင္ရေရ။

”ကလိမ္….ကလိမ္….ကလိမ္….” ဆိုကၠားသမားတေယာက္ သူမအနားမွာ လာရပ္လိုက္ေတ။

”မမ ဆိုကၠားစီးပါဖို႔လား?”

သူမ ဆိုကၠားသမားနားကို ကပ္လိုက္ေတ။ ဆိုကၠားသမားသူမကို အနီးကပ္ျမင္လိုက္စြာနန္႔ ျပႆနာတခုတက္ထားဗ်ာယ္ဆိုစြာ သူနားလည္လိုက္ေတ။ သူမခႏၶာမွာ က်ဳပ္တိလူးလို႔၊ ၿပီးေက ငိုထားေရ။

”မမ ဇာျဖစ္စြာပါလဲ?” ”ကြ်န္ေတာ္ ဇာကူညီပီးရပါဖို႔လဲ?”

သူမ မေျပာလို႔မျဖစ္ပါ။ သူကတဆင့္ လူတိကိုေျပာလိုက္ေက ဒုကၡက်ဖို႔ဆိုစြာသူမ သေဘာေပါက္ေတ။ ယင္းခမီးအမ်ိဳးသားကို အက်ဥ္းခ်ဳပ္ေျပာျပလိုက္ေတ။

”ေတာက္….ခြီးသမီးသား ေအာက္သားတိ…….တခါမဟုတ္…….” ရင္ထဲကခံျပင္းသံနန္႔ ေျပာလိုက္ေတ။

သေဘၤာဆိပ္ကိုအေရာက္မွာ သူမပါးက ငါးရာတန္ သံုးရြက္ထုတ္ပီးေရ။ သူအတန္တန္ျငင္းေရၾကားက သူမအတင္းပီးၿပီးေက ကတိတခုေတာင္းလိုက္ေတ။

”အခင္ ေက်းဇူးျပဳလို႔ တေယာက္ကိုလည္းမေျပာပါကဲ့နန္း။”

သူမအျပန္သေဘၤာထက္မွာ မငိုေအာင္းတတ္ႏိုင္သရြိထိမ္းခ်ဳပ္ထားေရ။ ဝမ္းနည္းျခင္း၊ ေဒါသထြက္ျခင္း၊ မုန္းတီးနာက်ီးျခင္း၊ အားငယ္ျခင္းတိနန္႔အတူ……. ဘာဘာ ေျပာခေရစကားေခ်ကို သတိရလိုက္ေတ။

”ေဒလင္းျပန္မသား ျမန္မာစစ္သားတိ ကိုယ္ခ်င္းစာတရားမဟိေရ အေကာင္တိ”


မ်ိဳးသာဂီ (ရခိုင္ျပည္)
မွတ္ခ်က္။ ။ ခမီးအမ်ိဳးသားသူငယ္ခ်င္းက ေျပာျပေရ အျဖစ္မွန္ကို အၿခီခံရြီးသားထားပါေရ။

အာရီယံ ဟကၠရီက်

အာရီယံ ဟကၠရီက်
============
အမ်ိဳးသီလ ႏွစ္ဌာနကို
ျပည့္၀ပိုင္ပိုင္ ေစာင့္စြမ္းႏိုင္၍
ရခိုင္နာမ ဘဲြ႕မည္လွလည္း --။

ယခုကာလ ရခိုင္သမ
ေဘာက္သာဆိုးဆို
အသီရရ အရွင္ရွင္ရ
ငၿပီမကို ျပာမွာခ်ေယွာင္
ျဖတ္ျဖတ္လူးလို႔ ငမ္းငမ္းတ --။

(ေဂါက္ရ)

၀ါလကြ်တ္ေက လက္ထပ္မည္

(ရမ္းၿဗဲကြ်န္းမွ ဇမ္းကဗ်ာမ်ား)
====================

တခြန္းေခၚလည္း
ေခၚလို႔မထူး
ႏွစ္ခြန္းေခၚလည္း
ေခၚလို႔မထူး
ရႊီနားျပင္မွာ
ရိီႊခင္လီးလို႔
မၾကားလီလား --။

နားေယာင္လည္းခံ
နားပင္းကြန္ေက
နားဆံတင္းတင္း
ပ်ဳိေမလွေလ
ေအာက္ကိုဆင္းလို႔ ေျပာကတ္မည္ --။

စြာကလာေက
စြာရြာသားေရာင္
နပ်ိဳးေတာက
ရြက္က်င္လီစုံတိုက္
ခ်မ္းလိုက္ေတနန္႔ --။

နားမၾကားေယာင္
ဟန္မေဆာင္
ဘုန္းေမာင္လူေခ်ာ
ေမာင္းေမာင္ေခၚစြာ
မၾကားတၾကားကား ေမာင္းေမာင္ --။

သရက္ေရ ပင္ပ်ဳိ
နပ်ိဳးေရပင္လွ
ရြက္ခ်င္းဆိုင္
ၿမိဳင္ၿမိဳင္အုပ္ေက
ဆင္ပုတ္ရြာက --။

နတ္နန္႔မတူ
လူတင္ေလမက
ေအရပ္ရြာမွာ
အလြန္လွေရ ႏွမေခ်ထံ
ခ်စ္ေတဆိုေက
ထိုအေၾကာင္းကို
ကေကာင္းေျပာမည္
ေအာက္ကိုဆင္းပါ ပုေယ --။

လူရြာသားကို
အမီးစုံစီ
ကိုယ့္ရြာသားကို
အၾကည့္စုံစီ
ပေ၀သဏီ
ဆိုစကားကို
ေမာင္းေမာင္နားမွာ
မၾကားလီလား --။

အၾကည့္စုံေက
စုံပါလီစ
အမီးစုံေက
စုံပါလီစ
သတင္းဆိုေက
၀ါလကၽြတ္ေက
လက္ထပ္ကတ္မည္ ပုေယ --။

မိနန္႔ဖမွာ မီြးစပ္ေတ
ႏြားေခ်ႏွစ္ေကာင္
ကြ်ဲငါးေကာင္ကို
အသူေရေက်ာင္းဖုိ႔
လယ္ကဆိုေက
ငါးေတာင္က်ားကို
အသူေရထြန္ဖို႔
ေဒကေရေက
ေဒေမလိုက္ေက
ထမင္းငတ္မည္ ေမာင္းေမာင္ --။

မိနန္႔ဖမွာ မြီးစပ္ေတ
ႏြားေခ်ႏွစ္ေကာင္
ကြ်ဲငါးေကာင္ကို
ေမာင္းေမာင္ရာ ေက်ာင္းမည္ --။

လယ္ကဆိုေက
ငါးေတာင္က်ားကို
ေမာင္းေမာင္ရာ...ထြန္မည္ --။

သတင္းဆိုေက
၀ါလကြ်တ္ေက
လက္ထပ္ကတ္မည္ ပုေယ --။

(ရမ္းၿဗဲကြ်န္းမွ ဇမ္းကဗ်ာမ်ား စုေဆာင္းမႈ)

