Sunday, April 12, 2009

ဓည၀တီနိဂံုးရြာမ်ားသမိုင္းသာျခင္း (အစ/အဆံုး) (Break Point( (3)(B)


ဓည၀တီနိဂံုးရြာမ်ားသမိုင္းသာျခင္း (အစ/အဆံုး)
----------------------------------------------------
အမွာ။ (ရခိုင္လူငယ္ေခ်တိ ဇာသူမဆို အစအဆံုးတေခါက္ မျဖစ္ျဖစ္ေအာင္ဖတ္ဖူးကတ္ရဖို႔။ မဟုတ္ေက ရခိုင္ျဖစ္ရက်ိဳးနပ္ဖို႔မဟုတ္ေတ သာျခင္းတပုဒ္ျဖစ္ေတ။ ယင္းေလာက္ထိေကာင္းေရ။ လက္ရာေျမာက္ေတ။ စာပီတန္ဖိုးတခုတည္းမဟုတ္။ သမိုင္းအျမင္။ အေတြးအေခၚ ဒႆနိကအျမင္တိလည္းပါေရ။ ယင္းမွာ ရခိုင္သားႀကီးပြားရန္ အေၾကာင္း (၆) ခ်က္ပါေရ။ ယင္း (၆) ခ်က္ ဇာလဲ သခၤန္းစာအျဖစ္ အားေကရွာၾကည့္ကတ္ပါလီ။ အပုိဒ္ (၂၈) ေျပာျပမည္ေလ၊ ေထြေထြရပ္ရပ္၊ ေမာင္ကညႊန္၍၊ မွန္အမွားႏွင့္၊ စကားရပ္ကို) ဆိုေရအပိုဒ္က စဖတ္ၾကည့္ပါလီ။ ေယၿပီးေက အပိုဒ္ (၁၇) မွာ (ထူလစႁႏၵား၊ တြင္ျငားတျဖာ၊ အာနႏၵာဟု) ဟု ဆိုၿပီးပါေရ။ ေအအခ်က္ေရ သမိုင္းပညာသွ်င္တိအတြက္ ေကာင္းေကာင္းအေရးႀကီးေရအခ်က္ျဖစ္ေတ။ ဇာျဖစ္လို႔ဆို (အာနႏၵစႃႏၵားဘုရင္) အသူလဲ ဆိုစြာ အခုထက္ထိ ရခိုင္သမိုင္းပညာသွ်င္တိ မေဖာ္ထုတ္ႏိုင္သိမ့္။ ေအကဗ်ာက ေဖာ္ထုတ္ထားေရ။ တခ်ိဳ႕က (ဒြင္) စႃႏၵား၊ တခ်ိဳ႕က (မဟာတိုင္း) စႃႏၵား စသည္ျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးေျပာနီကတ္ေတ။ ေအကဗ်ာမွာ (သဂၤါယနာတင္) စြာ (ထူလ) ေခၚ (အာနႏၵ) စႃႏၵားမင္းလို႔ပါေရ။ ေမဓပညာေမာ္ကြန္းလကၤာမွာ (ထူလစႃႏၵား) မင္း၏သား (သီရိစႃႏၵား) ဆိုၿပီးေက ပါေရ။ ေမဓပညာေမာ္ကြန္းထက္ ေအကဗ်ာက ပိုယုတၱိဟိေရ။ ဇာျဖစ္ဆို အာနႏၵစႃႏၵားမင္းေရ သဂၤါယနာတင္ခစြာျဖစ္လို႔ သဂၤါယနာတင္ၿပီးစြာႏွင့္ ယင္း (အနႏၵစႃႏၵားမင္းေက်ာက္စာ) ကို မွတ္တိုင္အျဖစ္ ရြီးထိုးခစြာျဖစ္ႏိုင္ေရ။ ေယဇူး ယင္းေက်ာက္စာေရ ရြီထိုးထားစြာတိ ေကာင္းေကာင္းေသေသသပ္သပ္ဟိေရ။ အားေက တခ်က္ဖတ္ၾကည့္ကတ္ပါလီ။ ပံုမႏွိပ္ရပါသိမ့္။)
-----------------------------------
ဓည၀တီနိဂံုးရြာမ်ားသမိုင္းသာျခင္း (အစ/အဆံုး)
------------------------------------------
ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ ေက်ာက္ရစ္ေကဆရာ ေမာင္စံလွ စပ္ဆိုသည္။ ေကာဇာသကၠရာဇ္ (၁၁၁၆)၊ ခရစ္သကၠရာဇ္ (၁၇၅၄) ခုႏွစ္ ရြီးကူးပီမူ။

(၁) ေအာင္ေၾကာင္းမေယမဂၤလံ၊ ေအာင္ဆုပန္ေက၊ ေအာင္သံေညာင္းေညာင္း၊ ေအာင္ပါစီဟု၊ ေညာင္ရီေလာင္းလို႔၊ ဆုေတာင္းပဌနာ၊ အဖန္ဖန္ေလ၊ မွန္ယၡဳလွ်င္၊ ျပဳၿပီးခါဝယ္၊ ျမတ္စြာဗုဒၶ၊ အတုလံေက၊ သမၺဳဒၶႏွင့္၊ ဓမၼသံဃာ၊ ျမတ္ဆရာေလ၊ မာတာပီတ၊ ဂုဏ္ကဲလြန္ေက၊ အနႏၵကို၊ ကာယဝဇီ၊ မေနာခ်ီေက၊ သံုးလီဒြါရ၊ ကံသံုးျဖာေလ၊ ပဏာမျဖင့္၊ ညြတ္ခ႐ိုက်ိဳး၊ လက္ဆယ္ျဖာကို၊ ထိပ္မွာမိုးလို႔၊ ရွိခိုးဦးခ်၊ ႀကိမ္ဖန္ဖန္ျဖင့္၊ ကြ်န္ယၡဳေက၊ ျပဳၿပီးမွလွ်င္၊ သူရႆတီ၊ လွဆင္းညီေက၊ ေဒဝီရတနာ၊ ကြ်ႏု္ပ္မွာတြင္၊ တည္ပါစီေၾကာင္း၊ အဓိဌာန္ႏွင့္၊ ဆုမြန္ေတာင္းမွ၊ ရွိေဟာင္းပီစာ၊ က်မ္းအလာကို၊ ယူကာညႇိႏိႈင္း၊ ၿမိဳ႕ဓညာကို၊ ပတ္ခါဝိုင္းသည္၊ သမိုင္းစဥ္လာ၊ နိဂုဏ္းရြာကို၊ ျပရာအခဏ္း၊ ေနာက္တျဖာ၌၊ ထပ္ခါညႊန္းေသာ္၊ ေရႊနန္းတည္ရာ၊ ၿမိဳ႕ဓညာဝယ္၊ စႏၵာသူရိယ၊ ဘုန္းေတာက္ထိန္ေက၊ ရာဇိႏၵႏွင့္၊ ဗုဒၶျမတ္စြာ၊ ဘဂဝါ႐ို႕၊ မဟာမုနိ၊ ေျခာက္သြယ္ေရာင္ျဖင့္၊ ေျပာင္ေျပာင္ညီး၍၊ ေသာင္းထီးေက်ာ္လွန္း၊ ျမတ္ဘုန္းေမာ္ေလ၊ ကိုယ္ေတာ္႐ုပ္ကို၊ သြန္းလုပ္ခန္းႏွင့္၊ ၿမိဳ႕နန္းျဖာျဖာ၊ တည္ေထာင္ရာတြင္၊ ရွည္ၾကာသက္တမ္း၊ အတန္တန္ကို၊ ကာရန္ဆန္းႏွင့္၊ ညႊန္းကာခုဝယ္၊ ေနာက္ေနာင္လာကို၊ သိပါရေအာင္၊ ျပလိုက္မည္ေလး။

(၂) ေတာင္ကြ်န္းမေယဒီပါ၊ မဟီခ်ာမွာ၊ စီကာလွပ၊ ျမရိပ္ၿမိဳင္ႏွင့္၊ ေတာင္စဥ္ဝိုင္းေက၊ တိုင္းရကၡတြင္၊ စႏၵသုဓမၼ၊ မည္တြင္ေခၚ၍၊ ဘြဲ႔ေတာ္ရေက၊ မင္းလွဘုန္းႃကြယ္၊ နတ္ၿမိဳ႕ဟန္သို႔၊ အလြန္ထူးေက၊ ေျမာက္ဦးျပည္တြင္၊ ဂုဏ္ရည္မညွိဳး၊ လက္႐ံုးေထာင္ေက၊ အေခါင္မိုးလို႔၊ စိုးသည့္အခါ၊ မ်ားစည္းစိမ္ႏွင့္၊ ျပည့္ညီလတ္ေက၊ ေဘာင္းဒြတ္ရြာက၊ သညာနာမ၊ ပန္းျဖဴေအာင္ႏွင့္၊ ေမာင္ထြန္းျမဟု၊ လွပတင့္တယ္၊ သက္ႏွစ္ဆယ္ေက၊ အရြယ္တူေျမာက္၊ လုလင္ပ်ိဳေလ၊ ထိုႏွစ္ေယာက္မွာ၊ ဘုန္းေတာက္ေပၚထင္၊ မုနိသွ်င္ကို၊ ဖူးျမင္လိုလွ၊ တိုင္ပင္ခံေက၊ အႀကံမွ်လို႔၊ မိဘအထံ၊ လားခ်င္လိုသည္၊ ထိုအေၾကာင္းကို၊ ခြင့္ေတာင္းပန္၍၊ ယင္ျမန္ဆြဆြ၊ ဝတ္စားယင္၍၊ ဆင္ၿပီးမွလွ်င္၊ မိုးထမံႈရီ၊ ႏွင္းဝီဝီႏွင့္၊ စံုလီျဖဴးျဖဴး၊ တေက်ာ္ေက်ာ္ႏွင့္၊ ငွက္ေတာ္က်ဴးေက၊ ရက္ဦးမဂၤလာ၊ ခ်ိန္အခါတြင္၊ ႏွစ္ျဖာတူကြ၊ မိမာတာႏွင့္၊ ပီတာဖကို၊ ဦးခ်ၿပီးေသာ္၊ ဓညမည္ေက၊ ၿမိဳ႕ေဒသကို၊ မွန္းဆေမွ်ာ္လို႔၊ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါး၊ ေရႊဇခၤါေလ၊ မဂၢါလမ္းကို၊ လွမ္းလို႔လားေသာ္၊ မ်ားျပားလွစြာ၊ ေက်းလက္ရြာကို၊ လြန္ကာေက်ာ္ေျမာက္၊ ရိပ္ၿမိဳင္ၿမိဳင္ႏွင့္၊ ဂႏိုင္တန္းမွာ၊ စခန္းေထာက္လို႔၊ ရွိေနာက္ဘယ္ညာ၊ ၾကည့္ေသာခါတြင္၊ စီကာညြတ္ေပ်ာင္း၊ မ်ားစံုလင္ေက၊ သစ္ပင္ေပါင္းမွာ၊ ရြက္ေဟာင္းလည္းႃကြီ၊ ညြန္႔႐ိုးတံမွာ၊ ပတ္ရံစုေက၊ ရြက္ႏုဝီလို႔၊ အနီအဝါ၊ ပန္းမ်ားစြာလည္း၊ မံုကာပြင့္ဖူး၊ သင္းပ်ံ႕ႀကိဳင္ေက၊ ဂႏိုင္ဦးမွာ၊ ေပ်ာ္ျမဴးဝဲပ်ံ၊ က်ီးငွက္သံျဖင့္၊ ညိုးညံခ်ိဳျမ၊ ေတာဂႏိုင္ေလ၊ ၿမိဳင္အလွကို၊ ဝဝ႐ႈကာ၊ တေတာဝင္ေက၊ တျပင္သန္းလို႔၊ လွမ္းလတ္ပါေသာ္၊ သာယာလွပ၊ ဇီးေခ်ာင္းရြာေလ၊ ရပ္ဂါမကို၊ ေရာက္ၾကတံုလွ်က္၊ ျမၿပိဳင္ေညာင္ႏွင့္၊ ကံေဘာင္ထက္မွာ၊ တန္႔လွ်က္တူညီ၊ ထိုင္လို႔နီေက၊ ထိုသည္အခါ၊ သာေမာစည္၍၊ ေပ်ာ္ဘြယ္ေကာင္းေက၊ ဇီးေခ်ာင္းရြာက၊ ကလ်ာ႐ူပ၊ သိန္းေက်ာ့ေဝႏွင့္၊ မေငြလွ႐ို႕၊ ယင္ဆြမၾကာ၊ ရီကန္သာကို၊ လွမ္းလာဆတ္ဆတ္၊ ညခ်မ္းနီမွာ၊ ေသာက္ရီခပ္၍၊ တက္လတ္ကာလ၊ ပန္းျဖဴေအာင္ေလ၊ ပ်ိဳေမာင္ထြားမွာ၊ စကားစလို႔၊ ႃမြက္ဟျခင္းရာ၊ ေမာင္႐ို႕မွာေက၊ ျပည္ရြာညြန္႔ဖူး၊ ထီးနန္းေဆာင္ျဖင့္၊ ထြန္းေျပာင္ေတာက္ေက၊ ၿမိဳ႕ေျမာက္ဦးက၊ သံုးလူ႔ထိပ္ပန္၊ ကိုယ္စားမြန္ကို၊ ဖူးရန္စိတ္ဟိ၊ ေဒရပ္ရြာကို၊ ေရာက္လာဘိလည္း၊ အသိမိတ္ေဆြ၊ မဟိေပေက၊ ႏွမအိမ္မွာ၊ တညည့္တာကို၊ တည္းပါစီရန္၊ လွတင့္တယ္ေလ၊ ပ်ိဳေမေႏွာင္းကို၊ ေမာင္ေတာင္းပန္ဟု၊ ဆိုျပန္တံုျငား၊ သိန္းေက်ာ့ေဝေလ၊ ပ်ိဳေမၾကားက၊ စကားသာယာ၊ ေမာင္လူပ်ိဳကို၊ ႏႈတ္ခ်ိဳပ်ားႏွင့္၊ ေျပာၾကားရာကား၊ မဟာမုနိ၊ ျမတ္ဘုန္းမိုကို၊ ဖူးလိုဘိ၍၊ ခရီးထြက္ခါ၊ ေမ႐ို႕ရြာသို႔၊ ေရာက္လာတံုရ၊ သိမိတ္ေဆြေလ၊ ေကတႏၵိလွ်င္၊ မဟိၾကေသာ္၊ ခ်မ္းျမရိပ္ၿငိမ္၊ ေမ႐ို႕အိမ္မွာ၊ တည္းမွီဖို႔ရာ၊ ယခုပင္လွ်င္၊ မွန္စင္စစ္ေက၊ လိုက္လတ္ပါဟု၊ ေခၚကာသူထ၊ တူမကြာဘဲ၊ လိုက္လာၾကေသာ္၊ မြီးဖမိခင္၊ ဝီးကပင္လွ်င္၊ ႐ႈျမင္တံုျငား၊ သားပမာေက၊ မိတၱာပြား၍၊ သနားတံုၿပီး၊ ေၾကာင္းထိုထိုကို၊ သိလိုျခင္းႏွင့္၊ သတင္းမီးလို႔၊ သိၿပီးတံုေျမာက္၊ ရြယ္ႏုပ်ိဳေက၊ ထိုႏွစ္ေယာက္အား၊ စားေသာက္စရာ၊ ဟင္းမိစၧာႏွင့္၊ ညစာထမင္း၊ ေမလွ်င္နီေက၊ အိမ္အတြင္းမွာ၊ တည္ခင္းၿပီးေသာ္၊ ရွိျပဳပၸါေလ၊ ဥေဒစြန္းက၊ လဝန္းေပၚေရ။

(၃) လဝန္းေပၚေက၊ ထိုေရာ္ကာလ၊ သိန္းေက်ာ့ေဝႏွင့္၊ မေငြလွ႐ို႕၊ တူကြမကြာ၊ ဆီးကြမ္းယာကို၊ လွမ္းကာၿပီးေျမာက္၊ ေမာင္လူပ်ိဳေလ၊ ထိုႏွစ္ေယာက္မွာ၊ စားေသာက္ၿပီးေက၊ ေၾကာင္းမ်ားဖ်င္ကို၊ သိခ်င္ရီးႏွင့္၊ မီးလတ္ေတကား၊ ေရႊျပည္ေအာင္နန္း၊ ၾကငွန္းထူေက၊ ထီးျဖဴရြန္းလို႔၊ မင္းခဏ္းတန္တန္၊ စည္ေတာ္သံျဖင့္၊ ဆူညံဟိလတ္၊ ဓညေခၚေက၊ ၿမိဳ႕ေတာ္ျမတ္ကို၊ ရံပတ္ဝိုင္းကာ၊ နိဂုဏ္းရြာ၏၊ သညာနာမ၊ တြင္ေခၚပံုလွ်င္၊ ဟူသမွ်ကို၊ ႏွမကညာ၊ သိတံုျပန္ေသာ္၊ မက်န္ရေယာင္၊ ေျပာျပပါဟု၊ ထိုခါကာလ၊ သိန္းေက်ာ့ေဝေက၊ ေမအလွက၊ ေမာင္လွတင့္တယ္၊ ေမေျပာဆိုေက၊ ထိုစကားကို၊ ေထာင္နားတည္ပါ၊ ျပန္႔က်ယ္စြာလွ၊ ကြ်န္းဦးၿမီမွာ၊ သၿပီခလို႔၊ ေရာင္ျမဝီဝီ၊ ေအာင္ျခင္းညံ၍၊ ေအာင္သံက်ဴးလို႔၊ ဇမၺဴဒီမွာ၊ သညီေဝါဟာ၊ ေထာပနာႏွင့္၊ ၾသဘာေသာင္းေသာင္း၊ သတင္းေပၚ၍၊ နင္းေက်ာ္ဘိေက၊ သီရိေခ်ာင္းတြင္၊ မင္းေကာင္းႀကိမ္ဖန္၊ ဗဟိုညံ၍၊ စည္သံ႐ိုက္ဟီး၊ ေရႊနန္းေဆာင္ျဖင့္၊ ေျပာင္ေျပာင္ညီးေက၊ ၿမိဳႀကီးဓညာ၊ ေအာင္ခ်ာခ်က္မွာ၊ ဒိသာေနာက္ယြန္း၊ က်ီးငွက္သံျဖင့္၊ ညိဳးညံေညာင္းေက၊ ဇီးေခ်ာင္းကမ္းတြင္၊ ပထြန္းက်က္သရီ၊ လွဆန္းညီေက၊ အိမ္ၿခီမ်ားစြာ၊ လီညင္းသြန္၍၊ ေပ်ာ္ရန္ေကာင္းေက၊ ဇီးေခ်ာင္းရြာက၊ မကြာဝီးေျမာက္၊ သံေက်ာ္ေက်ာ္ျဖင့္၊ တေခၚေလာက္တြင္၊ ရွိေနာက္တည့္ခါ၊ သီရိမာ၏၊ ဒိသာေနာက္ကမ္း၊ နတ္႐ို႕ရြာႏွင့္၊ ပမာညႊန္းေက၊ ေၾကာင္းလမ္းဇခၤါ၊ ဘယ္ႏွင့္ညာမွာ၊ သြယ္ကာစီတန္း၊ အေဝယာေလ၊ ေနာ္ဇာပန္းေက၊ ဒန္းထပ္တရာ၊ ဇီသဝါ႐ို႕၊ အခါမလပ္၊ ပြင့္ေဟာင္းလြန္၍၊ မံုဟန္ရင့္ေက၊ ပြင့္သစ္ထပ္လို႔၊ ခိုင္ညြတ္ျဖဴဝါ၊ ပန္းနံ႔ႀကိဳင္၍၊ ရိပ္ၿမိဳင္ေကာင္းေက၊ ပုန္းေခ်ာင္းရြာကို၊ မၾကာထုတ္ေခ်ာက္၊ ေမာင္သက္ဝီမွာ၊ လွမ္းခ်ီေရာက္က၊ တေထာက္နားကာ၊ ထိုသည့္ရြာမွ၊ အရာတဖန္၊ ေနာက္ရပ္ထံသို႔၊ ေခၚသံတၾကား၊ သိခ်င္လို၍၊ ရွိကိုလားေသာ္၊ ထူးျခားသာလြန္၊ ဥယ်ာဥ္ၿခံႏွင့္၊ သီးႏွံမ်ိဳးမ်ိဳး၊ တူးဆြလွန္ေက၊ ေပါက္ထြန္တိုးလို႔၊ စိုက္ပ်ိဳးၾကအင္၊ ပြင့္ဖူးဆင္၍၊ ေအာင္ျမင္ျဖစ္ထြန္း၊ ကြင္းျပင္က်ယ္မွာ၊ ျမထည္ရႊန္းသို႔၊ စိမ္းလမ္းစိုေျပ၊ က်က္သေရႏွင့္၊ တင့္ေပတံုလတ္၊ လုပ္တိုင္းေအာင္ေက၊ ေဒါင္းေဒါင္ရပ္ကို၊ မခြ်တ္မေသြ၊ မပန္းခင္ပင္၊ ျမင္ကာတြိေက၊ ေရာက္လိမ့္မည္ေလး။

(၄) ေရာက္လတ္ျပန္ေက၊ ေပ်ာ္ရန္ေကာင္းျခင္း၊ ေလာကဓံမွာ၊ ၿပိဳင္စံကင္းေအာင္၊ သန္႔ယွင္းသာယာ၊ ေဒါင္းေဒါင္ရြာကိို၊ လွည့္ကာပတ္ဝန္း၊ ၾကည့္ၿပီးေကလွ်င္၊ ရြာလယ္လမ္းက၊ ေျဖာင့္တန္းမွန္စြာ၊ ေတာင္ဒိသာသို႔၊ လွမ္းလာျပန္က၊ ဥႆပေက၊ ႏြားလွႏွစ္ထြန္၊ ခရီးစြန္တြင္၊ ဝင္းၿခံၿပိဳင္းၿပိဳင္း၊ တဆိုင္းဆိုင္းႏွင့္၊ တံတိုင္းပမာ၊ ရံဝိုင္းကာ၍၊ မ်ားစြာအိမ္ၿခီ၊ ျပည့္ဝွန္းစီေက၊ ဆန္ရီစပါး၊ ဝတ္အထည္ေက၊ ေရႊေငြမ်ားႏွင့္၊ ေက်ာ္ၾကားလူ႔ခြင္၊ လြန္စည္ပင္၍၊ လိုအင္ျပည့္ျငား၊ ႀကီးငယ္ဟူေက၊ လူအမ်ားမွာ၊ ႐ိုးသားေျဖာင့္မွန္၊ လုပ္အၾကံကို၊ အားသြန္ႀကိဳးပန္း၊ လံုလသန္၍၊ ဇြဲမာန္ႃကြေက၊ မေယာ့တန္းျဖင့္၊ လုပ္ငန္းေဆာင္တာ၊ အရာရာတြင္၊ ညီညာစည္းလံုး၊ ကိုယ္ခ်င္းစာေက၊ သမၼာထံုးကို၊ ႏွလံုးပိုက္ခါ၊ မေကာင္းရာကို၊ ပယ္ခါစြန္႔ထား၊ ေကာင္းစီရန္ေလ၊ ညႊန္စကားကို၊ နားေထာင္နာယူ၊ တေယာက္လူတြင္၊ အပူေရာက္က၊ တရြာသူမွာ၊ ဝိုင္းကူၾကလို႔၊ ေဖးမကယ္တင္၊ လူတိုင္းပင္လွ်င္၊ ၾကည္လင္ႏွလံုး၊ ရွိအေဟာ္က၊ သူေတာ္ထံုးေၾကာင့္၊ ရြာလံုးစံုစြာ၊ ရတနာျဖင့္၊ ခ်မ္းသာႄကြယ္ဝ၊ သာသနာမွာ၊ ေရာင္ဝါပလို႔၊ ဖက္မွ်မျမင္၊ ေဖာ္သဟာ႐ို႕၊ ေပ်ာ္ရာေကာင္းေက၊ အေဒါင္းျပင္ဟု၊ ေသာင္းခြင္ေက်ာ္ညာ၊ ထိုသည္ရြာကို၊ ေရာက္ပါလတ္ေသာ္၊ ကုန္းထိပ္ေပၚတြင္၊ ေရာင္ေတာ္ထိန္လွ်ပ္၊ ေမြသရီေလ၊ ေစတီျမတ္သို႔၊ ခ်ည္းကပ္ၿပီးလွ်င္၊ လက္ႏွစ္ျပင္ကို၊ ထိပ္တြင္ခ်ီမိုး၊ ခါသံုးႀကိမ္ျဖင့္၊ ဦးႏွိမ္က်ိဳးလို႔၊ ရွိခိုးၿပီးခါ၊ ရပ္ျပဳပၸါသို႔၊ ေျဖာင့္စြာတန္းတန္း၊ ဝါးျပန္တာျဖင့္၊ သွ်စ္ရာခန္းကို၊ ခ်ီလွမ္းတံုျပန္၊ စည္ေမာင္းညံ၍၊ ေပ်ာ္သံမတိတ္၊ လူ႔ရပ္ဘံုမွာ၊ ဂုဏ္တံဆိပ္ႏွင့္၊ ပုဏၰရိပ္ရြာမ၊ ေခၚတြင္ေပေက၊ ရပ္ေဒသကို၊ ေရာက္ပါလိမ့္မည္၊ ရွိေျမာက္ယံကို၊ တဖန္ထပ္လို႔၊ ႐ႈလတ္ေခ်ေသာ္၊ မေသြျခားကြာ၊ တာငါးရာတြင္၊ လြန္စြာစည္ကား၊ ေရာင္းအဝယ္ျဖင့္၊ ကုန္သည္မ်ား႐ို႕၊ ကမ္းပါးတခြင္၊ ေလာင္းစပ္တင္ႏွင့္၊ လြမ္းၾကင္ေထာင္ေပါင္း၊ နားခိုျပန္ေက၊ ကုန္ဝယ္ေရာင္းလို႔၊ ေသာင္းေသာင္းလည္းဆူ၊ မ်ားသွ်င္လူ႐ို႕၊ ဝယ္သူမျပတ္၊ ျမစ္ကမ္းျပင္မွာ၊ ထြက္ဝင္ျငားေက၊ ပ်ားပန္းခပ္သို႔၊ လွည့္ပတ္လူးလာ၊ ဤရပ္ရြာကား၊ သာယာတင့္တယ္၊ ရခိုင္ျပည္မွာ၊ ေက်ာ္သည္ဂုဏ္ဟိတ္၊ လိုရာစံုေက၊ ပံုဏၰရိပ္ဟု၊ တံဆိပ္နာမည္၊ တပ္ဝင္းၿခံႏွင့္၊ ပတ္ရံလစ္ေက၊ ရြာသစ္တည္ဟု၊ ႏုေမပ်ိဳလွ၊ သိခ်င္လိုေက၊ လူပ်ိဳေခ်ာကို၊ ေျပာလို႔ျပေရ။

(၅) ေျပာလို႔ျပေက၊ ထိုမွတဖန္၊ ေတာင္ရပ္ထံသို႔၊ ဝါးျပန္ေျခာက္ရာ၊ လွမ္းေသာခါတြင္၊ ငါးရာအိမ္ၿခီ၊ ရိပ္ဝီဝီႏွင့္၊ နီလည္းမထိုး၊ ပန္းသစ္ပင္႐ို႕၊ ရြာတြင္မိုးလို႔၊ ေက်ာ္ဟိုးလူခြင္၊ ရတနာႏွင့္၊ ဥစၥာေပါေက၊ ပန္းေတာျပင္ကို၊ အယင္အျမန္၊ ေရာက္လတ္ျပန္ေသာ္၊ တဖန္ထိုမွ၊ ဒကၡိဏသို႔၊ ေမွ်ာ္ကာလွည့္လွ်င္၊ ၾကည့္လတ္ကေက၊ ျမျမမို႔မို႔၊ စိမ္းစို႔စို႔ႏွင့္၊ မိႈင္းညိဳ႕မွံဳျပာ၊ ရြာတရြာကို၊ ျမင္ပါလိမ့္မည္၊ ထိုသည္ရြာ၏၊ မည္နာမကို၊ သိရေပေအာင္၊ ႏွမေျပာၾကား၊ မွတ္သားရန္ေက၊ ညႊန္စကားကို၊ ေထာင္နားလည္းနာ၊ ဤသည္ရြာတြင္၊ ရွည္ၾကာျမင့္လစ္၊ စည္ပင္ရြာေက၊ ေဝသာေခတ္က၊ ေျပျပစ္လွစြာ၊ ပိသုကာ႐ို႕၊ ေကာင္းစြာထုလုပ္၊ လက္ရာမြန္၍၊ လြန္ေခ်ာညက္ေက၊ က်ားနက္႐ုပ္ကို၊ ရြက္အုပ္ညိဳေမွာင္၊ ျမၿပိဳင္ေညာင္ႏွင့္၊ ကံေဘာင္ထက္မွာ၊ ဝတ္လွ်က္အမွန္၊ လြဲမဖယ္ဘဲ၊ ၿမဲတည္ဘိေက၊ ဟိျခင္းဟန္ေၾကာင့္၊ ရီကန္က်ားနက္၊ ေပါင္းစပ္ျပန္၍၊ နံႏွစ္ခ်က္ကို၊ တြဲဖက္ၿပီးခါ၊ ယင္းရပ္ရြာကို၊ သညာနာမ၊ က်ားနက္ကန္ေလ၊ တြင္ျပန္ရဟု၊ ေမာင္လွေကာင္းစြာ၊ မွတ္ၿပီးခါဝယ္၊ ျပဳပၸါစူးစူး၊ လိႈင္းၾကက္ခုန္ေက၊ ယမုန္ျမစ္ကို၊ စစ္စစ္ကူးလွ်င္၊ ၾကည္ႏူးစမၸါယ္၊ လြန္သပၸါယ္၍၊ တင့္တယ္ေယာက္ပတ္၊ ေျခာက္ေရာင္ညီးေက၊ ေစတီျမတ္ကို၊ ျမင္လတ္လိမ့္မည္၊ သမိုင္းမွန္ႏွင့္၊ တည္ဟန္မ်ားကို၊ ေျပာၾကားမည္ကား၊ လြန္သည္ရွိက၊ ေလာင္းၾကက္မည္ေက၊ ေရႊျပည္မတြင္၊ ဗလပညာ၊ ဘုန္းအာဏာႏွင့္၊ ရာဇာမင္းထီး၊ နန္းရိပ္ခိုေက၊ ထိုမင္းႀကီးမွာ၊ သတၱိျပည့္စံု၊ ရဲစြမ္းဂုဏ္ႏွင့္၊ ကိုယ္ယံုမတ္လွ၊ အရာရာတြင္၊ လိမၼာသိေက၊ ဝိမလလွ်င္၊ မိစၧဌာေန၊ သက္တိုင္းျပည္က၊ ျပန္သည္ကာလ၊ ေစတီရာတြင္၊ ဗိုလ္တာဝန္းေက၊ စခန္းခ်လို႔၊ ခတၱဒီဝါ၊ နားၿပီးခါလွ်င္၊ ေအာင္ခ်ာကနက္၊ ေရႊနန္းဘံုျဖင့္၊ ဂုဏ္မခ်ိဳ႕ေက၊ ၿမိဳ႕ေလာင္းၾကက္သို႔၊ ခ်ီတက္ၿပီးခါ၊ မ်ားမၾကာပင္၊ ျပန္လာတံုလတ္၊ အုတ္ခ်ပ္စီေက၊ ေစတီျမတ္ကို၊ ေယာက္ပတ္တင့္တယ္၊ တည္ထားေပ၍၊ ျမင့္ရွည္လြန္ေညာင္း၊ အလီလီေက၊ ရာသီေျပာင္းလို႔၊ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ၊ ၾကာေသာခါတြင္၊ ေသနာပဓိ၊ ရဲစြန္းဂုဏ္ျဖင့္၊ ျပည့္စံုလတ္ေက၊ မတ္ကဝိႏွင့္၊ မင္းထီးဘုရင္၊ နတ္နန္းဝင္ေသာ္၊ တဆယ္ေက်ာ္၍၊ စြန္းေပၚခုနစ္၊ မင္းေစာမြန္လွ်င္၊ နန္းစံေခတ္တြင္၊ သကၠရာဇ္ေကာဇာ၊ ခုနစ္ရာႏွင့္၊ စြန္းလာေျခာက္ဆယ္၊ သွ်စ္ခုဝယ္တြင္ ႏွိပ္စက္မ်ားစြာ၊ သို႔တြက္တာေၾကာင့္၊ ျပည္ရြာပ်က္စီး၊ (-----)၊ အိုးအိမ္ခြာ၍၊ ထြက္ခြါၿပီးေသာ္၊ ျပည္ႀကီးမ႑ိဳင္၊ ေရႊရခိုင္မွာ၊ အိမ္တိုင္ႏြယ္ရစ္၊ ျမက္သစ္အံု၍၊ ရွက္ျခံဳေႏွာေက၊ လယ္ေတာျဖစ္လို႔၊ အႏွစ္ႏွစ္ဆယ္၊ ကာလရွည္ေအာင္၊ ၾကာေပေသာခါ၊ မစၧိမာက၊ ရာဇဘုန္းသန္၊ သူရတန္လွ်င္၊ ေထာက္ကန္ၿပီးျငား၊ ေသာင္းထိဝီေအာင္၊ ဗိုလ္ၿခီမ်ားႏွင့္၊ မင္းသားေစာမြန္၊ ျပည္ေတာ္ျပန္၍၊ ရန္ကိုႏွိမ္ၿပီး၊ ေလာင္းၾကက္ေခၚေက၊ ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမွာ၊ နန္းထီးထပ္မံ၊ စိုးမိုးစံလွ်င္၊ ႏိုင္ငံအဝွမ္း၊ ရီႏွင့္ၾကာေက၊ ပမာညႊန္းသို႔၊ အီးခ်မ္းသာယာ၊ ဟိလတ္ခါတြင္၊ ျပန္လာမစဲ၊ ကိုယ့္ရပ္နယ္ေလ၊ ရြာျပည္ထဲမွာ၊ စုစည္းဝိုင္းအံု၊ သစ္ႏြယ္ၿခံဳကို၊ အကုန္ယွင္းေျမာက္၊ ညီအညာျဖင့္၊ အိမ္ယာေဆာက္လို႔၊ ဝမ္းေျမာက္ဝမ္းသာ၊ မ်ားလူသွ်င္မွာ၊ သာရႊင္ပ်လို႔၊ ျပန္ၾကခါဝယ္၊ မည္သာလႊမ္းေက်ာ္၊ ေတာင္ဦးေမာ္ဟု၊ တြင္ေခၚတံုျငား၊ မ်ားျပားစြာေက၊ ထိုရြာသားမွာ၊ ေပါက္ဖြားဇာတိ၊ မိမိရြာကို၊ စြန္႔ခြာဘိ၍၊ ဘုန္းဟိထင္ေပၚ၊ ေစတီေတာ္ႏွင့္၊ တေခၚေလာက္ဝယ္၊ တူမကြာဘဲ၊ စုလာလတ္ေက၊ ရြာရပ္တည္လို႔၊ အမည္နာမ၊ ျမတ္ေစတီကို၊ မွီသဟဲေက၊ စြဲၿပီးမွလွ်င္၊ မ်ားလွလူသွ်င္၊ ေစတီျပင္ဟု၊ ေခၚတြင္မညီး၊ ဓညမည္ေက၊ ျပည္ေတာ္ဝွမ္းမွာ၊ ပန္းသို႔မႊီးလို႔၊ ရပ္ႀကီးသာယာ၊ ဤသည္ရြာလည္း၊ ဓညာနိဂုဏ္း၊ ပတ္ဝိုင္းက်င္ေက၊ ဆင္ၿခီဖုန္းဟု၊ ေရႊဘုန္းသက္ဝီ၊ ၿမဲမကြာဘဲ၊ စြဲကာထားေက၊ မွတ္သားလီေလး။

(၆) မွတ္သားမေယေကာင္းစြာ၊ ဤရပ္ရြာက၊ အရာတေထာက္၊ ၀ါးျပန္တာျဖင့္၊ ငါးရာဟိေက၊ အရွိေျမာက္သို႔၊ အေရာက္တခါ၊ ႀကိဳးအားေဆာင္၍၊ ခ်စ္ေမာင္ျမတ္မွာ၊ လွမ္းလတ္ပါေသာ္၊ သာယာသန္႔ယွင္း၊ ပန္းနံ႔လႈိင္၍၊ မႊီးႀကိဳင္သင္းလို႔၊ ခပင္းလူသ်င္၊ အိမ္တိုင္းတြင္၀ယ္၊ ျခည္ငင္ဗိုင္း၀င့္၊ တန္းခါလွည္ေက၊ အထည္ဆန္းေအာင္၊ ရကၠန္းရက္လို႔၊ အသက္မြီးရာ၊ ယဥ္သယ္ရြာကို၊ မၾကာခဏ၊ ေရာက္ျပန္ေသာ္လ်င္၊ ေမာင္ေတာ္လွမွာ၊ ျမင္ရလိမ့္မည္၊ ယိုင္သယ္ရြာက၊ တခါထပ္လို႔၊ ၾကည့္လတ္ခီေသာ္၊ ဌာနီဒိသ၊ ဥတၱရတြင္၊ ႏြားလွတထြန္၊ ျမစ္ကမ္းယံတြင္၊ လီသြန္ခ်ဳိျမ၊ ရိပ္၀ီ၀ီႏွင့္၊ နီမခဘဲ၊ လွပသာယာ၊ ရြာတရြာကို၊ ျမင္ပါလိမ့္မည္၊ သိစီရန္လွ်င္၊ မွန္သမွ်ကို၊ ေျပာျပမည္ကား၊ ရွိ၀ယ္အစ၊ ဤဂါမ၏၊ မူလသညာ၊ မ်ားလူသွ်င္႐ို႕၊ ေခၚတြင္လတ္ေက၊ ေဂါက္ပတ္ရြာတည္း၊ အရာတဖန္၊ ဤသည္ရြာကို၊ သညာထပ္လို႔၊ ေခၚလတ္ဟန္ကား၊ ဘုန္းကံႀကီးလွ၊ လက္႐ံုးေရာင္ျဖင့္၊ ေျပာင္ေျပာင္ပေက၊ ဒႆရာဇာ၊ မင္းျမတ္စြာလ်င္၊ အာဏာျဖန္႔မိုး၊ တိုင္းရကၡာကို၊ အုပ္ကာစိုးေသာ္၊ ဖီးဖိုးစဥ္လာ၊ ကိုးကြယ္ပါခ၊ မဟာမုနိ၊ ေျခာက္ေရာင္ညီးေက၊ ျမတ္သီရိကို၊ ခရီး၀ီးကြာ၊ ျမစ္သိဂၤါ၌၊ သညာေက်ာ္ဟိုး၊ ေသလာေတာင္ေလ၊ ျမင့္ေခါင္ထက္ေက၊ ၀က္သတိုးက၊ ရွိခိုးပန္ထြာ၊ ပင့္ေဆာင္လာ၍၊ စႏၵသူရိယ၊ မင္းရာဇိန္ႏွင့္၊ မုနိႏၵ႐ို႕၊ မူလသြန္းရာ၊ ၿမိဳ႕ဓညာ၀ယ္၊ ေတာင္သာပုလု၊ ျမရိပ္ၿမိဳင္ေလ၊ ကတညဳတြင္၊ ျပဳစုထပ္မံ၊ တည္ထားျပန္၍၊ ကာရံတံတိုင္း၊ မင္းရာဇာမွာ၊ သဒၶါလႈိင္း၍၊ မဆိုင္းယင္စြာ၊ ျပဳလုပ္ခါတြင္၊ ဤရြာ၌၀ယ္၊ ေက်ာက္မ်ားစြာကို၊ ညီညာျဖတ္၍၊ ဆတ္လတ္ေတစု၊ ထိုသည္ကစ၊ ဤဂါမကို၊ မ်ားလွသူငါ၊ ေနာက္တဖန္၀ယ္၊ တြင္ျပန္လတ္ေက၊ ေက်ာက္ဆတ္ရြာဟု၊ သညာလြမ္းေက်ာ္၊ ယခုတိုင္ေလ၊ စဥ္အဆက္ေက၊ ႃမြက္လို႔ေခၚေရ၊ ေမာင္ေတာ္မွတ္သား၊ ဤရပ္ရြာမွ၊ တခါလားေသာ္၊ အမ်ားမကြာ၊ ေျမာက္ရပ္သာတြင္၊ စဥ္လာသက္ဆင္း၊ ၿမိဳ႕ဓညာက၊ ရာဇာမင္း႐ို႕၊ မယြင္းစံုညီ၊ ေအာင္ေမာင္းစီ၍၊ ရာသီမိႆ၊ စိတၱရံေလ၊ သႀကၤန္လမွာ၊ ထူးစြသဘင္၊ ေလာင္းပြဲတင္၍၊ ေပ်ာ္ရႊင္တံုၾက၊ က်ဥ္းမက်ယ္ေက၊ ေခ်ာင္းငယ္၀တြင္၊ စိုက္ထပန္းတိုင္၊ ယႈံးအႏိုင္ကို၊ ပြဲထိုင္႐ႈရာ၊ ဤသည္ရြာကို၊ မ်ားစြာလူေပါင္း၊ တြင္အစဥ္ေက၊ ပန္းတိုင္ေခ်ာင္းဟု၊ ႏွစ္ေပါင္းျမင့္ရွည္၊ မ်ားသူငါလွ်င္၊ ဤရပ္ရြာကို၊ ေခၚလတ္ေတေလး။