ခြက္ေပါက္

ခြက္ေပါက္
=======

မင္းေဖာက္ေကလည္း ငါမေဖာက္ပါ
တေယာက္တည္းလို႔ ေျပာပတ္စီ --။

မင္းေၾကာက္ေကလည္း ငါမေၾကာက္ပါ
တေယာက္တည္းလည္း ျဖစ္ပတ္စီ --။

ရခိုင္ျဖစ္ၿပီး ဖက္ခြက္ယက္ေက
ေယမနားေ၀ ဖက္ခြက္သားက်
ေအခ်င့္လားေ၀ အမ်ိဳးျမတ္ --။

အေ၀ခ်ေၾကာက္
ေမာင္ခြက္ေပါက္
ေလာက္က်လိမ့္မည္ သတိထား --။

(ရခိုင္ေပါင္းကူး သာလွဦး)

အထည္ႀကီးပ်က္ရခိုင္

အထည္ႀကီးပ်က္ရခိုင္
==========
ဇႏၷ၀ါရီ (၁) ရက္နိ
ရခိုင့္ေတာ္လွန္ေရးနိကို
က်င့္ပကတ္ဖို႔ သတိမရ
ရခိုင့္အမ်ိဳးသားနိကို
သတ္မွတ္ကတ္ဖို႔ အတြက္မေပၚ
အထည္ႀကီးပ်က္ရခိုင္
ဒီဇင္ဘာ (၃၁) ရက္နိ
ရခိုင္အခ်ဳပ္အခ်ာက်ေရနိမွာ
လဒမိႈင္မိႈင္လို႔
ျပကၡဒိန္လည္း ျမန္မာနန္႔အတူတူ
စာရြီးေကလည္း ျမန္မာနန္႔အတူတူ
စကားေျပာေကလည္း ျမန္မာနန္႔အတူတူ
စနီ တလလၤဂုနီကိုေတာင္
ကိုယ့္စကားနန္႔ကိုယ္ ရြီးဖို႔မတတ္
ဓည၀တီ ရခိုင္ပကၡဒိန္မွာ
ပကၡဒိန္တခုတည္း ရရစ္မပါစြာကလဲြေက
စနီ တလၤဂုနီ တလၤလာ အဂၤါ
ဗုဒၶဴး ၾကသားပတီး ေသာက္ၾကာ
အားလံုးျမန္မာပိုင္ေယွာင္ --။

အာရီယံ တနီသတ္
ခခ်ီးကို ရမႊီးဆြတ္ထားေရပိုင္ --။

အာရီယံ ရခိုင္သား

အာရီယံ ရခိုင္သား
===========
အာရီယံဟု ဆိုျခင္းျပဳလည္း
ယခုရခိုင္ တတိုင္ဗမာ
တတိုင္ကုလား ပဲေလွာ္ၾကားမွာ
ဆားညွပ္ထား --။

အရီယံဟု ဆိုျခင္းျပဳလည္း
ယခုရခိုင္ ဖ်ာလိပ္ေခါင္းကို
ခြီး၀င္ပိုင္ --။

အာရီယံဟု ဆိုျခင္းျပဳလည္း
ယခုရခိုင္ သကာစားမွာ
ေဆာင့္ေျခာင္ထိုင္ ---။

(ရခိုင္ေပါင္းကူး သာလွဦး)

ဘီဟာရီ

ဘီဟာရီ
=====
အာရီယံအလုပ္ကို မလုပ္
ျမန္မာအငုတ္ကို စုပ္
အရီယံ မဟုတ္
ဗီဟာရီ ယုတ္ --။

(သာလွဦး)

ခ်ီးထက္ရြံဖို႔ေကာင္းသူမ်ား

ခ်ီးထက္ရြံဖို႔ေကာင္းသူမ်ား
============
ျပည္ထဲမွာ ၾကည့္ခီျပန္ေကလည္း
ဖက္ခြက္တိက
နီရာတကာမွာ
မသမာမႈတိနန္႔
ခဲ၀ါက်င့္ ခဲ၀ါညာဏ္
အေကာက္ႀကံလို႔ …။

ေတာ္လွန္ေရးမွာလည္း
ဖက္ခြက္တိက
ရေက အေခ်ာင္အုပ္ဖို႔
အကြက္ေခ်ာင္းနီၿပီးေက
တိုင္းျပည္နန္႔လူမ်ိဳးကို ကယ္တင္ဖို႔လတ္
လူႀကီးလူက်ယ္ စကားေျပာလို႔ …။

ျမင္လိုက္ၾကားလိုက္စြာနန္႔
ေအာ့အံခ်င္ေရ
ခ်ီးထက္ရြံဖို႔ေကာင္းေရ အေကာင္တိ
လူခ်င္းရာတြိဖို႔ဆိုေက
အဂယင့္
အရီကိုလွန္လို႔
အရွင္လတ္လတ္
ထူးခတ္ပစ္လိုက္ခ်င္ေရ ...။

(သာလွဦး)

ျမန္မာေယာက္ဖ ကြ်န္ပါေမာကၡ

လူမ်ိဳးတမ်ိဳး ေရရွည္တည္တံ့ခိုင္ခန္႔ဖို႔က
အသိပညာသွ်င္၊ အတတ္ပညာသွ်င္၊ အႏုပညာသွ်င္
ဘာသာေရးေဂါင္းေဆာင္
ႏိုင္ငံေရး၊ ေတာ္လွန္ေရး၊ မ်ိဳးခ်စ္ေဂါင္းေဆာင္တိက
အဓိက...။

တျခားတျခား လူမ်ိဳးတိမွာ
အမ်ိဳးသားစိတ္၊ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္၊ လူမ်ိဳးေရးစိတ္
ရွင္သန္ႏိုးၾကားလာေရး၊ စာပီျမင့္မားလာေရးအတြက္
နိထူးနိျမတ္တိမွာ
ကဗ်ာဖတ္ၿပိဳင္ပြဲလုပ္ကတ္
စာရြီးၿပိဳင္ပြဲ႔လုပ္ကတ္၊ စာစီစာကုံးၿပိဳင္ပြဲလုပ္ကတ္
မ်ိဳးဆက္သစ္လူငယ္ေခ်တိကို
ၿမီေတာင္ေျမႇာက္ပီးကတ္၊ လမ္းၫႊန္ျပသကတ္နန္႔
ပညာသွ်င္ပါေမာကၡတိ
တင့္တည္ခန္႔ျငားလို႔
ဂုဏ္သတင္းတိမႊီးႀကိဳင္လို႔......ေက်ာ္ၾကားလို႔...။

ငါ႐ို႔
ရခိုင္ပညာသွ်င္တိမွာ
ေနာက္လိုက္ငယ္သားတိကို
”ျမန္မာစာကိုရြီးဖို႔........လက္ေထာက္ခ် ၫႊန္ၾကားလို႔
ေဖါက္သည္ခ် သင္ၾကားလို႔...”

"ခ်ီးထက္ပင္လည္း ရြံ႕ဖို႔ေကာင္းပါေရကား"

ေထာက္ျပေ၀ဖန္သူကို ေဘးေခါက္
အမွန္ေျပာသူ၊ ရခိုင္စာရြီးသူ႐ို႔ကို တက္သီးေခါက္
ဘြဲထူး၊ ဂုဏ္ထူး၊ ပညာထူးတိနန္႔
၀ိုင္း..ၿခိမ္းေျခာက္လို႔
လူ႔အသိုင္း၀ိုင္းက ေမာင္ထုတ္လို႔
ေဂ်ာင္ပိတ္ ၀ိုင္းသတ္လို႔....။

ႀကီးေက ေမွ်ာင္
ျမင့္ေက ဖား
ငယ္ေက အႏိုင္စား
ေနာက္လိုက္ေၾကာင္ဖားတိကလည္း
ေနာက္လိုက္ေကာင္း ပီသလိုက္ေတပင္
အမ်ားနန္႔မိတ္မပ်က္ရေအာင္
မ်က္ႏွာခ်ိဳသြီးပ်ာ
နီရာထိုင္ကြက္ေခ်တခု ရေရးအတြက္
စိုစြတ္နီေရၿမီႀကီးထက္
သတင္းစာခုထိုင္နီေရ...။

ရခိုင့္လူ႔အဖြဲ႔စည္း အမ်ိဳးသားေရးစိတ္ ျပန္လည္ဦးေမာ့လာေရးက
ရခိုင္စာပီ အဓိကမက်....လတ္....။
Communal Spirit လူစုလူေ၀းစိတ္ဓါတ္က
အေရးႀကီးေရ.....ဆိုကာ....။

ေျပာခေမ
“မွားနီေရ ျမန္မာေယာက္ဖ ကြ်န္ပါေမာကၡ
Communal Spirit ကို Literature (စာပီ) က က်ားမကန္ေက
ၿပိဳက်တတ္ေတ.......”

“စာပီမဟိေရလူမ်ိဳးတမ်ိဳးစြာ အကြပ္မဟိေရၾကမ္းနန္႔တူေရ....”

“ရီလြတ္ငါးေခ်ပိုင္
ရီမဟိေရကုန္းထက္မွာ အသက္လွ်ဴရေကလည္း
တေအာင့္းေခ်ရာ....”


ခိုင္ျမသိန္း (ေခ်ာင္းသာႀကီး)
3/12/2001

ေဖာက္ျပန္နီေသာ သတ္ပံုတခု

ေဖာက္ျပန္နီေသာ သတ္ပံုတခု
===============

“ရ” ရစ္မႏိုင္ ရခိုင္ကိုမီး
ဆို႐ိုးစကား ဟိေသာ္ျငားလည္း
“ရ” နန္႔ “ယ” ကို ခြဲျခားပိုင္ပိုင္
မေျပာႏိုင္ေရ ရခိုင္ျပည္သူ
လူသူတခ်ဳိ႕ အေတြးေဖာက္ျပန္
Brain မမွန္လို႔ သူ႐ုိ႕ေျပာသံ
လီသံတိက “႐ွိမွာ” အစား
“ခ်ိမွာ” လို႔ရာ လီသံထြက္ေက
ရခိုင္သံနန္႔ အမွန္ရြီးးရန္
ၾကံကတ္ျပန္ေက “ၾဟိမွာ” လို႔ရာ
ပ်င္ကတ္ျပန္ဗ်ာယ္ …။

“႐ွာေရဖြီေရ” စသည္စကား
ေျပာၾကားဖို႔က အခ်ိန္က်ေက
မဆီမဆိုင္ သူ႐ို႕တိက
ရြီးျပကတ္စြာ
“႐ွာ” ၏အစား “ၾဟာ” လို႔တခါ
ရြီးကတ္ျပန္ေက ေဖာက္ျပန္သူ႐ို႕
သတ္ပံုသစ္ …။

(ဥကၠာပ်ံ)

ခ်ီးထက္ပင္လည္း ရြံဖို ့ေကာင္းပါေရကား

ရခိုင္ပိုင္ မရြီးတတ္ေတ ရခိုင္အသင္း
ရခိုင္ပိုင္ မရြီးတတ္ေတ ရခိုင္သတင္းစာ
ရခိုင္ပိုင္ မရြီးတတ္ေတ ရခိုင္သတင္းဌါန
ရခိုင္ပိုင္ မရြီးတတ္ေတ ရခိုင္ႏိုင္ငံေရးပါတီ
ရခိုင္ပိုင္ မရြီးတတ္ေတ ရခိုင္ေတာ္လွန္ေရးအဖြဲ ့
ရခိုင္ပိုင္ မရြီးတတ္ေတ ရခိုင္ႏိုင္ငံေရးသမား
ရခိုင္ပိုင္ မရြီးတတ္ေတ ရခိုင္ေတာ္လွန္ေရးသမား
ရခိုင္ပိုင္ မရြီးတတ္ေတ ရခိုင္ေက်ာင္းသား
ခ်ီးထက္ပင္လည္း ရြံဖို ့ေကာင္းပါေရကား...။

ကိုယ့္စာကို ကိုယ္မသိ
ကိုယ့္ဇာတိကို ကိုယ္မျမင္
ကိုယ့္ရင္ဘတ္ထဲကအသံ ကိုယ္မနာခံ
ကိုယ့္ႏွလုံးသားထဲကစကား ကိုယ္နားမေထာင္
မင္းရို ့ပိုင္အေကာင္တိကို ခြီးေတာင္ေလးစားဖို႔မဟုတ္...။

လြတ္လပ္ေရး လြတ္လပ္ေရး
ဖင္ျပဲေအာင္ေအာ္
ညီညြတ္ေရး ညီညြတ္ေရး
ဖင္ကခ်ီးထြက္ေအာင္ေအာ္
ရခိုင္သားက ရခိုင္စာကိုမရြီးေရ ကာလပတ္လုံး
လြတ္လပ္ေရး ညီညြတ္ေရး
တခုအေရးလည္း ျဖစ္လာဖို႔မဟုတ္...။


(ေျမာက္ဦးကဘီလူး)

အာဂသတၱိ

အာဂသတၱိ
======
ျခင္ေထာင္ထဲက
မ်က္စိျပဴးျပ
လွ်ာထုတ္ျပကတ္
ပစိကိုက္ျပ
သြာၿခဲျပကတ္
အာဂသတၱိဟိေသာေၾကာင့္ --။

ရခိုင်လူမျိူးရို့၏ကျင့်ဝတ်တရား(၄၈)ပါး

ရခိုင်လူမျိူးရို့၏ကျင့်ဝတ်တရား(၄၈)ပါး

============================

ထိုရခိုင်မဟာရာဇဝင်ကြီးလာ (၄၈) ပါးသော ရခိုင်လူမျိုးရို့၏ကျင့်ဝတ်ကို ဖော်ပြရသော်

၁။ ရှိဦးစွာ ရတနာသုံးပါးအား မမိမလျော့ဘဲ ကျင့်သုံးဆောက်တည် ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်ရန်တပါး။

၂။ မိဘဆရာသမားရို့၏ဆုံးမသြဝါဒကို မြီဝယ်မကျမှတ်သားနာယူ ကျင့်သုံးစောင့်ယှောက်ရန်လည်း တပါး။

၃။ မိမိရို့၌မငြိမ်သက်ဘဲ သော့သွမ်းရမ်းကြွခြင်း၊ မကောင်းသောအကျင့်များကို ပါယ်ယှားရန်လည်း တပါး။