(၇) ေခၚလတ္မေယသူငါ၊ ပန္းတိုင္ရြာက၊ တခါႏွစ္ထပ္၊ တာငါးရာလ်င္၊ ျပန္ကာေထာက္ေက၊ ေျမာက္အရပ္သို႔၊ တည့္မတ္ေျဖာင့္စြာ၊ ေမာင္သက္ႏွံမွာ၊ တဖန္လွည့္လို႔၊ ၾကည့္ေသာခါတြင္၊ ၫိုျပာမႈိင္းမႈိင္း၊ တဆိုင္းဆိုင္းႏွင့္၊ ႐ႈတိုင္းသာယာ၊ ရခိုင္ျပည္မွာ၊ နာမည္ေကာင္းေက၊ ေညာင္ေခ်ာင္းရြာကို၊ ေသခ်ာက်န၊ ေမာင္ပန္းတန္မွာ၊ မွန္မုခ်လ်င္၊ ျမင္ရလိမ့္မည္၊ ေရာက္ဖူးေယာင္ေလ၊ ေမာင္သက္ထားမွာ၊ လားလို႔လည္ပါ၊ ေပ်ာ္ဖြယ္စံုျခင္း၊ ေကာင္းသတင္းႏွင့္၊ ေသာင္းတြင္းေက်ာ္ညာ၊ ဤသည္ရြာကို၊ ရွည္ၾကာရွိက၊ မ်ားလူဗိုလ္ပါ၊ ေခၚဆိုၾကေက၊ နာမသညာ၊ ေလာကဓံမွာ၊ စံမညီးေက၊ ကံႀကီးရြာတည္း၊ တခါေနာက္ထပ္၊ ေညာင္းေခ်ာင္းရြာဟု၊ သညာတပ္လို႔၊ ေခၚလတ္ျခင္းရာ၊ သမိုင္းလာကို၊ ထုတ္ခါျပသ၊ သိေလာက္ေပေအာင္၊ သံေခပျဖင့္၊ အစအဆံုး၊ ရာဇ၀င္မွာ၊ စာတင္ထံုးကို၊ ေရႊဘုန္းခ်စ္ေမာင္၊ အၿမဲပင္လွ်င္၊ စိတ္၀င္စား၍၊ ေမာင္နားေထာင္ေလ၊ ယေခါင္ကာလ၊ တိုင္းေအာင္ၿမီေလ၊ ေရႊရကၡတြင္၊ ၿမိဳ႕ျပအဂၤါ၊ စံုလင္စြာႏွင့္၊ ေအာင္ခ်ာကနက္၊ ထီးနန္းတည္ေက၊ စမၸ၀ွက္မွာ၊ နန္းတက္စိုးစံ၊ ကုသလံေလ၊ ရွိကံလည္းထူး၊ ဘုန္းသေဖာႏွင့္၊ ေတဇာျပင္းေက၊ မင္းဘီလူးကို၊ ဥာဏ္ထူးစီမံ၊ မင္းဘယလွ်င္၊ နန္းမရိပ္ခို၊ ျမေပါက္ၫိုႏွင့္၊ ႏွစ္ကိုယ္တူလွ၊ ဖီးလြတ္ရာသို႔၊ ပုန္းကာ၀ွက္လို႔၊ ထြက္ၿပီးၾကေသာ္၊ တမၸ၀တီ၊ တြင္မည္ခ်ီေက၊ ဌာနီျမတ္မြန္၊ ျပည္ပုဂံကို၊ ေရာက္ျပန္သည္ျဖစ္၊ ထီးနန္းစံေက၊ မင္းက်န္စစ္သို႔၊ ဦးတိုက္ခို၀င္၊ ျမင့္ၾကာတင္၍၊ ဘုရင္က်န္စစ္၊ ဇီ၀ိကြာ၍၊ နတ္ရြာလိုက္က၊ ၿမီးခ်စ္သဲအူ၊ အထက္ရွိက၊ ျပည္ရခိုင္ကို၊ ပိုင္ဆိုင္ျခင္းေက၊ မင္းဘယ၏၊ ပုတၱစီတာ၊ ေရႊဂူသာႏွင့္၊ လက်ၤာမင္းနန္၊ မ်ဳိး႐ိုးမွန္ကို၊ မင္းမြန္ေခါင္ဖ်ား၊ ေသာင္းထိ၀ီေအာင္၊ ဗိုလ္ၿခီမ်ားကို၊ သနားၿပီးခါ၊ တိုင္းရကၡာသို႔၊ မၾကာမဆိုင္း၊ ေလာင္းမင္းနန္ကို၊ အျပန္ခိုင္း၍၊ ၿမိဳ႕တိုင္းျပည္ရြာ၊ ဘိုးရိပ္ရာကို၊ ျပန္ကာသိမ္းေျမာက္၊ ၿမိဳ႕ပရိန္မွာ၊ ေရာင္ထိန္လႊမ္းေအာင္၊ ေရႊနန္းေဆာက္လို႔၊ ဘုန္းေတာက္ရွိန္၀ါ၊ စိုးစဥ္ခါတြင္၊ တမၸါဒီပ၊ ၿမိဳ႕ပုဂံမွာ၊ ဘုန္းလွ်ံပေက၊ ရာဇမွန္ကူ၊ ႀကီးပညာႏွင့္၊ ေတဇာျပင္းေက၊ မင္းစဥ္သူက၊ နတ္လူ႐ိုၫြတ္၊ မုနိတြင္ေက၊ အသွ်င္ျမတ္ကို၊ ပီးအပ္လာရန္၊ စာသ၀ဏ္ျဖင့္၊ ေတာင္းခံလတ္ရာ၊ ထိုအခါတြင္၊ လက္ယာမင္းနန္၊ မယ္ေတာ္၀န္ႏွင့္၊ ႀကိမ္ဖန္မ်ားလွ၊ ညီလာခြင္မွာ၊ တိုင္ပင္ၾကလို႔၊ ဗုဒၶဆင္းေလ်ာ္၊ ႐ုပ္ပြားေတာ္ကို၊ ထင္ေပၚေက်ာ္ဟိုး၊ ေတာင္ထိပ္ခၽြန္ေလ၊ ျမင့္ခၽြန္တက္ေက၊ ၀က္သတိုး၌၊ ပုန္းလ်ိဳး၀ွက္ေထြ၊ တိတ္တိတ္ေကျဖင့္၊ ထားေပၿပီးမွ၊ စာသ၀န္ကို၊ ပုဂံၿမိဳ႕မွာ၊ ဆက္ပို႔ၾကလို႔၊ ရြီးထျခင္းရာ၊ အေၾကာင္းမွာကား၊ ရာဇာတုလြတ္၊ ဘုန္းေတဇာျဖင့္၊ အာဏာျပင္းေက၊ သွ်င္မင္းျမတ္ေလ၊ လူ႔ရပ္ေပၚထင္၊ မုနိသွ်င္က၊ ယခင္ရွိမ်ား၊ တလိုင္းဟူေက၊ ျပဴအမ်ားႏွင့္၊ စစ္သားဆိုးသြန္း၊ အသွ်င့္ကၽြန္႐ို႕၊ ေပါင္တံေၾကာသား၊ ျဖတ္ယူပါေက၊ ျခင္းရာမ်ားေၾကာင့္၊ ေျခာက္ပါးေရာင္လြင္၊ မုနိသွ်င္မွာ၊ ခုလွ်င္တလီ၊ စံျမန္းေပ်ာ္ေက၊ သိမ္ေတာ္ေအာက္မွ၊ ကြယ္ေပ်ာက္ၿပီဟု၊ စာပီရြီးလ်က္၊ ၿမိဳ႕ပုဂံမွာ၊ တမန္ဆက္၍၊ လရက္ႏွစ္တာ၊ အခ်ိန္ၾကာေသာ္၊ ပကၡဒိန္မွာ၊ ရက္ခ်ိန္ေညာင္းလို႔၊ ေျပာင္းလတ္ကလွ်င္၊ ဒႆရာဇာ၊ နန္းတက္ခါ၀ယ္၊ မဟာမုနိ၊ တန္းခိုးေတာ္ျဖင့္၊ လႊမ္းေက်ာ္လတ္ေက၊ ျမတ္ေဗာဓိကို၊ မည္ဟိေက်ာ္ဟိုး၊ ခါတဖန္တြင္၊ မင္းနန္၀ွက္ေက၊ ၀က္သတိုးက၊ ရွိခိုးပန္ထြာ၊ ပင့္ေဆာင္လာ၍၊ ဤရြာ၌၀ယ္၊ ေရႊပန္းၿမိဳင္ေက၊ ယာဥ္ရထားကို၊ ရပ္နားေပ၍၊ ပန္းေျဖေညာင္းညာ၊ တန္႔နားပါ၍၊ ထိုခါကစ၊ သာေမာစည္ေက၊ ဤေဒသကို၊ ေညာင္ေခ်ာင္းတြင္ေရ။

(၈) ေညာင္ေခ်ာင္းမေယရပ္ရြာ၊ ထိုနီရာက၊ တခါေမွ်ာ္ေထာက္၊ ျပန္ကိုးရာလ်င္၊ တိုင္းတာဟိေက၊ အရွိေျမာက္တြင္၊ ဘုန္းေတာက္ေပၚထင္၊ မုနိသွ်င္၏၊ စံရႊင္ေပ်ာ္မွီး၊ ကုန္းထိပ္ေပၚမွာ၊ သိမ္ေတာ္ႀကီးကို၊ ထိန္ညီးတင့္တယ္၊ ၾကည္ႏူးဖြယ္ႏွင့္၊ ျမင္မည္မလြဲ၊ တေျပာင္ေျပာင္ႏွင့္၊ သိမ္ေဆာင္ထဲမွာ၊ အၿမဲမွန္စြာ၊ စဥ္အလာျဖင့္၊ အခါမိႆ၊ စိတၱရံေက၊ ၀င္းရံပလို႔၊ မာသတန္းခူး၊ ႏွစ္ေဟာင္းလြန္၍၊ သႀကၤန္က်ဴးေသာ္၊ ေပ်ာ္ျမဴးသာရႊင္၊ မ်ားလူသွ်င္႐ို႕၊ ျဖဴစင္၀တ္စား၊ ပန္းနံ႔သာေလ၊ ၾကက္သွ်ာမ်ားေက၊ ကုကၠားတင္းခြန္၊ လက္ေဆာင္မြန္ႏွင့္၊ လာျပန္္တံုၿပီး၊ ျမတ္ဘုန္းေမာ္၏၊ သိမ္ေတာ္ႀကီးမွာ၊ ဆီမီးေျပာင္ေျပာင္၊ ၫွိထြန္းေထာင္၍၊ အေရာင္ထိန္လက္၊ လင္းအာ႐ံုတြင္၊ သံစံုက်ဴးေက၊ ဖူး၀တ္တက္လို႔၊ ႏႈတ္ႃမြက္ခ်ဳိျမ၊ မ်ားသေတၱေလ၊ ေ၀ေနယ်ကို အမွ်အညီ၊ ရၾကစီဟု၊ ပီး၀ီတံုၿပီး၊ ေခါင္းေလာင္းသံျဖင့္၊ ဆူညံဟီးလို႔၊ ေကာင္းခ်ီးႏုေမာ္၊ သာဓုေခၚ၍၊ ပူေဇာ္ၿပီးလ်င္၊ ပတ္၀န္းက်င္မွ၊ ေပ်ာ္ရႊင္မဆံုး၊ စည္ပင္သာေက၊ ရြာအားလံုးက၊ ရႊင္ၿပံဳးၾကည္လင္၊ အလွဴသွ်င္႐ို႕၊ စီရင္ျပဳစု၊ ပ်ားရည္သြန္ေက၊ သႀကၤန္မံု႔ကို၊ ရွိဦးအယင္၊ မုနိသွ်င္အား၊ ဆြမ္းတင္ၿပီးလတ္၊ မ်ားသံဃာကို၊ သဒၶါလႊမ္းေက၊ မုန္႔ဆြမ္းကပ္လို႔၊ ေနာက္ထပ္တသြယ္၊ ဥပုသ္သယ္ႏွင့္၊ ႀကီးငယ္မဟူ၊ ေရာက္လာသူကို၊ ပီးလွဴတံုေျမာက္၊ မြန္းတည့္နီေက၊ ဆြမ္းခ်ိန္ေရာက္လွ်င္၊ ၀မ္းေျမာက္သာရႊင္၊ မုနိသွ်င္၌၊ ဆြမ္းတင္ၿပီးခါ၊ ျမတ္သံဃာအား၊ ရြယ္ကာလွဴဒါန္း၊ သဒၶါျဖဴ၍၊ ကပ္လွဴၾကေက၊ မြန္းတည့္ဆြမ္းကို၊ ရဟန္းဘုန္းဟိ၊ လြန္စင္ၾကယ္ေက၊ ေထရ္မုနိ႐ို႕၊ ပဋိကုလ၊ အဟာရဟု၊ ပစၥ၀ကၡဏာ၊ အခါခါပင္၊ တင္ကာလည္း႐ႈ၊ ဆြမ္းေဘာဇဥ္ကို၊ မတၱညဳျဖင့္၊ ဓာတ္စုေလးျဖာ၊ မွ်႐ံုသာျဖင့္၊ ခ်ိန္ကာခ်င့္ေထာက္၊ ၀ိနည္းလာေက၊ က်မ္းအထံုးႏွင့္၊ သံုးၿပီးေနာက္တြင္၊ စားေသာက္ဖြယ္ရာ၊ ဆြမ္းရသာကို၊ သွ်စ္ျဖာသီလ၊ ေဆာက္တည္သူေက၊ ဟူသမ်ကို၊ ေကၽြးၾကၿပီးလွ်င္၊ သိမ္ေတာ္ျပင္မွာ၊ လူသွ်င္စု႐ံုး၊ ေထရ္မဟာေလ၊ ဆရာဘုန္းထံ၊ လက္ဦးဆယ္စံု၊ ထိပ္ထက္႐ံု၍၊ ေရႊဘံုအမတ္၊ ျပည္နိဗၺာန္သို႔၊ လမ္းၫႊန္ျပေက၊ ဓမၼထူးခၽြန္၊ တရားမြန္ကို၊ နာခံၿပီးမွ၊ သုႏၵရီကို၊ သက္သီႃမြက္ေက၊ ရီစက္ခ်လို႔၊ ကိစၥကုန္စင္၊ ၿပီးစံုလင္ေသာ္၊ ေရာင္လြင္ေတာက္ထြန္း၊ ဖာလ္စၾကၠာမွာ၊ ေဂါယာကႊန္းသို႔၊ ေစာင္းယြန္းခါမွီ၊ မြန္းလြဲနီမွာ၊ စံုညီလွျငား၊ ရြာထိုထိုမွ၊ လူပ်ဳိမ်ားႏွင့္၊ ႏုထြားပ်ဳိရြယ္၊ ကညာေမ႐ို႕၊ တင့္တယ္ေလွ်ာက္ပတ္၊ မုနိတြင္ေက၊ အသွ်င္ျမတ္ကို၊ ရီသပၸါယ္ရန္၊ လာၾကဟန္ကို၊ တဖန္ေမက၊ ေၾကာင္းအရာကို၊ ေပါင္းကာေႏွာေက၊ ေျပာလို႔ျပမည္၊ နတ္ဆင္းေယာင္ေလ၊ ေမာင္သက္ထားမွာ၊ ေထာင္နားတည္ေလး။


(၉) ေထာင္နားတည္ေက၊ ကြလယ္႐ို႕က၊ ကုန္းထိပ္ေပၚမွာ၊ သိမ္ေတာ္လွသို႔၊ အားရစိတ္ရႊင္၊ လားဖို႔ပ်င္ေက၊ ဆင္ယင္၀တ္စား၊ ဆယ့္ႏွစ္ေတာင္ေလ၊ ေတာက္ေျပာင္ရႊန္းေက၊ ပန္းဒြယားကို၊ ဆန္းျပားေအာင္ပင္၊ ခါး၌ဆင္၍၊ ၫိုလြင္ေရာင္ဟပ္၊ ျမႀကိဳးႏြယ္ဟု၊ အမည္ထိုးေက၊ ပိုးခါးပတ္ႏွင့္၊ စည္းလတ္ၿပီးေထြ၊ လွဆန္းၾကယ္ေက၊ ခါးက်ယ္လက္က်ပ္၊ ပိုးအက်ႌမွာ၊ ေဘာ္စီကပ္လို႔၊ ဆင္၀တ္ၿပီးခါ၊ ဆံေကသာကို၊ ညီညာစု႐ံုး၊ ရစ္ပတ္ေႏွာင္၍၊ ပ်ဳိေမာင္ေဂါင္းမွာ၊ တေစာင္းထံုးလို႔၊ ပြတ္လံုးေဖာ္ကာ၊ ပိုးအခ်ာေက၊ အ၀ါေဂါင္းေပါင္း၊ လူပ်ဳိေမာင္႐ို႕၊ လွေယာင္ေပါင္းလို႔၊ ႏြဲ႕ေႏွာင္းတင့္တယ္၊ ႐ုပ္ပိုင္းျပင္ကို၊ ျမင္မညီးေအာင္၊ ဆင္ၿပီးေကလ်င္၊ တေသြထို႔ေနာက္၊ လွၿပံဳးခ်ဳိေက၊ ပ်ဳိဆေဒါက္႐ို႕၊ ၀မ္းေျမာက္၀မ္းသာ၊ သူ႕ထက္ငါလ်င္၊ လွပါစီျငား၊ ႀကီးမွန္ျပင္ကို၊ ရွိတြင္ထားလို႔၊ ျမသားအဟန္၊ ေဂါင္းေကဆံကို၊ ဆီက်ံသိမ္း႐ံုး၊ ၿဖီးၿပီးျပန္ေသာ္၊ ေကာင္းမြန္ထံုးေက၊ နားကံုးရတနာ၊ ဆင္တန္းဆာႏွင့္၊ ယဥ္စြာႏြဲ႕ေႏွာင္း၊ ကညာေမ၏၊ လက္ဆယ္ေခ်ာင္းမွာ၊ ႏွစ္ေခ်ာင္းကိုလႊတ္၊ သွ်စ္ေခ်ာင္းတြင္၌၊ ဆင္ကာ၀တ္ေက၊ လက္စြပ္မ်ားစြာ၊ ေမဟတၱာေက၊ ဘယ္ညာႏွစ္ရပ္၊ ေရႊသိဂႌကို၊ ထိန္ထိန္ေတာက္ေအာင္၊ လက္ေကာက္၀တ္လို႔၊ ေခ်ာမြတ္တင့္တယ္၊ မယ္လိုင္တြင္၌၊ ျမင္မညီးေက၊ ပုတီးသြယ္ေလး၊ ရင္က်ယ္ခါးတြန္႔၊ ပမာေဆာင္ေက၊ စြန္ေတာင္ျဖန္႔ေယာင္၊ ပိုးၫြန္႔အက်ႌ၊ မယ္သၫႇာလွ်င္၊ လြန္စြာဆန္းေက၊ နန္းလံုး၀ီႏွင့္၊ ထမီပိုးသား၊ စိမ္းၫိုေရာင္ႏွင့္၊ ေတာက္ေျပာင္ျငားေက၊ ခနားႏွစ္ဆင့္၊ နီအ၀ါျဖင့္၊ စီကာတြဲေက၊ မက်ည္းပြင့္ကို၊ လွတင့္ညီစြာ၊ ၿမီကမၻာႏွင့္၊ ပြတ္ခါလည္း၀တ္၊ ၿမိတ္တထြာႏွင့္၊ ရစ္ခါပိုးေက၊ ခါးႀကိဳးပတ္လို႔၊ ဆန္းလတ္တဖံု၊ လႊမ္းထပ္ၿခံဳေက၊ ေရာင္စံုၿပိဳးျပက္၊ အမ်ဳိးမွန္ေက၊ ပိုးတံပါက္ႏွင့္၊ တင့္တင့္တယ္တယ္၊ ခင္ကညာ႐ို႕၊ ဆင္ကာ၀တ္၍၊ ၿပီးလတ္ေခ်ေသာ္၊ သက္ရြယ္ႀကီးျငား၊ အဘိုးအိုႏွင့္၊ ဒါအိုမ်ားလည္း၊ ၀တ္စားျဖဴစင္၊ ကိုယ္႐ံုတင္၍၊ ယူငင္ကုကၠား၊ မုေလးပြားေက၊ ဘုရားလက္ေဆာင္၊ ပန္းမ်ားေျမာင္ကို၊ ကိုင္ေဆာင္ၿပီးျငား၊ မုနိသွ်င္ကို၊ ဖူးျမင္ရေအာင္၊ ရွိကလားလို႔၊ ဖိုးဖြားေနာက္မွာ၊ ပ်ဳိကညာ႐ို႕၊ ယဥ္စြာႏြဲ႕ပါး၊ နံ႔သာရည္ကို၊ ေငြဖလားႏွင့္၊ ထည့္ထားၿပီးလွ်င္၊ လြန္႐ိုေသေက၊ ပ်ဳိေမေပါင္းမွာ၊ ေဂါင္းထက္တင္လို႔၊ ေနာက္တြင္တခ်ဳိ႕၊ ၫြန္႔၀ီ၀ီႏွင့္၊ သၿပီထိုး၍၊ ရီအိုးကိုယ္စီ၊ ရြက္ထမ္းခ်ီလွ်က္၊ အညီတူရာ၊ ထိုေနာက္တြင္လွ်င္၊ ဆင္ယင္သေက၊ မ်က္စၿပံဳးခ်ဳိ၊ ေမာင္လူပ်ဳိ႐ို႕၊ သံခ်ဳိအီးအီး၊ အံျခင္းဆို၍၊ စည္ကိုတီးလွ်က္၊ သံႀကီးသံလတ္၊ ဘံုေမာင္းစီ၍၊ ႃပြီကိုမႈတ္ေက၊ လက္ခုပ္ခတ္လို႔၊ ထက္ရပ္နဘံ၊ မိုးတိမ္စြန္သို႔၊ အသံဟီးကာ၊ ေၾကာင္းဇခၤါက၊ ညီညာတူကြ၊ မုနိသွ်င္၏၊ ရင္ျပင္စသို႔၊ လွမ္းၾကၿပီးေသာ္၊ ထိုသိမ္ေတာ္ကို ၊ ေကာ္ေရာ္ေလးျမတ္၊ ႐ိုေသစြာျဖင့္၊ သံုးခါပတ္လို႔၊ ရွိရပ္ျပဳပၸါ၊ ဥပစာက၊ အသာလွမ္းလွ်က္၊ မုနိသွ်င္ေလ၊ စံရႊင္ျမန္းေက၊ ကုန္းတန္းထက္သို႔၊ တက္ၾကၿပီးခါ၊ လက္ဆယ္ျဖာကို၊ ထိပ္မွာတင္မိုး၊ သံုးခါႀကိမ္ေက၊ ဦးႏွိမ္က်ဳိးလို႔၊ ရွိခိုးၿပီးလွ်င္၊ ေရာင္ေျခာက္သြယ္ႏွင့္၊ တင့္တယ္ဘိေက၊ မုနိသွ်င္ကို၊ ၾကည္လင္စီေၾကာင္း၊ သာဓုသံေက၊ ညံေသာင္းေသာင္းျဖင့္၊ မႊီးေကာင္းနံသာ၊ ရီႀကိဳင္စြာျဖင့္၊ သြန္းခါေလာင္းေထြ၊ ခါသႀကၤန္မွာ၊ ထိမ္ညံလတ္ေအာင္၊ ရီသပၸါယ္ေရ။

(၁၀) ဤသို႔မေယျဖာျဖာ၊ ၿမိဳ႕ဓညာကို၊ ရံကာပတ္႐ံုး၊ လြန္သာယာေက၊ ရြာအားလံုးကို၊ သိမ္းက်ဳံးၿပီးခါ၊ ေမေျပာဆိုေက၊ ထိုစကားကို၊ မွတ္သားပါဟု၊ သံသာခ်ဳိျမ၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀မွာ၊ ဆိုေပကလွ်င္၊ လွပ၀င္းေျပာင္၊ ပန္းျဖဴေအာင္မွာ၊ ေဇာင္လည္းတခါ၊ ပ်ဳိပန္းတန္ေက၊ လွစံသီးကို၊ မီးလတ္ရာကား၊ မဟာမုနိ၊ ႐ုပ္ပြားသွ်င္ကို၊ ယခင္ရွိက၊ သြန္းဘိျခင္းရာ၊ သမိုင္းလာကို၊ ေသခ်ာက်န၊ လွေမေခါင္မွာ၊ ႐ုပ္ပြားသွ်င္ကို၊ အယင္ကို႔ကို၊ ေျပာလို႔ျပပါ၊ ဆိုေသာခါတြင္၊ ရယ္ကာၿပံဳးၿပံဳး၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ေလ၊ စပါယ္ကံုးမွာ၊ နန္းသံုးပီစာ၊ သမိုင္းလာႏွင့္၊ ႏႈိင္းကာတသြယ္၊ ေမာင္လူပ်ဳိကို၊ သံခ်ဳိေႏွာလို႔၊ ေျပာလတ္ေတကား၊ ရွိ၀ယ္ကာလ၊ ျပည္ရခိုင္မွာ၊ ၿမိဳ႕ဓညတြင္၊ သက္က်သာဂီ၊ မဟာဆြီေက၊ ဇာနီဘုန္းတု၊ ျမတ္ရာဇာေလ၊ မာရယုလွ်င္၊ ျပဳစုတည္ေထာင္၊ နန္းထီးျဖဴႏွင့္၊ ခြန္ယူမိုးလို႔၊ စိုးၿပီးေနာင္တြင္၊ မ်ားေျမာင္နန္းတက္၊ သာဂီ၀င္ေက၊ ဘုရင္ဆက္ကို၊ တြက္စစ္ရြီထား၊ မ်ားသြယ္သြယ္ႏွင့္၊ ငါးဆယ့္ငါးလ်င္၊ စံစားေပ်ာ္မွီ၊ ႏွစ္လီလီကို၊ တြက္ရြီေသာခါ၊ ဆဧကာႏွင့္၊ အ႒ာဧက၊ မ်ဳိးျခားႏိုင္၍၊ စိုးပိုင္သေက၊ ရာဇဘုရင္၊ ေျခာက္ဆက္တြင္၀ယ္၊ စံရႊင္ႏွစ္ႏွစ္၊ ဓညမည္ေက၊ ျပည္အသက္ကို၊ ေပါင္းတက္လိုက္ေသာ္၊ တြက္စစ္မ်ားေျမာင္၊ ႏွစ္တေထာင္ႏွင့္၊ ထိုေနာင္သွ်စ္ရာ၊ တဆယ္မွာတြင္၊ ေက်ာ္ကာသွ်စ္ႏွစ္၊ သကၠရာဇ္ကို၊ တြက္စစ္ျပန္ရာ၊ တိဧကာႏွင့္၊ အ႒ာသတၱ၊ ထိုခါ၀ယ္ေလ၊ ျပည္ဓညလ်င္၊ ျဖစ္ကပ်က္ျပန္၊ ေလာကဓံကို၊ မလြန္ႏိုင္ၿပီး၊ နန္းထီးျဖဴကို၊ ပိုင္သူကင္းေက၊ ယြင္းပ်က္စီးလို႔၊ တသီးေနာက္မွာ၊ ကံရာဇာဟု၊ သညာနာမ၊ သတင္းေက်ာ္၍၊ ဘြဲ႕ေတာ္ရေက၊ မင္းလွဘုန္းႄကြယ္၊ တိုင္းရကၡာမွာ၊ ဓညာၿမိဳ႕ကို၊ ထပ္လို႔တည္လွ်က္၊ ဆက္ႏြယ္မပ်က္၊ ထီးနန္းထိုင္၍၊ စိုးပိုင္ၿပီးေက၊ သားၿမီးဆက္လို႔၊ နန္းတက္တံုၿမဲ၊ ၿမိဳ႕ဓညာမွာ၊ စဥ္ကာျဖစ္ေက၊ ႏွစ္ဆယ့္ေလးတြင္၊ ထူးကဲေတဇ၊ ႏႈံးမတန္ေအာင္၊ ဘုန္းကံပေက၊ ရာလမာယု၊ ဘြဲ႕မည္ေတာ္ျဖင့္၊ တြင္ေခၚက်ဴးေက၊ ႏႈိင္းတုမရ၊ ျပင္းအာဏာႏွင့္၊ မင္းရာဇလ်င္၊ ဏ၀စႏၵီ၊ ခန္းႀကံဳလီေက၊ ေကာဇာႏွစ္ကို၊ ဖ်က္ပစ္ၿခီ၍၊ တလီအသစ္၊ စန္းသခ်ၤာျဖင့္၊ တည္ကာခင္းေက၊ အႄကြင္းႏွစ္က၊ တြက္စစ္မွတ္ရာ၊ ထိုသခ်ၤာကို၊ စဥ္ကာသံုးလွ်က္၊ ဓညမည္ေက၊ ေရႊျပည္တြင္းမွာ၊ မင္းေလးဆက္လွ်င္၊ နန္းတက္စံဘိ၊ အဆံုးစြန္မွာ၊ ဘုန္းကံဟိေက၊ သီရိရာဇာ၊ ဘြဲ႔မည္ေတာ္ျဖင့္၊ တြင္ေခၚလတ္ေက၊ မင္းျမတ္စြာမွာ၊ ေတာင္ညာနန္းစံ၊ ကုမၼာရံဟု၊ အလြန္ေက်ာ္ၾကား၊ လွတင့္တယ္၍၊ အသေရဟိေက၊ မိဖုရားတြင္၊ တက္ပြားေကာဇာ၊ ေဒြးသတၱာႏွင့္၊ မႈံ၀ါရီျမ၊ ဆီးႏွင္းယိုေက၊ ျပာသိုလ၏၊ ျပည့္ထရက္တြင္၊ အာကာျပင္မွာ၊ နီ၀င္လုခါ၊ လစႏၵာလွ်င္၊ ေပၚကာထြက္စ၊ လႏွင့္နီကို၊ ႏွစ္လီပလို႔၊ ျမင္ရခ်ိန္မွာ၊ သားပုတၱာကို၊ ေတာင္ညာနန္းမ၊ မီြးသန္႔စင္၍၊ ဖြားျမင္ရေသာ္၊ နီလႏွစ္ဆူ၊ ေပါင္းဖက္ထူ၍၊ ေကာက္ယူၿပီးခါ၊ နန္းေလာင္းလွ်ာကို၊ စႏၵသူရိယ၊ ေသာင္းလံုးေက်ာ္ေအာင္၊ ဘြဲ႕ေတာ္သ၍၊ ထိမ္းယမ်ားစြာ၊ ႏြယ္မဟာအား၊ ဘယ္ညာရံပတ္၊ စံျမန္းေပ်ာ္ေက၊ နန္းေတာ္တြင္းမွာ၊ ႀကီးျပင္းလတ္လို႔၊ မ်ဳိးျမတ္သာဂီ၊ ပါရမီႏွင့္၊ ဇာနီေယာက်ၤား၊ သက္အရြယ္လွ်င္၊ ႏွစ္ဆယ့္ငါးတြင္၊ ဖဖြားပီတာ၊ မင္းရာဇာက၊ ျပည္ရြာနန္းရပ္၊ အလံုးစံုကို၊ အကုန္အပ္ေသာ္၊ မိုးနတ္တမွ်၊ ႐ုပ္ပိုင္းျပင္ႏွင့္၊ အသြင္လွေက၊ စႏၵမာလာ၊ ေဒ၀ီခ်ာကို၊ ေတာင္ညာႏွင္းအပ္၊ ၾကငွန္းလယ္ေက၊ ရေ၀ျမတ္မွာ၊ လက္ထပ္ၿပီးခါ၊ ဖရိပ္ရာကို၊ ယူကာသိမ္းျမန္း၊ နန္းဘံုေဆာင္မွာ၊ ေအာင္အတိတ္ႏွင့္၊ ဘိသိက္သြန္းလို႔၊ ေရႊနန္းစိုက္တည္၊ တိုင္းၿမိဳ႕ျပည္ကို၊ ျပန္လည္မြန္းမံ၊ က်ဳံးေလးတန္ႏွင့္၊ ကာရံတံတိုင္း၊ ၿမိဳဓညာကို၊ ပတ္ခါ၀ိုင္းလွ်က္၊ ရံဆိုင္းတန္းခါး၊ ေလးမ်က္ႏွာတြင္၊ ခိုင္စြာျပဳေက၊ ေလးခုထားလို႔၊ ေလးပါးမ်ဳိးႏြယ္၊ ရပ္ေလးသြယ္ႏွင့္၊ လမ္းငယ္လမ္းႀကီး၊ ျပည့္ၿဖိဳး၀ွန္ေက၊ ရီကန္ႀကီးႏွင့္၊ ၿမိဳ႕ႀကီးက်ယ္၀န္း၊ ျပႆဒ္႐ံုေက၊ ဘံုေရႊနန္းပါ၊ အဆန္းတၾကည္၊ ျပဳစုတည္ေသာ္၊ ထိုသည္ကစ၊ တတိယေက၊ ဓည၀တီ၊ တြင္မည္ခ်ီ၍၊ ေရာက္လီေကာဇာ၊ သတ္န၀ါတြင္၊ ရာဇာဘုန္းႄကြယ္၊ အသစ္ဖန္၍၊ ေရႊဌာန္နန္းမွာ၊ စံျမန္းေရေလး။

(၁၁) စံျမန္းမေယေကာင္းစြာ၊ ၿမိဳ႕ဓညာမွာ၊ ရွည္ၾကာႏွစ္ေရာက္၊ တြက္စစ္ေပေသာ္၊ ႏွစ္ဆယ့္ေျခာက္သို႔၊ က်ေရာက္ေသာခါ၊ ႏွစ္ေကာဇာကို၊ ရြီကာတြက္စစ္၊ ကိန္းသခ်ၤာမွာ၊ မွန္မလြဲေက၊ တိေနာအစ္တြင္၊ ေရာင္ျမစ္၀င္းထိန္၊ အသူရိန္ေက၊ ပူဟိန္ျပင္းျပ၊ ျမံဳခိုးခ်ဳံေက၊ ကဆံုလ၌၊ အ႒ဒီ၀ါ၊ နိဗုဒၶါတြင္၊ ျမတ္စြာသံုးလူ႔၊ ဂုဏ္ေပါင္းလႈိင္ေက၊ သဗၺဳညဳလ်င္၊ ေပါင္းစုမ်ားစြာ၊ ေထရ္ငါးရာႏွင့္၊ အာကာခရီး၊ တန္းခိုးဖန္ေက၊ ယာဥ္ပ်ံစီးလို႔၊ တိုင္းႀကီးပူရ၊ ျပႆဒ္ဘံုျဖင့္၊ ဂုဏ္မခ်ဳိ႕ေက၊ ၿမိဳ႕ဓညသို႔၊ ျမန္းႄကြခ်ီလာ၊ ေရာက္တံုပါေက၊ ေသလာဂီရိ၊ မည္ဟိတံဆိပ္၊ မႈိင္းၫိုေမွာင္ေက၊ ေက်ာက္ေတာင္ထိပ္မွာ၊ ဣဒၶိပါဒါ၊ ရဟႏၲာႏွင့္၊ ျမတ္စြာဘုန္းဟိ၊ တန္းခိုးဖန္ေက၊ ယာဥ္ပ်ံထက္က၊ ဆင္းသက္ဘိ၍၊ အရွိမ်က္ႏွာ၊ ၿမိဳ႕ဓညာသို႔၊ လွည့္ကာျပဳလတ္၊ ေရာင္ေျခာက္ဆိုင္ကို၊ ၿပိဳင္မႏႈံးေအာင္၊ ကြန္႔ျမဴးလႊတ္ေသာ္၊ တိုင္းရပ္ျပည္ခြင္၊ မ်ားလူသွ်င္ႏွင့္၊ ဘုရင္ဘုန္းႄကြယ္၊ ျမတ္ေရာင္ျခည္ကို၊ ျမင္သည္ကာလ၊ ယခုတံု၌၊ ျဖစ္ပံုမ်ားမွာ၊ ထူးျခားလွဟု၊ ရာဇာဘုရင္၊ မတ္စံုလင္ကို၊ ေခၚငင္ႏွီးေႏွာ၊ ညီလာခြင္မွာ၊ တိုင္ပင္ေျပာေသာ္၊ သေဘာမွန္စြာ၊ ေၾကာင္းျခင္းရာကို၊ မဟာ၀ိမလ၊ မင္းဘုရင္ကို ၊ ဦးတင္သလို႔၊ ေလွ်ာက္ထားသည္မွာ၊ ဇမၺဴခ်ာေက၊ ဒီပါကၽြန္းလံုး၊ ေရာင္ေျခာက္ဆိုင္႐ို႕၊ ၿပိဳင္မႏႈံးဘဲ၊ ကြန္႔ျမဴးၿပီးေက၊ နီလေရာင္ထက္၊ ေတာက္ေျပာင္၀င္းေက၊ လင္းလက္ေတဇု၊ အံ့ဖြယ္ေကာင္းစြာ၊ ေရာင္ေျခာက္ျဖာမွာ၊ မုန္စြာမုခ်၊ မာရဇိန္ေလ၊ မုနိႏၵလ်င္၊ ေမာရဂီ၀ါ၊ ပဗၺတာေက၊ ေသလာဂီရိ၊ ေတာင္ထိပ္ဗြီမွာ၊ ေရာက္နီျခင္းကို၊ သွ်င္မင္းသိေယာင္၊ လႊတ္သည့္ေရာင္ျခည္၊ မွန္စင္စစ္လွ်င္၊ ျဖစ္လိိမ့္မည္ဟု၊ ေလွ်ာက္သည့္စကား၊ မင္းဘုရင္ေလ၊ နားတြင္ၾကားက၊ စိတ္ထားၾကည္လင္၊ ျမဴးေပ်ာ္ရႊင္ေက၊ ဖူးခ်င္အားႀကီး၊ လင္းေရာင္ေပၚ၍၊ စည္ေတာ္တီးေသာ္၊ မူးႀကီးမတ္ရာ၊ စစ္ေသနာျဖင့္၊ ၀ိုင္းကာရံပတ္၊ ျမတ္ဗုဒၶါေလ၊ ဟိရာရပ္ကို၊ ဦးၫြတ္ၿပီးခါ၊ ႐ိုေသစြာျဖင့္၊ ယာဥ္သာမစီး၊ သဒၶါပိုေက၊ ထိုမင္းႀကီးမွာ၊ ေရႊထီးမပါ၊ ၿခီက်င္သာျဖင့္၊ လြန္စြာၾကမ္းတမ္း၊ ဆူးေျငႇာင့္ပံု၍၊ ရွက္ျခံဳထီးေက၊ ခရီးလမ္းကို၊ ျဖတ္သန္းေက်ာ္ကာ၊ လားၿပီးခါ၀ယ္၊ ေသလာဂီရိ၊ စိမ္းၫိုေမွာင္ေက၊ ေက်ာက္ေတာင္ထက္ကို၊ လွမ္းတက္ၿပီးေသာ္၊ ေစာထီးဗုဒၶါ၊ ေရႊမ်က္ႏွာကို၊ သဒၶါၾကည္ႏူး၊ ႀကိမ္မ်ားေျမာင္လွ်င္၊ ၀ေယာင္ဖူးလို႔၊ လက္ဦးခ်ီေထြ၊ ခါသံုးႀကိမ္ေလ၊ ဦးႏွိမ္က်ဳိးေက၊ ရွိခိုးေရေလး။

(၁၂) ရွိခိုးမေယလီလီ၊ လက္ဦးခ်ီေက၊ စံုညီ႐ိုၫြတ္၊ ရွိေတာ္ျပင္မွာ၊ ခို၀င္ဖူးေက၊ မင္းမွဴးမတ္ကို၊ ေယာက္ပတ္သင့္ေလွ်ာ္၊ တရားေတာ္ျဖင့္၊ ထုတ္ေဖာ္ေဟာျငား၊ ၾကားနာသူေလ၊ လူအမ်ားမွာ၊ သံုးပါးသရဏာ၊ ပဥၥဂၤါဟု၊ ငါးျဖာသီလ၊ ၿမဲအမွန္လွ်င္၊ တည္ျပန္ၾကေသာ္၊ စႏၵသူရိယာ၊ မင္းရာဇာသည္၊ ဘဂ၀ါဗုဒၶ၊ န၀ဂုဏ္ႏွင့္၊ ျပည့္စံုလတ္ေက၊ ျမတ္လူ႔ဘႏွင့္၊ သံဃာမ်ားစြာ၊ ေထရ္ငါးရာကို၊ ဓညာေအာင္ခန္း၊ ေရႊအေရာင္ျဖင့္၊ ေတာက္ေျပာင္လွ်ပ္ေက၊ ျပႆဒ္နန္းသို႔၊ ႄကြျမန္းၿပီးခါ၊ ဆြမ္းရသာကို၊ သံုးၾကပါရန္၊ လက္ဦးခ်ီ၍၊ ၀စီေညာင္းေက၊ ေလွ်ာက္ေတာင္းပန္က၊ ျပန္လွန္မေျပာ၊ ေလွ်ာက္ျခင္းဟန္ကို၊ လက္ခံၿပီးေက၊ တုဏွိေဘာျဖင့္၊ သွ်င္ေစာျမတ္စြာ၊ နီေသာခါတြင္၊ ရာဇာမင္းလွ၊ စိတ္ၾကည္လင္ေက၊ ရႊင္အားရလို႔၊ မ်ားစြာဗိုလ္ပါ၊ ၿခံရံကာျဖင့္၊ ျပန္လာတံုေျမာက္၊ ေရႊနန္းယံကို၊ တဖန္ေရာက္လွ်င္၊ ထံေမွာက္၀င္ျပန္၊ နန္းတြင္း၀န္ႏွင့္၊ အလြန္ထူးဆန္း၊ ႏို႔ဂဏွာေလ၊ ရသာဆြမ္းကို၊ လံုးပန္းစီမံ၊ ျပဳတံုျပန္၍၊ ဗိမာန္နန္းတြင္း၊ တုသီတာမွာ၊ နီရာခင္းလို႔၊ ခ၀င္းဥႆံု၊ ၿပီးျပည့္စံုေသာ္၊ ဆယ္စံုလက္ေျမႇာက္၊ ဆြမ္းသံုးရန္ေက၊ ခ်ိန္တန္ေရာက္ဟု၊ ပင့္ေလ်ာက္ေသာခါ၊ ေထရ္ငါးရာႏွင့္ ျမတ္စြာဗုဒၶ၊ ထက္၀ဠာေက၊ အာကာသက၊ ပါဒဘိညာဏ္၊ တန္းခိုးဖန္၍၊ ယင္ျမန္ႄကြျမန္း၊ ၿမိဳ႕ဓညာေလ၊ ရာဇာနန္းသို႔၊ ထူးဆန္းဣေႁႏၵ၊ ၾကည္ၫိုဖြယ္ျဖင့္၊ ေရာင္ျခည္၀င္း၀င္း၊ ပန္းစံုရံေက၊ နန္းၿခံတြင္းမွာ၊ သက္ဆင္းေသာခါ၊ မင္းရာဇာလ်င္၊ တရာ့သွ်စ္ကြက္၊ ၿပိဳးျပက္ေပေက၊ ပါေဒစက္ကို၊ ဦးခ်တိုက္ကာ၊ ႀကိဳဆိုလာ၍၊ မဟာကနက္၊ ဆန္းအေမာ္ႏွင့္၊ နန္းေတာ္ထက္သို႔၊ ေရႊစက္ျဖန္႔ကာ၊ တက္ႄကြပါ၍၊ ေကာင္းစြာခင္းအပ္၊ တင့္ေလွ်ာက္ပတ္ေက၊ နီရာျမတ္၌၊ လူနတ္သရဖူ၊ ထိုင္ေတာ္မူေသာ္၊ ၾကည္ျဖဴေလးျမတ္၊ မင္းဘုန္းေမာ္က၊ ဆြမ္းေတာ္ကပ္လို႔၊ သင့္ျမတ္ေတာ္ေယာင္၊ ဆြမ္းမ်ားေျမာင္ကို၊ သံုးေဆာင္ၿပီးမွ၊ ေရႊနန္းသူေလ၊ ဟူသမွ်အား၊ ဓမၼကထာ၊ ေဒသနာကို၊ ေသခ်ာေကာင္းျမတ္၊ ေမာဓနာျဖင့္၊ ေဟာကာခၽြတ္ေသာ္၊ သံုးရပ္သရဏာ၊ တည္ၾကပါ၍၊ ငါးျဖာသီလ၊ နန္းတြင္းသူေလ၊ ဟူသမွ်မွာ၊ နိစၥၿမဲေထြ၊ ခါမက်န္ေက၊ လြန္မယိမ္းေအာင္၊ ေစာင့္ထိန္းေရေလး။