၄။ ပညာသိပ္ပ တတ်မြောက်စီရန်ကြိုးစားအားထုတ်လျှက် သင်အံလေ့လာရန်လည်း တပါး။

၅။ အသက်သိက္ခာကြီးရင့်သောသူရို့နှင့် မိဘ၊ ဆရာ၊ ရီမြီအသျှင် ဘုရင်မင်းမြတ်ရို့အားလည်း မရိုမသေ မလေးမစား အဂါရဝပြုလုပ်ခြင်းကို အထူးယှောင်ကြည်ရန်လည်း တပါး။

၆။ မိမိကိုယ်ကို ပညာနှင့်ပေါင်းယှဉ်လျှက် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟစသော မကောင်းသောဆန္ဒများကို ပယ်ယှားခြင်းသည်လည်း တပါး။

ရ။ ငါးပါးသီလကို စောင့်ယှောက်ပြီးလျှင် မိမိရို့အားလျှော်စွာ အလှူဒါနကုသိုလ်များကို နိညမပြတ် စိုက်ပျိုးရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၈။ လောက၌ သူတပါးရို့အား နှုတ်ဖြင့်ကျူးလွန်ခြင်း၊ ကိုယ်ဖြင့်ကျူးလွန်ခြင်းတည်းဟူသော မကောင်းသောတရားနှစ်ပါးကို ဖယ်ယှားပြီး စိတ်ကြည်လင်စွာဖြင့် မိတ္တာတရားကိုရှိထားလျှက် သဘောဖြောင့်မတ်စွာဖြင့် နီရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၉။ ထို့အပြင် လောကဓမ္မ နှစ်ဌာနတည်းဟူသော ကျင့်ဝတ်တရားနှစ်ပါးကို ပစ္စုပ္ပန်သံသရာ၌ ချမ်းသာခြင်းဖြင့် သိစွမ်းဆောင်ရွက်နိုင်သော ပညာဟိပုဂ္ဂိုလ်များအား အလေးအမြတ်ပြုပြီးလျှင် မိတ်ကျွမ်းဝင်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၀။ ၎င်းမိတ်ကျွမ်းဝင်သော ပုဂ္ဂိုလ်ရို့၌ ပညာဖြင့်ပေါင်းဖော်ပြီးလျှင် တရားလက်လွတ်လျှက် ကျင့်ဝတ်တရား မှောက်မှားသောသူရို့သည် လောကတွင် သတ္တဝါရို့၌လည်း အကျိုးစီးပွါးမဟိ၊ သံသရာ၌လည်း အကျိုးမဟိသောသူများကို ဝီးစွာရန်သူကဲ့သိ့ု မိမိစိတ်၌ထားပြီး ယှောင်ကြည်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၁။ သူတပါး ဥစ္စာပစ္စည်းများကို ခိုးယူခြင်းမှလည်းကောင်း၊ သူတပါးသားမယားရို့အား လွန်ကျူးခြင်းမှ အထူး ယှောင်ကြဉ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၂။ မိမိအား သူတပါးရို့သည် လွန်ကျူးခြင်းဖြင့် ကြိမ်းမောင်းငြားသော်လည်း မျက်မာန်ဒေါသတိထိန်းချုပ်လျှက် သည်းခံခြင်းဖြင့် ယှောင်ကြဉ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၃။ လူရို့၌ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တဟုဆိုအပ်သော လက္ခဏာရေးသုံးပါးကို အလေ့အလာအားဖြင့် အခါခါအောက်မိပြီး မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို ပညာမျက်စိဖြင့် ကြည့်ရှုဆင်ခြင်ဆုံးမကာ တပြောင်းပြန်ပြန် စက်အဟန်သို့ ဖြစ်ပျက်နီခြင်းကို ဒုက္ခတရားဖြင့်သိမြင်ကာ ကြောက်ရွံထိတ်လန့်စီရန် ရှာမှီးရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၄။ ထို့အပြင် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟဟုဆိုအပ်သော စိတ်ဆင်ရိုင်းကို နိညမပြတ် ယိုင်ကျေးစီခြင်းငှာ ပညာဖြင့် ထိန်းသိမ်းစောင့်ယှောက်လျှက် ငြိမ်သက်တည်တံ့စွာဖြင့် နီရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၅။ ထို့ပြင် အမိ၊ အဘရို့အား ချစ်ခင်မြတ်နိုးပြီးလျှင် ဘုရားတဆူ၊ ဂူတလုံးကဲ့သို့ နိညမပြတ် အရိုအသေ အလေးအမြတ် ရှိခိုးဦးတင်လျှက် ပြုစုလုပ်ကျွေး မွီးမြူရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၆။ ထို့အပြင် မိမိရို့ ဆွီမျိုးညာတိရို့၌ သက်ကြီးရွယ်အိုရို့အား အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြု လုပ်ဆောင်ရွက်ခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၇။ ထိုမှတပါး အရပ်လေးမျက်နှာမှ ရောက်လာကုန်သော ရဟန်း၊ ပုဏ္ဏားစသည်ရို့တွင် အဝတ်အစားရိက္ခာ ချို့တဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်များအား ကောင်းမွန်စွာပီးကမ်းထောက်ပံ့ခြင်းဖြင့် ကုသိုလ်ဥစ္စာထုပ်ကို သိုမှီးပြုလုပ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၈။ ထို့အပြင် လယ်လုပ်၊ ကုန်သွယ်၊ ကုန်ရောင်း၊ ကုန်ဝယ်၊ ဖောက်ကား ပြုလုပ်ကုန်သောသူရို့၌ မိမိ လုပ်ကိုင်လျှက်ဟိသော အလုပ်ရို့တွင် နိညမပြတ် အစီးအပွါးတွက်ချက်ပြီး မယုတ်မလျှော့စီအောင် လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်ခြင်းသည်လည်း တပါး။