(၁၃) ေစာင့္ထိန္းမေယၿမဲစြာ၊ ထိုအခါတြင္၊ သဒၶါျပင္းျပ၊ ပါရမီႏွင့္၊ ရာဇိႏၵမွာ၊ မ်ားလွသံဃာ၊ ေထရ္ငါးရာႏွင့္၊ ျမတ္စြာဗုဒၶ၊ က်ိန္းအံ့ငွါေလ၊ ၀ိဟာရကို၊ ယင္ဆြမၾကာ၊ သစ္၀ါးရွာ၍၊ ေတာင္သာပုလု၊ ျမရိပ္ၿမိဳင္ႏွင့္၊ ကတုညဳတြင္၊ ႐ံုးစုညီညာ၊ မ်ားျပည္သူႏွင့္၊ အားကူေလွာက္လို႔၊ ေဆာက္ၿပီးခါတြင္၊ က်ယ္စြာမ႑ပ္၊ လြန္တင့္တယ္ေအာင္၊ ျပဳေပလတ္၍၊ ရံပတ္သံဃာ၊ ေစာဗုဒၶါကို၊ ပင့္ကာလွဴျငား၊ ေက်ာင္း၀ိဟာမွာ၊ ေကာင္းစြာထားလို႔၊ တရားဓမၼ၊ ရက္မျခားေအာင္၊ ၾကားနာရ၍၊ သံုး၀သရဏာဂံု၊ ျပည့္ၿဖိဳးထံု၍၊ ငါးစံုသီလ၊ အ႒ဂီျဖင့္၊ က်င့္ညီမွ်လွ်က္၊ စႏၵသူရိယာ၊ မင္းျမတ္စြာႏွင့္၊ ျပည္ရြာတိုင္းသား၊ ခႆိန္းသူေလ၊ လူအမ်ားမွာ၊ စိတ္ထားၾကည္ျဖဴ၊ ပီးအလွဴႏွင့္၊ အယူေျဖာင္တန္း၊ သာသနာမွာ၊ ေရာင္၀ါထြန္းလို႔၊ ပြင့္လမ္းခါစ၊ က်င့္ဆယ္ျဖာႏွင့္၊ မင္းရာဇာလ်င္၊ ဗုဒၶစံရာ၊ ေက်ာင္း၀ိဟာသို႔၊ လွမ္းကာခ်ီႄကြ၊ မာရဇိန္ေလ၊ မုနိႏၵကို၊ ဦးခ်ၿပီးခါ၊ ေၾကာင္းစံုလင္ကို၊ ဘုရင္မင္းမွာ၊ ေလွ်ာက္ျခင္းရာကား၊ သံုးျဖာေလာက၊ တုမရေက၊ ညာဏထြတ္ခ်ာ၊ ေစာဗုဒၶါလွ်င္၊ ျပည္ရြာတမည္၊ သို႔ျဖစ္ေပ၍၊ စိေႏၲျမတ္စြာ၊ ဘဂ၀ါႏွင့္၊ တူစြာမျခား၊ ရတနာႏွင့္၊ သြန္းကာလုပ္ေက၊ ျမတ္႐ုပ္ပြားကို၊ သနားမိတၱာ၊ ကိုးကြယ္ရန္ေလ၊ မွန္ယခုလ်င္၊ ခြင့္ျပဳပါဟု၊ ရာဇာမင္းေကာင္း၊ ႏႈတ္၀ါစာက၊ ႃမြက္ခါေတာင္းေသာ္၊ က်ဳိးေၾကာင္းေထာက္ကာ၊ မင္းရာဇာကို၊ ျမတ္စြာသံုးလူ႔၊ ေရႊေက်ာင္းေပၚမွာ၊ ခြင့္ေတာ္ျပဳေသာ္၊ ရွိဦးတင္ကာ၊ နန္းဘံုသာသို႔၊ ျပန္လာၿပီးမွ၊ မွဴးမတ္၀န္ေလ၊ ပန္ရံခလို႔၊ သီဟဥဂၢင္၊ ညီလာခြင္မွာ၊ တိုင္ပင္ၿပီးေထြ၊ မတ္တန္တန္ကို၊ တာ၀န္ခြဲလို႔၊ လႊဲၿပီးေခ်ေသာ္၊ ေရႊေငြႀကီးသံ၊ တင္မက်န္ဘဲ၊ ငါးတန္ေလာဟာ၊ ရတနာေလ၊ သျပာခ်ပ္ရြီ၊ ငါးမ်ဳိးစီကို၊ စုပံုၿပီးေက၊ တကုေဋအား၊ ႀကံညီျဖဴဆြ၊ ငါးစီးဆင္မွာ၊ တင္ၿပီးမွလ်င္၊ သတၱရတနာ၊ ညီးလူလူေက၊ ထီးျဖဴျမတ္ကို၊ ေဆာင္းလတ္ပါ၍၊ ရာဇာဘုန္းတု၊ လြန္ၿမိဳင္ဆိုင္ေက၊ ကတညဳသို႔၊ ႐ံုးစုညီညာ၊ ေအာင္ေမာင္းညံလို႔၊ ေအာင္သံရႊန္းေက၊ ခ်ီလွမ္းခါျဖင့္၊ လြန္စြာႀကီးက်ယ္၊ မ႑ပ္လယ္မွာ၊ ေရာက္သည္ကာလ၊ ငါးစီးဆင္၏၊ ဥဂၢင္မွလ်င္၊ ခ်ၾကၿပီးျငား၊ ရတနာကို၊ ပံုကာထားမွ၊ ထင္ရွားေက်ာ္လတ္၊ ပိသုကာေလ၊ ဆရာျမတ္ႏွင့္၊ လူနတ္မ်ားစြာ၊ ကိုးစားရာေလ၊ မဟာမုနိ၊ ႐ုပ္ပြားေတာ္ေလ၊ ေသာင္းေက်ာ္လတ္ေက၊ ျမတ္ေဗာဓိကို၊ သြန္းသည့္အခါ၊ ႏွစ္ေကာဇာလ်င္၊ တရာ့ႏွစ္ဆယ္၊ သံုးခုကယ္တြင္၊ ေရာင္ျခည္၀င္းပ၊ ပူျပင္းတံုေက၊ ကဆံုလ၏၊ ျပည့္ထရက္မွာ၊ နိဗုဒၶါတြင္၊ စကာသြန္းဘိ၊ ဆုတ္ပကၡာသို႔၊ လြန္လာျပဳေက၊ ဂု႐ုနိတြင္၊ ထိန္ညီး႐ူပ၊ လွ်ပ္စစ္ေရာင္သို႔၊ ေျပာင္ေျပာင္လင္းေက၊ ဆင္းဗုဒၶကို၊ ပဥၥေလာဟာ၊ ရတနာျဖင့္၊ သြန္းကာလုပ္ေက၊ ေျခာက္ေရာင္ထင္၍၊ ျမင္မညီးေအာင္၊ သြန္းၿပီးေရေလး။

(၁၄) သြန္းလို႔မေယၿပီးခါ၊ ၿမိဳ႕ဓညာက၊ ျမတ္စြာဗုဒၶ၊ ေထရ္ငါးရာႏွင့္၊ ျပန္ကာႄကြေသာ္၊ စႏၵသူရိယာ၊ မင္းရာဇာမွာ၊ ေရာင္၀ါထြန္းညီး၊ လြန္သပၸါယ္၍၊ တင့္တယ္လတ္ေက၊ ျမတ္မုနိကို၊ ဦးထိပ္႐ိုေသ၊ ဂါရေ၀ျဖင့္၊ တာရွည္စိတ္ၫြတ္၊ သတိုးႏြယ္မွာ၊ ကိုးကြယ္လတ္လို႔၊ ထပ္ထပ္လီလီ၊ ခ်ိန္နာရီေက၊ ရာသီရႊိေျပာင္း၊ ႏွစ္လတာေလ၊ လြန္ၾကာေညာင္းေအာင္၊ မင္းေကာင္းရာဇာ၊ ဆည္းကပ္လာ၍၊ ေကာဇာသကၠရာဇ္၊ တရာကယ္၍၊ ေလးဆယ့္သွ်စ္သို႔၊ ေရာက္လစ္ေသာခါ၊ မစၦိမာတြင္၊ ျမတ္စြာဗုဒၶ၊ ျပည္နိဗၺာန္သို႔၊ ၀င္စံၾကေသာ္၊ ေလာကလူ႔ေဘာင္၊ က်ဳိးမ်ားေယာင္ဟု၊ ငါးေထာင္သာသနာ၊ ထားလတ္ပါေက၊ ထိုခါကာလ၊ ၿမိဳ႕ဓညာက၊ မင္းရာဇလွ်င္၊ အ႒စတၱာ၊ အစ္သခ်ၤာကို၊ ၿဖိဳကာခြင္းထ၊ သာသနာႏွင့္၊ ညီစြာမွ်ေအာင္၊ တစ္မွစ၍၊ သကၠေကာဇာ၊ ျပဳတံုပါေက၊ စႏၵာသူရိယ၊ သဒၶါျဖဴေက၊ (လွဴဒါနႏွင့္)၊ ေရာက္ထေကာဇာ၊ တခုမွာတြင္၊ ခႏၶာ႐ုပ္နာမ္၊ ပ်က္ခ်ဳပ္ျပန္ေသာ္၊ တဖန္နန္းတက္၊ မင္းလီလီကို၊ တြက္ရြီေျမာက္ေက၊ တဆယ့္ေျခာက္သို႔၊ မပ်က္ေရာက္ခါ၊ သူရိယာေက၊ ႏြယ္လာ၀ံသ၊ တန္းခိုးေျပာင္၍၊ ဘုန္းေရာင္ဟိတ္ႏွင့္၊ စိၾတဟု၊ နာမတြင္ျခင္း၊ ၿမိဳ႕ဓညာက၊ ရာဇာမင္းလွ်င္၊ ခန္းႄကြင္းႀကံဳလာ၊ ကိိန္းသခ်ၤာေက၊ န၀ါခဆ၊ ႏွစ္ေကာဇာကို၊ ၿဖိဳကာခ်လို႔၊ ထိုမွစဥ္လွ်က္၊ ေနာက္ထပ္မံ၍၊ စိုးစံျခင္းေက၊ မင္းကိုးဆက္ထိ၊ နန္းတက္ၾကရာ၊ ေကာဇာႏွစ္ကို၊ တြက္စစ္ပါေသာ္၊ ႏွစ္ရာေက်ာ္လစ္၊ စြန္းကာကယ္၍၊ ေလးဆယ့္သွ်စ္တည္း၊ ေနာက္၌တျဖာ၊ မွတ္စရာေက၊ ဓညာကနက္၊ ထီးနန္းဘံုျဖင့္၊ ဂုဏ္မခ်ဳိ႕ေက၊ ၿမိဳ႕အသက္ကို၊ ရြီတြက္ျပန္ရာ၊ သတ္သံုညာႏွင့္၊ န၀ါေရာက္ေအာင္၊ နန္းဘံုေဆာင္မွာ၊ ဘုန္းေရာင္ေတာက္ပ၊ ရွိရာဇာ႐ို႕၊ က်င့္ရာထံုးကို၊ သံုးႏႈံးၾကလွ်က္၊ စႏၵသူရိယာ၊ ျမတ္ရာဇာ၏၊ ႏြယ္လာ၀ံသ၊ မ်ဳိးအႏြယ္ႏွင့္၊ စိုးသည္မင္းကို၊ ယွင္းလင္းျပေသာ္၊ ပဥၥ၀ိသာ၊ ထိုရာဇာ႐ို႕၊ မဟာမုနိ၊ အမည္တြင္ေက၊ သွ်င္ေဗာဓိကို၊ နိညိမသြယ္၊ သိမ္ေတာ္ျပင္မွာ၊ ဦးတင္ၫြတ္ေက၊ ဆည္းကပ္ေတေလး။

(၁၅) ဤေလေလေက၊ ဤေလေက်ာ္ရႊန္း၊ ဤသို႔စီေက၊ ဤႏွစ္ခန္းတြင္၊ ျပၫႊန္းေသခ်ာ၊ နိဂုဏ္းရြာ၌၊ ဓညာရဌ၊ ေရႊနန္းယံမွာ၊ စိုးစံၾကေက၊ ရာဇျဖာျဖာ၊ ေပါင္းမ်ားစြာႏွင့္၊ မဟာမုနိ၊ ေျခာက္ေရာင္ေပၚေက၊ ကိုယ္ေတာ္ျမတ္၏၊ ထုပၸတၱိကို၊ စိစိစပ္စပ္၊ ေနာင္အစဥ္ေလ၊ ရခိုင္သား႐ို႕၊ သိထားကတ္ေအာင္၊ ေလးရပ္တိုင္းခြင္၊ ဂါမ၀င္ႏွင့္၊ ရာဇ၀င္ခန္း၊ ျမဒိုးေ၀၏၊ ရြီးသည္က်မ္းကို၊ မွီျငမ္းျပဳကာ၊ ဤကဗ်ာကို၊ ျပည္ရြာၫြန္႔ဖူး၊ နန္းဘံုေဆာင္ျဖင့္၊ ေျပာင္ေျပာင္ေတာက္ေက၊ ၿမိဳ႕ေျမာက္ဦး၌၊ ေပ်ာ္ျမဴးစဖြယ္၊ ေက်ာက္ရစ္ေကဟု၊ အမည္သာယာ၊ ရပ္မဟာတြင္၊ ပညာျပည့္၀၊ ဟာသဥာဏ္ႏွင့္၊ ေမာင္စံလွဟု၊ နာမသညာ၊ ငါဆရာလွ်င္၊ ကဗ်ာစီတန္း၊ သာျခင္းသံကို၊ ကာရံဆန္းႏွင့္၊ ႏွစ္ခန္းေျမာက္စြာ၊ ကံုးၿပီးပါ၍၊ ဖတ္နာသူမ်ား၊ ဆီးလိပ္ခ်ဳိႏွင့္၊ ကြမ္းကိုစား၍၊ တန္႔နားၾကေပ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာ၏၊ ေၾကာင္းရာထံုးကို၊ (ေျပာအံုးမည္ေလး)။ (ေပ်ာက္)

(၁၆) တခန္းမေယရပ္ခို၊ ေနာက္ထပ္မံ၍၊ ကာရန္ဆန္းႏွင့္၊ တခန္းဆိုမည္၊ ေမပ်ဳိသက္ထား၊ ပန္းစံပယ္မွာ၊ ေမာင္စကားကို၊ ေထာင္နားတည္ပါ၊ ၿမိဳ႕ဓညာကို၊ ပိုင္ကာစိုးျငား၊ မင္းဆက္ႏြယ္ေလ၊ ႏွစ္ဆယ့္ငါးတြင္၊ ေနာက္ဖ်ားဆံုးစြန္၊ အုပ္စိုးစံေက၊ ႏိုင္ငံမ်က္႐ႈ၊ မဟာႏြယ္ေလ၊ မင္းေကတုမွာ၊ သားဦးပတၱျမား၊ လက္႐ံုးေရာင္ျဖင့္္၊ ေျပာင္ေျပာင္ထြန္းေက၊ စႁႏၵားကို၊ မင္းဖ်ားရာဇာ၊ တရံခါ၀ယ္၊ အဂၤါေလးရပ္၊ စစ္ေသနာျဖင့္၊ ရံကာပတ္လို႔၊ မွူးမတ္စံုစြာ၊ ၿမိဳ႕ဓညာက၊ ထြက္ခါသုတ္သုတ္၊ ခရီးတာကို၊ သခ်ၤာထုတ္ေသာ္၊ ဂါ၀ုတ္ႏွစ္ျပန္၊ ရပ္မ်က္ႏွာကို၊ မွန္းကာေထာက္ေသာ္၊ ေနာက္ေျမာက္ယံတြင္၊ ေရာက္ျပန္ကာလ၊ ကုန္းကမ္းၿမီမွာ၊ ဗိုလ္ၿခီ၀န္းေက၊ စခန္းခ်လို႔၊ ၿမိဳ႕ျပအဂၤါ၊ လကၡဏာႏွင့္၊ ညီစြာတင့္တယ္၊ က်ဳံးပတ္ရံ၍၊ တပ္ၿခံဆီးေက၊ ၿမိဳ႕ႀကီးတည္လို႔၊ ဂုဏ္ရည္ထူးျမင့္၊ နန္းေ၀ယံျဖင့္၊ စံမႏႈံးေက၊ ကံသံုးဆင့္ဟု၊ နန္းျမင့္သညာ၊ ထိုၿမိဳ႕ရြာမွာ၊ ရာဇာစႁႏၵား၊ မတ္ေတာ္၀န္ႏွင့္၊ ျခံရံျငားလို႔၊ စံစားေပ်ာ္ရာ၊ ထိုအခါတြင္၊ ဗိုလ္ပါဆင္ျမင္း၊ မိုးတြင္းခါ၀ယ္၊ ယင္နာေရာက္ေက၊ သီေပ်ာက္ျခင္းေၾကာင့္၊ နန္းတြင္းဘံုသာ၊ ေဆာင္သီဟာတြင္၊ ရာဇာမင္းလွ၊ မတ္မ်ားစြာႏွင့္၊ တိုင္ပင္ၾကေသာ္၊ ေဗဒကၽြမ္းက်င္၊ က်မ္းစံုသင္၍၊ ေျမာ္ျမင္ႏွမ့္သိ၊ တိုင္းႏိုင္ငံမွာ၊ လြန္ေက်ာ္ေဇာေက၊ ပေရာဟိဟု၊ က၀ိမတ္၀န္၊ ေလွ်ာက္တင္ဟန္ကား၊ အလြန္ေက်ာ္ၾကား၊ မင္းရာဇိန္ေလ၊ စနီသားမွာ၊ ထြက္လားခ်ီဘိ၊ ဆန္းစႀကံဳ၍၊ ကဆုန္ကူးေက၊ ဗုဒၶဴးနိတြင္၊ သိမ့္သိမ့္ေက်ာ္ညာ၊ ေနာက္မ်က္ႏွာတြင္၊ သိဂၤါနန္းျမင့္၊ ေဆာက္စိုက္သြယ္၍၊ ၿမိဳ႕ျပည္ေျပာင္းေက၊ အေၾကာင္းသင့္၍၊ နန္းျမင့္တည္ရာ၊ ျပည္ေအာင္ခ်ာတြင္၊ နာနာဘာ၀ါ၊ ဖုတ္ၿပိတၱာ႐ို႕၊ ၀င္ကာေရာက္ေက၊ ပေယာဂေၾကာင့္၊ မုခ်အမွန္၊ လူမ်ားစြာ၏၊ ခႏၶာသက္လွ်င္၊ ပ်က္ရျပန္ဟု၊ ထိပ္စြန္လက္ထား၊ ေလွ်ာက္တင္ပံုကို၊ မယံုျငား၍၊ ပယ္ထားၿပီးလွ်င္၊ ေနာက္ထပ္မံ၍၊ မတ္၀န္မ်ားကို၊ ေျပာၾကားအင္ကား၊ ေျမာ္ျမင္ဥာဏ္ဟိ၊ အျဖာျဖာကိုိ၊ လိမၼာတတ္ေက၊ မတ္က၀ိ႐ို႕၊ သေဖာလကၡဏာ၊ ရင္းအခ်ာျဖင့္၊ ေရာဂါကင္းေၾကာင္း၊ တတ္ၾကည္ပြန္၍၊ လြန္ထင္ရွားေက၊ သမားေကာင္းႏွင့္၊ ဆီးေကာင္းနည္းနာ၊ အျဖာျဖာကို၊ လွ်င္စြာခဏ၊ သိဟိျပန္ေသာ္၊ ငါ့ထံေမွာက္မွာ၊ ေလွ်ာက္ထားၾကဟု၊ ခ်သည့္အာဏာ၊ ထိုအခါတြင္၊ သက္၀ါႀကီးေျမာက္၊ ပညာရႊင္၍၊ ေက်ာ္ထင္လတ္ေက၊ မတ္တေယာက္က၊ တင္ေလွ်ာက္တံုက်င္၊ နန္းႀကီးသွ်င္ေက၊ ဘုရင္ဘုန္းေခါင္၊ ႄကြင္းမက်န္ေအာင္၊ ကၽြန္႔စကားကို၊ ေရႊနားေထာင္ပါ၊ မ်ားေျမာင္လူသား၊ ျဖစ္ပြားပါေက၊ ေရာဂါမ်ားေၾကာင့္၊ ပ်က္ျပားတံုပါ၊ ဤေၾကာင္းရာကား၊ မိစၦာစံုးဖုတ္၊ နတ္ၿပိတၱာေလ၊ နာနာ႐ုပ္႐ို႕၊ ျပဳလုပ္တံုၾက၊ ပေရာဂေလ၊ ေဒါသမဟုတ္၊ က်မ္းအၫႊန္ႏွင့္၊ မွန္သ႐ုပ္ကို၊ ေဖာ္ထုတ္လွ်က္သာ၊ ျပရပါမူ၊ ရာဇာစံျမန္း၊ ၿမိဳ႕တခိုကို၊ ရီၫို၀န္းလို႔၊ ညစ္ညမ္းရႊံ႕ႏြံ၊ အင္းအိုင္ရံေက၊ ပုဇြန္လိပ္ငါး၊ ေပ်ာ္ျမဴးအင္ေက၊ မွက္ျခင္မ်ား၍၊ တြင္ျငားနာမ၊ မ်ားလူဗိုလ္႐ို႕၊ ေခၚဆိုေျပာေက၊ ေနာပကဟု၊ ေဒသဤမွာ၊ မိုးခ်ိန္ခါတြင္၊ မရြာမသြန္၊ မိုးေခါင္ျပန္ေသာ္၊ ပူလြန္ျပင္းျပ၊ လူမ်ားစြာ႐ို႕၊ ေရာဂါရ၍၊ ၀ါတပုတိ၊ မည္ဟိတြင္ၿပီ၊ ဓာတ္ႏွစ္လီမွာ၊ ကဲလြန္တံုထ၊ ငုတ္တံုပါေက၊ အာကာသေၾကာင့္၊ ဥဏွေတေဇာ၊ တြင္းသ႑န္မွာ၊ လြန္ျပန္႔ေျပာ၍၊ ပ်က္ေခ်ာတလီ၊ ပထ၀ီေၾကာင့္၊ အမွီမရ၊ ၀ါေယာကန္၍၊ ၀မ္းသြန္ျခင္းမွာ၊ ထန္ျပင္းလွ၏၊ ထိုကတဖန္၊ ကူးစက္ဟန္မွာ၊ ၫွီနံပုတ္ျငား၊ ယိုစီးက်င္ေက၊ မစင္အားကို၊ ယင္မ်ားအံုကာ၊ စားေသာက္ပါ၍၊ ပ်ံကာတျခား၊ လူမ်ားစြာ၏၊ အစာမ်ားမွာ၊ နားလတ္တံုဘိ၊ ထိုအစာကို၊ ယူကာပြားေက၊ စားေသာက္မိ၍၊ ျဖစ္သည့္ေရာဂါ၊ ထိုအနာမွာ၊ ျမန္စြာကူးစက္၊ ဤပံုစံသို႔၊ ျပန္ကာေျပာင္းေက၊ ေထာင္ေသာင္းဆက္၏၊ တခ်က္ေနာက္မွာ၊ ဤေရာဂါ၏၊ ျဖစ္ရာမူလ၊ ေသာက္သံုးနီေက၊ ရီကစဟု၊ ရွိကမိန္႔မွာ၊ စကားလာေၾကာင့္၊ ခုခါထင္လင္း၊ ဤျပည္ရြာမွာ၊ ေရာဂါကင္းေအာင္၊ ရီတြင္းရီကန္၊ သန္႔ယွင္းရန္ကို၊ ေကာင္းမြန္ျပဳျငား၊ ေနာင္တလီတြင္၊ ေသာက္ရီမ်ားကို၊ ႀကိဳထားတံုျပန္၊ ယင္နားလာေက၊ အစာမ်ားကို၊ မစားရန္တည္း၊ တဖန္သိအပ္၊ စြတ္စိုစိုႏွင့္၊ ထိုအ၀တ္ကို၊ မကပ္ေယွာင္ခြာ၊ အိမ္တခြင္ေလ၊ ျပင္အတြင္းပါ၊ သန္႔ယွင္းရာဟု၊ က်မ္းလာစကား၊ ဤနည္းလာကို၊ ေဆာင္ကာထားလွ်င္၊ ႀကီးထြားလွစြာ၊ ဤေရာဂါလွ်င္၊ ကင္းကြာလိမ့္မည္၊ မင္းဘုရင္ကို၊ ဦးတင္ေျမႇာက္လို႔၊ ေလွ်ာက္လတ္ေပေသာ္၊ ဘုန္းႄကြယ္မင္းလွ၊ မတ္ေတာ္၀န္၏၊ တင္ဟန္မ်ားကို၊ ရႊင္အားရ၍၊ မ်ားစြျပည္သူ၊ ခႆိန္းသူ႐ို႕၊ ထပ္တူထပ္မ်၊ နည္းယူသင္၍၊ အားအင္ထုတ္ေက၊ ျပဳလုပ္ၾကဟု၊ ခ်သည့္အာဏာ၊ ထိုအခါတြင္၊ ျပည္ရြာအတြင္း၊ ထိုနမူကို၊ စံယူထုတ္ေက၊ ျပဳလုပ္ျခင္းေၾကာင့္၊ ၿမိဳ႕တြင္းျပည္ရြာ၊ ထိုယင္နာမွာ၊ ျမန္စြာကင္းေပ်ာက္၊ ျပည္ႀကီးသွ်င္မွာ၊ ရႊင္၀မ္းေျမာက္လို႔၊ တင္ေလွ်ာက္နည္းၫႊန္၊ မတ္ေတာ္၀န္ကို၊ ဆုမြန္ခ်ေထြ၊ သီဟာပ်ံႏွင့္၊ ေ၀ယ်ံနန္းမွာ၊ ခ်ီမႊမ္းေရေလး။

(၁၇) ခ်ီမႊန္းမေယၾသဘာ၊ ျပဳတံုပါေက၊ ရာဇာထြတ္ထား၊ တေအကာမွာ၊ ေတဇာလႊမ္းေက၊ စႏၵားလွ်င္၊ တည္ထားစံလင့္၊ မ်ားဗိုလ္တာ႐ို႕၊ ပ်က္ကာဆံုးေက၊ ကံသံုးဆင့္၍၊ ထီးဖြင့္မၾကာ၊ တႏွစ္တာတြင္၊ စြန္႔ခြာၿပီးလစ္၊ သကၠရာဇ္လွ်င္၊ ႏွစ္ရာ့ေလးဆယ္၊ ကိုးခု၀ယ္တြင္၊ ဌာေနသီရိ၊ ေသအခ်ာျဖင့္၊ ေ၀သာလိကို၊ ေျပာင္းရႊိတည္ေထာင္၊ မတ္မ်ားေျမာင္ႏွင့္၊ ရႊင္မညီးေအာင္၊ စံၿပီးေနာင္တြင္၊ ျပည္ေဘာင္တ႐ိုး၊ ေရႊျပည္သူေလ၊ လူအမ်ား႐ို႕၊ စီးပြားတိုးေအာင္၊ ပံ့ပိုးေကာင္းစြာ၊ ဆယ္ေျမာင္းတာႏွင့္၊ လယ္ယာမ်ားျပား၊ တိုးခ်ဲ႕ျပန္ေက၊ စီမံထားလို႔၊ တပါးေနာက္တြင္၊ တိုင္းျပည္ခြင္၌၊ လူသွ်င္အမ်ား၊ သီေရာဂါ႐ို႕၊ ကင္းကြာျငားေအာင္၊ ဆီး၀ါးပညာ၊ သင္အံ့ငွါလွ်င္၊ တရြာတေယာက္၊ မင္းရာဇာေက၊ ဘ႑ာေထာက္လို႔၊ တတ္ေျမာက္ေအာင္ပင္၊ ျမတ္ဆရာႏွင့္၊ ေ၀သာၿမိဳ႕မွာ၊ ေခၚလို႔သင္၍၊ လူသွ်င္သီးသီး၊ တိုင္းၿမိဳ႕ရြာမွာ၊ က်မၼာရီးကို၊ အားပီးကူညီ၊ တတ္လိမၼာေက၊ ဆရာမ်ားႏွင့္၊ ကုစားစီလို႔၊ တလီထိုမွ၊ ေရာင္းအ၀ယ္ကို၊ တြင္က်ယ္လွေအာင္၊ ေမာင္းကရာဇူ၊ ေဟာင္းသစ္ဟူ၍၊ ညီတူျပဳျငား၊ ေရႊျပည္သူ႐ို႕၊ သံုးတံုျငားေက၊ သြန္းထားေသခ်ာ၊ လြန္ၾကည္လင္၍၊ ေငြစင္ျပားေက၊ ဒဂၤါးမွာလွ်င္၊ မဟာစႁႏၵား၊ ျမတ္ဘုန္းမိုေက၊ ထိုမင္းမ်ား၏၊ မြီးဖြားတံုျပန္၊ စနီနံကို၊ အမွန္ခပ္ႏွိပ္၊ ႀကံစံုျပန္ေက၊ ႏြားတံဆိပ္ႏွင့္၊ ေရာင္ဖိတ္၀င္းျဖာ၊ တဖက္မွာတြင္၊ ရာဇာေဆာင္းထိုက္၊ နာရဏီေလ၊ သိင္ဂီစစ္ေက၊ မကိုဋ္ပံုစံ၊ ေနာက္တဖန္ကား၊ ၾကာလြန္ရွိက၊ ၿမိဳ႕ဓညာမွာ၊ ေတဇာပေက၊ သူရိယရာဇာ၊ ဆက္ႏြယ္လာဟု၊ ေဖာ္ကာၫႊန္ျပ၊ စုံုအညီေက၊ နီႏွင့္လကို၊ ပီသေကာင္းမြန္၊ မကိုဋ္ေတာ္၏၊ အေပၚထိပ္မွာ၊ ခပ္ႏွိပ္ျပန္၍၊ ပံုစံႏွစ္ရပ္၊ ငါးမူးဟူ၍၊ သံုးယူစြဲေက၊ မူခြဲခတ္ႏွင့္၊ တခ်ပ္သံုးရန္၊ ႏွစ္ပံုစံကို၊ သြန္းျပန္မ်ားျပား၊ ရခိုင္ျပည္ေလ၊ နယ္အႏွံ႔မွာ၊ ျဖန္႔လတ္ျငားေသာ္၊ ေဖာက္ကားေရာင္း၀ယ္၊ အသြယ္သြယ္မွာ၊ တြင္က်ယ္ျပန္႔ေျပာ၊ ျမစ္နဒီေလ၊ ရီတေၾကာမွာ၊ သေဘၤာလွီယင္၊ ေလာင္းလြန္းၾကင္႐ို႕၊ ထြက္၀င္ေသာင္းေသာင္း၊ တျခားျပည္က၊ ကုန္သည္ေပါင္းလည္း၊ ေရာင္းရန္၀ယ္ရန္၊ လာၾကျပန္ေသာ္၊ ကုန္၀န္တင္ခ်၊ သြယ္အယူေက၊ လြယ္ကူလွေအာင္၊ လွပခိုင္မာ၊ ေက်ာက္မ်ားစြာျဖင့္၊ စီကာလုပ္ထား၊ ဆိပ္ကမ္းၿခီမွာ၊ ေက်ာက္လွီကားကို၊ စႁႏၵားမင္းမြန္၊ ျပဳလုပ္ျပန္၍၊ ေငြခြန္တိုးပြား၊ ေ၀သာလီမွာ၊ လြန္စည္ကားလို႔၊ ဘုရားျမတ္စြာ၊ သာသနာကို၊ ပမာနီလ၊ ထိန္ထိန္ျဖာေက၊ ေရာင္၀ါပေအာင္၊ မစေကာင္းစြာ၊ ေဆာင္ရြက္ကာျဖင့္၊ ေ၀သာၾကငွန္း၊ ေရႊနန္းေဆာင္မွာ၊ ဘုန္းေရာင္ထြန္းလို႔၊ စံျမန္းေပ်ာ္ရာ၊ နန္းသက္တာကို၊ ရြီကာတြက္ေသာ္၊ ငါးဆယ္ေက်ာ္၍၊ စြန္းေပၚခုနစ္၊ ပြားတက္လာေက၊ ေကာဇာႏွစ္ကို၊ တြက္စစ္ျပန္ေျမာက္၊ ကိန္းသခ်ၤာေလ၊ သံုးရာေျခာက္တြင္၊ ဘုန္းေတာက္ပါရမီ၊ မဟာဆီြေက၊ သာဂီမင္းမ်ဳိး၊ သက္အရြယ္လွ်င္၊ သွ်စ္ဆယ့္ကိုးမွာ၊ ပ်က္ၫႈိးဇာတာ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာကို၊ စြန္႔ကာတဖန္၊ ႐ုပ္ခႏၶာေလ၊ ပ်က္ကာယြင္းေက၊ နတ္နန္းစံလို႔၊ တဖန္ေနာက္မွ၊ သူရိယဟု၊ ရာဇစႁႏၵား၊ မတ္ေပါင္းရံ၍၊ စိုးစံျငားေက၊ ထင္ရွားေက်ာ္ဟိုုး၊ ႏွင္းသက္ေ၀လွ်င္၊ ေလးဆယ္ကိုးတည္း၊ ႏြယ္႐ိုး၀ံသ၊ ဆက္ႏြယ္ျပန္၍၊ ဘုန္းကံပေက၊ ေမာလရာဇာ၊ နန္းစံမွာကား၊ အ႒ာစာရ၊ မင္းေပါလလွ်င္၊ ရကၡပူရီ၊ ေ၀သာလီကို၊ ခြန္စီစိုးေျမာက္၊ ၿမဲမသြယ္ေက၊ ေလးဆယ္ေျခာက္ႏွင့္၊ ထိုေနာက္တ၀၊ ျပင္းအာဏာႏွင့္၊ မင္းကာလလွ်င္၊ န၀စတၱာ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာကို၊ စံလာၿပီးေျမာက္၊ မင္းျပည္ပိုင္ေလ၊ စဥ္မပ်က္ေက၊ ငါးဆက္ေရာက္ေသာ္၊ ထက္ေအာက္လႊမ္းေက်ာ္၊ တုမေပၚေအာင္၊ ဘုန္းေတာ္ႀကီးလွ၊ တိုင္းႏိုင္ငံကို၊ စိုးျပန္ရေက၊ ထူလစႁႏၵား၊ တြင္ျငားတျဖာ၊ အာနႏၵာဟု၊ သညာဘြဲ႕႔ရ၊ ထိုဘုရင္မွာ၊ ၾကင္မ၀ေက၊ အလွႀကံညီ၊ ႐ူပိနီဟု၊ ေဒ၀ီရတနာ၊ ဘြဲ႔သညာမွာ၊ ကုမၼာမိဖုရား၊ လွေအာင္ခ်ာကို၊ ေတာင္ညာထားလို႔၊ စံစားတံုလစ္၊ မွတ္သခ်ၤာေလ၊ ေကာဇာႏွစ္လွ်င္၊ တြက္စစ္ငါးရာ၊ ေရာက္ေသာခါတြင္၊ သံုးျဖာပိဋကတ္၊ ျမတ္ဇိေနာ္ေလ၊ ေဟာေဖာ္ဘိေက၊ ပရိယာတ္ကို၊ ႀကီးခ်ပ္၌မွာ၊ ရြီးထိုးကာျဖင့္၊ သံဃာယနံ၊ ပဥၥနံကို၊ မင္းမြန္ေစာထီး၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာမွာ၊ သံဃာမ်ားႏွင့္၊ တင္ထားၿပီးေသာ္၊ ပ်က္စီးျပန္ခါ၊ ေနာက္ရာဇာ႐ို႕၊ ထပ္ခါျပဳစု၊ လုပ္ႏိုင္ရန္ကို၊ စိတ္ႀကံျပဳလို႔၊ ေကာင္းမႈဒါန၊ တာသံုးေထာင္ႏွင့္၊ ေဂါင္အခ်ဳပ္ေက၊ သဂုၤတၱဟု၊ နာမတြင္ျခင္း၊ သရက္ရြာႏွင့္၊ လက္ကာတြင္းကို၊ စိတ္ရင္းျဖဴစြာ၊ လွဴလတ္ပါ၍၊ အကၡရာရြီးမွတ္၊ ႀကီးခ်ပ္လႊာမွာ၊ ေကာင္းစြာႏွိပ္ေက၊ တံဆိပ္ခတ္လို႔၊ မင္းျမတ္ဘုန္းႄကြယ္၊ ေသအခ်ာျဖင့္၊ ရွည္ၾကာမွတ္ေအာင္၊ ထားလတ္ေတေလး။

(၁၈) ထားလတ္ျငားေက၊ စႁႏၵားရာဇာ၊ အာနႏၵာလွ်င္၊ ဘာသာေကာင္းက်ဳိး၊ စည္ပင္သာေအာင္၊ ျပည္ရြာက်ဳိးကို၊ အားႀကိဳးစိတ္ႀကံ၊ လုလသန္၍၊ စီမံျပဳလစ္၊ ရွိဘုန္းကံေၾကာင့္၊ နန္းစံစိုးေက၊ ဆယ့္ကိုးႏွစ္တြင္၊ သကၠရာဇ္ေကာဇာ၊ တြက္စစ္ခါ၀ယ္၊ ငါးရာတဆယ္၊ ခုႏွစ္ကယ္တြင္၊ ကံေခဆိုးလွ၊ ျမတ္ရာဇာမွာ၊ နတ္ရြာႄကြေသာ္၊ သားလွသက္ႏွံ၊ တိုင္းႏိုင္ငံကို၊ ပိုင္စံစိုးဘိ၊ ထူးကဲလြန္၍၊ ဘုန္းကံဟိေက၊ သီရိစႁႏၵား၊ တသာဂီေက၊ ဇာနီဖြားမွာ၊ သက္ထားၾကင္ယာ၊ သာ၀ိတာဟု၊ ေတာင္ညာႏွမ၊ နတ္ဆင္းညီေက၊ ေဒ၀ီလွကို၊ ကဥၥနမာလာ၊ ဘြဲ႕႔သညာျဖင့္၊ တင္ကာေျမႇာက္ထား၊ အတန္တန္ေလ၊ မတ္၀န္မ်ားႏွင့္၊ ခစားရံပတ္၊ ညီးလူလူျဖင့္၊ ထီးျဖဴမိုးေက၊ အုပ္စိုးလတ္လို႔၊ လႊမ္းပတ္ေက်ာ္လစ္၊ နန္းဘံုပ်ံမွာ၊ စံသည္ႏွွစ္ကို၊ ရြီစစ္တြက္က်ဳံး၊ ႏွစ္ေလးဆယ္ႏွင့္၊ စြန္း၀ယ္သံုးတြင္၊ ရွိထံုးစဥ္လာ၊ ႏွစ္ေကာဇာလွ်င္၊ ငါးရာေျခာက္ဆယ္၊ ေရာက္ခါ၀ယ္တြင္၊ သံုးသြယ္ပိဋကတ္၊ ေစာဗုဒၶါ၏၊ ႃမြက္ခါထုတ္ေက၊ မုကၡပါတ္ကို၊ ၿပီးျပတ္စံုစြာ၊ ႀကီးခ်ပ္မွာ၌၊ သံဃာမ်ားေျမာင္၊ ေပါင္းႏွစ္ေထာင္ႏွင့္၊ ရြတ္ေဆာင္က်န၊ ေျမာက္ခ်ိန္ခါ၀ယ္၊ ငါးရာေျခာက္ဆယ္၊ ေရာက္လတ္ေပေက၊ ထိုသည္သကၠရာဇ္၊ ခန္းႀကံဳပါေက၊ ေကာဇာႏွစ္ကို၊ ၿဖိဳပစ္ၿပီးခါ၊ တစ္သခ်ၤာမွ၊ စကာရြီလစ္၊ တက္ပြားပါေက၊ ေကာဇာသစ္လွ်င္၊ တြက္စစ္ႏွစ္ဆယ္၊ ကိုးခုေကတြင္၊ ဘုန္းႄကြယ္ရာဇာ၊ စုတိျပန္၍၊ နတ္ထံႄကြေသာ္၊ သိဂၤစႁႏၵား၊ သားသက္ႏွံလွ်င္၊ နန္းစံျငားလို႔၊ ညာထားႏွမ၊ သြန္း႐ုပ္ဟန္သို႔၊ သု၀ဏၰႏွင့္၊ တူကြမကြာ၊ တိုင္းရကၡာကို၊ အာဏာျဖန္႔မိုး၊ ခ်ဳပ္အခ်ာျဖင့္၊ အုပ္ခါစိုးလို႔၊ အမ်ဳိးဘာသာ၊ သာသနာကို၊ လြန္စြာေျမႇာက္စား၊ ၿမိဳ႕ျပည္ရြာလွ်င္၊ သာယာျငားေအာင္၊ ဆယ္ပါးဓမၼ၊ ရွိစဥ္လာေက၊ ရာဇထံုးကို၊ ႏွလံုးမွ်၍၊ သဂၤဟေလးတန္၊ ဒါန၀ွမ္၍၊ နန္းစံစိုးေျမာက္၊ ႏွစ္ၾကာရွည္ေက၊ ေျခာက္ဆယ္ေျခာက္တည္း၊ ထိုေနာက္တျဖာ၊ ႏွစ္ေကာဇာကား၊ ပဥၥာန၀၊ ေရာက္ေသာခါ၌၊ ဇရာက်လို႔၊ ရာဇဘုရင္၊ ကုသိုလ္ဟုန္လွ်င္၊ ကုန္ကာခန္းေက၊ နတ္နန္း၀င္လို႔၊ ထိုျပင္ေနာက္မွ၊ ႏႈံးမတန္ေအာင္၊ ဘုန္းကံပေက၊ စူဠစႁႏၵား၊ တြင္မည္ဆိုေက၊ ထိုမင္းသားမွာ၊ ညာထားႏွမ၊ တိုက္ေလးေဆာင္မွာ၊ ကိုယ္ေရာင္ပေက၊ စႏၵေဒ၀ီ၊ မေဟသီႏွင့္၊ ေရႊစီဘံုနန္း၊ မွဴးမတ္၀န္႐ို႕၊ ပတ္ရံ၀န္းေက၊ စံျမန္းေပ်ာ္ရာ၊ တရံခါတြင္၊ ရာဇာမင္းဖ်ား၊ ဦးရစ္နာလွ်င္၊ ျဖစ္လာျငား၍၊ ဆီး၀ါးစံုစြာ၊ အျဖာျဖာႏွင့္၊ ဆရာအမ်ား၊ အတန္တန္လွ်င္၊ ကုျပန္ျငားလည္း၊ ျဖစ္ပြားေရာဂါ၊ မခ်မ္းသာေသာ္၊ ရာဇာဘုန္းဟိ၊ မတ္စံုလင္ႏွင့္၊ တိုင္ပင္ၫႇိလို႔၊ က၀ိဥာဏ၊ ေရႊတိုင္းဘံုမွာ၊ ဂုဏ္ေရာင္ပ၍၊ သာမယဇၨဳ၊ ဣသ်ဳတြင္ထား၊ က်မ္းသံုးဘံုကို၊ တတ္တံုျငားေက၊ ဟူးရားအေက်ာ္၊ ပုဏၰားေတာ္ကို၊ ပင့္ေခၚယူလ်က္၊ မင္းရာဇာ၏၊ ဇာတာကြက္ကို၊ တြက္ခ်က္ေသာခါ၊ ျဗဟၼဏာေက၊ ဆရာျမတ္မွာ၊ ေဟာလတ္ရာကား၊ မဟာေတဇ၊ ဘုန္းေတာ္ဟိန္ႏွင့္၊ ထိန္ထိန္ပေက၊ မင္းလွဘုန္းႄကြယ္၊ လြန္စည္ပင္၍၊ ရႊင္မညီးေက၊ သင္းထြီးျပည္တြင္၊ ရွိေ၀တ၀၊ အကုသိုလ္ေလ၊ ပိုမိုႀကီးေက၊ ခြီးျဖစ္ခလို႔၊ သီသတြင္ျပန္၊ ဦးေဂါင္းခြံကို၊ ပင္သန္ရိပ္၀န္း၊ ျမေညာင္ၫိုလွ်င္၊ မ်ဳိကာလႊမ္းလို႔၊ ကုန္ခန္းေဆာင္းလ၊ ရြက္က်င္ျပန္၍၊ ဂိမွာန္တြင္းမွာ၊ လီျပင္းထေသာ္၊ ကိုင္းမခက္သံ၊ ဘယ္ညာလန္၍၊ လႈပ္ျပန္တံုၾက၊ သို႔တြက္တာေၾကာင့္၊ ေရာဂါရလို႔၊ လွ်င္ဆြမၾကာ၊ ဦးရစ္နာေလ၊ ေရာဂါေကာင္းရီး၊ ပင္ေညာင္ၫိုကို၊ ဖ်က္ၿဖိဳလွီး၍၊ မီးႏွင့္လည္းတိုက္၊ ဖြီးဖြီးျဖဴ၍၊ ျပာပံုျဖစ္လွ်င္၊ စင္စစ္မွန္စြာ၊ ဤအနာမွာ၊ ေကာင္းပါလိမ့္မည္၊ မင္းဘုရင္ကို၊ ဦးတင္ေျမႇာက္လို႔၊ ေလွ်ာက္လတ္ေပေသာ္၊ ဌာေနသီရိ၊ သင္းထြီးျပည္ဟု၊ အမည္ဟိေက၊ ဘုမၼိသု၀ံ၊ ေရႊတိုင္းေဖာင္မွာ၊ ျမေရာင္လႊမ္းေက၊ ေညာင္နန္းထံသို႔၊ လွ်င္ျမန္မၾကာ၊ ျမတ္ဗိုလ္တာျဖင့္၊ ရံကာပတ္၀န္း၊ လွီနာ၀ါျဖင့္၊ ခ်ီကာလွမ္းလို႔၊ ထူးဆန္းတင့္တယ္၊ မ်ားလူသွ်င္႐ို႕၊ ရႊင္မညီးေက၊ သင္ထြီးျပည္တြင္၊ ေရာက္ေပတံုလစ္၊ ပင္ေညာင္ၫိုကို၊ လဲွၿဖိဳပစ္လို႔၊ မီးတိုက္ၿပီးေထြ၊ မိမိျပည္ကို၊ ျပန္သည္ကာလ၊ သမုဒ္က်ယ္ေက၊ ပင္လယ္၀တြင္၊ ျပင္းျပလီဟုန္၊ တိုက္လတ္တံုေသာ္၊ ဗလံုထိုးႄကြ၊ ကၽြတ္ကၽြတ္ဆူ၍၊ ယက္ျဖဴဆိုင္းေက၊ လႈိင္းႀကီးထလို႔၊ မ်ားလွရာေထာင္၊ လွီမ်ားေျမာင္ႏွင့္၊ ဘုန္းေခါင္ေစာထီး၊ စီးကာေပ်ာ္ေရ၊ လွီေတာ္ႀကီးမွာ၊ ပ်က္စီးျမဳတ္နစ္၊ သမုဒ္က်ယ္ေက၊ ပင္လယ္ျမစ္မွာ၊ ဧကရာဇ္ဘုန္းႄကြယ္၊ သက္ခႏၶာေလ၊ ရီမွာတံုးေက၊ ဆံုးလီေရေလး။