၁၉။ ထိုသို့လုပ်ကိုင်ခြင်းမှ စောင့်ယှောက်ပြီးလျှင် အစာရိက္ခာရို့ကို ပြည့်ဝှမ်စွာ ကျီကျရို့ဖြင့်သိုမှီး၍ ဆွီမျိုးရို့အား ထောက်ပံ့မစရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၀။ ထိုသို့ထုံးနည်းရို့ကို ပညာဟိတိထံ ချဉ်းကပ်ပြီး သူရို့အားထောက်ပံ့ကာ သင်ယူမှတ်သားရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၁။ ဆရာထံမှရသော ထုံးနည်းများကို စိတ်ထဲ၌ စွဲမြဲစွာ မှတ်သားနာယူပြီး သူ့ကျေးဇူးကို သိရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၂။ ၎င်းအပြင် ဖိုး၊ ဖီး၊ စိုင်ဆက် မိမိရို့မျိုးရိုးမှ ဆင်းသက်လာသော ဓမ္မတာကျင့်ရိုးများကို မဖောက်မပြန် ကျင့်သုံးစောင့်ယှောက်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၃။ အစဉ်တရားစောင့်ယှောက်ခြင်းဖြင့် အိမ်ထောင်ပြုရာတွင် ရှိသူဟောင်း သက်ကြီးဝါကြီးရို့၏ ထုံးနည်းနာများကိုယူဆောင်၍ ပြုလုပ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၄။ တပါးသောအမျိုးရို့က လှည့်ပတ်ဖြားယောင်သော်လည်း မိမိရို့မျိုးရိုးဇာတိများ မပျောက်ပျက်စီရန် ရဲဝံ့စွာ အဝီးမှ ယှောင်ကြဉ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၅။ နိုင်ငံတော်ဝယ် အတတ်ပညာလုံခြုံစွာ မတတ်သူရို့အား တစုံတခုသော လူမှုအိမ်ထောင်စီးပွါးဆောင်ရန် ပေါင်းဖော်ခြင်းကို ယှောင်ကြဉ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၆။ တစုံတခုသော အတတ်ပညာမဟိသောသူရို့အား ညဉ့်မှောင်မသိ၊ ကြက်မျက်အိပ်သောသူရို့နှင့် အလားတူဘိသကဲ့သို့ လူမှုစီးပွါးဆောင်ခြင်းကို ယှောင်ကြဉ်ခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၇။ အိမ်ထောင်သားမွီးပြုလုပ်ရာ၌ လူမှုရေးကိစ္စအ၀၀ကို ကျီပွန်စွာ နားလည်လိမ္မာသိတတ်ခြင်းဖြင့် ပြည့်စုံရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၈။ ထိုသို့ သိတတ်ပြီးမှ အိမ်ထောင်သားမွီးရာဝယ် ကြံစည်တွက်ဆလုံ့လထုတ်ကာ စီးပွါးချမ်းသာခြင်းဖြင့် ပြည့်စုံရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၂၉။ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ၊ မာနတရားများကို ထိန်းချုပ်လျှက် သူတပါးက မကောင်းသောဆန္ဒဖြင့် ပျက်စီးစီရန် နည်းပီးသော်လည်း မိမိက ယှောင်ကြဉ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၀။ မိဘရို့၏ကျေးဇူးတရားသည် မြင့်မိုရ်တောင်နှင့်နှိုင်းဆငြားသော်လည်း အတိုင်းမသိ ကြီးမားသော ကျေးဇူးတရားပင်တည်းဟု ဖန်တလဲလဲ အောက်မိသတိရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၁။ အသင့်ပေါင်းဖက်ကုန်သော သားမယား၊ မြီး၊ မြစ်၊ ဆွီမျိုး၊ ကျေးကျွန်စသည်များကို စောင့်ယှောက် ထောက်ပံ့ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၂။ လူပယ်၊ လူပြက်ရို့က ကဲ့ရဲ့ကတ်သော်လည်း ဝမ်းထဲသံဝေဂစိတ်ဖြင့်ဖြေလျှက် ထိုသူရို့အား ဝီးစွာယှောင်ကြဉ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၃။ လူကောင်းရို့က ချီးမွမ်းခြင်းဖြစ်စီရန် ဆွီမျိုး၊ ခင်ပွန်း၊ အခြံရံသင်းပင်းရို့အား ချစ်ပန်းဖြင့် မပျက်စီခြင်းငှာ စောင့်ယှောက်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၄။ အိမ်ထောင်စီးပွါးသိုမှီးရာတွင် မြီအိုး၊ မြီခွက်များဖြင့် တံစက်ရီကို ခံယူဘိသကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ခြကောင်ရို့သည် မိမိ၏ပါးစဖြင့် ကိုက်ချီယူလျှက်၊ တောင်ပို့ပြုလုပ်သကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ စီးပွါးဥစ္စာကို ကောင်းစွာလုံစွာ စုဆောင်းရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၅။ လူရို့၌ ပညာ၊ ဝီရိယဖြင့် မြဲမြံခိုင်မာစွာ ကြံဆောင်လုပ်ဆောင်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၆။ ထိုသို့လုပ်ကိုင်ရာတွင် သေသပ်စွာသော ယောကျ်ားမြတ်ရို့လုပ်ကိုင်ခြင်းသည် မိမိထင်မှတ်သည့်အတိုင်း ပြည့်ဝစွာ ချမ်းသာစီးပွါးပြုခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၇။ ထို့ပြင် ပညာချို့တဲ့သောသူရို့၌ လုံ့လမဲ့မှု၊ အများသူရို့၏ကဲ့ရဲ့ပြစ်တင်မှုကို ခံနိုင်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၈။ ကိုယ်ကိုမချစ်၊ အကျင့်စာရိတ္တပျက်စီးခြင်းဖြင့် လူသွမ်းရို့က မည်ကဲ့သို့မသိ၊ ပျင်းရိရိနှင့် ကြမ္မာပိုက ငါရို့နီရာ စီးပွါးလာအံ့ဟု ကြမ္မာကို ယိုးစွပ်လျှက်နီခြင်းကို ယှောင်ကြဉ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၃၉။ နိုင်ငံတော်၌ သူဌီး၊ သူကြွယ်၊ ကုန်သွယ်လယ်လုပ်ရို့က သူတပါးမှီခိုရာဖြစ်သည့် လက္ခဏာသည်ကား အလွန်အရိပ်အာဝါသကောင်းသော ပြိုင်ညောင်ပင်ကြီး၏လက္ခဏာနှင့် အလားတူ ဖြစ်စီရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၄၀။ ထိုပြိုင်ညောင်ပင်ကြီး၏သဘောသည် လမ်းခရီး၌ လားလာသူအပေါင်းအား အရိပ်ခိုအောင်းရာဖြစ်သကဲ့သို့၊ ထိုနည်းတူစွာ လူသုံးပါရို့ မှီခိုချမ်းသာရစီရန် နီထိုင်ဆောင်ရွက်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၄၁။ ပြိုင်ညောင်ပင်ကြီး၏ အသီးအပွင့်ရို့ကို မှီခိုလာသော ငှက်အပေါင်းသည် သာယာအီးချမ်းစွာ စားသောက်ရသကဲ့သို့ ငါရို့အမျိုးလေးပါး မှီခိုစားသောက်ခြင်း၌ ချမ်းသာသုခပြည့်စုံစီရန် ဆောင်ရွက်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၄၂။ သူဆင်းရဲရို့သည် သူဌီး၊ သူကြွယ် အသီးသီး ညာတိသင်္ဂဟများအား မှီခိုလျှက် လုပ်ကိုင်စားသောက်ရစီရန်လည်း တပါး။

၄၃။ မှီခိုလုပ်ကိုင်သူများအား စောင့်ယှောက်သူရို့က သွန်သင်ပြောဆိုရာတွင် သူတပါးရို့ ချစ်မြတ်နိုးစိမ့်သောငှာ သာသာချိုချိုပြောဆို၍ စောင့်ယှောက်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၄၄။ ကြမ်းတမ်းယုတ်မာစွာ ပညာမဲ့စောင့်ယှောက်ခြင်းကို ယှောင်ကြဉ်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၄၅။ မိမိ၌ မှီခိုသူရို့အား လောကဝတ်ထိုက်သည့်အားလျှော်စွာ ပြည့်ဝစီ၍ အမှုခပ်သိမ်းများကို ဆောင်ရွက်ထိန်းသိမ်းရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၄၆။ သူစိမ်းသူပျက်ပင်ဖြစ်သော်လည်း မှီခိုနီသူရို့အား စောင့်ယှောက်ရာတွင် မိဘသဖွယ် သာသာကြည်ကြည် စောင့်ယှောက်ခြင်းသည်လည်း တပါး။

၄၇။ မိမိရို့၌ ဆွီရင်း၊ သားမြီး၊ ကျေးကျွန်သင်းပင်းရို့အား ပျော်ပျော်ပါးပါးဖြစ်စီရန် နှုတ်ချိုသာစွာဆုံးမလျှက် အဝတ်အစား ပီးကမ်းဆောင်ရွက်ပြီးလျှင် မညှိုးမနွမ်းစီရန် မွီးမြူရခြင်းသည်လည်း တပါး။

၄၈။ ရခိုင်မျိုးရိုးများ၌ အစိုင်ဆင်းသက်လျှက် ကျင့်သုံးဆောက်တည်ရကုန်သော ပညတ်တရားများကို မမိမလျော့ဘဲ စောင့်ယှောက်ရခြင်းသည်လည်း တပါး။

အထက်ဖော်ပြပါ ရခိုင်မဟာရာဇဝင်တော်လာဖြစ်သည့် ရခိုင်လူမျိုးရို့၏ ကျင့်ဝတ် (၄၈) ဖြာကို စာရှုသူများ ဖတ်ရှုခြင်းဖြင့် ရခိုင်လူမျိုးရို့၏ ယိုင်ကျေးမှု၊ ဓလေ့ထုံးစံ၊ ကျင့်ဝတ်များကို သိဟိကာ လောကီ၊လောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာသောကောင်းကျိုး တိုးတက်ကြီးပွါးနိုင်ကတ်ပါစီဟု လေ့လာမှတ်သားကာ ရွီးသားဖော်ပြလိုက်ရပါသည်။

ပဉ္စဂုဏံ အဟံဝန္ဒာမိ သဗ္ဗဒါ။

(သန္တာမြီ မောင်သော်တာ)

ကျမ်းကိုးစာရင်း

၁။ ကွယ်လွန်သူ ရခိုင်ရာဇဝင်ဆရာကြီး ဦးဦးသာထွန်း (မြောက်ဦး) ၏ ဟောပြောချက်များ။

၂။ ရခိုင်ရှိဟောင်း ဂါထာမန္တန်ထူးများ (အသျှင်ဝါသဝ)

ရခိုင္ရာဇ၀င္ ဗြီဒီယိုဇတ္လမ္း

မဟာပညာေက်ာ္

Download

ဤဇတ္လမ္းကို အနာဂါတ္ ရခိုင္ရင္သြီးငယ္ေခ်ရို႕ သခၤန္းစာရစီဖို႔ တစံုတေယာက္ေသာသူက အႏုပညာလက္ရာေျမာက္စြာ ဗြီဒီယိုဇတ္လမ္းတေခြ ဖန္တီးသင့္သည္။ သို႔ေသာ္ ရခိုင္ဘုရင္သည္ ျမန္မာဘုရင္ပုဏၰားေဂါင္းေပါင္း မေဆာင္းသင့္ေပ။ ရခိုင္ဘုရင္ မကိုက္သရဖူကိုရာ ေဆာင္းသင့္ပါသည္။

တနိေသာအခါ ျပည့္သွ်င္မင္းဖေလာင္းႀကီးသည္ မဟာမုနိဘုရားကို ဖူးေျမာ္ၾကည္ၫိုရန္ထြက္ေတာ္မူသည္။ မင္းႀကီး၀တ္ဆင္ေတာ္မူေသာ ပတၱျမားလက္စြပ္သည္ကၽြတ္၍ ရီထဲသို႔က်လတ္သည္။ လက္စြပ္ကို ငါးတေကာင္ရ၍မ်ိဳသည္။ တလမွ်ဟိလတ္ေသာအခါ ထုိငါးကို တံငါတေယာက္ရသည္။ ငါး၀မ္းမွလက္စြပ္ကို တံငါရသည္။ တံငါေယာက်္ားသည္ ေၾကာက္လန္႔ျခင္းေၾကာင့္ လက္စြပ္ႏွင့္အတူ ငါးကိုပါေဆာင္ယူလာၿပီးမင္းႀကီးထံဆက္သည္။ မင္းႀကီးက အမတ္ပညာေက်ာ္ကိုမီးေတာ္မူရာ အမတ္ႀကီးေလွ်ာက္ထံုးမူကား-

အသွ်င္မင္းျမတ္။ လက္စြပ္ေတာ္ရီသုိ႔က်ေသာအခါ၌ ငါးသည္မ်ိဳယူသိမ္းထားသည္။ ထိုငါးသည္ မိမိအသက္ကုိ အသီခံလွ်က္ တံငါထံ၀င္ေရာက္သည္။ ထိုငါးမွ လက္စြပ္ကို တံငါရ၍ ဆက္သလာရသည္။ ဤအရာကိုေထာက္၍ မွန္တိုင္းေလွ်ာက္ရပါေသာ္ ဥာဏ္နည္းသူ႐ို႕ ၿငိဳျငင္ရာေသာအေၾကာင္းဟိပါသည္။

အသွ်င္မင္းႀကီး။ ဘုန္းက်က္သေရႀကီးက်ယ္ေၾကာင္းကုိ ျပည္သူအမ်ားသိထင္စီၿပီးမွ ခုႏွစ္လႏွင့္ၿပီးေအာင္ စီစဥ္ပါမည္- ေလွ်ာက္လတ္ေသာ္ ပတၱျမားကိုယူလွ်က္ သားတစ္အတြင္း၌ျမႇဳပ္သည္။ ထိုပတၱျမားသားတစ္ကို အ႐ြယ္သင့္ေတာ္ေအာင္လွီးၿပီး အျခားသားတတံုးမ်ားႏွင့္အတူေရာ၍ ၾကဲထားလတ္သည္။ ထိုသားတမ်ားကို က်ီးစြန္မ်ားခ်ီယူၾကလီရာ ပတၱျမားဟိေသာသားတစ္လည္းပါလားသည္။ ဆယ္ရက္ခန္႔ၾကာေသာအခါ ထိုစြန္ငွက္ကုိ ငွက္ခတ္သား႐ို႕ရဟိသည္။ စြန္၀မ္းမွပတၱျမားကုိရ၍ ငွက္ခတ္သားသည္ စြန္ေကာင္ႏွင့္အတူတကြ ပတၱျမားကို မင္းထံဆက္သေရာက္လာျပန္သည္။ ယင္းသို႔ေနာက္မွ မထင္႐ွားသူတေယာက္အား ပတၱျမားကုိအပ္၍ ေရာင္းစီသည္။ ကုလားတေယာက္သည္ အသျပာတရာပီးၿပီး ထိုပတၱျမားကုိ၀ယ္ယူသည္။ ထုိကုလားသည္ ပတၱျမားကိုေ႐ႊႏွင့္ကြင္းရန္ ပန္းတိမ္သည္တဦးထံအပ္သည္။ ထုိလက္စြပ္ကြင္း၍ၿပီးလွ်င္ ပန္းထိမ္အိမ္၌ ကုလားသုိ႔မအပ္မွီ သူခုိးခုိး၍ပါလားသည္။ ကုလားသည္ လက္စြပ္ကိုရလိုမႈႏွင့္ မင္းထံေလွ်ာက္ထားလာသည္။ မင္းႀကီးက အမႈကိုအမတ္ႀကီးသို႔အပ္သည္။ အမတ္ႀကီးလည္း အမႈကိုစစ္ဆီးရာ လက္စြပ္အေၾကာင္းကိုသိရသည္။ အမတ္ႀကီးလည္း ၿပီးေအာင္စီရင္မည္ဟုဆုိလွ်က္ ဆိုင္းငံ့၍နီလတ္သည္။