(၁၉) ဆံုးပ်က္ပါေက၊ ရာဇမင္းလွ၊ နန္းစံလီေက၊ သတၱိသႏွင့္၊ သက္ကားငါးဆယ္၊ ေျခာက္ႏွစ္ကယ္တြင္၊ ေရာက္သည္ေကာဇာ၊ သကၠရာဇ္ကို၊ တြက္စစ္ပါေသာ္၊ ဧကာတိအစ္၊ ကိန္းသခ်ၤာလွ်င္၊ မွန္စြာျဖစ္လို႔၊ ျမႏွစ္ပံုခ်ီ၊ မဟာဆြီေက၊ ဇာနီမွန္ျငား၊ ဘုန္းေတာ္ျဖာ၍၊ အာဏာလႊမ္းေက၊ စႁႏၵားဟု၊ ထင္ရွားေက်ာ္ေျမာက္၊ ျပည္ရခိုင္မွာ၊ မည္မပ်က္ဘဲ၊ ကိုးဆက္ေျမာက္တြင္၊ ျပတ္ေတာက္ၿပီးေထြ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာမွာ၊ ထိုခါတံုးေက၊ ဆံုးလီေရဟု၊ ေက်ာ့ေမႏွမ၊ ပန္းျဖဴေအာင္ေလ၊ ပ်ဳိေမာင္ေခ်ာကို၊ ေျပာလတ္ကလွ်င္၊ လွပ၀င္းေျပာင္၊ ပန္းျဖဴေအာင္က၊ ေဇာင္လည္းတသြယ္၊ သိလိုရာကို၊ ခြဲကာျခမ္း၍၊ မီးျမန္းေရကား၊ တင့္တယ္သန္႔ယွင္း၊ လွေမပ်ဳိ၏၊ ေျပာဆိုျခင္းႏွင့္၊ မိုးတြင္းအခါ၊ ေမာင္႐ို႕ရြာက၊ က်မ္းစာတတ္လွ၊ သက္ႀကီးအိုေက၊ ေမာင္ၫိုဘ၏၊ ေျပာျပျခင္းရာ၊ ၀တၳဳပံုမွာ၊ မူလွ်င္ကြဲေက၊ နည္းနည္းကြာဟု၊ ထိုခါကာလ၊ ကြဲျခင္းရာကို၊ ေထာက္ကာျပလွ်င္၊ ယွင္းပါရစီ၊ ေရႊ႐ုပ္သြင္သို႔၊ သဇင္ခက္ေက၊ ေမာင္သက္၀ီဟု၊ ေမရႊီႏွမ၊ ႏႈတ္သံခ်ဳိႏွင့္၊ ေျပာဆိုျပလွ်င္၊ ေမလွေျပာက်င္၊ ရာဇ၀င္၌၊ ဘုရင္မင္းဖ်ား၊ ဘုန္းေတာ္ေရာင္ျဖင့္၊ ေတာက္ေျပာင္ရႊမ္းေက၊ စႁႏၵားလွ်င္၊ ႀကီးမ်ားက်ယ္စြာ၊ ျမစ္သီတာတြင္၊ နာ၀ါကြဲအက္၊ သက္ခႏၶာလွ်င္၊ ရီမွာပ်က္ဟု၊ ဆိုခ်က္တ၀၊ သက္ႀကီးအိုေက၊ ေမာင္ၫိုဘကား၊ ေတဇလွ်ံႂကြား၊ စႁႏၵားကို၊ နဂါးရာဇာ၊ ႏွစ္ယူကာျဖင့္၊ သဲခ်ာသက္မွ်၊ ယဥ္ႏုနယ္၍၊ ရြယ္မႀကီးေက၊ သမီးလွႏွင့္၊ တူကြႏွစ္ျဖာ၊ ေဘာဂျပည္ေလ၊ ဌာေနရပ္မွာ၊ လက္ထပ္ခါျဖင့္၊ ဟိပါလီေရ၊ သက္ႀကီးအိုေက၊ ေမာင္ၫိုဘက၊ ေျပာျပေပလို႔၊ ဤသည္ႏွစ္၀၊ စကားလာမွာ၊ ျခားကြာၾကဟု၊ ေမာင္ကေျပာခါ၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ေလ၊ ေမအလွမွာ၊ ယွင္းၿပရာကား၊ ကမၻာေလာက၊ တိုင္းႏိုင္ငံေလ၊ အနႏၲတြင္၊ မ်ားစြျဖာျဖာ၊ ခပ္သိမ္းသူေလ၊ လူအမ်ား၏၊ စကားမွာ၌၊ စဥ္လာတႏႈံး၊ ေျပာၾကေပေက၊ ၿမိဳ႕ျပည္လံုးႏွင့္၊ ရပ္သံုးရြာသံုး၊ နန္းလယ္တြင္မွာ၊ ဘုရင္သံုးဟု၊ ဆိုထံုးဟိရာ၊ ယခုမွာ၌၊ ဆိုကာထားေက၊ စကားလာလွ်င္၊ ရာဇာမင္းသံုး၊ ဆန္းအယဥ္ေက၊ နန္းစဥ္ထံုးျဖင့္၊ ေရႊဘုန္းထင္ရွား၊ စႁႏၵားေက၊ မင္းဖ်ားဘုရင္၊ ေဘာဂျပည္ေလ၊ ဌာေနနန္းမွာ၊ စံျမန္းသွ်င္ဟု၊ စာတင္ထားလို႔၊ ရွည္လ်ားႏွစ္တာ၊ ေခတ္မ်ားစြာလွ်င္၊ ၾကာကာေျပာင္းရႊိ၊ ေနာက္ေနာင္လာေက၊ ပညာဟိဟု၊ က၀ိဆရာ၊ အျဖာျဖာ႐ို႕၊ ကဗ်ာရတု၊ ဧအံဆို၍၊ ထို၀တၳဳကို၊ ျပဳစုေသာခါ၊ စာနဂိုမွာ၊ အပိုသြင္းလို႔၊ ရြီးျခင္းရာေၾကာင့္၊ ပမာတင္အပ္၊ ေရႊသိဂႌကို၊ ဖိုမွာေႏွာေက၊ ႀကီးေရာစပ္ေယာင္၊ ေနာက္ထပ္တျဖာ၊ ဥပမာႏွင့္၊ တူစြာသေဘာ၊ မုေယာတန္ေလ၊ ဆြမ္းဆန္ဖြီးမွာ၊ ႄကြက္ခ်ီးေရာေယာင္၊ အေဟာရွိလြန္၊ သမိုင္းမွန္မွာ၊ ပိုလွ်ံမုသား၊ လူမ်ားစြာ႐ို႕၊ နာသာျငားေအာင္၊ နဂါးနန္းဘံု၊ ယခုဆိုေက၊ ထိုမင္းဖ်ားမွာ၊ စံစားလႈံဟု၊ တဖံုတနည္း၊ ရာဇ၀င္မွာ၊ စာတင္ကြဲလို႔၊ မွားလြဲပိုလြန္၊ ရြီးထားဟန္ကို၊ ပန္းတန္ယဥ္ႏြဲ႕၊ ေမာင္ပ်ဳိျဖဴမွာ၊ မယံုကဲ့ေႏွာင့္၊ ထိုသည့္ထံုးမူ၊ အလံုးစံုကို၊ ယံုသူတခ်ဳိ႕၊ မယံုသူေလ၊ လူတခ်ဳိ႕ႏွင့္၊ ႏွစ္မ်ဳိးကြဲျပား၊ ျပည္ရခိုင္ေလ၊ မ႑ိဳင္တြင္းမွာ၊ အျငင္းပြားေရ၊ အမွားအမွန္၊ သိစီရန္ကို၊ တဖန္နည္းငယ္၊ နတ္ဆင္းေယာင္သို႔၊ ေမာင္ပန္းကံုးကို၊ ယွင္းအံုးမည္ေလ၊ ၾကာရွည္ႏွစ္တာ၊ ဟိေသာခါတြင္၊ မဟာေစာထီး၊ ျပင္းအာဏာႏွင့္၊ မင္းဘာႀကီးလွ်င္၊ ထိန္ညီးေတဇာ၊ တိုင္းႏိုင္ငံကို၊ ပိုင္စံမိုးလို႔၊ အုပ္စိုးခါတြင္၊ ရာဇာမင္းဘုန္း၊ နန္းရိပ္ၿမိဳင္မွာ၊ လက္ကိုင္သံုးေက၊ တိုင္းလံုးေက်ာ္စြာ၊ ဆီးဆရာဟု၊ ႀကီးစြာဂုဏ္ဟိတ္၊ သီတင္း၀ွန္းေက၊ နန္းတံဆိပ္ႏွင့္၊ ပ႑ိတ္ေက်ာ္ေခါင္၊ ဓာတ္မ်ားစြာကို၊ ခြဲကာစမ္းေက၊ ေပၚထြန္းေအာင္လွ်င္၊ ေနာက္ေနာင္ရွည္လ်ား၊ ရခိုင္ျပည္မွာ၊ လူငယ္မ်ား႐ို႕၊ သိၾကားစီမႈ၊ ဆန္းတဖန္ေလ၊ က်မ္းဂန္ျပဳေက၊ ဓာတုစိႏၲာ၊ အမည္ဆိုေက၊ ထိုသည္က်မ္းက၊ ၫႊန္းျပရာတြင္၊ ကမၻာမဟီ၊ ကုန္းထက္ၿမီမွာ၊ တူညီက်က္စား၊ သတၱ၀ါေလ၊ ေထာင္ရာမ်ားႏွင့္၊ လူသားတတန္၊ တိရိစၦာန္႐ို႕၊ ႐ုပ္နာမ္ႏွစ္ရပ္၊ တည္ျမဲျပန္၍၊ ရွင္သန္လတ္ေအာင္၊ ႏွမ့္စပ္မ်ားစြာ၊ ဤကမၻာတြင္၊ ဇီ၀ါဓာတု၊ ေငြ႕ရည္စိုေက၊ ထိုဓာတ္စုလ်င္၊ ရီထုေအာက္ဆိုင္၊ လီ၀ါယာႏွင့္၊ သြင္းကာေဖာက္ေက၊ မေရာက္ႏိုင္၍၊ ေတာၿမိဳင္က်က္စား၊ တိရိစၦာန္ေက၊ ပိုးႏွံမ်ားႏွင့္၊ လူသား႐ို႕သည္၊ ရီေအာက္မွာလွ်င္၊ ခႏၶာသက္ေက၊ ဆံုးပ်က္ေတဟု၊ အတည္တက်၊ ဓာတ္က်မ္းမွာလွ်င္၊ ရြီးကာျပလို႔၊ ေဘာဂဌာေန၊ ရီေအာက္မွာ၌၊ တည္ကာထားေက၊ နဂါးျပည္တြင္၊ ဘုန္းႄကြယ္မင္းဖ်ား၊ တေအကာမွာ၊ ေတဇာလႊမ္းေက၊ စႁႏၵားလွ်င္၊ နဂါးသမီး၊ နန္းဘံုပ်ံမွာ၊ လွစံသီးႏွင့္၊ ေပ်ာ္မွီးစပၸါယ္၊ ဟိပါေရဟု၊ ဆိုေပတံုျငား၊ ယုတၱိယုတၱာ၊ မဟိပါဘဲ၊ ဆိုရာမ်ားကို၊ ပ်ဳိထြားပန္းျဖဴ၊ ၾကားျပန္တံုလည္း၊ မယံုပါက့ဲ၊ ရွိစာ႐ို႕ကို၊ အပိုခ်ဲ႕လို႔၊ ရြီးခဲ့သည္သာ၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ေလ၊ ပ်ဳိေမေခ်ာက၊ ေျပာေသာခါတြင္၊ ၀မ္းသာရႊင္ျပ၊ ပန္းျဖဴေအာင္ေလ၊ ပ်ဳိေမာင္ေခ်ာမွာ၊ သေဘာက်လို႔၊ ႏွမေက်ာ့ေ၀၊ ယုတၱိျဖာ၍၊ ရွည္ၾကာလွေအာင္၊ ယွင္းျပေပ၍၊ ေမာင္ေ၀ထင္လင္း၊ ဤပုစၦာကို၊ သကၤာကင္းလို႔၊ ယွင္းလတ္ပါၿပီ၊ ေနာက္ဆက္ခါျဖင့္၊ ေၾကာင္းရာမ်ားကို၊ ၾကားရစီဟု၊ ဆိုလီျပန္ေက၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ေလ၊ ေမအလွမွာ၊ မ်က္စခ်ဳိေမာ၊ သမိုင္းစဥ္ကို၊ စဥ္မပ်က္ေအာင္၊ ဆက္လို႔ေျပာေရ။

(၂၀) ဆက္ေျပာျပန္ေက၊ လွီျမန္စီးကာ၊ ဖီးရန္စြယ္ကို၊ ကာႄကြယ္ျပဳဖို႔၊ ရွိဦးလာေက၊ ေသနာမတ္စစ္၊ စြမ္းရည္သန္ေက၊ ထမၼရာဇ္လွ်င္၊ လွ်ပ္စစ္လီေယာင္၊ မီးခိုးေမွာင္သို႔၊ တိမ္ေတာင္ၫိုျမ၊ သမုဒ္က်ယ္ေက၊ ပင္လယ္၀တြင္၊ ျမင္ရတံုျပန္၊ သံေက်ာ္ေက်ာ္ႏွင့္၊ ေအာ္ကာဟစ္လို႔၊ ေျပာလိုက္ဟန္ကား၊ လွီျမန္ေတာ္သား၊ ရွိတပ္ခ်ီေက၊ ဗိုလ္ၿခီမ်ား႐ို႕၊ ႀကီးမားလွစြာ၊ အဏၰ၀ါေလ၊ သီဒါတြင္းမွာ၊ လီျပင္းလာမည္၊ သို႔ျဖစ္ေပ၍၊ ခု၀ယ္လွ်င္လွ်ား၊ စီးလာျပန္ေက၊ လွီျမန္မ်ားကို၊ တအားခတ္ကာ၊ ျမစ္ကမ္းယံကို၊ အျမန္ကပ္ေအာင္၊ ကူးခတ္ပါဟု၊ ေသနာဦးစီး၊ ဟစ္ေအာ္ကာျဖင့္၊ အာဏာပီးေသာ္၊ လွီႀကီးလွီငယ္၊ စီးၾကေပေက၊ စစ္သည္စစ္မွဴး၊ ျမစ္ကမ္းယံသို႔၊ အားမာန္တင္းေက၊ အျပင္းကူးလို႔၊ အားလံုးစံုစြာ၊ ေရာက္ေသာခါတြင္၊ လြန္စြာျပင္းလစ္၊ သမုဒ္က်ယ္ေက၊ ပင္လယ္တြင္းမွာ၊ လီျပင္းတိုက္လို႔၊ မျဖစ္အႏၲရာယ္၊ ရဲမက္ေတာ္ေလ၊ ေဖာ္တသင္းမွာ၊ လြတ္ကင္းေခ်၍၊ ထိုသည္ကာလ၊ လီျပင္းဟုန္ေလ၊ ရပ္တံုကလွ်င္၊ ေသနမဟာ၊ မင္းရာဇာကို၊ ေမွ်ာ္ကာေစာင့္လွ်က္၊ ထိုနီရာတြင္၊ ထြက္ခါစစ္ေက၊ ခုနစ္ရက္ထိ၊ ကုန္းႏွင့္ရီစပ္၊ ျမစ္ကမ္းသာမွာ၊ ၿခီရာထပ္ေအာင္၊ ရွာလတ္ေသာခါ၊ ဘုန္းေရာင္ျဖာေက၊ ရာဇာတုလြတ္၊ စီးကာေပ်ာ္ေက၊ လွီေတာ္ျမတ္လွ်င္၊ ကြဲျပတ္ပိုင္းကာ၊ သမုဒ္ရီေလ၊ ကမ္းၿခီစပ္မွာ၊ တြိလတ္ပါေသာ္၊ ထိုခါၿပီးမွ၊ ျပည္ႀကီးသွ်င္ေလ၊ သဇင္ကုံးကို၊ အဆံုးခ်လို႔၊ တိုင္းမေအာင္ခ်ာ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာကို၊ ျပန္လာတံုၾက၊ အာဂ်ိတ္ဆိုေက၊ ထိုသည္ကၽြန္းက၊ စခန္းခ်လွ်က္၊ စႏၵေဒ၀ီ၊ မေဟသီဟု၊ ေက်ာ္ညီထင္ရွား၊ ေရႊနန္းေတာ္မွာ၊ စံေပ်ာ္ဟိေက၊ မိိဖုရားကို၊ လွ်င္လွ်ားတလီ၊ ေၾကာင္းျခင္းဟန္ကို၊ တမန္မ်ားႏွင့္၊ ေလွ်ာက္ၾကားစီေသာ္၊ ေဒ၀ီအလွ၊ ဆြဆြခုန္္၍၊ ယမ္းပံုထဲမွာ၊ မီးခဲက်သို႔၊ ေဒါသျဖစ္ကာ၊ အေကာက္ႀကံ၍၊ စိတ္မာန္ျပင္းႏွင့္၊ ေျပာျခင္းရာကား၊ ရာဇာဘုန္းႄကြယ္၊ သင္းထြီးျပည္သို႔၊ လားမည္ျပဳခါ၊ စကားဆိုလွ်င္၊ ေမကိုၫႊန္းေက၊ သံုးခြန္းမွာေရ၊ ျပည္ရြာထံေမွာက္၊ ေမာင့္သက္ႏွံလွ်င္၊ ျပန္မေရာက္က၊ မင္းေျမႇာက္အံ့ငွာ၊ အေလာင္းရွာေသာ္၊ ေမာင္သာဆင္လတ္၊ န၀ရတ္ေက၊ လက္စြပ္ႏွင့္မူ၊ တန္ေသာသူကို၊ မင္းမူစီအပ္၊ ေနာက္တဖန္လွ်င္၊ ေျပာျပန္လတ္ေက၊ လက္စြပ္တန္သူ၊ အဖန္ဖန္လွ်င္၊ ရွာႀကံၾက၍၊ မရမူလွ်င္၊ ေရႊဘံုနန္းထဲ၊ ေမာင္လွ်င္ကိုင္ေက၊ နန္းစဥ္လွဲကို၊ ဆြဲကာလြယ္ကူ၊ တင္ႏိုင္သူကို၊ မင္းျပဳပါစီ၊ ေနာက္တလီလွ်င္၊ မွာသည္စကား၊ ညာနန္းစံမွာ၊ သေႏၶသားကို၊ ျမင္ဖြားတံုျပန္၊ အရြယ္တန္ေက၊ ႏိုင္ငံတိုင္းမ၊ ဘအမြီေလ၊ ရီႊၾကငွန္းကို၊ စံျမန္းရေယာင္၊ လွေမေခါင္မွာ၊ ႀကံေဆာင္မစ၊ သားသက္၀ီကို၊ ပီးလီရမည္၊ နန္းဘံုသာမွာ၊ အာဏာမွတ္လို႔၊ မိန္႔လတ္ေတခါ၊ (အမစြာေလ)၊ ေသနာပတိ၊ မတ္မဟာလွ်င္၊ ရာဇာပါးမွာ၊ ခစားဟိလို႔၊ ၾကားသိလတ္ရာ၊ မင္းျမတ္စြာႏွင့္၊ ငါရာစင္စစ္၊ လံုးရပ္ညီေက၊ တူသည္ျဖစ္၍၊ ေရႊႏွစ္သိဂၤါ၊ ရတနာေလ၊ ရာဇာလက္စြပ္၊ သူ႔လက္ႄကြယ္မွာ၊ တန္မည္မွတ္လို႔၊ မင္းျမတ္ကိုသာ၊ အဏၰ၀ါတြင္၊ လြန္စြာရက္စက္၊ ႐ုပ္ခႏၶာကို၊ ေဖ်ာက္ခါဖ်က္လို႔၊ အရွက္မဟိ၊ မင္းျပဳရန္ဟု၊ စိတ္ႀကံဟိေက၊ ဆိုးဘိယုတ္မာ၊ မတ္မိစၦာလွ်င္၊ လိမ္ကာလွည့္လွ်က္၊ အေကာက္ညာဏ္ႏွင့္၊ တမန္ဆက္ဟု၊ သြက္သြက္လည္းခါ၊ စိတ္မာန္ပါ၍၊ ကမၻာမႀကီ၊ ငါမသီေက၊ မနီစီရ၊ ၿမိဳ႕တိုင္းျပည္က၊ ႏွင္မည္ပဟု၊ ေမလွေတာင္ညာ၊ ႀကိမ္း၀ါးရာကို၊ ေသနာထြတ္ထား၊ မတ္ေတာ္၀န္မွာ၊ နာခံျပင္းေအာင္၊ သတင္းၾကားလို႔၊ ရွက္အားလည္းႀကီး၊ တိုင္းၿမိဳ႕ခြင္က၊ ၾကင္မယားႏွင့္၊ သားသမီးကို၊ ေခၚၿပီးယူလွ်က္၊ စစ္ေသနာႏွင့္၊ ျမစ္ညာထက္ကို၊ ဆန္တက္၀ီးစြာ၊ သင့္ျမတ္ရာမွာ၊ ၿမိဳ႕ရြာတည္ခ်၊ မ်ားဗိုလ္ၿခီႏွင့္၊ နီလီၾကေသာ္၊ တိုင္းမေအာင္ခ်ာ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာမွာ၊ ရာဇာကင္းဘိ၊ ေဆာင္ခ်က္လယ္ေက၊ ရေ၀တြင္းမွာ၊ မင္းမဟိေသာ္၊ မူးႀကီးမတ္ရာ၊ အျဖာျဖာႏွင့္၊ ေတာင္ညာထြတ္ထား၊ ညီလာ၀င္၍၊ တိုင္းပင္ျငားလို႔၊ စႁႏၵားမင္းမြန္၊ အပ္ခဲ့ျပန္ေက၊ ျပည္တန္ဖိုးျမတ္၊ ေရာင္၀င္းစိုေက၊ ထိုလက္စြပ္ႏွင့္၊ စမ္းသပ္ၿပီးခါ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာတြင္၊ ပတ္ကာလည္လွည့္၊ အႀကိမ္ႀကိမ္လွ်င္၊ အိမ္မလြတ္ေအာင္၊ စြပ္လို႔ၾကည့္လည္း၊ ၀င္းလဲ့ထိန္လွ်ံ၊ လက္စြပ္ပ်ံႏွင့္၊ တန္သူမဟိ၊ ရက္လၾကာေအာင္၊ ရွာမတြိေသာ္၊ ၿမိဳ႕ႀကီးကခြာ၊ ေတာရပ္ရြာတြင္၊ လည္ကာပတ္ေထြ၊ မင္းေလာင္းလ်ာကို၊ ခါမျပတ္ေက၊ ရွာလတ္ေတေလး။

(၂၁) ရွာလတ္မေယတံုၾက၊ ျမေရာင္၀ီ၍၊ နဒီျမစ္ေက၊ ဂစၦပဟု၊ နာမတြင္စြာ၊ ထက္အညာသို႔၊ တက္ကာခ်ီလွမ္း၊ ရက္မျခာဘဲ၊ လက္ယာကမ္းတြင္၊ စံုစမ္းၿပီးခါ၊ အရြာရြာမွာ၊ ခါခါပတ္လွည့္၊ လူမ်ားစြာ၏၊ လက္မွာစြပ္ေက၊ ၀တ္လို႔ၾကည့္လည္း၊ ၀င္းလဲ့ေရာင္လွ်ံ၊ လက္စြပ္ပ်ံႏွင့္၊ တန္သူမရ၊ မတ္ထိုထိုမွာ၊ ရွိကိုမွန္းေက၊ လွမ္းလို႔ႄကြေသာ္၊ ၫိုျမရီေမွာင္၊ မီးေခ်ာင္းေခါင္ေက၊ (ေျမာင္ေသာင္ဖ်ားက)၊ ၀ါးမ်ားစြာကို၊ ထမ္းလာျငားေက၊ ၿမိဳသားဖဟု၊ အမရတူ၊ အမရကူႏွင့္၊ ပဲျဖဴတြင္မွတ္၊ သံုးေယာက္လူကို၊ ေခၚယူလတ္၍၊ စြပ္ၾကည့္တံုျပန္၊ သံုးေယာက္၀ယ္၏၊ လက္ႄကြယ္မ်ားမွာ၊ အားလံုးတန္လို႔၊ ျမင္ျပန္တံုၾက၊ မတ္မ်ားစြာႏွင့္၊ လာသူမ်ားမွာ၊ လြန္အားရ၍၊ တိုင္းမခ်က္ခ်ာ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာကို၊ ေခၚလာၿပီးမွ၊ အမရတူကို၊ ထီးျဖဴေအာက္မွာ၊ မင္းေျမႇာက္ၾကလို႔၊ ညီလွျဖစ္သူ၊ အမရကူကို၊ ေဆာင္ယူျခားသီး၊ အိမ္ရွိစံေက၊ နန္းရံပီး၍၊ အိမ္ရွိရာဇာ၊ မင္းညီစင္မွာ၊ ျမင္မ၀ေက၊ သားလွပဲျဖဴ၊ ခ်စ္သဲအူကို၊ ေခၚယူတထပ္၊ ေျမာက္ဦးရြာမွာ၊ ေကာင္းစြာထားေက၊ ပိုင္စားအပ္လို႔၊ နန္းျမတ္စံကာ၊ သံုးႏွစ္ၾကာေသာ္၊ ရာဇာထိုုမင္း၊ အမရကူေလ၊ ညီျဖဴရင္းကို၊ စိတ္တြင္းတမူ၊ နန္းထီးျဖဴကိုိိ၊ လုယူမည္မွတ္၊ ၀ဂၤဥာဏ္ႏွင့္၊ အႀကံမွားေက၊ လွည့္ဖ်ားသတ္လို႔၊ စံလတ္သည္ျဖစ္၊ ခုနစ္ႏွစ္တြင္၊ ေျပာင္းလိုက္ခႏၶာ၊ စုေတ့ပါ၍၊ ေနာက္မွာတမူ၊ နန္းမြီယူေက၊ ပဲျဖဴစံေပ၊ နန္းသက္ေ၀ကား၊ တဆယ့္ခုနစ္၊ စံၿပီးခါတြင္၊ ခႏၶာတံုးေက၊ ဆံုးသည္ျဖစ္၍၊ တႏွစ္ၾကာဘိ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာေလ၊ ျပည္ရြာတြင္းမွာ၊ မင္းမဟိေက၊ ႄကြင္းဘိတံုထ၊ ေ၀သာျပည္၏၊ ၾကာသည္ႏွစ္ကို၊ တြက္စစ္ျပေသာ္၊ ေလးရာေျခာက္ဆယ္၊ ခုနစ္ကယ္၍၊ တေသြမွတ္ပါ၊ ႏွစ္ေကာဇာကား၊ တရာ့ငါးဆယ္၊ ေျခာက္ခုကယ္တြင္၊ ေရႊျပည္ေအာင္ခ်ာ၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာကို၊ ရွိခါပိုင္ျငား၊ မင္းဘုရင္ေလ၊ ဘုန္းအင္ထြန္းေက၊ စႁႏၵား၏၊ သားလွသက္ႏွင္း၊ ျပဴတိုင္းဘံုက၊ ငတံုမင္းလွ်င္၊ မ်ားျခင္းလီလီ၊ ေသာင္းထိ၀ီေအာင္၊ ဗိုလ္ၿခီစုေပါင္း၊ ဘအမြီကို၊ ရစီေၾကာင္းႏွင့္၊ လာေတာင္းေသာခါ၊ မတ္မ်ားစြာႏွင့္၊ မာတာလွနတ္၊ နန္းထီးျဖဴကို၊ အကုန္အပ္ေသာ္၊ သားျမတ္သဲခ်ာ၊ မင္းရာဇာလွ်င္၊ ေ၀သာၾကငွန္း၊ ဘမင္းစံေက၊ ဘံုပ်ံနန္းမွာ၊ စံျမန္းတံုရာ၊ တရံခါတြင္၊ ရာဇာဘုရင္၊ စိတ္မရႊင္ေက၊ အလွ်င္ခ်ီကာ၊ ထြက္ႄကြလာ၍၊ သိဂၤါနဒီ၊ ျမစ္ကမ္းၿခီသို႔၊ ေရာက္လီၾကေပ၊ စမၸေ၀ဟု၊ အမည္ဆန္းႏွင့္၊ ၿမိဳ႕နန္းတည္လို႔၊ ထိုစဥ္ကစ၊ သမယေက၊ ကာလေနာက္၀ယ္၊ ၿမိဳ႕ေ၀သာမွာ၊ ရာဇာကင္းေက၊ သုဥ္ဖ်င္းေရေလး။

(၂၂) သုဥ္ဖ်င္းေပေက၊ ဤ၀ယ္တခန္း၊ ရပ္ၿပီးခါလ်င္၊ ရွိမွာဆန္းေသာ္၊ ၿမိဳ႕နန္းဌာန၊ စေမၸ၀ွက္ကို၊ တည္သည္ကစ၊ သံခ်ဳိခ်ဳိႏွင့္၊ အတို႐ံုးေက၊ ကံုးလို႔ျပမည္၊ ရာဇာမွန္ကင္း၊ ျပည္တိုင္းေဘာင္မွာ၊ ဘုန္းေရာင္လင္းေက၊ ငမင္းငတံုး၊ မဟာဆြီေလ၊ သာဂီဘုန္းမွာ၊ စု႐ံုးမ်ားစြာ၊ အတန္တန္ေက၊ မတ္၀န္မ်ား႐ို႕၊ ခစားကာျဖင့္၊ တရာ့ငါးဆယ္၊ ေျခာက္ခုကယ္၍၊ ေရာက္သည္သကၠရာဇ္၊ ထိုအခါေလ၊ သိဂၤါျမစ္တြင္၊ ၿမိဳ႕သစ္တည္လွ်က္၊ တြင္အမည္ေက၊ စေမၸ၀ွက္မွာ၊ နန္းတက္တံုျပန္၊ ျမင့္ရွည္ၾကာ၍၊ ခႏၶာယြန္းေက၊ နတ္နန္းစံေသာ္၊ တဖန္နန္းတက္၊ ဆက္ခံကာျဖင့္၊ စဥ္လာေျမာက္ေက၊ ဆယ့္ေျခာက္ဆက္တည္း၊ ရြီတြက္သခ်ၤာ၊ စကာတည္၍၊ ၾကာရွည္လွ်ားေက၊ ၿမိဳ႕သက္မွာကား၊ သံုးရာကိုးႏွင့္၊ သကၠရာဇ္ကို၊ တြက္စစ္ျပန္ေသာ္၊ ေလးရာေက်ာ္၍၊ စြန္းေပၚေျခာက္ဆယ္၊ ငါးခုကယ္တြင္၊ ဌာေနကနက္၊ မင္းနီျပည္ေလ၊ စေမၸ၀ွက္မွာ၊ နန္းတက္စံဟိ၊ အဆံုးစြန္တြင္၊ ဘုန္းကံဖ်င္းေက၊ မင္းပတိကို၊ ေသာင္းထိ၀ီကာ၊ ႃခြီရံပါသည္၊ လက္ယာမင္းနန္၊ လက္႐ံုးေထာင္၍၊ ရေအာင္တိုက္ေက၊ သိမ္းပိုက္ျပန္၍၊ အလြန္သာစည္၊ ၿမိဳ႕ပရိန္ဟု၊ ေအာင္မည္ဆန္းေက၊ ထီးနန္းတည္လို႔၊ စံေပၾကရာ၊ ထိုၿမိဳ႕မွာပင္၊ စဥ္ကာစိုးေျမာက္၊ မင္းမ်ားစြာကို၊ ရြီကာတြက္ေက၊ သွ်စ္ဆက္ေရာက္၏၊ ထိုေနာက္တသြယ္၊ ၿမိဳ႕သက္၀ယ္ကား၊ ေလးဆယ့္ကိုးႏွစ္၊ ကိန္းသခ်ၤာေလ၊ အမွန္ျဖစ္လို႔၊ သကၠရာဇ္ငါးရာ၊ တခုမွာတြင္၊ ၿပိဳကာပ်က္ျပဳန္း၊ ၿမိဳ႕ပရိန္ေလ၊ ေရႊကနက္မွာ၊ မင္းဆက္တံုးဟု၊ ခ်ဳိၿပံဳးမ်က္ႏွာ၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ေလ၊ လွေမေခ်ာမွာ၊ ေျပာေသာခါလွ်င္၊ ဆင္း၀ါ႐ူပ၊ ပန္းျဖဴေအာင္ေလ၊ ပ်ဳိေမာင္လွက၊ ႏွမပန္းႏြယ္၊ လွဆန္းၾကယ္၏၊ ေျပာသည္စကား၊ ေပါင္းျဖာျဖာေလ၊ ေၾကာင္းရာမ်ားကို၊ မွတ္သားၿပီးလွ်င္၊ အေဆာင္လယ္မွာ၊ ေမာင္ၾကည္ႏူးေက၊ ေက်းဇူးတင္ေရ၊ ေနာက္တြင္တ၀၊ သမိုင္းခံႏွင့္၊ မွန္သမွ်ကို၊ ႃမြက္ဟခ်ဳိသာ၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ေလ၊ လွေမေခ်ာမွာ၊ ဆက္ေျပာပါဟု၊ ၀ါစာခ်ဳိပ်ား၊ ပ်ဳိေႏွာင္းစြန္ကို၊ ေတာင္းပန္ျငားက၊ စကားဆက္ခါ၊ ေမအပ်ဳိမွာ၊ ေမာင္ကိုထပ္လို႔၊ ေျပာလတ္ရာကား၊ ေအာင္ခ်ာၾကငွန္း၊ ၿမိဳ႕ဌာနီေလ၊ ပရိန္နန္းမွာ၊ သက္တန္းကုန္ခါ၊ ၫႈိးမွိန္ပါ၍၊ ေနာက္မွာတျခား၊ မင္းဖုန္းစားလွ်င္၊ တည္ထားစံေျမာက္၊ ၿခိတ္ၿမိဳ႕၀ယ္၌၊ စိုးသည္မင္းကို၊ စာရင္းေကာက္လွ်င္၊ ထီးေအာက္ေပ်ာ္ရႊင္၊ ႀကိမ္ဖန္ဖန္ေလ၊ စံမပ်က္ေက၊ ဆယ္ဆက္ပင္တည္း၊ ေနာက္လွ်င္တျဖာ၊ ၿမိဳ႕သက္မွာကား၊ အ႒ာစာရ၊ ႏွစ္ေကာဇာကို၊ တြက္ခါျပေသာ္၊ ငါးရာ့ငါးဆယ္၊ ႏွစ္ခုကယ္တြင္၊ နတ္ျပည္တႏႈံး၊ ၿခိတ္ၿမိဳ႕၀ယ္တြင္၊ ထီးစည္ပ်က္ေက၊ မင္းဆက္တံုးလို႔၊ ၿပိဳင္ႏႈန္းမျမင္၊ မင္းေရႊသင္မွာ၊ ဂုဏ္အင္မခ်ဳိ႕၊ မ်ားအိမ္ၿခီႏွင့္၊ ပရိမ္ၿမိဳ႕ကို၊ ထပ္လို႔တည္ျပန္၊ နန္းဘံုေဆာင္မွာ၊ ဘုန္းေရာင္ပေက၊ အစစံ၍၊ တဖန္ေနာက္မွ၊ ငႏွလံုးေက၊ အဆံုးက်ေအာင္၊ ရာဇဆယ္ဆက္၊ စံျမန္းလႈံေက၊ ဂုဏ္မခ်ဳိ႕ဘဲ၊ ၿမိဳ႕အသက္ကိုိ၊ ရြီတြက္တံုေပ၊ ခါအညီေလ၊ ၾကာသည္ျဖစ္ေက၊ ႏွစ္ေျခာက္ဆယ္ေလ၊ တသြယ္မွတ္ပါ၊ ေရာက္ေကာဇာကား၊ ေျခာက္ရာ့တဆယ္၊ ႏွစ္ခုကယ္တြင္၊ ဂုဏ္ရည္ေတာက္ထြန္း၊ ေအာင္ခ်က္ၿမီေလ၊ ပရိန္နန္းမွာ၊ ဆံုးခန္းတိုင္ေထြ၊ မင္းရာဇာႏွင့္၊ ကင္းကြာၿပီးေက၊ ပ်က္စီးေရေလး။

(၂၃) ပ်က္စီးပါေက၊ ထိုခါကာလ၊ ဘုန္းေတာ္ေရာင္ျဖင့္၊ ေျပာင္ေျပာင္ပေက၊ မင္းလွရာဇာ၊ မည္သညာမွာ၊ အေလာ္မာျဖဴ၊ ေလာင္းၾကက္ျပည္ကို၊ တည္တံုလတ္ေက၊ နန္းစိုက္ထူလွ်က္၊ မင္းမူသည္မွ၊ ေနာက္ဆက္ခံ၍၊ နန္းစံမ်ားကို၊ တြက္ျငားကလွ်င္၊ ရာဇႏြယ္ေျမာက္၊ ထီးေအာက္၀ယ္၌၊ စံမၸါယ္ခဲ့ေက၊ တဆယ့္ေျခာက္တည္း၊ မွတ္ေလာက္တျဖာ၊ ႏွစ္ေထြေထြကို၊ စစ္ေခ်တြက္ေက၊ ၿမိဳ႕သက္မွာကား၊ ရာဇာေစာလြန္၊ သူရတန္မွာ၊ နီျပန္သည္ျဖစ္၊ ထိုမွျပန္၍၊ စံႏွစ္ႏွစ္ႏွင့္၊ ေပါင္းလိုက္မလြဲ၊ တရာကယ္၍၊ ငါးဆယ့္ေလးဟု၊ အၿမဲမွတ္ပါ၊ ေရာက္ေကာဇာလွ်င္၊ ခုနစ္ရာကိုးဆယ္၊ ႏွစ္ခု၀ယ္တြင္၊ ဘုန္းႄကြယ္ေစာမြန္၊ ေလာင္းၾကက္မည္ေက၊ ေရႊျပည္ရပ္ကို၊ စြန္႔လႊတ္ျပန္၍၊ ဂုဏ္၀ွမ္ကဲမိုး၊ ေဆာင္ဘံုပ်ံႏွင့္၊ အလြန္ထူးေက၊ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ကို၊ ေဆာက္လို႔တည္ျပန္၊ လွတင့္တယ္ေက၊ ၿမိဳ႕သစ္ျပည္မွာ၊ သံုးႏွစ္စံလို႔၊ နတ္ထံေျပာင္းႄကြ၊ မင္းဘုန္းသန္ေက၊ ေစာမြန္ကပင္၊ စ၍ရြီတြက္၊ မင္းတန္တန္လွ်င္၊ နန္းစံခယ့္ေက၊ ဆယ့္ႏွစ္ဆက္တြင္၊ ၿမိဳ႕သစ္မွန္စြာ၊ ႏွစ္တရာႏွင့္၊ ေကာဇာသကၠရာဇ္၊ သွ်စ္ရာကယ္၍၊ ကိုးဆယ္ႏွစ္တြင္၊ တေခတ္ကုန္ဆံုး၊ ရွိဦးစံေက၊ ေစာမြန္ဆက္မွာ၊ နန္းသက္တံုးလို႔၊ ပ်က္ျပဳန္းေသာခါ၊ ေနာက္တျဖာေက၊ ရာဇာေစာထီး၊ ဘုန္းေတဇာႏွင့္၊ မင္းဘာႀကီးလွ်င္၊ နန္းထီးႏိုင္ငံ၊ အခ်ဳပ္အခ်ာျဖင့္၊ အုပ္ခါမိုးလို႔၊ စိုးလတ္ျပန္၍၊ ေစာမြန္ရာဇာ၊ ရွိဦးေဆာင္၍၊ တည္ေထာင္ခေက၊ လွပတင့္တယ္၊ နန္းသိင္ဂါႏွင့္၊ ေရာင္၀ါျမဴးေက၊ ေျမာက္ဦးျပည္ကို၊ ၾကာရွည္ေနာက္ေနာင္၊ လြယ္တကူႏွင့္၊ ရန္သူဖ်က္လို႔၊ မပ်က္ႏိုင္ေအာင္၊ ျမင့္ေခါင္ႀကီးက်ယ္၊ ေက်ာက္အုဌ္ခံ၍၊ ရန္မဆိုင္းေအာင္၊ တံတိုင္းတည္လို႔၊ ျပင္၀ယ္တထပ္၊ က်ဳံးတန္တန္ျဖင့္၊ ၀ိုင္းရံပတ္၍၊ ေသသပ္ခိုင္မာ၊ ၿမိဳ႕နန္းဘံု၏၊ လံုၿခံဳမႈကို၊ ျပဳၿပီးခါတြင္၊ မင္းဘာေစာဘုန္း၊ ရွိရာဇာ႐ို႕၊ နန္းရာကုန္းကို၊ ၿပိဳင္ႏႈံးဖက္ကြာ၊ အဆန္းဖန္၍၊ မြမ္းမံမႈကို၊ ျပဳၿပီးခါတြင္၊ သိင္ဂါေရႊနန္း၊ မိုးအေဆာင္မွာ၊ ကိုးေခါင္ယြန္းႏွင့္၊ ၿမီနန္းလႊြတ္ထံုး၊ အတြင္း၀န္ႏွင့္၊ ျပင္၀န္မ်ားေက၊ တရားယံုးက၊ ခြန္ထံုးသျပာ၊ ေပါင္းမ်ားစြာကို၊ ရွည္ၾကာေကာင္းႏိုး၊ ထက္အေခါင္မွာ၊ သံေႏွာင္တြဲေက၊ သရြဲမိုးလို႔၊ မင္းမ်ဳိးစံအိမ္၊ မတ္၀န္အိမ္ႏွင့္၊ ေႏွာင္အိမ္ခ်ဳပ္တန္း၊ ကုန္းေအာက္ၿခီမွာ၊ စီကာတန္းလွ်က္၊ မင္းခန္းတန္တန္၊ က်င့္ဆယ္ျဖာႏွင့္၊ မင္းဘာႀကီးမွာ၊ နန္းထီးစံ၍၊ ႏိုင္ငံေကာင္းက်ဳိး၊ သာသနာႏွင့္၊ ဘာသာက်ဳိးကိုိိ၊ သယ္ပိုးေဆာင္လစ္၊ နန္းသက္ေ၀ေလ၊ ႏွစ္ဆယ့္ႏွစ္တြင္၊ စြန္႔ပစ္ျပည္ရြာ၊ မင္းရာဇာမွာ၊ ခႏၶာကာယ၊ ခ်ဳပ္ပ်က္ျပန္၍၊ နတ္ထံႄကြေသာ္၊ သားလွနန္းပိုင္၊ ၿမီးျမစ္တိုင္ေအာင္၊ စဥ္ကာစိုးေျမာက္၊ မင္းစနီပါ၊ တြက္ရြီေထာက္ေသာ္၊ ကိုးေယာက္ရာဇာ၊ ၿမိဳ႕သက္မွာကား၊ တရာခုႏွစ္၊ ရက္ႏွစ္ဆယ္လွ်င္၊ လြန္သည္ျဖစ္၏၊ သကၠရာဇ္ေကာဇာ၊ တေထာင္မွာတြင္၊ မွိန္ကာဆိတ္သုဥ္း၊ ႏြယ္မဟာေလ၊ မင္းဘာဆက္မွာ၊ နန္းပ်က္ဆံုးေသာ္၊ တိုင္းလံုးေက်ာ္ျပန္၊ ပညာဥာဏ္ႏွင့္၊ စြမ္းအင္ျပည့္၀၊ ကုသလေက၊ နရပတိ၊ အရာရာတြင္၊ လိမၼာတတ္ေက၊ မတ္က၀ိကို၊ ျဖဴထီးမိုးကာ၊ ဘိသိက္ထူ၍၊ ေဆာင္ဘံုေအာက္မွာ၊ မင္းေျမႇာက္ကာျဖင့္၊ ျပည္ရြာစိုးလစ္၊ ခုနစ္ႏွစ္လွ်င္၊ မင္းျဖစ္တံုထ၊ ေနာက္တဖန္လွ်င္၊ စိုးျပန္ရေက၊ ဓမၼရာဇာ၊ နန္းစံမွာလည္း၊ ရွည္ၾကာခုႏွစ္၊ သကၠရာဇ္ကို၊ တြက္စစ္ခါ၀ယ္၊ တေထာင္ကယ္၍၊ တဆယ့္ေလးခု၊ တိုင္းဌာနီေလ၊ ျပည္ေျမာက္ဦးတြင္၊ လက္႐ုန္းပညာ၊ ဘုန္းေရာင္ျဖာေက၊ စႏၵသုဓမၼ၊ က်က္သရီႏွင့္၊ တက္နီႄကြသို႔၊ ရာဇာဘုရင္၊ ယခုခါတြင္၊ သိင္ဂီနန္းမွာ၊ စံျမန္းရႊင္ဟု၊ ပ်ဳိခင္လွနတ္၊ ရာဇ၀င္မွာ၊ စာတင္ထံုးကို၊ အဆံုးသတ္လို႔၊ တန္႔ရပ္ၿပီးခါ၊ ေမာင္႐ို႕မွာလွ်င္၊ လြန္စြာ၀ီးလွ၊ ေျမာက္ဦးျပည္က၊ လာေပရ၍၊ တူကြႏွစ္ျဖာ၊ ၿခီလက္နာ၍၊ ေညာင္းညာလိမၼည္၊ စက္မြိရာမွာ၊ ေကာင္းစြာမွိတ္ေက၊ အိပ္ၾကေပဟု၊ ဆိုေပၿပီးမွ၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ႏွင့္၊ မေငြလွလည္း၊ ထ၍ျပန္ကာ၊ ကိုယ့္အိပ္ရာမွာ၊ ၀င္မွိတ္မေသြ၊ သန္းေခါင္ယံမွာ၊ အသံတိတ္ေက၊ အိပ္ကတ္ေတေလး။

(၂၄) အိပ္ကတ္ျပန္ေက၊ ကုန္လြန္ထိုည၊ နီအေရာင္လွ်င္၊ ထိန္ေျပာင္၀င္းေက၊ မိုးလင္းမွလွ်င္၊ ႏိုးၾကေသာခါ၊ ဗ်ာကယာႏွင့္၊ အသာထလိုက္၊ ဆားစိုစိုႏွင့္၊ သြားကိုတိုက္လို႔၊ သစ္ၾကမ်က္ႏွာ၊ သန္႔ယွင္းစင္ေယာင္၊ ကိုယ္တြင္တိုးေက၊ ရီခ်ဳိးကာျဖင့္၊ ညီညာသိမ္း႐ံုး၊ ျမေကဆံကို၊ ဆီက်ံထံုးလို႔၊ ပိုးတံုးသစ္လြင္၊ ပန္းအထည္ကို၊ ဆန္းၾကယ္ျငားေအာင္၊ ၀တ္ထားဆင္၍၊ မယ္လွ်င္တည္ခင္း၊ ငါးမိစၦာႏွင့္၊ ႀကိဳင္စြာသင္းေက၊ ထမင္းဘတၱာ၊ ေဘာဇနာကို၊ ၀စြာစားေျမာက္၊ ၿပီးတံုေပေသာ္၊ ေမာင္ေမမ်ားမွာ၊ ဆီး၀ါးေသာက္လို႔၊ ထိုေနာက္ၿပီးမွ၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ႏွင့္၊ မေငြလွလည္း၊ ခန္းမေဆာင္တြင္၊ အသာ၀င္၍၊ ၀တ္ဆင္တံုၿပီး၊ သဇင္ခိုင္ကို၊ ႀကိဳင္ႀကိဳင္မႊီးေအာင္၊ က်ံလိမ္းျပဳပ်င္၊ ၿပီးလတ္က်င္ေသာ္၊ ေဆာင္ခြင္ထဲမွ၊ ပ်ဳိကညာ႐ို႕၊ ထြက္လာၾက၍၊ အိမ္မွဆင္းျငား၊ တူေပ်ာ္ေပ်ာ္ေလ၊ သိမ္ေတာ္လမ္းကို၊ လွမ္းလို႔လားခါ၊ နီးပါး၀န္းက်င္၊ ပန္းသစ္ပင္႐ို႕၊ ႐ႈျမင္မ၀၊ ရြက္ေဟာင္း၀ါလွ်င္၊ ႃကြီကာက်၍၊ စိမ္းျမၫိုစြာ၊ ပရစ္ဥႏွင့္၊ ရြက္ႏုလာေက၊ ငံုအာပြင့္ဖူး၊ ပန္းပြင့္လယ္မွာ၊ ၀တ္ရည္စားေက၊ ပ်ားပိတံုး႐ို႕၊ ႐ံုး႐ံုးပံုကာ၊ ငွက္မ်ားစြာလည္း၊ ဘာသာဘာ၀၊ ဥၾသၫို႐ို႕၊ သံခ်ဳိျမႏွင့္၊ က်ဴးၾကၫိုးညံ၊ ငွက္ဖိုးေခါင္ေလ၊ အေရာင္စိမ္းေက၊ က်ီးၫိုလွ႐ို႔၊ ခ်ဳိအသံျဖင့္၊ ေဟမန္ကုန္ေဟာင္း၊ ႏြီရာသီေလ၊ ဂိမွာန္ေျပာင္းေက၊ တေပါင္းမာသ၊ တင့္တယ္ပံုေလ၊ ဟူသမ်ကို၊ ၀၀႐ႈကာ၊ ေမာင္ေမပ်ိဳေလ၊ ထိုေလးေယာက္မွာ၊ လမ္းေလွ်ာက္လာ၍၊ ျဖဴ၀ါနီျမန္း၊ လမ္းဘယ္ညာက၊ မာလာပန္းကို၊ လက္လွမ္းဆြတ္ကိုင္၊ ေစတနာႏွင့္၊ သဒၶါပြား၍၊ လာၾကစဥ္တြင္၊ ကတၫုတ၊ ျမတ္ေတာင္ၿခီကို၊ ေရာက္လီၾက၍၊ ျပဳပၸဒိသာ၊ မင္းရာဇာ႐ို႕၊ စဥ္လာတက္ေက၊ ရွိမ်က္ႏွာက၊ လြန္စြာ႐ိုၫြတ္၊ လက္ဦးေမွ်ာ္၍၊ ေတာင္ေပၚထက္ကို၊ တက္ၾကလတ္၍၊ ျမတ္မုနိသွ်င္၊ ရွိေတာ္ျပင္မွာ၊ ပန္းတင္ၿပီးမွ၊ အတန္တန္ေလ၊ လြန္ၾကည္ႏူးေက၊ (နရေအာက္ဆိုင္)၊ သုႏၵရီကို၊ စသည္ႃမြက္ေက၊ ရီစက္တိုင္ဟု၊ သံၿပိဳင္ဆိုၿပီး၊ ခါသံုးဖန္ေလ၊ သံေညာင္းေညာင္းႏွင့္၊ ေခါင္းေလာင္းတီး၍၊ ထြန္းညီးေရာင္လွ်ပ္၊ မုနိသွ်င္ေလ၊ ရင္ျပင္ရပ္မွ၊ လွမ္းထြက္ၿပီးေသာ္၊ ကုန္းထိပ္ေပၚက၊ ႐ႈေမွ်ာ္ေကာင္းရာ၊ နိဂုဏ္းရြာႏွင့္၊ ဓညာၿမိဳ႕မ၊ တည္ဟိျပန္ေက၊ ဟူသမ်ကို၊ ဒိ႒တဖန္၊ လက္ၫႇဳိးၫႊန္၍၊ မွန္ကန္တိက်၊ ပန္းျဖဴေအာင္ႏွင့္၊ ေမာင္ထြန္းျမကို၊ အလွႏုနယ္၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀က၊ ျပေပၿပီးမွ၊ ရပ္မ်က္ႏွာကို၊ ပတ္ကာလွည့္ေက၊ ၾကည့္႐ႈၾက၍၊ ထိုမွဤမွာ၊ အျဖာျဖာကို၊ ေလ့လာၿပီးေသာ္၊ ျမတ္ကုန္းေပၚက၊ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါး၊ ႐ိုေသစြာျဖင့္၊ ဆင္းလာျငား၍၊ စည္ကားသာယာ၊ လြန္တင့္တယ္၍၊ ေပ်ာ္ဖြယ္ေကာင္းေက၊ ဇီးေခ်ာင္းရြာသို႔၊ လွည့္လာတံုေျမာက္၊ ညခ်မ္းခါတြင္၊ ျပန္ကာေရာက္လို႔၊ တန္႔ေထာက္ၿပီးခါ၊ ရီခ်ဳိးပါ၍၊ အိမ္မွာတက္ျငား၊ လသာသာႏွင့္၊ ညစာစားလို႔၊ ဆီး၀ါးေသာက္လွ်က္၊ လပေရာင္ႏွင့္၊ ေတာင္တန္းဗ်င္းကို၊ ထြက္လွ်က္တဖန္၊ သေပါက္ဖ်ာကို၊ ယူကာခင္းေက၊ လီညင္းခံေရ။

(၂၅) လီညင္းခံ၍၊ နီျပန္ကာလ၊ ဇီးေခ်ာင္းမည္ေက၊ ရပ္ေဒသက၊ မိမၼေယာက်ၤား၊ ႀကီးငယ္မဟူ၊ လူအမ်ားမွာ၊ လာျငားၿပိဳင္ၿပိဳင္၊ လပေရာင္ႏွင့္၊ ေတာင္တန္းဗ်င္းမွာ၊ ၀ိုင္းလွ်က္ထိုင္၍၊ ယဥ္ေက်းစြာလွ၊ ပန္းျဖဴေအာင္ႏွင့္၊ ေမာင္ထြန္းျမကို၊ ပီယ၀ါစာ၊ သံခ်ဳိခ်ဳိႏွင့္၊ ဆိုကာႃမြက္ေက၊ ႏႈတ္ဆက္ကာျဖင့္၊ ရသာျပည့္ေလွာင္း၊ ႏွမ္းႏိုင္ႏိုင္ႏွင့္၊ မႊီးႀကိဳင္သင္းေက၊ ေကာက္ၫႇင္းေပါင္းကို၊ ေတာင္းမွခူးျပန္၊ ျမပုကန္မွာ၊ ေကာင္းမြန္ထည့္ကာ၊ ပန္းျဖဴေအာင္ႏွင့္၊ ေမာင္ထြန္းျမကို၊ ေကၽြးၾကပါေသာ္၊ ယူကာစားၿပီး၊ ေတာင္တန္းဗ်င္းမွာ၊ လုပ္လက္ဆီးလို႔၊ အီးအီးသက္သာ၊ ကြမ္းဆီးယာကို၊ တခါစားလတ္၊ ေရာက္လာသူေက၊ လူအမ်ားႏွင့္၊ စကားစပ္လို႔၊ မျပတ္တူယွဥ္၊ ပန္းျဖဴေအာင္ေလ၊ ပ်ဳိေမာင္ေခ်ာမွာ၊ ႏွီးေႏွာစဥ္တြင္၊ ပန္းခိုင္တမွ်၊ ျမစပါယ္ေလ၊ မေငြလွက၊ ဟားဟားလည္းရယ္၊ သြန္းကာေလွာင္၍၊ ေမာင္ထြန္းျမကို၊ စလတ္ေတကား၊ ေရာက္ေတနိက၊ ခုတိုင္ေအာင္ပင္၊ ေဒေမာင္လွမွာ၊ ႏႈတ္ကဆိတ္ညံ၊ စကားလွန္၍၊ ခြန္းသံမထုတ္၊ မဆက္ဆံဘဲ၊ ရွက္ျပန္ၿပီးေက၊ ေတမိလုပ္လို႔၊ ငုတ္တုတ္မႈိင္ေထြ၊ ၿပံဳးစိစိႏွင့္၊ ခ်ိန္မျပတ္ေက၊ နီလတ္ေတကား၊ ဆူေ၀ေသာင္းေသာင္း၊ ႀကီးငယ္ဟူေက၊ လူအေပါင္းႏွင့္၊ က်ဳိးေၾကာင္းဆက္ဆံ၊ မွားအမွန္ကို၊ ေ၀ဖန္စစ္ေၾကာ၊ အေျပာင္းအျပန္၊ ႀကံႏွွီးေႏွာလို႔၊ မေျပာခ်င္ဘိ၊ ေျမာက္ဦးျပည္က၊ ေမာင္ေတမိကို၊ ကနိညခါ၊ တသက္တာတြင္၊ မွတ္ရာတပါး၊ ရွိသူမြန္႐ို႕၊ ၫႊန္စကားကို၊ ေျပာၾကားလိုက္မည္၊ ေရႊ႐ုပ္ေယာင္သို႔၊ ေမာင္တပါးမွာ၊ ေထာင္နားတည္ပါ၊ စိေႏၲဗုဒၶ၊ အာလုတ္ခ်ီ၍၊ ေရႊဂမုတ္က၊ ႃမြက္ထုတ္ဟသည္၊ ဓမၼျမဳေတ၊ ခုဒၵနိကယ္၊ က်မ္းအၫႊန္းႏွင့္၊ လမ္းမွန္ျငားေအာင္၊ ျပထားေရကား၊ (ဗုေဒၶပူဇံ၊ ကုသလံစ၊ ေတဇ၀ေႏၲ၊ ရာဇိေႏၲာ) ဟု၊ မိန္႔ေဟာက်မ္းလာ၊ အဓိပၸါယ္ကို၊ မွတ္လြယ္လွေအာင္၊ ယွင္းျပပါမည္၊ ဘဂ၀ါလူ႔ဘ၊ အတုလေက၊ ဗုဒၶျမတ္စြာ၊ ေစာသတၱာကို၊ ဆယ္ျဖာ႐ိုက်ဳိး၊ ထိပ္ထက္႐ံုေက၊ လက္စံုမိုးလို႔၊ ျမတ္ႏိုးသဒၵါ၊ ပူေဇာ္ပါေသာ္၊ အာဏာတန္ခိုး၊ ဘုန္းေတာ္ဟိန္လွ်င္၊ ထိန္ထိန္ႀကိဳး၍၊ မင္းစိုးရာဇာ၊ ဇီ၀ကံေလ၊ မွန္မခၽြတ္ေက၊ ျဖစ္တတ္ပါဟု၊ ေဒသနာမြန္၊ တရားသံႏွင့္၊ ရွိလြန္သူမ်ား၊ မွာစကားကို၊ နားခံၿပီးခါ၊ ျမတ္ဗုဒၶါႏွင့္၊ စႏၵာသူရိယ၊ ဘုန္းေတာ္ထိန္ေက၊ ရာဇိႏၵ႐ို႕၊ ပဥၥေလာဟာ၊ ရတနာျဖင့္၊ သြန္းကာလုပ္ဘိ၊ ေရာင္ေျခာက္သြယ္ႏွင့္၊ တင့္တယ္လတ္ေက၊ ျမတ္မုနိကို၊ ရႊန္းအိစိတ္တြင္၊ ျမဴးဘ၀င္ႏွင့္၊ ဖူးျမင္ရေအာင္၊ အားႀကိဳးေဆာင္၍၊ ေမာင္႐ို႕ဌာေန၊ ေရႊဗဟိုရ္ေလ၊ သံခ်ဳိက်ဴးေက၊ ေျမာက္ဦးျပည္က၊ ႀကီးငယ္လူမ်ား၊ ေပါင္းအေဖာ္ကို၊ ႏႈိးေဆာ္ျငား၍၊ ပ်ဳိထြားပန္းတန္၊ တႏွစ္မွာလွ်င္၊ တခါေလာက္ေက၊ ေရာက္သင့္တန္ေရ၊ အလြန္ထင္ရွား၊ ဇမၺဴဒီမွာ၊ ဤဘုရားကား၊ ႐ုပ္ပြားေထာင္ရာ၊ ႀကီးအငယ္ႏွင့္၊ တိုရွည္မ်ားေက၊ ေပါင္းမ်ားစြာထက္၊ လြန္ခါကဲၿပီး၊ ဘုန္းေတာ္ေရာင္ျဖင့္၊ ေဂါင္ကမိုးေက၊ တန္းခိုးႀကီးလို႔၊ ေက်ာ္ဟိုးလူ႔ခြင္၊ လြန္ထင္ေပၚလွ်က္၊ ကိုယ္ေတာ္စားေက၊ ႐ုပ္ပြားသွ်င္ကို၊ ဖူးျမင္သူအား၊ အပါယ္ရြာတြင္၊ ခါတပါးလွ်င္၊ မလားဆိတ္ညံ၊ နတ္ရပ္ထံမွာ၊ ေရာင္လ်ံထြန္းပ၊ စည္းစိမ္မြန္ႏွင့္၊ ေပ်ာ္စံရဟု၊ ၀ယရြယ္လြန္၊ ရွိသူမြန္႐ို႕၊ ေျပာၫႊန္ေဟာၾကား၊ ေပါရဏာက၊ လာစကားကို၊ မွတ္သားၿပီးလွ်င္၊ ၀င္း၀င္းေျပာင္၍၊ အေရာင္ညီးေက၊ မုနိသွ်င္ကို၊ ဖူးျမင္ရေယာင္၊ တေယာက္ေမာင္မွာ၊ ေရာက္ေအာင္အားစိုက္၊ ႏွစ္စဥ္လာ၍၊ သဒၶါျဖဴးေက၊ ဖူးခလိုက္ဟု၊ သိန္းထိုက္ပ်ဳိေမ၊ ၿပံဳးရယ္ခ်ဳိႏွင့္၊ လူပ်ဳိလွကို၊ စလိုက္ေတေလး။

(၂၆) စေျပာလာေက၊ ထိုခါၿပီးမွ၊ ၿပံဳးရယ္ေယာင္သို႔၊ ေမာင္ထြန္းျမမွာ၊ ႃမြက္ဟႏႈတ္ေခၽြ၊ သံခ်ဳိခ်ဳိႏွင့္၊ ပ်ဳိႏွမကို၊ ယွင္းျပေရကား၊ အသေရေျပာင္ရႊန္း၊ ျပည္ရခိုင္မွာ၊ ႏြယ္ယဥ္ဆန္းလို႔၊ ခိုင္ပန္းတမွ်၊ ျမစပါယ္သို႔၊ မေငြလွေလ၊ နားက်စံုေယာင္၊ ေမာင္စကားကို၊ ေရႊနားေထာင္ပါ၊ ဘုန္းေခါင္ျမတ္စြာ၊ လက္ထက္ခါ၀ယ္၊ စႏၵာသူရိယ၊ တြင္မည္ရေက၊ မင္းလွရာဇာ၊ သြန္းခပါေက၊ မဟာမုနိ၊ ေျခာက္သြယ္ေရာင္ျဖင့္၊ ထြန္းေျပာင္ညီးေက၊ တိုင္းသိထင္ရွား၊ လြန္သပၸါယ္ေက၊ ေဒ႐ုပ္ပြားႏွင့္၊ တပါးေနာက္မူ၊ ဆင္းရဲသူ႐ို႕၊ ခုမူကာလ၊ ေက်ာက္အုဋ္မံ၍၊ ျပည္စြန္နားမွာ၊ တည္ထားၾကသည္၊ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြား၊ မေပၚလြင္ေက၊ မထင္ရွားဘဲ၊ ဟိျငားၾကရာ၊ ေပါင္းႏွစ္ျဖာတြင္၊ ရာဇာပင္သြန္း၊ ဆင္းရဲသူေက၊ တည္ထုသြန္းလည္း၊ ရႊင္လန္းသဒၶါ၊ ပူေဇာ္ခါတြင္၊ ပူဇာနိယ၊ အက်ဳိးမူလွ်င္၊ တူတကြျဖင့္၊ ရၾကမည္သာ၊ ပ်ဳိႏုနယ္ေက၊ မယ္တမိမွာ၊ သိအပ္ပါေရ၊ ျမတ္စြာ႐ုပ္ပြား၊ ဆင္းထုဟူေက၊ ဆူဆူမ်ားကို၊ စကားမဂဓ၊ ပါဠိလာျဖင့္၊ ၫႊန္ကာထုတ္ေက၊ ဥဒၵိႆဟု၊ ဆိုၾကတံုျပန္၊ ရခိုင္သံျဖင့္၊ ျပန္ကာေျပာမည္၊ ကိုးပါးဂုဏ္ကို၊ အာ႐ံုကပ္ေက၊ ရည္မွတ္ဖြယ္တည္း၊ ဤသည္စကား၊ ပါဠိလာကို၊ ေထာက္ခါထားလွ်င္၊ ႐ုပ္ပြားဟူက၊ ႀကီးအငယ္ႏွင့္၊ တိုရွည္ၾကလည္း၊ ဧကသညာ၊ ရည္မွတ္ဖြယ္ဟု၊ အတည္ျပဳေက၊ တခုသာလွ်င္၊ ရပါတံုလတ္၊ ပရမတ္ကို၊ လွနတ္ပ်ဳိစင္၊ ထဲဘ၀င္မွာ၊ ၿမဲပင္စြဲမွတ္၊ ဤေၾကာင္းရာႏွင့္၊ ေပါင္းကာထားေက၊ စကားစပ္တြင္၊ ထပ္၍တသြယ္၊ ခင္ကညာကို၊ သကၤာကင္းေအာင္၊ ယွင္းဦးမည္ေလ၊ ႏႈံးဖြယ္မရာ၊ ဘုန္းေတဇာႏွင့္၊ မဟာမုနိ၊ ႐ုပ္ပြားေတာ္ကို၊ ဖူးေမွ်ာ္ဘိေသာ္၊ ကင္း၀ီးပယ္ရြာ၊ ေယွာင္သြယ္ကြာ၍၊ ေဒ၀ါနတ္ထံ၊ ေရာက္မည္မွန္ေက၊ ဧကန္ျဖစ္က၊ စင္စစ္ခု၀ယ္၊ ဗဟိုညံ၍၊ စည္သံက်ဴးေက၊ ေျမာက္ဦးျပည္မွာ၊ တည္ကာလည္းထား၊ ႐ုပ္ပြားေတာ္ေလ၊ ေသာင္းေက်ာ္ဘိေအာင္၊ ဟိယက္သားကို၊ ၫြတ္တြားၾကည္ျဖဴ၊ ဖူးေျမႇာ္မူလည္း၊ ထိုသူမွန္စြာ၊ ပါယ္ေလးရြာက၊ ကင္းကြာၿပီးမွ၊ နတ္ရပ္ထံမွာ၊ မွန္မုခ်ေက၊ ခံရမည္ပင္၊ သို႔ျဖစ္အင္ေၾကာင့္၊ ေရာင္လြင္ထြန္းပ၊ မုနိသွ်င္ကို၊ ဖူးျမင္ရေယာင္၊ ေမာင္ကတဖန္၊ ပင္ပန္းခံ၍၊ လာရန္မလို၊ ေျမာက္ဦးျပည္မွာ၊ တည္ကာထားေက၊ ႐ုပ္ပြားကိုပင္၊ ဖူးေမွ်ာ္ပါမည္၊ ေစတနာႏွင့္၊ သဒၶါျမတ္သာ၊ လိုအပ္ဖြယ္တည္း၊ ေနာက္၀ယ္တဖန္၊ ႄကြင္းမက်န္ေအာင္၊ ယွင္းျပန္ဦးမည္၊ ပန္းစပါယ္ေလ၊ လွေမနားေထာင္၊ ဤလူ႔ေဘာင္တြင္၊ ဂုဏ္ေရာင္၀င့္ႄကြား၊ မ်ဳိးအစဥ္ေလ၊ ရခိုင္မ်ားမွာ၊ ေပ်ာ္ပါးရႊင္ျမဴး၊ အရာရာသို႔၊ လွည့္ကာလားေက၊ ဘုရားဖူးလို႔၊ ၾကည္ႏူးကာမ်၊ ကုသိုလ္ဟုန္ေလ၊ ျပည့္စံုလွဟု၊ စိတ္ကမွတ္ခါ၊ မိမိရြာကို၊ ျပန္လာၾကျငား၊ ယင္းပိုင္သူေလ၊ လူအမ်ားကို၊ ဘုရားမႀကိဳက္၊ ထပ္မံခါျဖင့္၊ ငါမႀကိဳက္တည္း၊ ဇာျဖစ္လို႔ေပ၊ မီးလတ္ေခ်ေသာ္၊ ေျဖမည္ငါက၊ သံုးရပ္ေဘာင္မွာ၊ အေခါင္ခ်ဳပ္ေက၊ ျမတ္ဗုဒၶ၏၊ သံုး၀သာသနာ၊ ရွည္ျမင့္ၾကာေအာင္၊ လြန္စြာႀကိဳးကုတ္၊ မ်ားလူသွ်င္မွာ၊ အားအင္ထုတ္လို႔၊ ျပဳလုပ္မွသာ၊ ဖူးေျမႇာ္ရာသို႔၊ ေရာက္ပါလိမၼည္၊ ပူေဇာ္႐ံုျဖင့္၊ ခ်ိန္ကုန္လင့္ေက၊ မသင့္ေခ်ပါ၊ ဘုန္းႄကြယ္ျမတ္စြာ၊ ေစာသတၱာကို၊ ဖူးပါသည္ထက္၊ ျမတ္ဘုန္းေမာ္က၊ ထုတ္ေဖာ္ႃမြက္ေက၊ ႏႈတ္ထြက္ဓမၼာ၊ တရားလာကို၊ မ်ားစြာေသာင္းေသာင္း၊ အႀကိမ္ႀကိမ္ေလ၊ ခ်ိန္မျပတ္ေက၊ က်င့္အပ္ေကာင္းေရ၊ တေၾကာင္းတျဖာ၊ ဤအရာတြင္၊ ပမာႏႈိင္းဆ၊ က်မ္းအလာကို၊ ၫႊန္ကာျပမည္၊ ႏွမနားေထာင္၊ ႏွစ္မ်ားေျမာင္က၊ ဘုန္းေခါင္ဘဂ၀ါ၊ လက္ထက္ခါ၀ယ္၊ သညာတြင္ဘိ၊ ႐ုပ္ႏွင့္နာမ္ကို၊ မွန္မတြက္ေက၊ ၀ကၠလိမွာ၊ မုနိျမတ္စြာ၊ ေရႊမ်က္ႏွာကို၊ ေမာ္ကာဖူးတံု၊ ေက်ာင္းေဆာင္ဘံုမွာ၊ ခ်ိန္ကုန္လြန္ဘိ၊ ဘါ၀နံေလ၊ ဥာဏ္မထိုးေက၊ က်ဳိးမဟိဟု၊ ဣသိထြတ္မွဴး၊ မေထရ္သွ်င္ကို၊ ျပစ္တင္ဖူး၏၊ ပံုႏႈံးစံထား၊ ၫႊန္းပမာႏွင့္၊ က်မ္းလာမ်ားကို၊ မွတ္သားၿပီးေသာ္၊ ႐ုပ္ပြားေတာ္အား၊ ပူေဇာ္ေသာခါ၊ ကုသိုလ္မွာလွ်င္၊ ကမၼာ၀စရ၊ က်မ္းသၿဂိဳဟ္မွာ၊ ဆိုကာျပ၏၊ ဘ၀မျပတ္၊ အ၀ိဇၨာႏွင့္၊ တဏွာ၀ဋ္မွာ၊ မလြတ္ႏိုင္ပါ၊ ထိုထက္သာ၍၊ ျမတ္စြာဗုဒၶ၊ သံုးလူ႕ဘ၏၊ ေဟာျပလမ္းၫႊန္၊ ဓမၼခန္ကို၊ က်င့္ႀကံမွသာ၊ ၀ဋ္တဏွာ႐ို႕၊ လြတ္ကြာကင္းျပတ္၊ ႐ုပ္ႏွင့္နာမ္မွာ၊ အမွန္တံုးေက၊ အဆံုးသတ္၍၊ အျမတ္နိဗၺာန္၊ လမ္းေၾကာင္းမွန္ကို၊ အကၽြႏ္ုပ္က၊ အၿမဲပင္လွ်င္၊ စြဲ၀င္ေႏွာေက၊ သေဘာက်လို႔၊ ကာလေပၚျငား၊ လူအမ်ားႏွင့္၊ ဘုရားဖူးရန္၊ ေမႏႈိးေဆာ္၍၊ ဖိတ္ေခၚခ်က္ကို၊ လက္မခံေလး။

(၂၇) လက္္္မခံဟု၊ ျငင္းဆန္ပယ္ယွား၊ ေမာင္လူပ်ဳိ၏၊ ဆိုစကားကို၊ ပ်ဳိထြားကညာ၊ ခြန္းတံု႔လွန္၍၊ တဖန္ထပ္လို႔၊ မီးလတ္ရာကား၊ ကမၼာ၀စရ၊ ျမတ္ကုသိုလ္ကို၊ ထိုလူမွ်လွ်င္၊ ထက္ၾကသဒၶါ၊ စိတ္ျဖဴစင္၍၊ အားအင္ထုတ္ေက၊ မလုပ္ရာဟု၊ ဗုဒၶါေဟာျငား၊ က်မ္းပီစာမွာ၊ ဖြီရွာတြိေက၊ ဟိသလားေလ၊ တပါးထိုမွ၊ ျမတ္ဗုဒၶကို၊ တုတ္ႄကြ႐ိုေသ၊ ဖူးေမွ်ာ္ေခ်ေသာ္၊ အပယ္လားရန္၊ က်မ္းအၫႊန္ကို၊ တြိျပန္သလား၊ ေမာင့္ဆရာက၊ သင္ကာေျပာေက၊ ေဟာသလားဟု၊ ဟားဟားလည္းရယ္၊ ပ်ဳိပန္းတန္ေက၊ လွစံသီးမွာ၊ မီးလတ္ေခ်ေသာ္၊ ႐ုပ္ရည္လွပ၊ ေမာင္လူပ်ဳိမွာ၊ သံခ်ဳိျမႏွင့္၊ ရႊင္ျပမ်က္ႏွာ၊ ၿပံဳးရယ္ျပန္၍၊ တဖန္ထပ္လို႔၊ ယွင္းလတ္ရာကား၊ ေရာက္လာေသာင္းေသာင္း၊ ဇီးေခ်ာင္းသူေလ၊ ပ်ဳိျဖဴေပါင္းႏွင့္၊ ႏြဲ႔ေႏွာင္းယဥ္စ၊ ပ်ဳိႏုနယ္ေက၊ မေငြလွေလ၊ ဆံုးစကုန္ေယာင္၊ ေမာင္စကားကို၊ ေမနားေထာင္ပါ၊ လူ႔ေဘာင္လူ႔ရြာ၊ လူမ်ားစြာလွ်င္၊ ကမၼာ၀စရ၊ မ်ားထိုထိုေလ၊ ကုသိုလ္စုကို၊ မျပဳရဟု၊ ေမာင္ကခု၀ယ္၊ ပုလဲသြယ္ေလ၊ ပ်ဳိေမေခ်ာကို၊ မေျပာေပတည္း၊ ထိုသည္ကမၼ၊ ကုသလလွ်င္၊ ၀ဋ္မွမလြန္၊ ႐ုပ္ႏွင့္နာမ္သည္၊ ႀကိမ္ဖန္လည္းျဖစ္၊ ကာမဂုဏ္ျဖင့္၊ ဘံုဆယ့္တစ္မွာ၊ ျမဳတ္နစ္႐ံုသာ၊ ဤထက္လြန္၍၊ နိဗၺာန္ေျမာက္ေအာင္၊ မေရာက္ပါဟု၊ မွန္စြာအကယ္၊ ဘိဓမၼာ၏၊ လာသေဘာႏွင့္၊ ေမာင္ေျပာေရေလ၊ ေနာက္၀ယ္တျခား၊ ျမတ္ဘုရားကို၊ ဖူးျငားေသာခါ၊ အပါယ္မွာလွ်င္၊ ေရာက္ပါမည္လား၊ မီးကာဆိုေက၊ ထိုစကားကို၊ ေျဖၾကားဦးမည္၊ လြဲမေခ်ာ္ေအာင္၊ ေတြးေခၚျငားလို႔၊ ေထာင္နားတည္ပါ၊ ဘုန္းႄကြယ္ဗုဒၶ၊ အတုလကို၊ ဦးခ်႐ိုေသ၊ ဖူးေမွ်ာ္ေပေသာ္၊ အပါယ္ဂတိ၊ မလားရန္ကို၊ အကၽြန္သိေရ၊ ႏႈိင္းၫႇိက်မ္းဂန္၊ တရားၫႊန္၍၊ သင္ရန္မဟိ၊ စဥ္စားႀကံ၍၊ ေ၀ဖန္ႏႈိင္းေသာ္၊ လူတိုင္းသိမည္၊ သို႔ျဖစ္ေပလည္း၊ ဇာအျခင္းႏွင့္၊ ျငင္းလတ္ေတဟု၊ ဆိုေခ်ေသာခါ၊ ဤေခတ္မွာလူ၊ မ်ားစြာေထာင္ေသာင္း၊ ႀကီးငယ္ဟူေက၊ လူအေပါင္းလွ်င္၊ ထံုးေဟာင္းကိုလြန္၊ လမ္းမမွန္ေက၊ က်မ္းၫႊန္မသိ၊ ကိုယ့္႐ိုးရာႏွင့္၊ မ်ဳိးဇာတိကို၊ သတိမခ်ပ္၊ ကိုးကြယ္ရာေလ၊ ဘာသာရပ္တြင္၊ မအပ္မရာ၊ တုအေယာင္ျဖင့္၊ လုပ္ေဆာင္မႈကို၊ ျပဳကတ္ပါ၍၊ ဆရာသခင္၊ စာအျမင္ႏွင့္၊ ဇာပင္ေဟာျငား၊ မမွတ္ေအာင္ဘဲ၊ နတ္ေယာင္၀ါးမွာ၊ တိုးပြားအစံု၊ ကိုးပါးဂုဏ္ကို၊ အာ႐ံုမထား၊ အရြာရြာကို၊ လည္ကာလားလို႔၊ ဘုရားဖူးေယာင္၊ အဟန္ေဆာင္၍၊ ေၾကာင္သတင္းသံုး၊ ရွိအခါက၊ ပမာထံုးသို႔၊ ၿပံဳးၿပံဳးမ်က္ႏွာ၊ ရႊင္ျမဴးကာႏွင့္၊ သီစာေသာက္စား၊ တခ်ဳိ႕မ်ားကား၊ စီးပြားရွာရန္၊ တခ်ဳိ႕မွန္ေက၊ ႄကြီအံႀကိဳးထိုး၊ တခ်ဳိ႕မွာလွ်င္၊ လည္ကာခိုုး၍၊ တခ်ဳိ႕႐ို႕ကား၊ အပ်င္းေျပဟု၊ စိတ္၀ယ္ထားလွ်က္၊ တျခားေနာက္မူ၊ တခ်ဳိ႕သူမွာ၊ အယူျခားသီး၊ မဟုတ္တန္ကို၊ ႀကံဖန္ျငားေက၊ ဘုရားရြီးလို႔၊ ႀကီးေရငယ္ေရ၊ မသပၸါယ္ႏွင့္၊ သပၸါယ္တသီး၊ ရတနာျဖင့္၊ ေရာင္၀ါညီးေအာင္၊ မင္းၿမီးမင္းသား၊ သြန္းလုပ္ထားေက၊ ဘုရားကိုမွ၊ သဒၶါရႊင္ေက၊ ဖူးခ်င္ၾကလို႔၊ ေနာက္မွတပါး၊ ဆင္းရဲသူေလ၊ လူအမ်ား႐ို႕၊ တည္ထားၾကက်င္၊ ႐ုပ္ပြားသွ်င္ကို၊ ဖူးျမင္သူကား၊ တိုင္းႏိုင္ငံမွာ၊ လြန္နည္းပါး၍၊ ဘုရားကိုသာ၊ ရြီးခ်ယ္ကာျဖင့္၊ ဖူးလာတံုဘိ၊ တရားကြာ၍၊ မွားကာလုပ္ေက၊ ယုဂ္ကလိတြင္၊ အသိကင္းပ၊ ျပဳၾကသူေလ၊ ဟူသမ်ကို၊ ျမင္ရလွ်က္ပင္၊ ေမႏႈိးေဆာ္၍၊ ဖိတ္ေခၚရီးကို၊ ေၾကာက္သြီး၀င္၍၊ ေမာင္လွ်င္ခု၀ယ္၊ ကာလေပၚေလ၊ ဖူးေမွ်ာ္ျခင္းကို၊ ျငင္းလတ္ေတဟု၊ ဆိုေပၿပီးမွ၊ ႏွမေခ်ေက၊ မေငြလွႏွင့္၊ ေရာက္ၾကေသာင္းေသာင္း၊ ဇီးေခ်ာင္းသူေလ၊ လူအေပါင္းကို၊ က်ဳိးေၾကာင္းဆက္သြယ္၊ က်မ္းအၫႊန္ႏွင့္၊ လမ္းမွန္ရေအာင္၊ ေျပာျပမည္ေလး။

(၂၈) ေျပာျပမည္ေလ၊ ေထြေထြရပ္ရပ္၊ ေမာင္ကၫႊန္၍၊ မွန္အမွားႏွင့္၊ စကားရပ္ကို၊ သိကတ္လီေယာင္၊ ေရာက္လာသူေလ၊ ပ်ိဳျဖဴမ်ားမွာ၊ ေရႊနားေထာင္ပါ၊ ျပည္ေဖာင္တလႊား၊ မ်ိဳးအစိုင္ေက၊ ရခိုင္သား႐ို႕၊ သိထားအပ္စြာ၊ အဖိုးတန္၍၊ ကဲလြန္ျမင့္ေက၊ က်င့္ေျခာက္ျဖာကား၊ ဦးစြာသိအပ္၊ ကိုးကြယ္ရာသည္၊ ဘာသာရပ္ႏွင့္၊ ေနာက္ထပ္တျဖာ၊ လူမ်ားစြာ႐ို႕၊ က်မၼာဖို႔ရီး၊ တပ္လိမၼာေက၊ ပညာရီးတည္း။ တသီးထိုမွ၊ စာရိတၱႏွင့္၊ ေဘာဂဓနံ၊ မ်ားျပည္သူေလ၊ လူထိုမွ်မွာ၊ ျပည္၀ရန္ျဖင့္၊ တဖန္ေနာက္ဆံုး၊ လူအားလံုးလွ်င္၊ စည္းလံုးညီၫြတ္၊ က်င့္ေျခာက္ေထြလွ်င္၊ တည္ၾကည္လတ္ေသာ္၊ မခၽြတ္မွန္စြာ၊ ျပည္မ႑ိဳင္မွာ၊ ရခိုင္သား႐ို႕၊ ႀကီးပြားလာမည္၊ သို႔ျဖစ္သည္ေၾကာင့္၊ ျပန္လည္တ၀၊ က်ဥ္းမက်ယ္ေက၊ အလယ္လတ္ျဖင့္၊ ထပ္ေျပာျပမည္၊ ဗုဒၶဘာသာ၊ လူမ်ားစြာလွ်င္၊ မွတ္ပါတိက်၊ က်မ္းအလာကို၊ ၫႊန္းပါရမူ၊ စရဏဓာနံ၊ ပူစိတံဟု၊ ေဟာျပန္မယြင္း၊ ၀ဋ္တဏွာကို၊ လြတ္ကြာကင္းေအာင္၊ က်င့္ျခင္းတမူ၊ သဒၶါျဖဴျဖင့္၊ အလွဴပီးျခင္း၊ လက္ဦးေမွ်ာ္၍၊ ပူေဇာ္ျခင္းဟု၊ လိုရင္းသံုးတန္၊ ပရိကံလွ်င္၊ ဟိျပန္ေသာ္အား၊ က်မ္းဆိုညီေက၊ ရွိဖ်ားအစ၊ ပူေဇာ္ဟန္ေလ၊ မွန္သေဖာကို၊ ကၽြန္ေျပာျပမည္။ သာစြၿမိဳင္ၿမိဳင္၊ နာမလွိဳင္ေက၊ ရခိုင္ျပည္တြင္း၊ အမ်ားလူ႐ို႕၊ ၾကည္ျဖဴျခင္းျဖင့္၊ ၿမိဳ႕တြင္းေတာရြာ၊ ေစတနာႏွင့္၊ တည္ခါဟိျငား၊ အစားစားေက၊ ႐ုပ္ပြားေစတီ၊ ေမြသရီကို၊ စံုညီ႐ိုက်ိဳး၊ နဖူးျပင္မွာ၊ လက္တင္မိုးလို႔၊ ရွိခိုးေသာခါ၊ ကိုးပါးဂုဏ္ကို၊ အာ႐ံုမွတ္လို႔၊ ခိုးအပ္ပါေရ။ ေထာင္ရာမ်ားျပား၊ ေမြသရီေက၊ ေစတီမ်ားလွ်င္၊ ဗုဒၶျမတ္စြာ၊ သာသနာကို၊ ရွည္ၾကာစီမႈ၊ သက္ဟိပင္ေလ၊ သွ်င္ဘုရားကို၊ ကိုယ္စားျပဳဟု၊ ၫႊန္႔ႏု႐ိုေသ၊ စိတ္ဘ၀င္မွာ၊ ထင္ေအာင္ပြားေက၊ ထားသင့္ေပေရ။ ေနာင္၀ယ္တပါး၊ သံုးရပ္ဘံု၀ယ္၊ ဂုဏ္ျဒပ္ႏွင့္၊ အျမတ္ထားေက၊ တရားသံဃာ၊ ထြတ္ျမတ္စြာကို၊ ပူဇာ၀ႏၱ၊ ဆယ္ေခ်ာင္း႐ံု၍၊ လက္စံုမိုးေက၊ ရွိခိုးၾကလည္း၊ ဓမၼ၏ဂုဏ္၊ သံဃာဂုဏ္ကို၊ လွနဂိုေလ၊ ပ်ိဳေမ႐ို႕မွာ၊ ရွိခိုးပါေႏွာင္း။ အရာတရပ္၊ ေက်းဇုဟုန္ႏွင့္၊ ဂုဏ္ႀကီးျမတ္၍၊ အထြတ္တင္ၾက၊ အနႏၱဟု၊ မိဘဆရာ၊ ေနာက္တျဖာေလ၊ သက္၀ါႀကီးလတ္၊ သီလျဖဴ၍၊ အယူျမတ္ႏွင့္၊ ေျဖာင့္မတ္စိတ္၀င္၊ သူေတာ္စင္ကို၊ လူသွ်င္အေပါင္း၊ လက္ဆယ္ျဖာကို၊ ထိပ္မွာမိုးေက၊ ရွိခိုးေကာင္းေရ။ တေၾကာင္းမွတ္ဖြယ္၊ ဒါနဟူေက၊ ပီးလွဴျခင္းကို၊ ယွင္းဦးမည္ေလ။ လွဴဖြယ္၀တၳဳ၊ အစုစုကား၊ အႏုဂါမိ၊ ၿမီေအာက္ယံမွာ၊ ျမႇဳပ္ႏွံဟိေက၊ ႀကီးဘိေရႊအိုး၊ ပမာဖန္ေက၊ ပံုစံမ်ိဳးသို႔၊ ေကာင္းက်ိဳးၾကံ့ခိုင္၊ ဘ၀ကြယ္၍၊ သေခၤ်ျခားလည္း၊ ေဖာ္စားႏိုင္ေရ။ သို႔စိုင္ျဖစ္ၿပီး၊ ေစတနာႏွင္၊ သဒၶါၿဖိဳးမွ၊ အက်ိဳးႀကီးမည္၊ တသီးမွတ္ၾက၊ စြန္႔ၾကဲလွဴေက၊ ဟူသမ်ကား၊ ကမၼာ၀ါစရ၊ က်မ္းကျပဆို၊ ထိုကုသိုလ္လွ်င္၊ မဂ္ကိုမဆိုက္၊ ကာမဟူေက၊ ဘံုဆယ့္တစ္မွာ၊ ဖတ္ရစ္ခါခါ၊ ႐ုပ္ႏွင့္နာမ္လွ်င္၊ ဖန္ဖန္ထပ္လို႔၊ ျဖစ္တတ္ပါေရ။ သို႔ပါသို႔ျငား၊ ဒါနဟူေက၊ အလွဴမ်ားကို၊ ပီးျငားေသာခါ၊ သံသရာလွ်င္၊ တိုပါစီေၾကာင္း၊ ျပည္နိဗၺဴကို၊ ဆုယူေညာင္းလို႔၊ ေတာင္းကတ္ရမည္။ မလဲြရန္ေက၊ နည္းမွန္က်ဖို႔၊ ေျပာရေရေႏွာင္း။ ေနာင္၀ယ္တ၀၊ စရဏကို၊ ေျပာျပဦးမည္၊ သတိေဆာင္၍၊ ေမာင္စကားကို၊ ေထာင္နားတည္ပါ။ ေထြေထြျပားျပား၊ ကမၻာသူေလ၊ လူအမ်ား႐ို႕၊ ကိုးစားအပ္ရာ၊ အျဖာျဖာႏွင့္၊ ဘာသာကဲြၾက၊ စိတ္အယူမွာ၊ မတူၾကဘဲ၊ ဗုဒၶေဟာၾကား၊ ဓမၼခန္ႏွင့္၊ က်မ္းဂန္မ်ားကို၊ ယံုစားတံုထ၊ တခ်ိဳ႕သူေလ၊ လူ႐ို႕ကလွ်င္၊ ဗုဒၶအယူ၊ တခ်ိဳ႕သူမွာ၊ အယူျခားျပန္၊ ခရိယာန္ဟု၊ ဟိျပန္တံုထ၊ ထိုသည္လူ႐ို႕၊ ယူအဆကား၊ ထာ၀ရေခၚ၊ နာမေက်ာ္သည္၊ ပုဂၢိဳလ္သခင္၊ ဘုရားသွ်င္လွ်င္၊ ၿမီျပင္ကမၻာ၊ အဏၰ၀ါႏွင့္၊ မ်ားစြာလူသား၊ လယ္ကြင္းျပင္ေက၊ ျမင္းဆင္က်ားက၊ ကၽြဲႏြားမက်န္၊ တိရိစၦာန္ေက၊ ပိုးႏွံကစ၊ ဤကမၻာမွာ၊ ျမင္ကာတြိေက၊ ဟိသမ်ကို၊ ထာ၀ရတြင္၊ တန္းခိုးသွ်င္က၊ ျပဳပ်င္ဖန္ဆင္း၊ က်င့္အယူေလ၊ အမူေစာင္းေက၊ မေကာင္းျခင္းႏွင့္၊ ေကာင္းျခင္းအရာ၊ အျဖာျဖာကို၊ သူသာပိုင္ေျမာက္၊ ျပစ္မ်ားဖ်င္ကို၊ သူလွ်င္ေဖ်ာက္က၊ ၿပီးေပ်ာက္ေတာ့သည္၊ ကမၻာျပင္ကို၊ အသွ်င္ျမတ္မွာ၊ စိုးလတ္ေတဟု၊ ယံုၾကည္လက္ခံ၊ သက္၀င္သူ႐ို႕၊ အယူမွတ္ေက၊ ဟိကတ္ျပန္ေရ။ တဖန္ထိုမွ၊ တခ်ိဳ႕လူ႐ို႕၊ ယံုၾကည္ၾကသည္၊ ဗုဒၶဘာသာ၊ စိုင္အလာမွာ၊ ခိုင္မာယူၾက၊ စရဏဟု၊ သိၾကတံုလစ္၊ အက်င့္ပင္လွ်င္၊ ဘုန္းသွ်င္ျဖစ္လို႔၊ က်င့္ထိုက္က်င့္ရာ၊ ေကာင္းျမတ္စြာကို၊ ကိုယ္သာက်င့္က၊ အက်ိဳးမြန္ကို၊ ကိုယ္ခံရလို႔၊ ကိုယ္ကဆိုးျပန္၊ အျပစ္ဒဏ္ကို၊ ကိုယ္ခံစျမဲ၊ ဘံုေလာကီေလ၊ ဌာနီထဲမွာ၊ ငရဲၿပိတၱာ၊ သူရကာႏွင့္၊ ေဒ၀ါမႏုႆ၊ အ႐ူပေက၊ ႐ူပတြင္ျပန္၊ အသည္ညံႏွင့္၊ နိဗၺာန္သို႔တိုင္၊ ခရီးသြင္သို႔၊ ဘုန္းသွ်င္႐ို႕က၊ မပို႕ႏိုင္ပါ။ က်င့္စိုင္မ်ိဳးမ်ိဳး၊ ေကာင္းအဆိုးတြင္၊ ေကာင္က်ိဳးလိုလွ်က္၊ လူ႕ရပ္ေဘာင္မွာ၊ ေကာင္းေယာင္က်င့္ေသာ္၊ ႀကီးျမင့္ခ်မ္းသာ၊ အလီလီေက၊ စည္းစိမ္ျမတ္ကို၊ ရအပ္ပါေရ။ အရာတခ်က္၊ အက်ိဳးပ်က္ေအာင္၊ ဆိုးညႇက္လွစြာ၊ က်င့္ေသာခါတြင္၊ ဆိုးစြာျပစ္ဒါဏ္၊ ဆိုးက်င့္မူေသာ္၊ လူခပဲမွာ၊ ဆင္းရဲခံဟု၊ ျပၫႊန္ၿပီးေထြ၊ ေစာဗုဒၶာက၊ ႃမြက္ခါၾကားေက၊ ေဟာထားေရေလး။