ပန္းထိိမ္အိမ္မွ လက္စြပ္ခိုးယူေသာသူသည္ ျမစ္ဆိပ္၌ရီခ်ိဳးေသာအခါ လက္စြပ္ကိုခၽြတ္၍ တနီရာ၌ထားလတ္သည္။ ထိုလက္စြပ္ထားရာအပါး၌ ႄကြက္တြင္းတခုဟိသည္။ ႄကြက္သည္ တြင္းမွထြက္လာၿပီးအစာ႐ွာရာ လက္စြပ္ကုိတြိၿပီး ယူလားလွ်က္ တြင္းသို႔၀င္လားသည္။ တရားသူႀကီးကၽြန္တေယာက္သည္ ႄကြက္သားစားလို၍ ႄကြက္႐ွာရန္လားသည္။ ထိုသူသည္ အဆိုပါႄကြက္တြင္းကိုတြိ၍ တူးလတ္သည္။ ႄကြက္တြင္းဟိ ပတၱျမားလက္စြပ္ကို ရလတ္သည္။ ထိုသူသည္ ပတၱျမားလက္စြပ္ကိုမထား၀ံ့သျဖင့္ မိမိသခင္ျဖစ္သူ တရားသူႀကီးထံ အပ္ႏွံထားလတ္သည္။ တရားသူႀကီးသည္ လက္စြပ္ကုိျမင္လွ်င္ ျပည့္သွ်င္မင္းႀကီးလက္စြပ္ျဖစ္သည္ကိုသိၿပီး အၾကံျဖင့္ ၀မ္းသာအားရသည္။ အမတ္မဟာပညာေက်ာ္သည္ ခုႏွစ္လႏွင့္ တံငါမႈ၊ ဌက္ခတ္မႈ၊ ကုလား ပန္းတိမ္မႈမ်ားကို စီရင္မည္ဟု မင္းထံေလွ်ာက္ထားသူျဖစ္သည္။ အထက္အမြီမႈတြင္လည္း ဓမၼသတ္ကိုပယ္၍ ငါ႐ို႕စီရင္ေသာအမႈကိုဖ်က္ခသည္။ တရားသူႀကီးသည္ မဟာပညာေက်ာ္ကုိ အၿငိဳးျဖင့္အ႐ွက္ခြဲရန္ အၾကံျဖစ္လတ္သည္။ သို႔ႏွင့္လက္စြပ္ကို ခုႏွစ္လလြန္ၿပီးမွ မင္းထံဆက္မည္ၾကံလွ်က္ လံုၿခံဳစြာ ထုပ္သိမ္းထားလတ္သည္။ တရားသူႀကီး အျခားအိမ္သို႔ထြက္လားခိုက္ မယားျဖစ္သူသည္ လက္စြပ္ကို ထုတ္ယူၾကည့္သည္။ အိပ္ခ်င္သည္ျဖစ္၍ လက္စြပ္ကိုအနီးတြင္ထား၍ အိပ္ေပ်ာ္လားသည္။ ထုိအခိုက္
က်ီးတေကာင္ေရာက္လာၿပီး လက္စြပ္ကိုခ်ီယူလားကာ အသိုက္၌ထားသည္။ တရားသူႀကီးသည္ အိမ္သို႔ျပန္၀င္လာၿပီးလက္စြပ္ကို ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးရာ မိမိထားရာတြင္မတြိ၍ မယားကိုမီးသည္။ မယားလည္း ကြယ္၍သာဆိုသျဖင့္ လင္မယားရန္႐ွက္တင္ျဖစ္ၾကသည္။ သို႔ေၾကာင့္ လင္မယားကြာယွင္းလိုေၾကာင္း မင္းႀကီးထံေလွ်ာက္ထားသည္။ မင္းႀကီးလည္းအမႈကို အမတ္ႀကီးသို႔အပ္၍စီရင္စီသည္။ အမတ္ႀကီးသည္ တရားသူႀကီးမယားအား အမႈရင္းကို စံုစိေအာင္စစ္ေဆးမီးျမန္းသည္။ လက္စြပ္ေပ်ာက္လီေသာ အေၾကာင္းျဖစ္သည္ကိုသိရသည္။

ထိုအခါအမတ္ႀကီးက အမႈကိုစီရင္ပီးပါမည္။ ဆိုင္းငံ့ပါဦးဆို၍နီလတ္သည္။ ထိုေသာကာလ တနိတြင္ ေက်ာင္းသားသူငယ္တဦးသည္ က်ီးသိုက္ကိုျမင္သျဖင့္တက္ၿပီး၊ က်ီးသုိက္ကိုႏႈိက္ရာ လက္စြပ္ကိုရသည္။ ေက်ာင္းသားငယ္သည္ လက္စြပ္ကို ဆရာဘုန္းႀကီးသို႔ပီးအပ္သည္။ ထိုဘုန္းႀကီးလည္း ရတနာျဖစ္သည္၊ မင္းႏွင့္ထိုက္ေသာဥစၥာရာျဖစ္သည္။ မင္းအားဆက္မည္ဟူ၍ ျပည့္သွ်င္မင္းႀကီးထံဆက္သသည္။ မင္းႀကီးလည္း အမတ္ပညာေက်ာ္ကိုေခၚ၍ လက္စြပ္ရေၾကာင္းျပသည္။ အမတ္ႀကီးသည္ လက္စြပ္ကို သားတစ္၌ထည့္၍ ငွက္စာေကၽြးေသာ လက္စြပ္ရက္ကစ၍ တြက္စစ္ေသာ္ရက္ေပါင္း (၁၉၀) ဟိျပီျဖစ္ေၾကာင္း သိလတ္သည္။ စီရင္ရန္ ရက္ (၂၀) သာလိုေတာ့သည္။ အမႈကိုစီရင္ေတာ့မည့္အေၾကာင္း မင္းႀကီးအားေလွ်ာက္ထားသည္။