(၂၉) ေဟာထားမေယတံုျငား၊ က်င့္အပ္ပါေက၊ ေၾကာင္းရာမ်ားကို၊ ရပ္ထားၿပီးမွ၊ က်မၼာရန္ေလ၊ ဆိုဟန္ခန္းကို၊ ဆန္းလို႔ျပမည္။ ရကၡမ႑ိဳင္၊ အႏြယ္ယိုင္ေက၊ ရခိုင္မ်ိဳးသား၊ တခ်ိဳ႕သူေလ၊ လူအမ်ား႐ို႕၊ သိၾကားျဗဟၼာ၊ အသူရာႏွင့္၊ ျပည္ရြာေစာင့္တတ္၊ မ်ိဳးစိုင္လာေလ၊ ႐ိုးရာနတ္ကို၊ မခၽြတ္ဧကန္၊ လူမ်ားစြာ၏၊ က်မၼာမႈကို၊ ျပဳကတ္ျပန္ဟု၊ အၾကံလဲႊမွား၊ မိစၦာညာဏ္ႏွင့္၊ ျမင္ဟန္မ်ားကို၊ ပါယ္ထားၿပီးေက၊ အယူမွန္ကို၊ တဖန္လိုက္လို႔၊ လုပ္ထိုက္ေပေရ။ အကယ္မုခ်၊ က်မၼာရန္ေလ၊ ရင္းခံမ်ားကို၊ ၫႊန္ၾကားရမူ၊ မ်ားလွသူငါ၊ ဤခႏၶာကို၊ ေလးျဖာဓါတ္စု၊ မေဖာက္ျပန္ေအာင္၊ ေထာက္ကန္ျပဳ၍၊ ဥတုအဟာရ၊ အီးအပူလွ်င္၊ ညီတူမ်၍၊ ေပါင္းၾကစပ္ခါ၊ ကမၻာသူေလ၊ လူအမ်ားမွာ၊ ျဖစ္ပြားလာေသာ္၊ လိုရာတလီ၊ ပထ၀ီကို၊ ကူညီႏိုင္ထ၊ အျဖာျဖာေက၊ အဟာရႏွင့္၊ ျပည့္၀ညီစြာ၊ ဓါတ္အစာကို၊ ခ်ိန္ခါနိည၊ မမုန္းေအာင္ပင္၊ သံုးေဆာင္ၾက၍၊ ပါစကပူဓါတ္၊ အစာအိမ္တြင္၊ ဖ်က္ၿခီလတ္ေသာ္၊ အဖတ္ညစ္ေၾက၊ ေရာက္တခ်ိဳ႕မွာ၊ ေအာက္သို႔လည္လွ်က္၊ အရည္က်န္လစ္၊ ဓါတ္ခိုးျပန္ေသာ္၊ သြီးသန္ျဖစ္လို႔၊ သားတစ္႐ိုးရီ၊ အျခင္ဆီသို႔၊ တူညီသီးသီး၊ ၀ါေယာေမွ်ာင္၍၊ ပို႕ေဆာင္ပီးက၊ ထြားႀကီးသန္မာ၊ ကိုယ္ခႏၶာ၏၊ က်မၼာမႈသည္၊ မွန္မခၽြတ္ေက၊ ျဖစ္တတ္ေပေရ။ ဆိုမည္ေနာက္ထပ္၊ လွစပါယ္ေလ၊ ပ်ိဳေမမ်ားမွာ၊ ေထာင္နားခ်ပ္ပါ၊ စိတ္ဓါတ္ခ်မ္းသာ၊ ကိုယ္က်မၼာေအာင္၊ ျပည္ရြာအတြင္း၊ ေက်ာင္းကန္သိမ္ေက၊ အိမ္ျခံ၀င္းႏွင့္၊ ၿမိဳ႕တြင္းျပည္ရြာ၊ ေၾကာင္းဇခၤါႏွင့္၊ နီရာမႄကြင္း၊ ရခိုင္ျပည္ေလ၊ နယ္စက္ကြင္းမွာ၊ ခပင္းသွ်င္လူ၊ ျမင့္ျမတ္ျပန္ေက၊ ညာဏ္အသိႏွင့္၊ သတိမူ၍၊ အတူတကြ၊ သန္႔ယွင္းေယာင္လွ်င္၊ လုပ္ေဆာင္ၾကေသာ္၊ မုခ်အကယ္၊ ဤေၾကာင္းရာလွ်င္၊ က်မၼာျခင္းမွာ၊ အရင္းတည္လို႔၊ ေယွာင္ဖြယ္တတန္၊ အမွည့္လြန္ေက၊ သီးႏွံအမ်ား၊ ထိုအစာကို၊ ပါယ္ခြာယွားလို႔၊ မစားအပ္ပါ။ ပုတ္သိုးမွိန္၍၊ ညႇိန္အနံ႕ကို၊ စြန္႔လႊတ္ခြာ၍၊ ၀ီးစြာေယွာင္ယွား၊ မသန္႔ရာမွာ၊ ျဖန္႔ကာထားေက၊ ယင္နားအစာ၊ ေယွာင္သင့္ပါေရ။ ယင္ေၾကာင့္သာလွ်င္၊ ေရာဂါညႇက္မွာ၊ ကူးစက္ေတေႏွာင္း။ တသြယ္ေနာက္မွာ၊ သက္ခႏၶာလွ်င္၊ ရွည္ၾကာသမ်၊ ထဲဘ၀င္မွာ၊ စဲြ၀င္ၾကဖို႔၊ ေျပာျပဦးမည္၊ သတိေဆာင္၍၊ ေမာင္စကားကို၊ ေထာင္နားတည္ပါ။ ေၾကာက္ဖြယ္တပါး၊ တေညာင္ေညာင္ႏွင့္၊ ျခင္ေကာင္မ်ားလည္း၊ လူသားအႏၱရာယ္၊ ျခင္ကိုက္မူလွ်င္၊ အပူမ်ား၍၊ ဖ်ားတတ္ေတဇု၊ ရွိ၀ယ္ကာလ၊ ေပါရဏျဖင့္၊ ေျပာၾကတံုလစ္၊ လူမ်ားဖ်င္ကို၊ က်ား၀င္ကိုက္ေသာ္၊ ေျပာင္းလစ္ခႏၶာ၊ တေယာက္သာလွ်င္၊ သီကာပ်က္ဆံုး၊ ျခင္ကိုက္ေခ်ေသာ္၊ တျပည္လံုးလ်င္၊ သီဆံုးရသည္၊ သက္ႀကီးအို႐ို႕၊ ဆိုစကားကို၊ မွတ္သားေပေႏွာင္း။ ဤသည္ေကာင္းရပ္၊ ဂုသံခါလွ်င္၊ ဆိုကာထားေက၊ စကားရပ္ႏွင့္၊ ထပ္လို႔တသြယ္၊ နားေထာင္သူေက၊ လူအမ်ားကို၊ ေျပာၾကားမည္ကား၊ ျမင့္ရွည္ႏွစ္တာ၊ ရွိအခါတြင္၊ သာယာလွပ၊ ျမေရာင္ဆိုင္း၍၊ ေတာင္စိုင္၀ိုင္းေက၊ တိုင္းရကၡတြင္၊ မ်ားလွလူသွ်င္၊ ထဲဘ၀င္မွာ၊ မရႊင္မပ်၊ ပဒုမၼာေလ၊ ရီႊၾကာပန္းကို၊ နီလွမ္းၾကေယာင္၊ ရွိကတမံု၊ ခါတဖံုလွ်င္၊ မၾကံဳစဖူး၊ ရာဇ၀င္မွာ၊ စာတင္ဟိေက၊ မတြိဖူးဘဲ၊ အက်ဴးအလြန္၊ ျခင္ဖီးရန္ေၾကာင့္၊ သီလြန္ပ်က္ျပဳန္း၊ မ်ိဳးရခိုင္ေလ၊ တစိုင္လံုးပင္၊ ကုန္ဆံုးမတတ္၊ ေၾကာင္းျခင္းရာကို၊ ေနာင္လာမွတ္ရန္၊ သိအပ္စင္စစ္၊ ျပကၡဒိန္မွာ၊ ရက္ခ်ိန္ကိုက္၍၊ သကၠရာဇ္ေကာဇာ၊ ကိန္းသခၤ်ာလွ်င္၊ ကိုးရာျပည့္လစ္၊ ေၾကာက္ေကာင္းဖြယ္ႏွင့္၊ ထိုသည္ႏွစ္တြင္၊ ေမွာင္မိုက္မဲမႈန္၊ မိုးပစၥံဳေက၊ အဟုန္ျပင္းျပ၊ ခါမက်န္ေအာင္၊ ရြာသြန္ခ်၍၊ တြင္းစကုန္းေျမာင္၊ ရီေဖာင္ေဖာင္ႏွင့္၊ ၀ါေခါင္မာသ၊ ဆန္းစႀကိမ္ေက၊ ခ်ိန္ကာလတြင္၊ အစျပဳျပန္၊ ျခင္၏ရန္ေၾကာင့္၊ ေရာဂႏၱာရ၊ ရခိုင္ျပည္ေလ၊ နယ္သီးသီးမွာ၊ ကပ္ႀကီးက်လို႔၊ ဒုကၡမ်ားစြာ၊ ဖ်ားႀကီးနာေၾကာင့္၊ သီရြာေျပာင္းရ၊ ပ်က္စီးသူေလ၊ ဟူသမွ်ကို၊ ရာဇမင္းသား၊ မတ္မ်ားစြာႏွင့္၊ ျပည္ရြာလွည့္ေျမာက္၊ ေရႊပီျပင္မွာ၊ မွတ္တင္သြင္းေက၊ စာရင္းေကာက္ေသာ္၊ သီေပ်ာက္သူမွန္၊ တသိန္းလြန္၍၊ ေက်ာ္ျပန္ႏွစ္ေသာင္း၊ ေလးေထာင္ကယ္ေက၊ ႏွစ္ဆယ္ေျမာက္၍၊ ေလးေယာက္ေဆာင္းဟု၊ ရွိေဟာင္းပီစာ၊ ျမဒိုးေ၀၏၊ ရြီးသည့္က်မ္းမွာ၊ ၫႊန္းလို႔ပါေရ။ ထိုခါကာလ၊ ဖ်ားနာသူေက၊ ဟူသမ်၏၊ ျဖစ္ရတံုလစ္၊ အရင္းခံေက၊ မွန္သနစ္ကို၊ စီးစစ္ရေယာင္၊ ေပၚထြန္းေအာင္ဟု၊ ညာဏ္ေရာင္ထြန္းၿပီး၊ ဓါတ္၀ိဇၨာေလ၊ ဆရာႀကီးကို၊ ေခၚၿပီးတလီ၊ မင္းရာဇာမွာ၊ အာဏာမွတ္၍၊ စမ္းသပ္စီေသာ္၊ ဂမၻီသကာ၊ သမားေတာ္ဟု၊ ေက်ာ္တေယာက္ေက၊ ပါေမာကၡလွ်င္၊ ၿမိဳ႕ျပေတာရြာ၊ အျဖာျဖာတြင္၊ ျမတ္စြာပတ္လွည့္၊ ဖ်ားျခင္းဟန္ႏွင့္၊ သြီးသံ႐ို႕ကို၊ စမ္းလို႔ၾကည့္လွ်င္၊ ပူ၍ဖ်ားျခင္း၊ ငန္းဖ်ားျခင္းႏွင့္၊ အတြင္းအူေရာင္၊ အပူေဆာင္၍၊ အာေခါင္ကဲြျပတ္၊ ဓါတ္အာကာလွ်င္၊ ပတ္ကာဆီးေက၊ အအီးပတ္လို႔၊ ဖ်ားလတ္ျခင္းသည္၊ ဧက၀ုတ္ေက၊ မဟုတ္ေခ်ဘဲ၊ ဤသည္ေရာဂါ၊ လကၡဏာမွာ၊ တျဖာကဲြထ၊ မ်ားေသာသူေက၊ ဟူသမွ်တြင္၊ ဒဟေတေဇာ၊ တြင္းသ႑ာန္မွာ၊ လြန္ျပန္႔ေျပာ၍၊ အေၾကာတြန္႔ခါ၊ ကိုယ္ခႏၶာလွ်င္၊ လြန္စြာတုန္ၿပီး၊ ႏွလံုးအိမ္မွာ၊ ခံကာေထာင္းေက၊ ေဂါင္းလည္းညီးလို႔၊ ရွည္၀ီးၾကာတင္၊ ရွိဆရာ႐ို႕၊ သညာထားေက၊ ငွက္ဖ်ားတြင္ေရ။ သို႔စင္မွန္လွ၊ လကၡဏာကို၊ ရွာကာတြိေက၊ တိအက်ျဖင့္၊ သိရေသာခါ၊ သိန္းေသာင္းခ်ီ၍၊ ျခင္ရြီမ်ားကို၊ ဖမ္းထားပါ၍။ ေရာဂါစမ္းသပ္၊ ရက္မေယွာင္ဘဲ၊ ျခင္ေကာင္မ်ားကို၊ ခဲြျခားလတ္ေသာ္၊ မခၽြတ္မွန္ဘိ၊ သိန္းေသာင္းခ်ီ၍၊ ျခင္ရြီမ်ားမွာ၊ ငါးမ်ိဳးတြိေရ။ မွတ္သိအပ္ရာ၊ ျခင္ငါးျဖာလွ်င္၊ ျခင္၀ါျခင္ေစာက္၊ ျခင္ေျပာက္ျခင္က်ား၊ ျခင္ကုလားဟု၊ ခဲြျခားတံုျပန္၊ ပံုသ႑န္ႏွင့္၊ ကိုက္ျပန္ကာလ၊ ျခင္မ်ားစြာ၏၊ သဘာ၀ကို၊ ေဖာ္ျပဦးမည္၊ အမ်ားခင္မွာ၊ နားဆင္လတ္ေက၊ မွတ္ကတ္ေပေႏွာင္း။ ဆိုမည္တေထာက္၊ ျခင္ေစာက္ေကာင္မွာ၊ ႏွာေရာင္ေကာက္လို႔၊ ၿခီေထာက္ကားရွည္၊ သူ႕ကိုယ္ထည္မွာ၊ နည္းငယ္ၫိုလွ်က္၊ ကိုက္လတ္က်င္ေသာ္၊ ေနာက္ထင္ျမင့္၍၊ ေဂါင္းဖက္နိမ့္ခါ၊ လူမ်ားကိုယ္က၊ သြီးကိုႏႈတ္၍၊ စုတ္တတ္ပါ၍၊ သူ႕မွာပါလတ္၊ ေဂါင္းေအာက္၀ယ္တြင္၊ အရည္အိပ္ေက၊ အဆိပ္ဓါတ္ေၾကာင့္၊ မခၽြတ္မွန္စြာ၊ ငွက္ဖ်ားနာလွ်င္၊ ျဖစ္ပါရသည္။ ေလးျဖာက်န္ေက၊ ျခင္ရန္မ်ားကို၊ ေျပာၾကားမည္ေႏွာင္း။ ေၾကာက္ဖြယ္ေကာင္းစြာ၊ ဖ်ားအနာကို၊ မ်ားစြာျဖစ္တတ္၊ ညင္သာသာႏွင့္၊ ျခင္၀ါဟပ္၍၊ ကိုက္လတ္ေသာခါ၊ သူ႕မူရာတြင္၊ ေဂါင္းမွာျမင့္ဘိ၊ ၿခီေထာက္သြင္ေက၊ ေနာက္တြင္နိမ့္လို႔၊ က်န္ဟိထိုေနာက္၊ လူ႕ခႏၶာမွာ၊ သြီးလာေသာက္ေက၊ ျခင္ေျပာက္ျခင္က်ား၊ မဲေရာင္ထင္ေက၊ ျခင္ကုလား႐ို႕၊ ကိုက္ျငားၾကျပန္၊ ဖ်ားအနာမွာ၊ မ်ားစြာခိုက္လို႔၊ မျဖစ္တန္လည္း၊ ပူလြန္ႀကီးစြာ၊ ငွက္ဖ်ားပါေက၊ သူနာကိုယ္၌၊ ဂုသံဆိုေက၊ ထိုျခင္ညစ္႐ို႕၊ လာကိုက္ၿပီးေနာက္၊ က်မၼာသူေလ၊ လူတေယာက္ကို၊ ကိုက္ေဖာက္ေသာခါ၊ ငွက္ဖ်ားနာလွ်င္၊ ျဖစ္တတ္ပါေရ။ က်ားထက္ပင္ေလ၊ ျခင္ရန္ဖီးမွာ၊ ႀကီးလတ္ေတဟု၊ ရွိ၀ယ္အခါ၊ ညာဏ္ေရာင္၀ါႏွင့္၊ ဆရာေပၚထြန္း၊ မင္းဘုရင္ကို၊ ေလွ်ာက္တင္ခန္း၀ယ္၊ က်ယ္၀န္းမ်ားလြန္၊ ျခင္၏ရန္ေၾကာင့္၊ ဖ်ားျပန္ကုန္ၾက၊ လကၡဏာကို၊ ခဲြကာျခား၍၊ ရြီးသားျပလို႕၊ ေရာက္ၾကနားခံ၊ ေမေႏွာင္းစြန္႐ို႕၊ သိတန္သမွ်၊ အနည္းငယ္လွ်င္၊ သံေခပျဖင့္၊ ေျပာျပလိုက္ေတ။ ေပါင္းသဟာေလ၊ လာသမ်႐ို႕၊ မွတ္ၾကေပ၍၊ ျမဲေထြနိစၥ၊ ျခင္ဆိုးရန္ကို၊ မက်န္ႄကြင္းေအာင္၊ ႏွိမ္ႏွင္းၾကဖို႔၊ ရြာစရြာဖ်ား၊ ရီပုတ္ဆိုင္ေက၊ အင္းအိုင္မ်ားႏွင့္၊ အိမ္နား၀ဲယာ၊ ရီ၀တ္ရာကို၊ ညီညာတူကြ၊ လုလႅသန္၍၊ အားခြန္စိုက္ေက၊ ဖို႔ပစ္ရမည္။ ထိုမွတျခား၊ အမိႈက္ပံုႏွင့္၊ ေတာျခံဳမ်ားလည္း၊ ျခင္ပြားတတ္ေတ။ အိမ္တြင္းျပင္ကို၊ သန္႔စင္ျငားေအာင္၊ လုပ္ထားေပမွ၊ ကုေဋကုဋာ၊ ျခင္မ်ားစြာလ်င္၊ မ်ိဳးပါလည္းတုံး၊ ျပည္ႏိုင္ငံမွာ၊ မက်န္ျပဳန္းမွ၊ အားလံုးခ်မ္းသာ၊ လူတကာလွ်င္၊ က်မၼာလိမၼည္။ ဤေၾကာင္းရာေလ၊ မွာစကားကို၊ ထားၿပီးေကလွ်င္၊ ေနာက္၀ယ္ထပ္မံ၊ လုပ္သင့္ရန္ကို၊ အကၽြန္ေျပာမည္။ အမ်ားသူေလ၊ ျဖဴႏွမ႐ို႕၊ မွတ္ၾကေပေႏွာင္း။ ေလးေထြသမုတ္၊ ဓါတ္ခႏၶာေလ၊ မဟာဘုတ္႐ို႕၊ ေဆာင္ငုတ္ပ်က္ခါ၊ ျဖစ္ပြားရာႏွင့္၊ သီတာခုလွ၊ အီးတမူေက၊ ပူတ၀ျဖင့္၊ ပကၠရဏ၊ ကကၡလဟု၊ စီးက်ယိုစြာ၊ ေတာင့္တင္းမာသည္၊ ေရာဂါေထြျပား၊ ႐ုပ္ခႏၶာမွာ၊ ျဖစ္လာျငားေသာ္၊ မမ်ားမလြန္၊ သင့္ေတာ္တန္ရန္၊ စီမံျပဳျငား၊ ေျခာက္ရသာႏွင့္၊ ၾသဇာေလာင္းေက၊ ဆီေကာင္းစားလို႔၊ လွည္းလားအညီ၊ ဆယ့္ႏွစ္လီေက၊ ရာသီဥတု၊ အာဂႏၱဳႏွင့္၊ အာယု၀ဃုဏ၊ ဟာယနဟု၊ ကာလရက္တာ၊ ခ်ိန္အခါတြင္၊ လိုရာေထာက္ထား၊ ဆီးမရေသာ္၊ အစာမ်ားႏွင့္၊ ကုစားကတ္ပါ၊ ကိုယ္ခႏၶာလွ်င္၊ က်မၼာလိမၼည္၊ ရွိသူမြန္႐ို႕၊ က်မ္းဂန္မ်ားမွာ၊ ၫႊန္းထားေရေလး။

(၃၀) ၫႊန္းထားမေယတျဖာ၊ ရွိကိုဆန္းလို႔၊ တခဏ္းမွာလ်င္၊ ၀ံသာႏြယ္ယိုင္၊ မ်ိဳးအစိုင္ေက၊ ရခိုင္ျပည္ဖြား၊ ႀကီးအငယ္ႏွင့္၊ ေမာင္မယ္မ်ား႐ို႕၊ အားထားစရာ၊ တတ္ပညာကို၊ ႀကီးစြာလုလႅ၊ ဇဲြစိတ္ထူ၍၊ သင္ယူၾကဖို႔၊ ေမာင္ကေျပာမည္။ သေဖာနား၀င္၊ ရွိခိုးတြင္၀ယ္၊ အယင္စလတ္၊ အကၡရာႏွင့္၊ စာအတတ္ကို၊ သင္အပ္ေတာ့သည္။ ေၾကာင္းတမည္ကို၊ နည္းငယ္သြင္းလို႔၊ ယွင္းလင္းမည္ကား၊ ျပန္႔က်ယ္လွစြာ၊ ဤကမၻာတြင္၊ ျပည္ရြာသတ္မွတ္၊ နီထိုင္သူေလ၊ လူစိတ္ဓါတ္၏၊ အမွတ္သညာ၊ ထိုအရာသည္၊ ရွည္စြာမခံ၊ ႏွစ္လတာေလ၊ ျမင့္ၾကာေရာက္ေက၊ မိေပ်ာက္ျပန္၍၊ ဖိုးတန္လွစြာ၊ သမိုင္းလာႏွင့္၊ ပညာသိပၸ၊ အဖံုဖံုေလ၊ ေပ်ာက္ကုန္ဆံုးေက၊ ပ်က္ျပဳန္းၾကလို႔၊ သိပၸမ်ားစြာ၊ အျဖာျဖာကို၊ အကၡရာတင္ျငား၊ ေက်ာက္တလီေက၊ ပီတမ်ိဳးျဖင့္၊ ရြီးထိုးထားေသာ္၊ ရွည္လ်ားကာလ၊ မပ်က္ႏိုင္ဘဲ၊ စိုင္မျပတ္ေက၊ သိမွတ္ရေရ။ သို႔ျဖစ္ေပ၍၊ ေမာင္ေမစံုညီ၊ ရွိခိုးခ်ီ၍၊ စာပီပညာ၊ အကၡရာကို၊ သင္ပါၿပီးမွ၊ ေနာက္မွသာလွ်င္၊ ဌာရသဟု၊ သိပၸစံုေအာင္၊ သင္ၾကားေဆာင္၍၊ ထိုေနာင္ၿပီးမွ၊ တတ္ေကာင္းရန္ကို၊ အကၽြန္ကလွ်င္၊ ၫႊန္ျပဦးမည္။ ရွိပေ၀တြင္၊ ဌာေနရဌာ၊ လြန္ႀကီးက်ယ္၍၊ အလယ္တိုက္ေက၊ မိစၦိမာတြင္၊ နာလႏၱဟု၊ တကၠသီလာ၊ ေက်ာင္းေတာ္သာ၀ယ္၊ ပညာရင္ႏို႕၊ ႏွစ္မ်ားစြာပင္၊ ခါမခ်ိဳ႕ဘဲ၊ ေသာက္စို႕တတ္ပြန္၊ ျပည္ေတာ္ျပန္ေက၊ ေရႊညာဏ္ႀကီးဘိ၊ တုမဟိေက၊ က၀ိျမ၀ါ၊ မင္းဆရာလွ်င္၊ ေနာင္လာငယ္ႀကီး၊ မွတ္စီခ်င္၍၊ စီရင္ရြီးသည္၊ ေက်ာ္ဟီးနာမ၊ တုမမွ်ေက၊ သုတရတနာ၊ က်မ္းပီစာတြင္၊ ၫႊန္းကာေဖာ္ျပ၊ တကၠေဗဒ၊ ထိုေနာက္မွလွ်င္၊ သတၱေဗဒ၊ ေဘာဂဇီ၀ါ၊ အျဖာျဖာကို၊ ေလ့လာၿပီးေထြ၊ မ်ိဳးရခိုင္႐ို႕၊ စိုင္မျပတ္လွ်င္၊ သင္ကတ္ေပ၍၊ က်င္လည္ၿပီးမွ၊ ေသနဂၤႏွင့္၊ သကတစတၱ၊ ပဒုမၼႏွင့္၊ ေလး၀ဗ်ဴဟာ၊ စစ္ပညာေက၊ ဒိုင္းကာအတတ္၊ သိုင္းအတတ္ႏွင့္၊ ဒါးခြတ္လွံထိုး၊ အမ်ိဳးမ်ိဳးလ်င္၊ စက္ႀကိဳးယႏၱရား၊ စိုင္အလာျဖင့္၊ ပညာရပ္ေက၊ အတတ္မ်ားႏွင့္၊ တျခားျပည္ရြာ၊ လူမ်ားစြာ၏၊ ဘာသာစကား၊ အကၡရာႏွင့္၊ ပညာမ်ားပါ၊ သင္ႀကားအပ္ေတ။ တတ္ေျမာက္ပါေသာ္၊ ကမၻာရပ္မွာ၊ ဆက္စပ္လြယ္လို႔၊ ေပါႄကြယ္သုတ၊ အဖံုဖံုႏွင့္၊ ျပည့္စံုၾကေသာ္၊ ညာဏပ႑ိ၊ ထက္ျမက္စြာျဖင့္၊ ပညာဟိဟု၊ က၀ိေျမာက္ေပ၊ စြမ္းဂုဏ္ရည္ႏွင့္၊ လူငယ္မ်ားစြာ၊ ျပည္မ႑ိဳင္မွာ၊ စိုင္မပ်က္ေက၊ ေပၚထြက္လာေသာ္၊ ကမၻာေက်ာ္ဟိုး၊ အႏြယ္ယိုင္သည္၊ ရခိုင္မ်ိဳးမွာ၊ တန္းခိုးအာဏာ၊ ေတာင္သၿပီေလ၊ ေအာင္ၿမီကၽြန္းမွာ၊ ထြန္းဖို႔ရာေလး။

(၃၁) မဟာေဂ၀ံသ၊ ေရႊရခိုင္ေလ၊ ယိုင္ႏွမ႐ို႕၊ သိၾကစီရန္၊ စာရိတၱကို၊ ေျပာျပၫႊန္မည္။ နာခံမွတ္သား၊ ႀကီးငယ္ဟူေသာ္၊ လူအမ်ား႐ို႕၊ ေယွာင္ယွားစိုင္ဆက္၊ ျပည္ထိုထိုတြင္၊ လူကိုဖ်က္သည္၊ အရက္သီစာ၊ ေသာက္စားခါျဖင့္၊ မာန္ပါစိတ္ျပင္း၊ ခိုက္ရန္လို၍၊ ဆဲဆိုျခင္းႏွင့္၊ ဘိန္းဘင္းေသာက္ခ်ဴ၊ အပ်င္းထူသည္၊ အမူေပါ့ပ်က္၊ ဆိုးအညႇက္ေက၊ ခိုး၀ွက္လိမ္ညာ၊ တခ်ိဳ႕မွာလွ်င္၊ ဥစၥာလိုၿပီး၊ သူ႕တကိုယ္ကို၊ ေကာင္းလိုရီးျဖင့္၊ ျပည္ႀကီးတိုင္းခြင္၊ မ်ားလူသွ်င္မွာ၊ ဇာပင္ျဖစ္ျငား၊ တျခားျပည္ေလ၊ တနယ္သားထံ၊ ေရာင္းစားခ်င္လို႔၊ ဆိုးစိတ္ပို၍၊ သူလွ်ိဳျပဳျငား၊ ကၽြန္စိတ္၀င္သည္၊ ဂုဏ္အင္ယုတ္ေက၊ အလုပ္မ်ားႏွင့္၊ လဘ္စားလဘ္ထိုး၊ အမ်ိဳးမ်ိဳးလွ်င္၊ မ႐ိုးမသား၊ က်ိဳးမပြားေက၊ ဆိုး၀ါးလွစြာ၊ စိတ္ယုတ္မာကို၊ ပါယ္ခြာၿပီးမွ၊ တြင္းသ႑ာန္မွာ၊ ေကာင္းမြန္စိတ္ေက၊ စာရိတၱႏွင့္၊ ျပည့္၀ညီစြာ၊ ႀကီးတသြယ္ေလ၊ ငယ္အလတ္႐ို႕၊ လုပ္အပ္ပါေရ။ အရာတဖံု၊ သျပာဂုဏ္ႏွင့္၊ ျပည့္စံုၾကဖို႔၊ ၫႊန္ျပအံ့ငွာ၊ တခဏ္းမွာလွ်င္၊ က်မ္းလာညႇိႏႈိင္း၊ မယုတ္လြန္ဘဲ၊ ဟုတ္မွန္တိုင္းကို၊ မဆိုင္းခု၀ယ္၊ အမ်ားမယ္႐ို႕၊ နားလည္လွေယာင္၊ ယွင္းျပေပမူ၊ ရွိ၀ယ္ေျပာၾကား၊ အစိုင္အားျဖင့္၊ စကားအလာ၊ လူအမ်ားမွာ၊ စီးပြားရွာေသာ္၊ ကံသာအမိ၊ မ်ားအလိုျဖင့္၊ အဆိုဟိလည္း၊ အသိတ၀၊ ကၽြန္႔အလိုကို၊ ေျပာဆိုရမူ၊ ၀ိရိယညာဏ္၊ အရင္းခံ၍၊ လုပ္ၾကံၿပီးမွ၊ ဓနဟံုႏွင့္၊ ျပည့္စံုၾကေသာ္၊ ေစာင့္ထရွိကံ၊ ဖယ္မလြဲေက၊ တည္ျမဲျပန္ဟု၊ အကၽြႏု္ပ္က၊ အတန္တန္လွ်င္၊ ေ၀ဖန္ေႏွာေက၊ သေဖာရလို႔၊ လူ႕ဘသခင္၊ သိဂၤါလဟု၊ နာမတြင္ေက၊ အထင္အရွား၊ ပ်ိဳႏုနယ္ႏွင့္၊ ရြယ္ႀကီးမားေက၊ သူဌီးသားကို၊ ေလးပါးစံုစြာ၊ သမၸဒါဟု၊ ဓမၼာခ်ိဳေမာ၊ အာလုတ္ေတာ္မာ၊ ထုတ္ေဖာ္ေဟာလို႔၊ သေဖာဓိပၸါယ္၊ အသိလြယ္ေအာင္၊ အက်ယ္ေဖာ္ျပ၊ ရွိဦးစြာေက၊ ဥဌာနဟု၊ လုလႅႀကီးလြန္၊ အားထုတ္ရန္ႏွင့္၊ တဖန္ေနာက္မွ၊ သမၸဒါေက၊ အာရကၡဟု၊ ရသမွ်သာ၊ မ်ားဥစၥာကို၊ လံုစြာသိမ္းသြင္း၊ ကဲြပ်က္ၿပိဳ၍၊ မယိုယြင္းေအာင္၊ ေစာင့္ျခင္းတ၀၊ ထိုေနာက္မွလွ်င္၊ ကလ်ာဏမိတၱာ၊ သမၸဒါဟု၊ ပညာဟိျငား၊ က်င့္တည္ၾကည္ေက၊ မိတ္ေဆြမ်ားကို၊ ထံပါးနီးလွ၊ အေၾကာင္းေတာ္ေအာင္၊ ေပါင္းေဖာ္ရ၏။ သမၼဇီ၀ိတာ၊ သမၸဒါကား၊ လြန္စြာသန္႔ယွင္း၊ အျပစ္ကင္းသည္၊ လုပ္ခင္းကိုင္တာ၊ အျဖာျဖာကို၊ အခါမျပတ္၊ တိုးမလြန္ဘဲ၊ ၿခိဳးျခံျငားေက၊ လုပ္စားအပ္ဟု၊ က်မ္းျမတ္သုတၱံ၊ ပါေထယ်မွာ၊ ေဟာျပၫႊန္လို႔၊ ကံကိုဦးစြာ၊ လိုအပ္ပါဟု၊ ႃမြက္ခါမဟိ၊ သဗၺညာဏ္ကို၊ ၾကံလို႔သိေက၊ က၀ိပရမ၊ ႏုတၱရေက၊ ဗုဒၶသွ်င္ေစာ၊ ၀ိရိယကို၊ ထုတ္ေဖာ္ေဟာလို႔၊ ျပန္႔ေျပာႄကြယ္၀၊ ရတနာေက၊ ဥစၥာရေအာင္၊ ၀ိရိယညာဏ္၊ အရင္းခံ၍၊ ျပင္းထန္ႀကိဳးစား၊ အခ်ိန္မွန္၍၊ ႀကိမ္ဖန္မ်ားလွ်င္၊ လုပ္ျငားေသာခါ၊ ရခိုင္ျပည္မွာ၊ ၿပိဳင္ဖြယ္ကင္းေအာင္၊ ျပည့္တင္းလာမည္။ အရာတရပ္၊ ႀကီးအငယ္ေက၊ ရြယ္အလတ္ႏွင့္၊ ယုတ္ျမတ္မဟူ၊ ေရႊျ့ပည္သူေလ၊ သွ်င္လူရဟန္း၊ စည္းလံုးစြာျဖင့္၊ ညီညာခန္းကို၊ က်ယ္၀န္းမဆို၊ မပိုမိုဘဲ၊ တိုတိုေျပာမည္၊ စဲြျမဲစြာျဖင့္၊ မွာစကားကို၊ မွတ္သားေပေႏွာင္း။ ၾကာရွည္ျမင့္မား၊ ေရႊရခိုင္မွာ၊ နီထိုင္ျငားေက၊ မျခားမ်ိဳးႏြယ္၊ သက္ႀကီးရြယ္ကို၊ အငယ္႐ိုၫြတ္၊ ႀကီးေသာသူက၊ ငယ္သူမ်ားကို၊ သနားကတ္၍၊ အလတ္ရြယ္တူ၊ ခ်င္းခ်င္းမူေလ၊ ၾကည္ျဖဴေလးစား၊ တ၀မ္းမူေက၊ တအူဖြားသို႔၊ စကားႏႈတ္ခ်ိဳ၊ မမုန္းၾကဘဲ၊ ဆုမၼဆိုလို႔၊ အစ္ကိုညီလွ၊ မရီးစသည္၊ ႏွမတသီး၊ ဖႀကီးဖိုးေဘာင္၊ လိုက္ဖက္ေယာင္ေလ၊ ေခၚေဆာင္ႏႈတ္ဆက္၊ ပ်ားသကာသို႔၊ နာသာျငားေအာင္၊ စကားႃမြက္လို႔၊ စံုမက္ၾကင္နာ၊ အသဲညႇာမွာ၊ စဲြကာရစ္ေညာင္း၊ အခ်စ္ျဖာေက၊ မိတၱာေလာင္းလို႔၊ မေကာင္းတမံု၊ အေၾကာင္းဆံုေက၊ ေပါင္းဆံုစုေ၀း၊ အတူမွန္ေက၊ ခံစျမဲျဖင့္၊ ဖယ္လႊဲမျပဳ၊ ႀကီးအက်ယ္ႏွင့္၊ ဌီးႄကြယ္မႈလွ်င္၊ တခုအမွန္၊ တေယာက္ထံမွာ၊ ေရာက္ျပန္ေသာခါ၊ အတူသာလွ်င္၊ ယူကာခံစား၊ ေကာင္းမေကာင္းႏွင့္၊ အေၾကာင္းမ်ားကို၊ ျပည္သားျပည္သူ၊ ႀကီးတသြယ္ေလ၊ ငယ္တျခားေက၊ အမ်ားသူ႐ို႕၊ အတူလက္တဲြ၊ တမိန္႔ခံေက၊ တသံတည္းျဖင့္၊ စုစည္းညီညာ၊ ဇဲြစိတ္မာန္ႏွင့္၊ အံကိုကိုက္၍၊ လုပ္ထိုက္ပါဟု၊ က်င့္ရာေျခာက္ပါး၊ ႀကီးပြားရန္ေလ၊ အၾကံေကာင္းျဖင့္၊ အေၾကာင္းမ်ားကို၊ စကားခ်ိဳလွ၊ ေကာင္းက်ိဳးေဆာင္၍၊ ေမာင္ထြန္းျမက၊ ေျပာျပစံုေယာင္၊ လပေရာင္ေလ၊ သိုင္ေခါင္ခ်ိန္ေရာက္၊ တခဏ္းတုံး၍၊ ၿပီးဆံုးေျမာက္ေသာ္၊ ေထာက္၍တဖန္၊ သိန္းေက်ာ့ေ၀ေလ၊ ပ်ိဳေမလွမွာ၊ ေျပာျပဟန္ကား၊ ယမန္နိည၊ ေမာင္ထြန္းျမကို၊ ေငြလွပ်ိဳေမ၊ သြန္းကာရယ္၍၊ ဆိုသည္မွာကား၊ ေရာက္လာသူေလ၊ လူအမ်ားႏွင့္၊ စကားခြန္းသံ၊ မဆက္ဆံဘဲ၊ ျပန္လွန္မဟိ၊ ေျမာက္ဦးျပည္က၊ ေမာင္ေတမိဟု၊ ဆိုမိတံုရာ၊ ထိုသူၫႊန္းေက၊ တခဏ္းမွာလွ်င္၊ ေရာင္၀ါထြန္းပ၊ ပါရမီႏွင့္၊ ဇာဂီဟိေလ၊ ေတမိယကို၊ မြီးဖဘုန္းမို၊ နန္းမၫိုက၊ အလိုစမ္းၾက၊ ပမာဆိုေက၊ ထိုအခဏ္းႏွင့္၊ တူလြန္းလွေရ။ ဂုကတခါ၊ ေတာ၀နာတြင္၊ မာတာပီတ၊ မ်ားျပည္သူေလ၊ ဟူသမွ်ကို၊ ဓမၼျမတ္မြန္၊ တရားသံျဖင့္၊ ေဟာၫႊန္ခၽြတ္ထ၊ ပမာေဆာင္ေက၊ ေမာင္ထြန္းျမႏွင့္၊ တူလွေတာ့သည္။ သိန္းေက်ာ့ေ၀ေလ၊ ပ်ိဳေမလွမွာ၊ ေျပာျပေပလွ်င္၊ ပ်ိဳေမႏြဲ႕ေႏွာင္း၊ နားေထာင္သူေလ၊ လူအေပါင္းမွာ၊ ေသာင္းေသာင္းလည္းရယ္၊ ဆီးကြမ္းယာကို၊ လွမ္းကာစားေက၊ ရပ္နားေရေလး။

(၄င္းမွ ပီေျခာက္ရြက္လံုး၀ပ်က္စီးပါသည္။)

(နိဂုဏ္းခ်ဳပ္)

အဆံုးမေယတပုဒ္၊ သာျခင္းစိုင္ကို၊ ယယိုင္သံုးလို႔၊ နိဂံုးခ်ဳပ္မည္။ ကၽြႏ္ုပ္မွန္စြာ၊ ဤကဗ်ာကို၊ သံသာခ်ိဳျငား၊ ရွိထံုးအညီ၊ ႏႈံးမမွီေယာင္၊ ကံုးစီထားလည္း၊ ရွည္လွ်ားႏွစ္တာ၊ သမယာျဖင့္၊ ကာလၾကာ၍၊ အကၡရာတိမ္းပါး၊ စပ္ကာရံလွ်င္၊ မမွန္ျငားဘဲ၊ ပ်က္ျပား၍သာ၊ ေနာက္ေနာင္လာေက၊ ပညာဟိ႐ို႕၊ တြိေသာခါတြင္၊ ျပန္ကာဖာထီး၊ ျပဳပ်င္ရန္ကို၊ ကၽြန္ခြင့္ပီးေရ။ သို႔ၿပီးမွသာ၊ ဤကဗ်ာသည္၊ ----------။

(၄င္းမွ စာငါးေၾကာင္း ဖတ္၍မရ။)

ေကာဇာေရာက္လစ္၊ သကၠရာဇ္ေက၊ မွတ္ပိုက္သခၤ်ာ၊ တြက္စစ္ခါ၀ယ္၊ ဧကာဒြယ၊ ခန္႔႐ူပတြင္၊ မိႆရာသီ၊ ပုဏၰမီေက၊ တိထီရက္စိ၊ -----------။

(ဤအပိုဒ္တြင္လည္း ဤမ်သာ ဖတ္၍ရပါသည္။)

(အဆံုးပီခ်ပ္တြင္)

သကၠရာဇ္ ၁၁၁၆ ခု၊ ျပာသိုလဆန္း (၁၀) ရက္၊ (၂) လာ စနီ မြန္းလဲြခ်ိန္တြင္ ရြီးကူးၿပီးသည္။ ရီႊလံုးလက္ရြီး၊ ပုဒိအာႏွင့္ျပည့္စံုရပါလို၏။

(မွားယြင္းသည့္သတ္ပံုမ်ားကိုေထာက္ျပပီးပါက ေကာင္းစြာေက်းဇူးတင္ပါမည္။ ပံုမႏွိပ္ရပါသိမ့္။ ေကာင္းစြာသိမ္းဆည္းကတ္ပါ။)



Saturday, March 21, 2009

ဇာျဖစ္နီမွန္းမသိ (ဟာသ)


ကုမၸဏီတခုတြင္ ၀န္ထမ္းမ်ားက စခန္းႀကီးေသာမန္ေနဂ်ားအား ဘ၀င္မတြိျဖစ္လွ်က္ဟိသည္။

တနိ မန္ေနဂ်ာက ယံုးနားတြင္ဟိေသာဆိုင္ကို ျဖတ္လားယင္း ဆိုင္ရွိတြင္ ၀ထုပ္မ်ားတန္းစီးေရာင္းခ်နီသည္ကိုတြိသျဖင့္ ယံုးတက္ေကေဆာင္းဖို႔ အညိဳေရာင္ ၀ထုပ္တလံုးေကာက္၀ယ္လိုက္သည္။

ေနာက္နိတြင္ မန္ေနဂ်ာသည္ လမ္းေဘးက သူ၀ယ္လာေသာ ၀ထုပ္ကိုေဆာင္းလွ်က္ ယံုးတက္လာသည္။ ၀ထုပ္မွာ ေကာင္းဘြိဳင္၀ထုပ္ျဖစ္နီသျဖင့္ ဟာသျဖစ္နီသည္။

ရက္အနည္းၾကာလာေသာအခါ သူ႕၀န္ထမ္းႏွစ္ေယာက္က ဆိုင္ေဘးနားျဖတ္ေလွ်ာက္ယင္း မန္ေနဂ်ာေဆာင္းေသာ ၀ထုပ္ကိုတြိသျဖင့္ နတ္ခ်င္သြမ္းခ်င္ေသာေၾကာင့္ ဆိုင္ထဲသို႔၀င္ၿပီး အညိဳေရာင္ထဲက ၀ထုပ္ဆိုဒ္ႀကီးႀကီတလံုး ၀ယ္လိုက္သည္။

မန္ေနဂ်ာ ထမင္းစားခ်ိန္ အျပင္ထြက္လားေသာအခါ မန္ေနဂ်ာ၏၀ထုပ္ကိုယူၿပီး သူရို႕၀ယ္လာေသာ ဆိုဒ္ႀကီးႀကီး၀ထုပ္ျဖင့္ လွဲခ်ိတ္ထားလိုက္သည္။

မန္ေနဂ်ာယံုးအျပန္ ၀ထုပ္ေဆာင္းေသာအခါ ၀ထုပ္ကႀကီးနီသျဖင့္ ဇာျဖစ္လို႔လဲ စဥ္းစားရက်ပ္နီသည္။

ေနာက္နိ မန္ေနဂ်ာ လုပ္ငန္းစစ္ရန္ စက္ရံုဘက္သို႔ေရာက္နီဆိုက္ ၀ထုပ္အငယ္ေခ်တလံုးႏွင့္ ျပန္လွဲထားလိုက္ကတ္ျပန္သည္။

မန္ေနဂ်ာက ယံုးျပန္အဆင္း ၀ထုပ္ေဆာင္းေသာအခါ ေဂါင္းကႀကီးၿပီး ၀ထုပ္က ငယ္နီသည္။

“၀ထုပ္ကလည္းက်ပ္လိုက္စြာ ဇာျဖစ္နီလဲမသိ” ေဂါင္းစားနီသည္။

ႏွစ္ပတ္ေလာက္ၾကာေသာအခါ ၀ထုပ္က ႀကီးလိုက္၊ ငယ္လိုက္၊ ေနာက္နိ ပံုမွန္ျဖစ္လိုက္၊ မန္ေနဂ်ာက “မျဖစ္ပ်ာ ဆရာ၀န္ျပမွျဖစ္ဖို႔” အတြက္ရသည္။

မန္ေနဂ်ာက ဆရာ၀န္ကိုေျပာသည္ -

“ဆရာ ကၽြန္ေတာ့္ ဥေကၡာင္းက ပံုမွန္ေတာ့မထင္။ တနိ ႀကီးလိုက္၊ တနိငယ္လိုက္၊ ဇာျဖစ္နီမွန္းမသိ။”


(စမိုင္းေမဘေလာခ့္ (Link) မွ ကူးယူေဖာ္ျပသည္။)

Tuesday, March 17, 2009

ညီညြတ္ေရးသာပန္း


အကၽြႏ္ုပ္ရို႕ရြာတြင္ အလြန္သေဘာေကာင္းေသာ ၀ါႀကီးတလံုးဟိသည္။ သူသည္ ဘုရားတရားအလြန္ရိုေသကိုင္းညြတ္သည္။ စိတ္ေကာင္းေစတနာေကာင္းဟိသည္။ ရပ္ေရးရြာေရး၊ သာေရးနာေရးအစစအရာရာ ကူညီတတ္သည္။ ရပ္ရြာစည္ပင္သာယာေရးအတြက္အစဥ္မၿမဲ ဦးထိပ္ရြက္ပန္ထားသူျဖစ္သည္။ ရပ္ရြာအတြင္း လင္မယားရန္ျဖစ္သည္ကအစ သင့္ျမတ္ေအာင္ စိစပ္ေဆာင္ရြက္ပီးသည္။ အေခ်သူငယ္မ်ားရန္ျဖစ္လွ်င္လည္း (အေ၀း အစိတ္ေကေခ်တိ၊ ပုတ္ၾကားေက ႏြားခ်ီး၀င္ေရ။ ႏြားကဲြေက က်ားကိုက္ေတေ၀း၊) စသည္ျဖင့္ ထိေရာက္ေသာစကားပံုမ်ားျဖင့္ ဆိုဆံုးမေလ့ဟိသည္။

သူ႔အိမ္သည္ ပ်ိဳင္စီပ်ိဳင္ေဆာင္အိမ္ႀကီးျဖစ္သည္။ သူ၏မိဘမ်ားမွာ လယ္ပိုင္သွ်င္သူေဌးႀကီးမ်ားျဖစ္သျဖင့္ ၿပိဳင္းသားတိုင္ေနာင္းေနာင္းျဖင့္ အဂၤလိပ္လက္ထက္တတည္းကပင္ ေဆာက္လုပ္ခၿပီး မသီခင္ တဦးတည္းေသာသားႀကီးေမာင္သာဘန္းအား အမြီပီးထားချခင္းျဖစ္သည္။ အိမ္မွာ ႏွစ္ေပါင္း (၁၀၀) ေက်ာ္ၾကာသည့္တိုင္ အခုအထိ ေနာင္းေနာင္းနင္းနင္း မယိုင္မယိမ္းဘဲ ရြာ၏အရွိဖက္တြင္တည္ဟိသည္။ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းႏွင့္ မနီးမ၀ီးျဖစ္သည္။ မင္းကန္ႏွင့္လည္း နီးသည္။ ႏွစ္ထပ္အိမ္ျဖစ္ၿပီး ကားလမ္းမကၾကည့္လွ်င္ ဟိန္းလွ်က္ျမင္ရသည္။ ရြာ၏က်က္သေရေဆာင္အိမ္ႀကီးတေဆာင္ျဖစ္သည္။ ရြာသားမ်ားက သူ၏အိမ္ကိုလက္ညွိဳးထိုးလွ်က္ မိမိရြာကိုဂုဏ္ယူတတ္ၾကသည္။ အျခားရြာသားမ်ားအား ႄကြားစရာဟူ၍ ဤအိမ္ႀကီးတလံုးရာဟိသည္။ ရပ္ေရးရြာေရးအတိုင္ပင္ျပဳေသာအခါ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းကိုပင္ မအားထား၊ ဤအိမ္ႀကီး၌စုရံုးေလ့ဟိသည္။ သို႔ေၾကာင့္ သက္တူရြယ္တူလူႀကီးမ်ားက အဘိုးေမာင္သာဘန္းအား (ညီညြတ္ေရးသာဘန္း) ဟုေခၚသည္။

ဤသို႔ေခၚရသည့္အေၾကာင္းမွာလည္း ရြာတြင္ ေသာက္စားယစ္မူးတတ္ေသာ ႏြားသူခိုးသာဘန္းႏွင့္ ကဲြလဲြစီခ်င္၍ျဖစ္သည္။ (သာဘန္း) ဟုေျပာလွ်င္ (ဇာသာဘန္း) လဲဟု အတြန္႔ရွည္သျဖင့္ (ညီညြတ္ေရးသာဘန္း) ေျပာလိုက္လွ်င္ လူတိုင္းသိသည္။ သူသည္ ရြာသူရြာသားမ်ားစည္းလံုးညီညြတ္ေရးသာလွ်င္မဟုတ္ ရခိုင္တမ်ိဳးသားလံုးစည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို လိုလားသူတဦးျဖစ္သည္။ ေလး၀တီညီညြတ္ေရးတရားကိုလည္း စကားထဲအၿမဲထည့္ေျပာေလ့ဟိသည္။ သူ႔အိမ္တြင္ အလြန္ႀကီးမားေသာ ကပ္ဆပ္တလံုးဟိသည္။ သူ႔ကိုယ္ပိုင္ ႏြားမတန္းမ,သံုးေကာင္ကိုေရာင္းလွ်က္ ၀ယ္ထားသည္ကို ရွိမွီေနာက္မွီမ်ားက သိသည္။ အဖိုးသာဘန္းသည္ အသက္အရြယ္ႀကီး၍ ၀ါႀကီးျဖစ္ေသာ္ျငားလည္း ဂ်ီမသုဥ္းသည့္အျပင္ ေခတ္လူငယ္မ်ားႏွင့္ အေပါင္းအသင္းလုပ္ႏိုင္ေသာ အလြန္ေခတ္မွီေသာ ေခတ္မွီ၀ါႀကီးတလံုးျဖစ္သည္။

ျမန္မာျပည္လြတ္လပ္ေရးရေသာအခါ အဘိုးသာဘန္းမွာ အသက္ (၁၅) ႏွစ္ဟိၿပီးျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အဂၤလိပ္ပညာေရးကို (၈) တန္းအထိသင္ၾကားဖူး၍ အဖိုးသည္ အဂၤလိပ္စကားကိုလည္း အသင့္အတင့္ေျပာဆိုႏိုင္သည္။ မိဘမ်ားက ခ်မ္းသာသူမ်ားျဖစ္၍ ၿမိဳ႕တက္၍ ေက်ာင္းထားႏိုင္ေသာေၾကာင့္လည္းျဖစ္သည္။ အဖိုးသည္ အဂၤလိပ္ (Grammar) ကို အလြန္ကၽြမ္းက်င္ပိုင္ႏိုင္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ပညာေရးကိုလိုက္စားေသာ ရြာလူငယ္မ်ားက အဖိုးထံ၌ တပည့္ခံ နည္းနာခံယူရသည္။ အဖိုးလည္း ပညာေရးႏွင့္ပတ္သက္လာလွ်င္ အလြန္စိတ္ရွည္သည္။ တပည့္သားသမီးမ်ားမသိနားမလည္သည္မ်ားကို စိတ္ရွည္လက္ရွည္ယွင္းျပတတ္သည္။ လူငယ္မ်ားအား ႏြားႏွင့္ရုန္း၍ က်ဳပ္ႏြံထဲတြင္ မနစ္မြမ္းစီခ်င္ေသာ သူ၏ေစတနာအရင္းခံေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

သူ႔၏အိမ္တြင္ ဘို႔အား (၁၂) လံုးဟိေသာ ဘယ္ထရီ (၃) လံုးႏွင့္ လူတရပ္ခန္႔ျမင့္ေသာ (Sound Box) ႏွစ္လံုးဟိသည္။ ေဘထရီတလံုးကုန္လွ်င္ (၂) လံုး အရံအဆင့္သင့္ဟိသည္။ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္း တန္းေဆာင္ဘုန္းလျပည့္နိေရာက္၍ ထမင္းေပါင္းခ်က္စားတိုင္း ရြာလူငယ္မ်ားအဘိုးအိမ္၌စုရံုး၍ အဘိုးကပ္ဆပ္ျဖင့္ (Sound Box)အသံကုန္ဖြင့္ေလ့ဟိသည္။ ေခ်ာင္းတဖက္ကမ္း (၃) မိုင္ကြာ၀ီးေသာ ဇီးဇာရြာကပင္လွ်င္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕ဖြင့္ေသာ ေတးျခင္းသံမ်ားကို ညဥ့္လံုးေပါက္ၾကားရသည္ဟုဆိုသည္။ အဖိုးသည္ ရွိေဟာင္းသျခင္းႀကီးမ်ားသာလွ်င္မဟုတ္ အခုေခတ္ေပၚရခိုင္သျခင္းမ်ားကိုလည္း လက္ခံသည္။ အဖိုးအႏွစ္သက္ဆံုးသျခင္းမွာ (၀တီေလးရပ္သားခ်င္း၊ ညီညြတ္ကတ္ေမ) ဆိုသည့္သျခင္းျဖစ္သည္။ ၿပီးလွ်င္ ေျမာက္ဦးသား သိန္းထိုက္ေဇာ္ဆိုေသာ (အေျပာႏွင့္မၿပီးသိမ့္ပါ ရခိုင္) ဆိုသည္သျခင္းကိုလည္း အလြန္ႏွစ္သက္သည္။ တခါတရီ အဘိုးသည္ ေဆာင္းတြင္း၀ိုင္းမီးလံႈေသာအခါ အသံုးျပဳေသာ ကေသာင္း၀ါးျခမ္းထိုင္ခံုကို သူ၏ပန္းတူရိုးျဖင့္ စည္းေခါက္လွ်က္ ထိုကာလေပၚေတးျခင္းမ်ားကို အကၽြႏ္ုပ္ရို႕လူငယ္မ်ားအား ဆိုျပေလ့ဟိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔လူငယ္မ်ားက အဖိုးအားအလြန္ခ်စ္ၾကသည္။

သို႔ေသာ္ အဖိုးကားစိတ္ေကာင္းဟိသေလာက္ ကံမေကာင္းပါ။ အဘိုး၏ခ်စ္လွစြာေသာ အေဘာင္မမသွ်င္မွာ အဖိုးထက္ေစာေစာစီစီး သီဆံုးလားေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ အဖိုးမွာ အိမ္ေထာင္က်လည္းေနာက္က်သည္။ အဖိုးက ဘုန္းႀကီးလုပ္ခ်င္သည္။ သို႔ေသာ္ သူ၏မိဘမ်ားက အမြီခံမ်ိဳးဆက္တံုးလားမည္စိုး၍ အဖိုးအသက္ (၅၀) ေရာက္ခါမွ ပန္းေမာ္ရြာက အပ်ိဳႀကီးမသွ်င္ႏွင့္ အိမ္ေဆာင္ခ်ပီးသည္ဟုသိရပါသည္။ အဖိုးအိမ္ေထာင္က်ခ်ိန္တြင္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔ မြီးေတာင္မမြီးသိမ့္ပါ။ အိမ္ေထာင္က်ၿပီး (၂) ႏွစ္အၾကာမွ သမီးေခ်တေယာက္ထြန္းကားသည္။ (အထြီးေမ) ဟုေခၚသည္။ အသက္ႀကီးၿပီးမွ အိမ္ေထာင္က်ေသာေၾကာင့္ သမီးဦးကိုဖြားၿပီး ေနာက္ထပ္သားသမီးမရလီပါယာ။ အဖိုးကို တရြာလံုးကခ်စ္ေသာေၾကာင့္ သမီး (အထီြးေမ) ကိုလည္း တရြာလံုးက ၀ိုင္းခ်စ္ၾကသည္။

တခ်က္မိက်န္လိုက္သည္မွာ အဖိုးအိမ္တြင္ ဒါးတေခ်ာင္းဟိသည္။ အသြားမွာ လက္ႏွစ္လံုးအရြယ္ဟိ၍ အရွည္မွာ တလံေလာက္ဟိသည္။ အေဆာက္ကို ကၽြဲရိုးျဖင့္ေဆာက္ထားသည္။ အဖိုး၏အိမ္ရွိခန္းတြင္အလွခ်ိတ္ထားသည္။ သို႔ေသာ္ ၄င္ဒါးအား မည္သူတဦးတေယာက္ကိုလည္း အကိုင္မပီး။ သႀကၤန္ေရာက္တိုင္း အဖိုးမွာ တႀကိမ္စီဒါးသြီးသည္။ သို႔ေသာ္ မည္သည့္အရာကိုမွ် ခြတ္ထစ္ျခင္းမျပဳ။ ၄င္းဒါးမွာ ျမန္မာယိမ္းႏဲြ႔ပါးဒါးကဲ့သို႔ေပ်ာ့စိစိမဟုတ္။ အလြန္မာ၍ အလြန္ေျဖာင့္သည္။ သံဆီးသံုးထပ္တင္ထားသျဖင့္ အလြန္ထက္သည္ဟုဆိုသည္။ မယံုသျဖင့္ တခါက ရြာသွ်င္ျပဳပဲြတြင္ ပိႆာ (၁၅၀) က် ၀က္တေကာင္းအားခြတ္ျပရာ တခ်ိန္းတည္းႏွင့္ ႏွစ္ပိုင္းျပတ္လားမွ ရြာသားအားလံုးအံၾသသင့္ရသည္ဟုဆိုသည္။ အဂၤလိပ္အဆုပ္ ဂ်ပန္အတက္ ကုလားရခိုင္အေရးအခင္းျဖစ္ရာတြင္ အသံုးျပဳခသျဖင့္ သမိုင္း၀င္ဒါးအျဖစ္ အဖိုးက တယုတယသိမ္းထားျခင္းျဖစ္သည္။ ဘူးသီးေတာင္ေမာင္ေတာ ရထားလမ္းေဟာင္းသံျဖင့္ျပဳလုပ္ထားျခင္းျဖစ္ၿပီး အဖိုးအသက္ (၁၃) ႏွစ္အရြယ္ ဆံေတာ္ရွင္ဘုရားဖူးအျပန္ ပူဆာသျဖင့္ အမိအဘမ်ားက စစ္ေတြကုန္တန္းပန္းဘဲဆိုင္တခုမွ စ်ီးႀကီးပီး၍ ၀ယ္ယူခသည္ဆို၏။ အကၽြႏ္ုပ္ကား တႀကိမ္တခါကိုင္ဖူးပါ၏။ မခြတ္မျပဳဘဲ တႏွစ္တႀကိမ္သြီးထားသျဖင့္ ဒါးသြားမွာ သွ်င္ျပဳဥေကၡာင္းဆံရိပ္ေသာ သင္းထုန္းဒါးထက္ပင္ထက္၏။

ဇတ္လမ္းကိုဆက္ရသည္ဟိေသာ္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕ရြာတြင္ အပ်ိဳလူပ်ိဳရြာလည္ေသာ ဓေလ့အစဥ္အလာဟိ၏။ သို႔ေသာ္ စည္းမဲ့ကမ္းမဲ့ကားမဟုတ္။ လူပ်ိဳတဦးတေယာက္က အပ်ိဳတေယာက္အားရြာလည္လိုသည္ဟိေသာ္ ပထမဦးစြာ လူပ်ိဳေဂါင္းအားအသိပီးရ၏။ ထိုေနာက္ လူပ်ိဳေဂါင္းက အပ်ိဳေဂါင္းအားႀကိဳတင္အေၾကာင္းၾကား၏။ ထိုညတြင္ အပ်ိဳေဂါင္းက အပ်ိဳအိမ္သို႔ ဆီးကြမ္းစားဟန္ျပဳ၍ အပ်ိဳမအား တိတ္တိတ္ပံုးအသိပီးထား၏။ အပ်ိဳသေဘာတူမွ သမီးရည္းစားျဖစ္ခြင့္ရ၏။ သို႔ေသာ္ ရမ္းၿဗဲအရပ္မွာကဲ့သို႔ ဇမ္းကဗ်ာျဖင့္ အခ်စ္က်ဴးေသာ ကဗ်ာအလကၤာ၊ စာအလကၤာမ်ားမွာ ကြယ္ေပ်ာက္ၿပီးျဖစ္သျဖင့္ ရိုးရိုးစကားျဖင့္ပင္ ခ်စ္ခြင့္ပန္ၾက၏။ သမီးရည္းစားျဖစ္သူမ်ားအဖို႔ က်ဴရိုးတံတြင္ သေကၤတျပဳလွ်က္ လူမမွားစီရန္ အမွတ္အသားျပဳရ၏။ ထိုက်ဴရိုးတံအား သူမ်ားမျမင္ မခိုးရေအာင္ ပုန္း၀ွက္ထားရသည္မွာ လူပ်ိဳမ်ားအဖို႔ အလြန္ဦးေႏွာက္စားေသာအလုပ္ျဖစ္၏။ တခ်ိဳ႕ငေမ်ာက္ငေခ်ာက္မ်ားက သူမ်ားက်ဴရိုးတံခိုး၍ အေခ်ာင္ရြာလည္တတ္သည့္အႏၲရာယ္ကို သမီးရည္းစားခ်စ္ႀကိဳက္နီသူမ်ားအထူးဂရုျပဳၾကရ၏။

ရြာလည္ခ်င္ေသာ လူပ်ိဳမ်ားသည္ ရြာလယ္တြင္ လူပ်ိဳမ်ားတကူးတကေဆာက္လုပ္ထားေသာ ရြာလည္အိမ္၌ စုေ၀းအိပ္ၾကရ၏။ အရာရာကို စူးစမ္းခ်င္ေသာအသက္ဆယ့္သံုး၊ ဆယ့္ေလးႏွစ္အရြယ္ လူပ်ိဳေပါက္စမ်ားအဖို႔ ထိုအိမ္၌ အိပ္ခြင့္ရေရးမွာ လြယ္ကူေသာအလုပ္မဟုတ္။ လူပ်ိဳႀကီး၊ လူပ်ိဳေဂါင္းမ်ားကို အထူးပူေဇာ္ပသရ၏။ လူပ်ိဳေဂါင္း၏ခြင့္ျပဳခ်က္မရဘဲ ထိုရြာလည္အိမ္၌အိပ္ခြင့္မဟိ။ ရြာလည္ေသာအခါတြင္လည္း ရြာလည္လာေသာ အာဂႏၶဳတျခားရြာသားမ်ားအား ဦးစားပီးရ၏။ အနီးပတ္၀န္းက်င္ရြာအင္တန္မ်ားမ်ား၌ ထိုဓေလ့မွာ ကြယ္ေပ်ာက္ၿပီးျဖစ္သျဖင့္ ရြာလည္ရန္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕ရြာသို႔ စုျပံဳေရာက္လာတတ္၏။ အထူးသျဖင့္ ႏြီခါသားတလင္းပဲြခ်ိန္ျဖစ္၏။ ရြာလည္ခြင့္ဟိေသာ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕ရြာ၏အားသာခ်က္မွာ လူပ်ိဳမ်ားသည္ တျခားရြာသို႔ထြက္မလားလို။ ရြာ၌ၿမဲ၏။ ထို႔ေၾကာင့္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕ရြာ၏အိမ္ေခါင္ေပၚဦးေရမွာ အျခားရြာမ်ားထက္ သံုးေလးဆပိုမ်ား၏။ ရြာလည္ခြင့္ဓေလ့ကြယ္ေပ်ာက္ၿပီးျဖစ္ေသာရြာမ်ား၌ လူပ်ိဳလူရြယ္မ်ားမေပ်ာ္ပိုက္သျဖင့္ အခ်ိန္တန္လွ်င္ ၾကက္ေပ်ာက္ငွက္ေပ်ာက္ကုန္၏။ အထူးသျဖင့္ ျမန္မာစစ္တပ္ထဲသို႔၀င္၍ မိႈင္းသင့္ၿပီးမွ ရြာျပန္ေရာက္လာတတ္၏။ သို႔ေသာ္ အမ်ားစုမွာ ကရင္ျပည္နယ္ရွိတန္းတြင္ လစန္႔ေကာင္သည္မ်ား၏။

မွတ္မိသေဘာက္ အကၽြႏ္ုပ္ပထမဆံုးအႀကိမ္ ရြာလည္အိမ္၌ အိပ္ခြင့္ရသည္မွာ အသက္ (၁၅) ႏွစ္အရြယ္ေရာက္ၿပီးမွျဖစ္သည္။ ထို႔အခြင့္အေရးရဖို႔ လူပ်ိဳ၊ လူပ်ိဳေဂါင္းမ်ားအားကန္ေတာ့လိုက္ရသည္မွာ အိမ္ကၾကက္တုတ္တုတ္ေျပာင္၏။ ထိုရြာလည္အိမ္၌ ပထမအိပ္ခြင့္ရေသာနိသည္ပင္လွ်င္ အကၽြႏ္ုပ္၏အေပ်ာ္ဆံုးရက္ထဲတြင္တရက္အပါအ၀င္ျဖစ္သည္။ မွတ္မိရရဟိသည္မွာ ထိုနိတြင္ အကၽြႏ္ုပ္ထက္အလြန္၀ါႀကီးေသာ အစ္ကိုႀကီး (၆) ေယာက္ႏွင့္အတူျဖစ္သည္။ အကၽြႏ္ုပ္အပါ၀င္ (၇) ေယာက္ျဖစ္သည္။ ထိုအထဲတြင္ အလြန္ရယ္စရာ ဟာသေျပာတတ္ေသာ အစ္ကိုႀကီးသာေအာင္လည္း တေယာက္အပါအ၀င္ျဖစ္သည္။ အစ္ကိုႀကီးသာေအာင္သည္ ထိုအခ်ိန္တြင္ အသက္ (၂၆) ႏွစ္ခန္႔ဟိၿပီးျဖစ္၍ အကၽြႏ္ုပ္ထက္ (၁၀) ႏွစ္ခန္႔အသက္ႀကီးပါသည္။ (ပရမီက်င့္သၾကားမင္း၊ ဒယြားမရထြက္ၿပီးဖို႔က်။ ႏွစ္ကားႏွစ္အဖိုး ကၽြန္ေတာ္မပါစီကဲ့။) ဟာသမ်ားမွာ အစ္ကိုႀကီးသာေအာင္ပါးကရေသာ ရြာလည္၀တၳဳမ်ားျဖစ္ပါသည္။ ထို၀တၳဳမ်ားကို ပရိႆတ္က ေတာင္းဆိုသည္ဟိက အခါအခြင့္သင့္ေတာ္သည့္အားေလွ်ာ္စြာ ေဖာ္ျပပီးလားပါမည္။

ဇတ္လမ္းကိုျပန္ဆက္ရေသာ္ ထိုႏွစ္တေပါင္းလတြင္ျဖစ္သည္ အဖိုးသာဘန္း၏သမီးနီမေကာင္းျဖစ္သည္။ ဆရာ၀န္မဟိ၍ ရြာက သားဖြားဆရာမႏွင့္ျပေသာအခါ ဇတ္လမ္းမွာ ႀကိဳးၾကာဥျပႆနာျဖစ္သည္။ အေၾကာင္းစံုစမ္းေသာအခါ တရားခံမွာ အစ္ကိုသာေအာင္ျဖစ္နီသည္။ အမ်ားမၾကာ တရက္နိမိုးထက္ေစာေစာ ဆြမ္းပို႔ခတက္ေခါက္ၿပီး မၾကာခင္ေလာက္တြင္ အဖိုးသာဘန္း ဒုတ္ေကာက္ေထာက္၍ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔စံအိမ္ႀကီးသို႔ ေပါက္ခ်လာသည္။ (အေ၀း သာေအာင္ထထ) ဟု လွမ္းေအာ္ေခၚသည္။ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕လည္း အိမ္မႊမ္းစံုထ ထပါလတ္ကတ္သည္။ မိုးထက္ေစာေစာျဖစ္သျဖင့္ အေရးႀကီးအေၾကာင္းကိစၥေပၚသည္ဟုထင္သည္။ စိတ္ထဲမွာ အစ္မ (အထြီးေမ) နီမေကာင္း၍ ဆီးရံုသို႔ပို႔ခ်င္၍လားမသိထင္သည္။ ကိုသာေအာင္က ဦးစြာဆင္းႏွင့္သည္။

လွီကားထစ္တ၀ွက္အေရာက္တြင္ အဖိုးသာဘန္းက ဒုတ္ေကာက္တြင္ ပူးခ်ိဳင္ယူလာေသာ ကုလားႏိုင္ဒါးျဖင့္ အစ္ကိုသာေအာင္၏ခါးေနာက္ကုန္းကို ႏွစ္ပိုင္းပိုင္းခ်လိုက္သည္။ ကံေကာင္းေထာက္မသည္မွာ ဓါးမွာအလြန္ရွည္သျဖင့္ ႏႈတ္ယူခ်ိန္တြင္ နည္းနည္းႀက့ံၾကာနီသျဖင့္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕က ျမင္ၿပီးလွမ္းေအာ္လိုက္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ အစ္ကိုသာေအာင္မွာ ေနာက္လွည့္၍ဆင္းနီသျဖင့္ သူအားခြတ္သည္ကိုလံုး၀မျမင္။ အကၽြႏု္ပ္ရို႔လွမ္းေအာ္လိုက္မွ ေၾကာက္ေၾကာက္ျဖင့္လန္ခ်လိုက္ရာ အဖိုးသာဘန္းၿခီေထာက္ေအာက္တြင္ ပက္လက္လန္က်လားသည္။ ခြတ္သည့္ဒါးမွာ ျပတ္သည္ကေၾကာင္း ျပင္းသည္ကတေၾကာင္း လွီးကားထစ္လုပ္ထားေသာ ကန္းပိုင္သားတြင္ လက္ေလးဆစ္ခန္႔နစ္၀င္လားသည္။ ေနာက္ထပ္ခြတ္ရန္ ဒါးကိုႏႈတ္ေသာအခါ ႏႈတ္မရျဖစ္နီဆိုက္ အစ္ကိုသာေအာင္ထြက္ၿပီးလား၍ အသက္ခ်မ္းသာရသည္။ သာေအာင္ကိုမမွီလိုက္ေသာအခါ အဖိုးသာဘန္းမွာ ေဒါသျဖင့္ အိမ္ေနာက္ေဖးတြင္ စိုက္ထားေသာ ႏွပ်ိဳးပင္အားလံုးကို ကုလားႏိုင္ဒါးျဖင့္ပိုင္းျဖတ္လိုက္ၿပီးမွ အိမ္ျပန္လားသည္။

သာေအာင္ဆိုသူမွာလည္း အလြန္ အရႊန္ျဖစ္သည္။ အဖိုးျဖတ္ပစ္ေသာႏွပ်ိဳးပိုင္းမ်ားကိုယူလွ်က္ မုန္႔တီေရာင္းေသာ အရီးေအာင္ႄကြျဖဴကို တကူးတကမုန္းဟင္းခါးခ်က္ခိုင္းသည္။ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔လည္း အစ္ကိုသာေအာင္အားဓမၼေခၚေကၽြးသျဖင့္ စိတ္မပါဘဲလိုက္စားလိုက္ရပါသည္။ ႏွပ်ိဳးပင္မွာ လတ္လတ္ဆန္းဆန္းျဖစ္၍လားမသိ အလြန္စားေကာင္းပါသည္။

ထိုသတင္းကိုၾကားသျဖင့္ ရြာကဆရာေတာ္ႀကီးဥဴးေကာ၀ိဒ ကိုယ္တိုင္ႄကြ၍ ထိုကုလားႏိုင္ဒါးအား အဘိုးသာဘန္းဘားက အလႈခံလားသည္။ “ကိုယ့္အလွည့္က် ကုလားႏိုင္ဒါးႏွင့္ဆံုးမ။ မသင့္ေတာ္ပါတကာႀကီး၊ တရားႏွင့္ေျဖပါ” ဟု ဆံုးမသည္။ အဖိုး “ညီညြတ္ေရးသာပန္း” က မွားပါသည္ဟု ၀န္ခံသည္။ ၿပီးလွ်င္ ရွက္ရွက္ျဖင့္ သံုးလလခန္႔ အိမ္တြင္းအိမ္ျပင္လံုး၀မထြက္။ သမီးအထြီးေမမွာ ၀မ္းတလံုးႏွင့္ အဖ “ညီညြတ္ေရးသာဘန္း” အိမ္တြင္းပုန္းနီဆိုက္ အိမ္မႈကိစၥ၊ စီးပြားေရးအ၀၀ကို ဦးစီးရသည္။ သံုးလလြန္ၿပီးမွ အဖိုး “ညီညြတ္ေရးသာပန္း” ဥပုသ္ကထြက္သည္။၊ ဥပုသ္မွာ ရက္ရွည္ဥပုသ္ျဖစ္သျဖင့္ ရြာသားတခ်ိဳ႕က “သီရိသုဓမၼရာဇာမင္းႀကီး မဟာမုနိမွာ ဥပုသ္ေစာင့္ေရမနားေယ” ဟု မၾကားတၾကားေျပာသည္။ အဖိုးမွာ အသက္အရြယ္ႀကီးရင့္ၿပီးျဖစ္သည္ကတေၾကာင္း၊ စိတ္ဓါတ္က်သည္ကတေၾကာင္း စေသာအေၾကာင္းမ်ားေၾကာင့္ ယခင္ ကန္းက်င္ပင္ကဲ့သို႔မတ္ေစာက္ေသာ သူ႕ခႏၶာကိုယ္ႀကီးမွာ ဥပုသ္အထြက္ သင္းခြီခ်ပ္ျဖစ္လားသည္။ ရြာဘုန္းႀကီးေက်ာင္းသို႔လည္း အယင္ပိုင္ေယွာင္မလားလုိက္ပ်ာ။ “ႏြားကဲြက်ားဆဲြ၊ ေလး၀တီညီညြတ္ေရး” တရားကိုလည္း ေယာင္လို႔ေတာင္မဟလီယာ။ စကားတိုက္ဆိုင္ေသာေၾကာင့္ ငယ္ေပါင္း၀ါႀကီးမ, မအိုဇာအား “ကုလားႏိုင္ဒါးကို ႏွမ်ိဳးေရ” ဟု ေျပာသည္ဟူ၏။ ၄င္းကုလားႏိုင္ဒါးမွာ သမိုင္း၀င္ဒါးတေခ်ာင္းျဖစ္သျဖင့္ သူခိုးမခိုးရေအာင္ ဆရာေတာ္ႀကီးက မိမိကုတင္ေအာက္၌ သိမ္းထား၏။ ယခုအခါ အစ္ကိုသာေအာင္ႏွင့္ အစ္မအထီြးေမလည္းအိမ္ေထာင္က်လွ်က္ သားတဦးႏွင့္ သမီးတဦးထြန္းကားလွ်က္ဟိသည္။ အဘိုး “ညီညြတ္ေရးသာပန္း” ႏွင့္ ဆရာေတာ္ႀကီး “ဥဴးေကာ၀ိဒ” မွာ ကြယ္လြန္လားၿပီးျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ “ကိုယ့္အလွည့္က် ကုလားႏိုင္ဒါးႏွင့္ဆံုးမ။” ဆိုသည့္စကားပံုမွာ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔ရြာ၌ အဖိုး “ညီညြတ္ေရးသာဘန္း” ကိုအေၾကာင္းျပဳၿပီး ေျပာစမွတ္တင္က်န္ရစ္ခသည္။

လဒ


လင္းဋ (သို႔မဟုတ္) လဒ

အခါတပါးတြင္ အလြန္သန္မာျဖတ္လတ္ေသာ ၀ံလက္ငွက္တေကာင္သည္ ပင္လယ္ကမ္းစပ္နား ေက်ာက္ေဆာင္မ်ားကို မင္းမူက်က္စားလွ်က္ဟိသည္။ သူသည္မ်က္စိအျမင္လည္း အလြန္ေကာင္းသည္။ ပင္လယ္ရီျပင္ေအာက္ (၁၂) ေတာင္အနက္ကို ေဖာက္ထြင္းျမင္ႏိုင္စြမ္းဟိသည္။ ငါးႀကီးငါးငယ္ ငါးလိပ္ေက်ာက္ ငါးလက္ခြာ တေကာင္မက်န္ သူ၏စူးခၽြန္ေသာ ၿခီလက္သဲျဖင့္ ကုတ္ယူဖမ္းယူႏိုင္စြမ္းဟိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူအား ရီျပင္၊ ၿမီျပင္၊ လီျပင္ သံုးခြင္ပိုင္စိုး ၀ံလက္မ်ိဳးဟု တင္စားေခၚေ၀ၚသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူသည္ သူ႔ကိုယ္သူ အလြန္ေျမာက္ႄကြဂုဏ္ယူသည္။ ငါ့ပိုင္လူ ေအကမၻာမွာ မဟိ။

အခါတပါး သူသည္ စ်ာန္၀င္၍ လီျပင္အာကာေကာင္းခင္၌ လီဟုန္စီး၀ဲပ်ံနီဆိုက္ သူမင္းမူက်က္စားရာ ေက်ာက္ေဆာင္အနီးအနားပတ္၀န္းက်င္ ေတာနက္ထဲတြင္ အလြန္လွပေသာ ဥေဒါင္းတေကာင္ကို မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ဖူးတြိရလိုက္သည္။ ဥေဒါင္းမင္းသည္ နီျခည္ေအာက္တြင္ သူ၏အမႊီးအေတာင္မ်ားကို ျဖန္႔ကားလွ်က္ ကျမဴးနီဆိုက္ျဖစ္သည္။ ၿပိဳးျပက္ေသာေရာင္ျခည္ နီ၀ါေသာရႊီအဆင္းျဖင့္ ကတၱီပါေကာ္ေဇာျဖန္႔ၾကက္ထားသကဲ့သို႔ ေတာက္ပေသာဇာျခည္ဇာကြက္မ်ားျဖင့္ အလြန္လွပတင့္တယ္သည္ျဖစ္၍ သူ႕စိတ္ကူးထဲတြင္ ဥေဒါင္းမင္းကဲ့သို႔ လွပေသာအမႊီးအေတာင္မ်ားပိုင္ဆိုင္လိုစိတ္ တဖြားဖြားျဖစ္ေပၚလာသည္။

(ငါ့မွာ သံလွ်က္ကဲ့သို႔ ထက္ျမက္ေသာ ၿခီသဲလက္သဲတိလည္းဟိဗ်ာ။ ပတၱျမားကဲ့သို႔ စူးရွေတာက္ပေသာ မ်က္လံုးအစံုလည္းဟိဗ်ာ။ ကမၻာၿမီျပင္ ေတာ္ငလွ်င္ သိမ့္သိမ့္တုန္စီေလာက္ေသာ ျပင္းျပေသာ ေတာင္ဖံတစံုလည္းဟိဗ်ာ။ ငါ့အမႊီးအမွ်င္မ်ားသည္ရာ ဥေဒါင္းမင္းကဲ့သို႔ ေရာင္စံုဇာကြက္မ်ားျဖင့္ ၿပိဳးျပက္ေတာက္ပ လွပသည္ဟိေသာ္ အစာေလာက္ေကာင္းလိုက္မည္နည္း။ ေအကမၻာမွာ ငါ့ပိုင္ေယွာင္ သတၱ၀ါဟိခန္႔သိမ့္လား။)


သို႔ေသာ္ ၀ံလက္မင္းသည္ သူ႔အမႊီးအမွ်င္မ်ား အေရာင္ေတာက္ပလာေအာင္ ပေဇာင္လုပ္ရခန္႔နည္း အႀကံအိုက္လွ်က္ဟိသည္။ ငါးသတၱ၀ါမ်ားထဲတြင္ ၀မ္းေဖာင္းေဖာင္းျဖင့္ ပက်င္းသတၱ၀ါမ်ားသည္ အလြန္ပညာဟိသည္ဟုၾကားဖူးသည္။ သူ႔အားမီးျမန္းစံုစမ္းၾကည့္မွျဖစ္မည္ဟု အႀကံရသည္။ သို႔ျဖင့္ သူသည္ သွ်စ္မိုင္အကြာ ျဖားရီတက္တြင္ ေပါေလာမ်ိဳးနီေသာ ပက်င္းတေကာင္အား တဟုန္တည္းျဖင့္ခ်ီကုတ္လိုက္သည္။

(ေဟ ပက်င္း သင္သည္ အသက္ရွင္သည္ကို အလိုဟိခန္႔၏ေလာ။ သင္သည္ အသင္ရွင္ျခင္းကို အလိုဟိခန္႔ျဖစ္သည္ဆိုပါက ငါ့အားမွန္ရာကို သံေတာ္ဦးျမတ္ေလွ်ာက္တင္ေလာ့။ ငါ့အမႊီးအမွ်င္မ်ား အေရာင္ေတာက္ပလာေအာင္ ပဇာလုပ္ရခန္႔နည္း။)

(အို ေက်းဇူးႀကီးလွစြာေသာ အသက္သခင္၀ံလက္မင္းဘုရား။ အသွ်င့္၏အမႊီးအမွ်င္မ်ား ေရာင္စံုၿပိဳးျပက္ေတာက္ပသည္ကို အလိုဟိေတာ္မူပါက ပင္လယ္ထဲသို႔ မိုးထက္တႀကိမ္၊ နိျခင္းတႀကိမ္ ညဇာတႀကိမ္ တနိသံုးႀကိမ္ ဒိုင္ပင္ထိုးေတာ္မူပါဘုရား။ ရက္မ်ားမၾကာ အသွ်င္၏အမႊီးအမွ်င္မ်ားသည္ ပင္လယ္ေငြဇာျခည္လႊာမ်ားကဲ့သို႔ ၿပိဳးျပက္ေတာက္ပလာမည္မွာ အမွန္ျဖစ္ပါသည္ဘုရား။)

(ပညာဟိ ပီသပါေပ၏ အိုအသင္ပက်င္း။ သင္သည္ သင္၏ဥပဓိရုပ္ရည္ရူပက ႀကန္အင္လကၡဏာႏွင့္အညီ သူေတာ္သူျမတ္ျဖစ္ေပ၏။ သင့္အသက္ကို ငါခ်မ္းသာပီးမည္။ ဤနိဤရက္မွစ၍ သင့္အသားစားျခင္းကို ငါေယွာင္ၾကည္မည္။ ထိုအခ်ိန္မွစ၍ ၀ံလက္ငွက္သည္ ပက်င္းသားကို မစားျခင္းျဖစ္သည္။)