အမတ္ႀကီးသည္ ဘုန္းႀကီးအား လက္စြပ္မည္သို႔ရေၾကာင္းမီးေလွ်ာက္လီသည္။ ဘုန္းႀကီးက တပည့္သူငယ္ရေၾကာင္းေျပာျပသည္။ သူငယ္ကိုမီးရာ က်ီးသိုက္မွရေၾကာင္း အမတ္ႀကီးထံေလွ်ာက္ဆိုသည္။ က်ီးသိုက္ကို သူငယ္ျပ၍သိလတ္လွ်င္ ညအခါ က်ီးဖိုက်ီးမစံုကုိရေအာင္ဖမ္း၍ လက္စြပ္ေတာ္ႏွင့္တူေသာ လက္စြပ္တကြင္း လုပ္ေဆာင္စီသည္။ ထုိလက္စြပ္ကို က်ီးႏႈတ္သီး၌ ျမဲစြာခ်ဥ္လွ်က္ နံနက္ေသာအခါလႊတ္သည္။ က်ီးဖိုက်ီးမပ်ံလားရာသို႔ မင္းေစလုလင္မ်ားကိုၾကည့္စီသည္။ က်ီးဖိုက်ီးမ႐ို႕သည္ စားနီက်ျဖစ္ေသာ တရားသူႀကီး အိမ္တြင္နားသည္။ တရားသူႀကီးမယားသည္ ေပ်ာက္လားေသာလက္စြပ္ကို က်ီးႏႈတ္သီးတြင္ပါလာသည္ဟူလွ်က္ အုတ္အုတ္က်က္က်က္လိုက္ၾက၍ က်ီးကိုဖမ္းေၾကာင္း အမတ္ႀကီးထံ မင္းေစ႐ို႕ေလွ်ာက္လာသည္။ အမတ္ႀကီးသည္ တရားသူႀကီးလင္မယားကိုေခၚယူၿပီး မီးျမန္းလတ္သည္။ က်ီးႏႈတ္သီး၌ပါလာေသာလက္စြပ္ကို သင္႐ို႕ဇာမွာက ရသနည္းမီးရာ အိမ္မွာေစေသာကၽြန္ကပီးအပ္၍ ရေၾကာင္းေျပာသည္။ ထိုကၽြန္ကိုအပ္စီ၍မီးစစ္ရာ ႄကြက္တြင္း တူးရာကရေၾကာင္းေလွ်ာက္ထားသည္။ ထုိႄကြက္တြင္းကိုျပစီ၍သိလတ္ေသာ္ ထုိအရပ္၌ လူမျပတ္ခ်ထားေစာင့္နီစီၿပီး ၾကည့္႐ႈရန္အခိုင္းထားသည္။

ထိုအခါ အထက္ခိုးသားသည္ အေဖာ္မ်ားႏွင့္ရီခ်ိဳးရန္လာျပန္သည္တြင္ သည္အရပ္၌ မိမိလက္စြပ္ခ်ထားရာမွ ေပ်ာက္လားေၾကာင္း အေဖာ္မ်ားသို႔ေျပာဆိုသည္။ ထုိစကားကို မင္းေစၾကားသိေသာ္ ထိုသူအားေခၚယူလားၿပီး၊ အမတ္ႀကီးထံပီးအပ္သည္။ အမတ္ႀကီးက ထိုသူကိုစစ္မီးသည္။ ေပ်ာက္လားေသာလက္စြပ္ကုိ ဇာကရသနည္း။ မွန္ကန္စြာထြက္ဆိုရမည္ေျပာလတ္ေသာ္ ပန္းတိမ္အိမ္တြင္ ခိုးရာမွရေသာ လက္စြပ္ျဖစ္ေၾကာင္းေလွ်ာက္ထားသည္။ ထုိပန္းတိမ္ကို ေခၚယူ၍မီးရာ သေဘၤာသားကုလားအပ္ေသာပစၥည္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ ကုလားကိုမီးရာ- အသျပာတရာပီး၍၀ယ္ရေၾကာင္းမ်ားကို ေလွ်ာက္ထားၾကသည္။ အမတ္ႀကီးလည္း အေၾကာင္းစံုသိၿပီးျဖစ္ေသာအခါ ထိုအေၾကာင္းမ်ားကို မင္းႀကီးအားေလွ်ာက္ထားလီၿပီးမွ အမႈကိုစီရင္ထံုးေသာ္ကား- လက္စြပ္ေတာ္ရီသို႔အက်တြင္ ၿမီလက္မခံ၍ ငါးသိမ္းထားသည္။ ထုိငါးကိုတံငါရသည္။ ထိုတံငါလက္စြပ္ကိုျမင္လွ်င္ မထား၀ံ့၍ မင္းထံဆက္သလာသည္မ်ားမွာ ၿမီပိုင္ရီပိုင္တိုင္းႏိုင္ငံအတြင္း၌ဟိေသာသူ႐ို႕သည္ အစိုးရအသွ်င့္ ကၽြန္တေစသာျဖစ္ၾကသည္။ လက္စြပ္ေတာ္ကို တံငါဆက္၍ရသည့္ေနာက္ပိုင္း ထိုလက္စြပ္ မင္းလက္သို႔မေရာက္ ေပ်ာက္လတ္ေသာ္ တံငါကပီး၍ရေသာေၾကာင့္ လက္စြပ္တန္ဘိုးကို တံငါသို႔ မင္းကပီးသင့္သည္။ တံငါဆက္လာသည့္ေနာက္ ထိုလက္စြပ္သည္ သတၱ၀ါမ်ိဳးစံုထံေရာက္မွ မေပ်ာက္မဆံုး ဆက္သလာေရာက္ျပန္ရသည္။ တရားက်မ္းဂန္၌ သူေတာ္ေကာင္း႐ို႕ဥစၥာကို ရီမွာပစ္လည္းမနစ္။ မီးမွာပစ္လည္းမခ်စ္- ဟူ၍ဆိုေသာ ႐ွိေဟာင္းပညာဟိ႐ို႕ဆိုေသာစကားဟိသည္။ အသွ်င္မင္းတရားႀကီး ဘိသိက္ခံေတာ္မူရာ အဂၤါျပည့္စံု တရားေစာင့္ထိန္းေတာ္မူသည္ျဖစ္၍ လူနတ္ၾကည္ၫိုေသာေၾကာင့္ သံုးႀကိမ္တိုင္ေအာင္ လက္စြပ္ေတာ္ကို နတ္႐ို႕ၫႊန္ရာ လူလာ၍ပို႔ဆက္လာရသည္။

ရဟန္းေသာ္ကား တရားႏွင့္ေလွ်ာ္သည္ျဖစ္၍ ပစၥည္းေလးပါးၿမဲစီသင့္ပါသည္။ တံငါႏွင့္ငွက္ခတ္သမားမွာ ကိုယ္ႏွင့္မထိုက္ေသာအရာကို သိတတ္ေသာသေဘာဟိသူျဖစ္၍ မင္းဘ႑ာထိန္းအပ္ေသာ ကၽြန္ေကာင္းလကၡဏာ၀င္သည္။ တရားသူႀကီးမွာ ႄကြက္ႏွင့္တူသည္။ ပန္းတိမ္မွာ စြန္ႏွင့္တူသည္။ ကုလားမွာ ငါးႏွင့္တူသည္။ ခိုးသူမွာ က်ီးႏွင့္တူသည္။ ထိုငါးစေသာသတၱ၀ါေလးေကာင္႐ို႕ ဒဏ္ေရာက္သည့္နည္းတူ ကုလားစေသာ လူေလးဦး႐ို႕ မင္းျပစ္သင့္ရာသည္ဟူ၍ စီရင္လတ္ေသာ္ ႏြီကာလစင္ျဖစ္လွ်က္ မိုးႀကီးသည္းထန္စြာ ႐ြာလီေသာေၾကာင့္ မင္းႀကီးလည္းအားရေတာ္မူ၍ ဆင္ေတာ္မူေသာလက္ေကာက္ကို မဟာပညာေက်ာ္အမတ္သို႔ တရားဆုပီးေတာ္မူ၏။

(မဟာပညာေက်ာ္ေလွ်ာက္ထံုး)