ပညာဟိပက်င္း၏အႀကံကိုရယူၿပီးေနာက္ ၀ံလက္မင္းသည္ တနိသံုးႀကိမ္ ပင္လယ္ထဲသို႔ မပ်က္မကြက္ဒိုင္ပင္ထိုးသည္။ အာကာတိမ္စြန္ဖ်ားသို႔ ေတာင္ဖံကို တဟုန္ခ်င္းရိုက္ခတ္ပ်ံတက္ၿပီး ပင္လယ္ျပင္သို႔ မိုးႀကိဳးပစ္သကဲ့သို႔ ဒိုင္ပင္ထိုးခ်လိုက္သည္။ အသွ်ိန္အဟုန္သည္ ျပင္းထန္လွသည္ျဖစ္၍ လိႈင္းလံုးႀကီးမ်ားေက်ာက္ေဆာင္သဲေသာင္ျပင္သို႔ တဘုန္းဘုန္းတအုံုးအံုး ရိုက္ခတ္ျမည္ဟီးလားသည္။ ရက္မ်ားမၾကာ ၀ံလက္မင္း၏နဖူးလိုင္ဖင္းက အမႊီးမွ်င္မ်ားအားလံုး ကၽြတ္ထြက္ကုန္သည္။ အအီးပက္၍ ႏွာစီးေျခာင္းဆိုးသနပတ္လိုက္သည္။ အင္အားမ်ားလည္း ခ်ိနည္းလာသည္။ မ်က္စိလည္းမႈန္လာသည္။ ငါးအစာမ်ားကိုလည္း အယင္ပိုင္ေယွာင္ ထိုးကုတ္ဖမ္းယူႏိုင္ျခင္းမဟိေတာ့။ ကုတ္ရာတျခား ျခစ္ရာတျခားျဖစ္ကုန္သည္။ အစာဖမ္းမရေသာအခါ ေသာင္ျပင္ကမ္းစပ္က ခြီးသီပုတ္ေကာင္မ်ားကိုရာ စားကိန္းႀကံဳသည္။ ခြီးပုတ္ႏြားပုတ္မ်ားကိုစားယင္းေသာက္ယင္း အမ်ားမၾကာ ၀ံလက္မင္းသည္ ဥေဒါင္းမင္းျဖစ္မလာဘဲ (လဒမ်ိဳး) ျဖစ္လားရလီပါေတာ့သည္။

လူအမ်ားက လဒမ်ားလည္း မိုးထိေအာင္ပ်ံႏိုင္သျဖင့္ ၀ံလက္ငွက္ႏွင့္ထင္မွတ္မွားတတ္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ လဒမ်ားမွာ လဒအက်င့္ကိုက်င့္၍ လဒစိတ္ဟိသူမ်ားျဖစ္သည္။

Thursday, February 12, 2009

ခ်စ္စြာအျပစ္လား

ခင္ရံုပါဆိုၿပီးေက
ရင္ခုန္စရာတိကို
ဇာျဖစ္ေတြးနီလဲ --။

ရိုးရိုးသိရံုဆို
ခိုးၾကည့္ဖို႔ လိုလား --။

ဖံုးဖိထားေကလည္း
အၿပံဳးတိက သက္သီ --။

အႀကင္နာ မပိုသိမ့္ေက
နဂိုရ္အတိုင္း နီကတ္ေမ --။

တမင္ ရွိေလွ်ာက္လို႔
ရင္မွာ မီးေတာက္လာေကေတာ့
ကို႔ကို အျပစ္မဆိုကဲ့နန္း --။

(ျမတ္မင္းသူ)

ေဘာ္လံုး

ခ်စ္ၾကည္ေရး ခ်စ္ၾကည္ေရးဆိုဗ်ာ
အႏွစ္မဲ့စကားလံုးတိနန္႔
ေျမွာက္လိုက္ ပင့္လိုက္
ေကာ္လိုက္ ကပ္လိုက္
ပင္လယ္ျပင္မွာ ဗ်ိဳင္းတရြီ
လီသလပ္ခံေရပိုင္
အေခ်ခါ အဘုေခ်တိ ယိုင္းယင္စီးေရပိုင္
နားဆီခံနီလို႔ ဇိမ္ခံနီလို႔
ျဖစ္ဖို႔လားေယ --။

ဗုဒၶေဟာၾကား
နား၀င္ခ်ိဳေသာ္ျငား
အႏွစ္မဲ့စကား မေျပာရ --။

(သာလွဦး)

Wednesday, February 11, 2009

တပည့္မွ ဆရာသို႔ ဆံုးမစာ


ဆရာဂ်ီ၀ိ မ်က္စိျပာျပာ
ကိုယ့္ရခိုင္စာ
ငယ္ရြယ္စဥ္ခါ သင္ယူပါ --။

Tuesday, February 10, 2009

ေအာက္ေမွာ္

ေအာက္ေမွာ္
=======
 
ေပၚလစီ ေပၚလစီ
ေလာ္လီေဖာက္ျပား
ေမာင္ေလွ်ာက္သား --။

စားရက လာလာ
မစားရက ခြာခြာ --။

စားရက အဘာ အဘာ
မစားရက ငျပာ ငျပာ --။

ပီးေက ခ်ီက်ဴး
မပီးေက ခ်လူး --။

ပီးေက သူေကာင္း
မပီးေက ဘူေတာင္း --။

(သာလွဦး)

ေမ်ာက္ပဲြ

ေမ်ာက္ပဲြ
=====
ပန္းကို ဗန္းျပ
၀ျခမ္း နန္းတက္ --။

ညီညြတ္ေရး ညီညြတ္ေရး
ပဒရီကၽြတ္ပဲြမွာ
ေမ်ာက္ကလူျဖစ္
လူျဖစ္ေသာေမ်ာက္
သစၥာေဖာက္ --။

(ေအာင္သာလူ)
Feb 3, 2008

Wednesday, November 26, 2008

ပိုးမီးစုန္း

ပိုးမီးစုန္း
======
တန္းေဆာင္ဘုန္းလျပည့္နိ
အာကာထက္မွာ ၾကယ္ေခ်လက္လက္
၀င္းၿခံေဒါင့္မွာ
ပိုးမီးစုန္းလည္းအေရာင္ထြက္
မီးပုံးေခ်ပိုင္ ပ်ံလို႔တက္
တျဖက္ျဖက္ တျဖက္ျဖက္ --။

(သာလွဦး)
 

Wednesday, November 12, 2008

အဆိပ္ခြက္

အဆိပ္ခြက္
======
အေခ်ခါ ၾကားနီက်စကား
ေမ်ာက္လက္ထဲမွာ သျပာရေယွာင္ --။

အခု
ေမ်ာက္လက္ထဲမွာ
ေမာက္စ့္ရလားခဗ်ာ --။

(သာလွဦး)

Sunday, November 9, 2008

Jungle Age

အခါတပါး ေတာနက္ႀကီးတခုတြင္ ျခေသၤ့မင္းတေကာင္သည္ မင္းမူက်က္စားလွ်က္ဟိ၏။ ထိုအခါ ေတာတြင္းရွိ က်ားသစ္၊ ၀က္၀ံ။ ေမ်ာက္၊ ခြီး၊ ခဲ၀ါ အားလံုးေသာတိရိစၦာန္မ်ားက နိစဥ္နိတိုင္း ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္း ျခေသၤ့မင္းအား အခြန္ဆက္သၾကရသည္။ သို႔ေၾကာင့္ တခ်ိဳ႔ေသာတိရိစၦာန္မ်ားသည္ ျခေသၤ့မင္းအား မလိုမုန္းတီးျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ တခ်ိဳ႔ေသာတရိစၦာန္မ်ားသည္ကား ခ်စ္ခင္ေလးျမတ္သည္။ ျခေသၤ့မင္းအားမုန္းတီးသူမ်ားမွာ က်ား၊ က်ားသစ္၊ က်ားသစ္နက္။ ေတာေၾကာင္၊ ခြီး၊ ခဲ၀ါအစဟိေသာ သားစားသတၱ၀ါမ်ားျဖစ္၍ ျခေသၤ့မင္းအားခ်စ္ခင္သူအေပါင္းမွာ သမင္၊ ဂ်ီ၊ ဒရယ္၊ ဆတ္၊ ႏြား၊ ကၽြဲ၊ ၀က္။ ျမင္း၊ ဆင္အစဟိေသာ ျမက္စားသတၱ၀ါမ်ားျဖစ္သည္။

သားစားသတၱ၀ါမ်ားမုန္းတီးရေသာအေၾကာင္းမွာ သူရို႔ဖမ္းမိေသာ အမဲသတၱ၀ါမ်ားအား ျခေသၤ့မင္းအားဦးဦးဖ်ားဖ်ားဆက္သရျခင္း၊ ျခေသၤ့မင္း၏စားႄကြင္းအရိုးအက်န္မ်ားကိုသာလွ်င္ သံုးေဆာင္ရျခင္း အစဟိေသာအေၾကာင္းမ်ားေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ သူရို႔သည္လည္း ျခေသၤ့မင္းကဲ့သို႔ သန္မာျဖတ္လတ္သည္။ အမဲမ်ားကို လွ်င္ျမန္စြာ ခုန္အုပ္ဖမ္းအုပ္ႏိုင္သည္။ က်ားသစ္ဆိုလွ်င္ ျခေသၤ့မင္း၏သံုးဆလွ်င္ေသာအျမန္ႏံႈးျဖင့္ သားေကာင္မ်ားကို ဖမ္းအုပ္ႏိုင္သည္။ ျခေသၤ့မင္းမတက္ႏိုင္ေသာ သစ္ပင္ျမင့္ဖ်ားသို႔တိုင္ တက္ေရာက္ႏိုင္သည္။ သို႔ေသာ္ ျခေသၤ့မင္းသည္ ခြန္အားတည္းဟူေသာ အင္အားကိုအသံုးျပဳလွ်က္ သူရို႔အားမတရားမင္းမူထားသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သားစားသတၱ၀ါမ်ားက အခြင့္အခါသာတိုင္း ျခေသၤ့မင္းအားပုန္ကန္ရန္ လုပ္ႀကံႀကိဳးစားလွ်က္ဟိသည္။

ျမက္စားသတၱ၀ါမ်ားက ျခေသၤ့မင္းအားခ်စ္ခင္ရျခင္းအေၾကာင္းရင္းမွာ ျခေသၤ့မင္းအုပ္စိုးထားသျဖင့္သာလွ်င္ ငါရို႔ျမက္စားသတၱ၀ါမ်ား ယခုတိုင္ အသက္ရွင္က်န္ဟိနီျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔မဟုတ္ပါက က်ား၊ ခြီး၊ ခဲ၀ါ၊ ေတာေၾကာင္စေသာ ကသားငါးရာအုပ္စိုးသည္ဟိေသာ္ ငါရို႔ျမက္စားသတၱ၀ါမ်ား အမ်ိဳးျပဳန္းတီးလားႏိုင္သည္။ ျခေသၤ့မင္းအား တနိတေကာင္ဆက္သပူေဇာ္ရျခင္းသည္ကား အေၾကာင္းမဟုတ္။ က်ား၊ ခြီး၊ ခဲ၀ါ၊ ေတာေၾကာင္ ကသားငါးရာမ်ားကိုဆက္သရသည္ဟိေသာ္ ျမက္စားသတၱ၀ါမ်ားအနာဂါတ္ ရင္လီးစရာျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျခေသၤ့မင္း၏အကာအကြယ္ယူလွ်က္ ျမက္စားသတၱ၀ါမ်ားမွာ ရွင္သန္က်က္စားၾကရသည္။ ျခေသၤ့မင္းဟိရာအရပ္သို႔ က်ား၊ ခြီး၊ ခဲ၀ါ၊ ေတာေၾကာင္မ်ားအနားမသန္းရဲ လံုၿခံဳအီးခ်မ္းသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျခေသၤ့မင္းအား ျမက္စားသတၱ၀ါမ်ားက ခ်စ္ခင္ေလးျမတ္သည္။ ကိုးစားယံုၾကည္သည္။

တရက္နိေသာအခါ သားစားသတၱ၀ါအေပါင္းသည္ ျခေသၤမင္းအားလုပ္ႀကံရန္ အေရးေပၚအစည္းအေ၀းတရပ္ေခၚယူက်င့္ပသည္။ တက္ေရာက္သူေပါင္းတြင္ က်ား၊ က်ားသစ္၊ က်ားသစ္နက္၊ ေတာေၾကာင္၊ ခြီး၊ ခဲ၀ါ၊ ခြီးတူ၀က္တူ စေသားစားသတၱ၀ါႏွင့္ ေမ်ာက္၊ ၀က္၀ံစေသာ သားစားျမက္စား အစံုစားသတၱ၀ါအေပါင္းစံုလင္စြာတက္ေရာက္သည္။ အစည္းအေ၀းတြင္ က်ားႏွင့္က်ားသစ္၊ က်ားသစ္နက္ရို႔က ျခေသၤ့မင္းအားလုပ္ႀကံရန္အဆိုျပဳသည္။

က်ားႏွင့္က်ားသစ္၊ က်ားသစ္နက္ရို႔က (အိုအေဆြသားရဲတိရိစၦာန္အေပါင္း ဤနိဤရက္သည္ အလြန္က်က္သေရမဂၤလာအေပါင္းႏွင့္ျပည့္စံုေသာ အခါသမယျဖစ္သည္။ ဤအခါသမယတြင္ အကၽြႏ္ုရို႔၏ဘ၀တူသားစားသတၱ၀ါအေပါင္း၏ ရသင့္ရထိုက္ေသာ အခြင့္အေရး၊ တန္းတူညီမွ်ေရး၊ ဘ၀တိုးတက္ျဖစ္ေပၚေရးအစဟိေသာ တရားမွ်တေသာအခြင့္အေရးမ်ားအတြက္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔အား မတရားအျမတ္ထုတ္ ျခယ္လည္သြီးစုတ္ ႏိုင္ထက္မင္းမူ ဆူပူေသာင္းက်န္း ယုတ္ၾကမ္းေသာ ျခေသၤ့မင္းအား ေဂါင္းငံု႔မခံ ခုခံေတာ္လွန္မွျဖစ္မည္။ သို႔မဟုတ္ပါက အကၽြႏ္ုပ္ရို႔ ဘ၀တူသားစားတၱ၀ါအေပါင္းသည္ မည္သည့္အခါမွ် တန္းတူအခြင့္အေရးမရႏိုင္ဘဲ အဖိႏွိပ္ခံကၽြန္ဘ၀ႏွင့္ တသက္လံုးလူလံုးမလွ ဘ၀နိဂုဏ္းခ်ဳပ္ရလိမ့္မည္။ ယခုေခတ္ကာလသည္း မတရားမႈအေပါင္းအား ေဂါင္းငံုခံ ၿငိမ္ခံနီရမည့္ကာလမဟုတ္။ အမွန္တရားဖက္၊ ဥပေဒဖက္က မားမားရပ္လွ်က္ သားစားျပည္သူအေပါင္း (၁) အဖိႏွိပ္ခံကၽြန္ဘ၀မွလြတ္ေျမာက္ေရး၊ (၂) တိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး၏အခ်ဳပ္အခ်ာအာဏာ အဓြန္႔ရွည္တည္တံ့ခိုင္ၿမဲေရး၊ (၃) အမ်ိဳးဘာသာသာသနာႏွင့္ ၀ံသာႏုရကၡိတတည္းဟူေသာ ေလာကပါလျဗဟၼစိုရ္တရားမ်ားရွင္သန္ျပန္႔ပြားေရး ႀကီးေလးေသာ တို႔တာ၀န္အေရးသံုးပါးအား အျမဲဂုရု အေလးအျမတ္ျပဳ ဦးထိပ္ရြက္ပန္လွ်က္ လြတ္လတ္ေရးတည္းဟူေသာ ျမင့္ျမတ္ေသာဦးတည္ခ်က္ပန္းတိုင္သို႔ မမွိတ္မသုဥ္ အေရာက္ခ်ီတက္ ေလွ်ာက္လွမ္းၾကရမည္။ သို႔ပါေသာ္လည္း နီမ၀င္အင္ပါယာႀကီးသခင္ အသွ်င္ျခေသၤ့မင္းအား လုပ္ႀကံတိုက္ထုတ္ရန္မွာ အမွန္အလြယ္ကူေသာအလုပ္မဟုတ္။ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔သည္ အခ်ိန္အခါႏွင့္အခြင့္အေရးကို မ်က္ျခည္ျပတ္မခံ ေကာင္းမြန္စြာအသံုးခ်တတ္ရမည္။ ျခေသၤ့မ်ားသည္လည္း တခါတရီတြင္ မသင့္မျမတ္ျဖစ္တတ္သည္။ ထိုအခြင့္အခါအား လံုး၀လက္လႊတ္ဆံုးယံႈးမခံဘဲ အက်ိဳးဟိဟိ ကြက္တိအသံုးခ်တတ္ရန္လိုအပ္သည္။ သူရို႔အခ်င္းခ်င္း ခိုက္ရန္ျဖစ္ပြားေသာအခါ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔ကၾကား၀င္၍ သူရို႔အား အလိုက္ေခ်ာင္းအငိုက္ဖမ္း တိုက္ခိုက္သတ္ျဖတ္ၾကရမည္။ စသည္ျဖင့္) ေလးနက္ေသာ ဗဟုသံ ဂဟုသံျဖင့္ အဆိုတင္သြင္းသည္။

ထိုအခါ ခြီးႏွင့္ခဲ၀ါက (အိုအသွ်င္ က်ားႏွင့္ က်ားသစ္၊ က်ားသစ္နက္မင္းမ်ားခင္ဗ်ား၊ အသင္ရို႔တိုက္ခိုက္ေသာအခါ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔သည္လည္း မနားမနီ ၿခေသၤ့မင္း၏ကန္ေကာက္ႏွင့္ ၀မ္းဗိုက္ကို ကိုက္ေဖာက္ပါမည္။ လိုင္ဖင္းႏွင့္ လိုင္ဂုတ္ကိုဖမ္းအုပ္ပါမည္။ နံရိုးႏွင့္ေၾကာကုန္းကို ေထာင္းထုပါမည္။) ကတိက၀တ္ျပဳၾကသည္။ ျခေသၤ့မင္းအားလုပ္ႀကံရန္အဆိုကို ေတာေၾကာင္၊ ခြီး၊ ခဲ၀ါႏွင့္ ခြီးတူ၀က္တူမ်ားက ေထာက္ခံမဲပီးသည္။ သားစားျမက္စားအစံုစားသတၱ၀ါမ်ားက ၾကားနီမဲျဖင့္ ကန္႔ကြက္မည့္သူမဟိ အစည္းအေ၀းတက္ေရာက္သူေပါင္း (၉၉) ရာခိုင္ႏႈန္းျဖင့္ ျခေသၤမင္းအားလုပ္ႀကံမည့္အစည္းအေ၀း ထေျမာက္ေအာင္ျမင္စြာၿပီးစီးသည္။

အခါတပါးတြင္ ျခေသၤ့မင္းအခ်င္းခ်င္း နယ္ၿမီလုရာမွ အခ်င္းခ်င္းမေျပမလည္ မသင့္မျမတ္ျဖစ္ကာ ခိုက္ရန္ျဖစ္ပြား၏။ ျခေသၤ့မင္းအခ်င္းခ်င္းအႀကိတ္အႏွယ္ ဘတျပန္က်ားတျပန္ သူႏိုင္ငါႏိုင္ ယွဥ္ၿပိဳင္ထိုးသတ္ၾက၏။ ျခေသၤ့မင္းမ်ား၏မာန္ဖီဟိန္းေဟာက္သံမ်ားသည္ ေတာ္ငလွ်င္ၿပိဳကဲြသံ၊ မိုးႀကိဳးပစ္သံ၊ မုန္တိုင္းသံအလား ဟိမ၀ႏၲာေတာသံုးေထာင္အား ထစ္ခ်ဳံဳးျမည္ဟီး တုန္လႈပ္လားစီသည္။ က်ီးငွက္သတၱ၀ါအေပါင္းသည္လည္း ေၾကာက္ႀကီးသံဖက္၀င္၍ ၿငိမ္ကုတ္နီၾကရသည္။ သစ္ပင္၀ါးပင္ႀကီးမ်ားသည္လည္း တအံုးအံုးတဘုန္းဘုန္း လဲက်ၿပိဳက်ကုန္သည္။ ကမၻာၿမီျပင္တခုလံုး သိမ့္သိမ့္တုန္လွ်က္ ဖံုအေဆာင္းေဆာင္း၊ ၿမံဳအေဆာင္းေဆာင္းျဖင့္ ကြင္းျပင္တခုလံုး ၿမီဇာမ်က္ေပါင္းသည္လည္း ေထာင္းေထာင္းညက္ႀကီ ျပားျပားလဲေမွာက္ျဖစ္ကုန္သည္။ ျခေသၤ့မင္းမ်ား၏ကၽြီးေအာ္သံ၊ မာန္ဖီဟိန္းေဟာက္သံမ်ားကိုၾကားရေသာအခါ က်ား၊ က်ားသစ္၊ က်ားသစ္နက္၊ ေတာေၾကာင္၊ ခြီး၊ ခဲ၀ါ၊ ခြီးတူ၀က္တူ၊ ေမ်ာက္၊ ၀ံအစဟိေသာ သားစား၊ သားျမက္စား၊ အစံုစားသတၱ၀ါမ်ားသည္ အိုးစည္ဗံုေမာင္းတီးခတ္လွ်က္ လက္သီးလက္ေမာင္းတန္းလွ်က္ ျခေသၤ့မင္းအားစစ္ထိုးရန္ ခ်ီတက္လာၾကသည္။

ရွိဦးအယင္ က်ားသစ္နက္သည္ ျခေသၤ့မင္း၏လိုင္ဖင္းကိုခုန္အုပ္လိုက္သည္။ က်ားသစ္မင္းက ျခေသၤ့မင္း၏ရန္သူအား သူ၏ခၽြန္ထက္ေသာ လက္သဲၿခီသဲျဖင့္ ကုတ္ျခစ္လိုက္သည္။ ထိုအခါ ခြီး၊ ခဲ၀ါမ်ားက ျခေသၤ့မင္းမ်ား၏၀မ္းဗိုက္အအူမ်ားကို ဆဲြႏႈတ္ၾကသည္။ ေတာေၾကာင္မ်ားက မ်က္လံုးအစံုကို ထိုးေဖာက္သည္။ ေမ်ာက္၀ံမ်ားက ေမ်ာက္ေျခာက္ေျခာက္လွ်က္ ဟန္ေရးျပလွ်က္ဟိသည္။ ခြီးတူ၀က္တူမ်ားက ျငာသံပီးလွ်က္၊ ၿဗိန္းေစာင္းသံမျပတ္တီးခတ္လွ်က္ စိတ္ဓါတ္စစ္ဆင္ေရးျပဳလုပ္သည္။ လင္းဋငွက္မ်ားက ကင္းေထာက္လွမ္းေရးျပဳသည္။ ေတာ၀က္မ်ားက ေနာက္ကနီၿပီး ျခေသၤ့မင္းမ်ားအား အစြယ္ျဖင့္ ထိုးပင့္သည္။ ျခေသၤ့မင္းမ်ားမွာ အငိုက္မိခံလိုက္ရသည္ကတေၾကာင္း၊ စစ္ပန္းနီသည္ကတေၾကာင္း၊ စစ္ကူေရာက္မလာသည္ကတေၾကာင္း၊ ရိကၡာျပတ္လပ္သည္ကတေၾကာင္း အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ သြီးထြက္သံယို အနာဒါဏ္ခ်က္မ်ားစြာျဖင့္ လက္ခက်ည္းထြက္ၿပီးၾကရသည္၊

၄င္းစစ္ၿမီျပင္၌ပင္လွ်င္ က်ား၊ က်ားသစ္၊ က်ားသစ္နက္ရို႔ဦးစီးလွ်က္ အသင့္ယူေဆာင္လာေသာ ေရႊကြပ္ထားေသာ တိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး၏လြတ္လပ္ေရးေၾကျငာစာတန္းကို ဆိုင္းငံ့မၾကာဖတ္ၾကားျခင္းျပဳသည္။

(အို အခ်ဳပ္အခ်ာအဏာ လြတ္လပ္ေသာတိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး၏ တိရိစၦာန္ျပည္သူျပည္သားအေပါင္းရို႔ ယခုအခါ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔ တိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီးသည္ တက္သစ္စနီ၀န္းပမာ က်က္သေရမဂၤလာ ထြန္းလင္းေရာင္ျခည္ျဖာလွ်က္ အေမွာင္တည္းဟူေသာ မေကာင္းဆိုးရြားေသာ တိရိစၦာန္အခ်င္းခ်င္း မတရားစိုးမိုးဗိုလ္က် ညွင္းပန္းႏွိပ္စက္ အႏိုင္က်င့္ကၽြန္ျပဳအုပ္ခ်ဳပ္မႈတည္းဟူေသာ အနိဌာရံုကၽြန္စနစ္ဆိုးႀကီးေအာက္မွ လံုး၀လြတ္ေျမာက္ႏိုင္ၿပီးျဖစ္သည္။ ယခုအခါ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔တိရိစၦာန္မ်ားသည္ မိမိရို႕၏ႏွလံုးအိမ္ထဲ၌ အႏွစ္ႏွစ္အလလ ေမွ်ာ္လင့္ေစာင့္စားခရေသာ လြတ္လပ္ေသာတိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး၏အခ်ဳပ္အခ်ာအာဏာကို မိမိရို႔လက္၀ယ္ ဒိဌလက္ျငင္းရယူပိုင္ဆိုင္ႏိုင္ၿပီးျဖစ္သည္။ သို႔ျဖစ္ပါသျဖင့္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕သည္ လြတ္လပ္ေသာတိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး၏ လြတ္လပ္ေသာ တိရိစၦာန္ျပည္သူမ်ားအျဖစ္ လြတ္လပ္စြာ ဥဒါန္းက်ဴးရင့္ႏိုင္ၿပီးျဖစ္သည္။ ဤနိဤရက္မွစ၍ လြတ္လပ္ေသာ အခ်ဳပ္အခ်ာအဏာပိုင္ဆိုင္ေသာ တိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး၌ တိရိစၦာန္အခ်င္းခ်င္း မတရားစိုးမိုးအုပ္ခ်ဳပ္ကၽြန္ျပဳျခင္း၊ ဂုတ္သြီးစုတ္အျမတ္ထုတ္ျခင္း၊ ႏိုင္ထက္မင္းမူျပဳက်င့္ျခင္း အလွ်င္းလံုး၀မဟိစီရ။ တိရိစၦာန္အခ်င္းခ်င္းခ်င္း တဦးကိုတဦး တမိတည္းဖြား ညီကိုေမာင္ႏွမရင္းခ်ာမ်ားပမာ ခ်စ္ခ်စ္ခင္လွ်က္ အနာဂါတ္တိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး တည္ေဆာက္ေရးကို မနားမနီလံုးပန္းႀကိဳးကုတ္ တည္ေဆာက္ၾကရမည္။ တိရိစၦာန္ျပည္သားျပည္သူမ်ားသည္ ခြီးလည္းခြီးအေလွ်ာက္၊ ခဲ၀ါလည္းခဲ၀ါအေလွ်ာက္၊ ေၾကာင္လည္းေၾကာင္အေလွ်ာက္ က်ားတက်ပ္၊ ခြီးတက်ပ္၊ ခဲ၀ါတက်ပ္၊ ခြီးတူ၀က္တူတက်ပ္၊ ၀က္တက်ပ္၊ ၀ံတက်ပ္၊ ေမ်ာက္တက်ပ္ တေယာက္တက်ပ္က်စီ ဒုကၡသုခအေပါင္းကို ညီတူညီမွ် မွ်၀ီခံစားႏိုင္ၿပီးျဖစ္သည္။ ဤနိဤရက္မွစ၍ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔တိရိစၦာန္ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီးကို လြတ္လပ္ေသာ အခ်ဳပ္အခ်ာအဏာပိုင္ဆိုင္ေသာ စည္းလံုးေသာ တန္းတူေသာ တိရိစၦာန္ျပည္ေထာင္စုသမတႏိုင္ငံေတာ္ႀကီးအျဖစ္ေၾကညာလိုက္သည္။)

လက္ခုပ္ၾသဘာသံမ်ား ကမၻာၿမီျပင္တခြင္လံုးသို႔ ထိမ့္ႀကိဳးရိုက္ခတ္ တုန္လႈပ္ျမည္ဟီးလားစီသည္။ တိရိစၦာန္အခ်င္းခ်င္းလက္ဆဲြႏႈတ္ဆက္ ေပြ႔ဖက္အူျမဴးၾကသည္။ မိုးထက္ေကာင္းခင္ စႄကၠာ၀ဌာခြင္သို႔ အေျမာက္ႀကီး (၁၂) ခ်က္ မီးရႈးမီးပန္းမ်ားပစ္ေဖာက္လွ်က္ တိရိစၦာန္ျပည္ေထာင္စုသမတႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး၏လြတ္လပ္ေရးကို ၀မ္းသာ၀မ္းေျမာက္ႀကိဳဆိုၾကသည္။

သို႔ေသာ္ ရက္မ်ားမၾကာ တိရိစၦာန္ဇာတိနာေပၚလာသည္။

Sunday, October 19, 2008

ေတာ၀က္၊ ခဲ၀ါႏွင့္ ျခေသၤ့မင္း

အခါတပါးတြင္ ခဲ၀ါတေကာင္ႏွင့္ေတာ၀က္တေကာင္သည္ အေဆြခင္ပြန္းျဖစ္ၾက၏။ တရက္နိေသာအခါ ခဲ၀ါက ေတာ၀က္အား ေတာထဲတြင္ အတူတူအစာရွာလားရန္ဖိတ္ေခၚ၏။(အေဆြေတာ၀က္ သင္၏ခြန္အားသည္ကား အလြန္ႀကီးမားပါေပ၏။ ၿပီးလွ်င္ သင့္၌ထက္ေသာအစြယ္လည္းဟိ၏။ အကၽြႏ္ုပ္ကား သင့္ေလာက္အင္အားမဟိ။ သို႔ေသာ္ အကၽြႏ္ုပ္သည္ကား အလြန္အၿပီးသန္၏။ ၿပီးလွ်င္ ရပ္၀ီး၌ဟိေသာ သင္ႀကိဳက္ေသာအစားအစားမ်ားကို အကၽြႏ္ုပ္၏အနံ႔အာရံုျဖင့္ ရွာေဖြလမ္းညႊန္ပီးႏိုင္၏။ အကၽြႏ္ုပ္အမဲလိုက္ေသာအခါ အသင္က အကၽြႏ္ုပ္အားကူညီပီးပါ။ အမဲၿပီးရာလမ္းကေစာင့္လွ်က္ အသင္၏ခၽြန္ထက္ေသာအစြယ္ျဖင့္ ထြက္ၿပီးလာေသာ သားေကာင္မ်ားကိုထိုးပင့္၍ ဖမ္းဆီးကူညီပီးပါ။ ထိုေက်းဇူးအတြက္ အကၽြႏ္ုပ္သည္ကား သင့္အတြက္ ၀က္၀ဲဥ၊ ၀က္ရံဥ၊ ေတာနပ်ိဳးပင္မ်ားဟိရာအရပ္သို႔ လမ္းညႊန္ပီးပါမည္။) ဆို၏။ ၀က္ထီးလည္း ခဲ၀ါစကားကိုယံုၾကည္လွ်က္ ႏွစ္ေယာက္အတူတူ အစာရွာထြက္ရန္သေဘာတူလိုက္၏။

ေတာနက္ထဲသို႔ေရာက္ေသာအခါ ခဲ၀ါသည္ တစံုတခုအားအနံ႔ခံမိ၏။ လွမ္းေမွ်ာ္ၾကည့္လိုက္ေသာအခါ ေတာင္ကမူတခုထက္တြင္ ျမက္အုပ္တခုအားအကာအကြယ္ျပဳလွ်က္ အလိုက္ေခ်ာင္းနီေသာ ၿခေသၤ့တေကာင္အား လွမ္းျမင္၏။ ၿပီး၍မလြတ္မွန္းသိေသာအခါ ခဲ၀ါက အႀကံထုတ္လွ်က္ (အသင္ေတာ၀က္ သင္ဤနီရာက တခ်က္ေစာင့္ပါ။ အကၽြႏ္ုပ္သည္ ေတာင္ကုန္းထက္ ခဏတက္၍ ေက်ာက္ေဆာင္နားတြင္ အေပါ့စြန္႔လိုပါ၏) ဆိုၿပီးလွ်င္ ျခေသၤ့မင္းဟိရာ ခ်ဥ္းကပ္လားလီ၏။

ၿခေသၤ့မင္းနားသို႔ေရာက္ေသာအခါ ခဲ၀ါက (အသင္ျခေသၤ့မင္း အကၽြႏ္ုပ္၏အသက္ကို ခ်မ္းသာပီးပါ။ ထိုေက်းဇူးအတြက္ အသင္သည္ ဆူၿဖိဳးေသာေတာ၀က္သားကို မုခ်အကယ္ ေအကနိ သံုးေဆာင္ရပါလိမ့္မည္။) ဆို၏။ ထိုအခါ ၿခေသၤ့မင္းက (ေဟ ခဲ၀ါ ငါသည္ကား ဆူၿဖိဳးေသာေတာ၀က္သားကို မစားရသည္မွာ အလြန္ၾကာျမင့္ၿပီးျဖစ္သည္။ အကယ္၍ သင္သည္ ေတာ၀က္သားကို ငါ့အတြက္ ေအကနိ ရွာေဖြပီးႏိုင္အံ့သည္ျဖစ္ေသာ္ သင့္အသက္ကို ငါခ်မ္းသာပီးမည္) ကတိျပဳ၏။

ထိုအခါ ခဲ၀ါက (အသွ်င္ျခေသၤ့မင္း အကၽြႏ္ုသည္ အကၽြႏ္ုပ္၏မိတ္ေဆြေတာ၀က္အား ယာခင္းဟိရာ ေခၚေဆာင္လားပါမည္။ ယင္းတြင္ ယာႀကီးသခင္၏ေၾကာ့ကြင္းဟိပါ၏။ ေတာ၀က္သည္ ေၾကာ့ကြင္းကိုနင္းမိလွ်က္ ၿခီလက္အစံုပူးခ်ိဳင္မိသည္ျဖစ္ေသာ္ သင္သည္သူ႔လိုင္ပင္းကိုအုပ္လွ်က္ ေတာ၀က္သားကို ၿမိန္ယွက္စြာသံုးေဆာင္ႏိုင္ပါ၏) ဆို၏။ ထိုအခါ ျခေသၤ့မင္းက (ေကာင္း၏ ခဲ၀ါ။ သင္၏ကတိစကားတည္အံ့။ သို႔မဟုတ္မူ ေအကနိအဖို႔ ဟင္းလွ်ာအျဖစ္ သင့္အသားကိုပင္ ငါသံုးေဆာင္ရလိမ့္မည္) ဆို၏။ (စိတ္ခ်ပါ ျခေသၤ့မင္း အကၽြႏ္ုပ္၏အသက္ကိုသာလွ်င္ ခ်မ္းသာပီးပါ။ သင္သည္ ေတာ၀က္သားကို မုခ်အကယ္ သံုးေဆာင္ရပါလိမ့္မည္) ေျပာၿပီးလွ်င္ ခဲ၀ါသည္ ေတာ၀က္ဟိရာ ျပန္လာလတ္၏။ ေတာ၀က္နားသို႔ေရာက္ေသာအခါ ခဲ၀ါက (အိုအေဆြ ေတာ၀က္ အကၽြႏ္ုပ္သည္ ယခုပင္လွ်င္ ထိုေတာင္ဖက္အရပ္က မႊီးႀကိဳင္ေသာအနံ႔တခုရပါ၏။ ထိုရွိက ေတာင္ေစာင္းနား မလွမ္းမကမ္းေသာ ယာခင္းတြင္ ေရႊ၀ါစပါးမ်ား သီးမွည့္လွ်က္ဟိပါ၏။ ၄င္းယာခင္းထဲတြင္ သခြါး၊ ဖရံု၊ နႏၵရာ၊ နပ်ိဳး သီးမ်ိဳးစံုလည္း သီးမွည့္လွ်က္ဟိပါ၏။ အကၽြႏ္ုပ္သည္ သင့္အား လမ္းျပၿပီးပါမည္) ဆို၏။ ထိုအခါ ေတာ၀က္က ခဲ၀ါစကားကိုယံုလွ်က္ (ေကာင္းယင့္အေဆြ ခဲ၀ါ။ အသင္အကၽြႏ္ုပ္အား လမ္းၿပပီးပါ။ သင္အမဲဖမ္းေသာအခါ အကၽြႏ္ုပ္သည္ သင့္အမဲမ်ားထြက္ၿပီးရာလမ္းကေစာင့္လွ်က္ အကၽြႏ္ုပ္၏ခၽြန္ထက္ေသာအစြယ္ျဖင့္ ထိုးပင့္လွ်က္ ကူညီပီးပါမည္) ကတိစကားဆို၏။

သို႔ျဖင့္ ခဲ၀ါသည္ ေတာ၀က္အား မာယာဥပါယ္ျဖင့္ ယာႀကီးသခင္ေထာင္ထားေသာ ေၾကာ့ကြင္ဟိရာအရပ္သို႔ မွ်ားေခၚယူလား၏။ ၿပီးလွ်င္ (အေဆြ ေတာ၀က္ ထိုေနာက္တန္းခါးေပါက္၀သည္ကား ယာခင္းထဲသို႔ လွ်ိဳ႔၀ွက္၀င္ရာလမ္းျဖစ္၏။ ထိုအေပါက္မွ၀င္၍ သင္သံုးေဆာင္လိုေသာ အရသာဟိေသာ သီးမ်ိဳးစံုကို စိတ္ခ်လက္ခ်သံုးေဆာင္ႏိုင္ပါ၏၊ အကၽြႏ္ုပ္သည္ သင့္အား ဤနီရာမွနီ၍ ကင္းေစာင့္ပီးပါမည္။ ယာႀကီးသခင္လာသည္ဟိေသာ္ အကၽြႏ္ုပ္သည္ အူျမဴးလွ်က္ သင့္အားအသံျပဳပါမည္။ ထိုအခါ သင္သည္ ယာခင္းထဲက အလွ်င္အျမန္ထြက္လတ္ပါ) ဆို၏။ ေတာ၀က္လည္း ခဲ၀ါစကားကိုယံုလွ်က္ ေၾကာ့ကြင္းေထာင္ထားရာအရပ္သို႔ ၀င္မိသည္ဟိေသာ္ ေၾကာ့ကြင္းတြင္မိလွ်က္ ၿခီလက္အစံုပူးခ်ိဳင္မိလီ၏။ ထိုအခါ ေတာ၀က္က ၀က္ဘာသာျဖင့္ (ကူပါကယ္ပါေအာ္၏။)

ထိုအသံကို ၾကားေသာအခါ ျခေသၤ့မင္းသည္အၿပီးေရာက္လာ၏။ ျခေသၤ့မင္းသည္ ေတာ၀က္အားၿခီလက္အစံုပူးခ်ိဳင္မိနီသည္ကိုျမင္၍ စိတ္ခ်ရၿပီးျဖစ္ေသာအခါ ခဲ၀ါကို အယင္ခုန္အုပ္ဖမ္းဆီးလိုက္၏။ ခဲ၀ါသားကို သံုးေဆာင္ၿပီးေနာက္ ဆူၿဖိဳးေသာေတာ၀က္သားကို ၿမိန္ယွက္စြာသံုးေဆာင္၏။ ထိုကနိအဖို႔ ျခေသၤ့မင္းသည္ ခဲ၀ါသားႏွင့္ေတာ၀က္သားကို တထပ္တည္းႏွင့္ႏွစ္ေကာင္ သံုးေဆာင္ရသည္ျဖစ္၍ အလြန္ေက်နပ္အားရျခင္းျဖစ္၏။ ၀မ္းေခါင္းတြင္းက ေက်းဇူးသိတတ္ေသာ ခဲ၀ါငယ္အား သာထုသံုးႀကိမ္ေခၚဆိုလွ်က္ အမွ်၀ီျခင္းျပဳ၏။

Sunday, October 12, 2008

ျပည္တြင္းက စာတေစာင္


ရခိုင္မ်ိဳးေဖ်ာက္စီမံကိန္း
=============

ဆရာခိုင္ျမတ္ေက်ာ္

ကၽြန္ေတာ္ ရခို္င္ပိုင္ရြီးစြာကို ခြင့္လႊတ္ပါ။ လူတိုင္းနားလည္စီခ်င္ေရ ေစတနာနန္႔ပါ။ စလံုးေယစ ျမန္မာျပည္ကိုအုပ္ခ်ဳပ္နီေရ ဖက္ခြက္အစိုးရက တႏိုင္ငံလံုးကို ဗမာျဖစ္ေအာင္ စီမံကိန္းခ်လုပ္ေဆာင္နီစြာကို စေျပာပါမည္။

ကၽြန္ေတာ္ရြီးေရနိဒါန္းကို လူမ်ိဳးေရးသြီးခြဲ ျပည္ေထာင္စုၿပိဳကြဲေအာင္လုပ္ေတလို႔ယူဆက ဆရာရို႕ နရဥၥရာျမန္မာသတင္းမွာ မေဖာ္ျပဘဲထားလို႔ရပါေရ။ ေယကေလဲ့ စာကိုေတာ့ ဆံုးေအာင္ဖတ္စီခ်င္ပါေရ။ ကၽြန္ေတာ္က ရခိုင္သားျဖစ္လို႔ ရခိုင္ျပည္အေၾကာင္းရာ သိပါေရ။ တျခားျပည္နယ္တိမွာလည္း ကၽြန္ေတာ္ရို႕ ရခိုင္ျပည္မွာအတိုင္း ဟိလီဖို႔လို႔ထင္ပါေရ။ ကၽြန္ေတာ္ အလယ္တန္းေက်ာင္းသားဘ၀မွာ ကၽြန္ေတာ္ရို႕နယ္ကို ဖက္ခြက္တပ္တိ ေရာက္လာပါေရ။ (ခ.မ.ရ၊ ခ.လ.ရ၊ C.O.D ၊ တ.ဗ.ဟ ၊ ပ.ည.ရ) ဖက္ခြက္တပ္တိမွာ လက္နက္နန္႔လူပဲပါေရ။ ၿမီမပါပါ။ ဖက္ခြက္တပ္ထိုင္ဖို႔ ရခိုင္သားပိုင္လယ္တိကို အားလံုးသိမ္းပါေရ၊ တခ်ိဳ႕ရြာတိဆို ဖက္ခြက္တပ္နန္႔ နီးေရဆိုဗ်ာ ေျပာင္းခိုင္းပါေရ။ ဖက္ခြက္တိမလာခင္ ကၽြန္ေတာ္ရို႕နယ္စြာ ေကာင္းေကာင္းအီးခ်မ္းပါေရ။ လုံၿခံဳေရးအတြက္ ရဲစခန္းတခုဆို လံုေလာက္ပါေရ။ ယင္းကို ဖက္ခြက္တပ္ (၅) ခု ခ်ထားပါေရ။ သူရို႕ ဖက္ခြက္တပ္က လယ္သိမ္းယူလားလို႔ ရခိုင္သားမွာ လုပ္စားစရာမဟိ မဲြပါေရ။ ေယဇု ၀မ္းေရးအဆင္ေျပဖို႔ နီရာသစ္သို႔ေျပာင္းကတ္ရပါေရ။ နီရာသစ္ေျပာင္းေရဆိုစြာ ရခိုင္ျပည္တြင္း ေျပာင္းစြာမဟုတ္ပါ။ ရခိုင္ျပည္က ဗမာျပည္ကို ေျပာင္းလားခရစြာကို ေျပာစြာပါ။ ေအခ်င့္လည္း လူမ်ိဳးေဖ်ာက္ေတနည္းတမ်ိဳးပါ။

(၂)ေျပာင္းလာေရ ဖက္ခြက္ဗိုလ္မယားတိက ေက်ာင္းဆရာမမ်ားပါေရ။ ေက်ာင္းဆရာမဆို အေခ်တိကို စာသင္ပါေရ။ ယင္းခ်င့္က ေကာင္းပါေရ။ ျပႆနာက ဘာသာစကားပါ။ စာသင္ေရခါ ဗမာစကားေျပာခိုင္းပါေရ။ ဗမာစကားေျပာလို႔မပီေက အသတ္ခံရပါေရ။ ဗမာဆရာမတေယာက္ နာမည္က (ခင္ႏြဲ႕မူ) ပါ။ သူ႔အတန္းပိုင္ဆရာမလုပ္ခါ ေက်ာင္းသားနာမည္ေခၚပါေရ။ ကၽြန္ေတာ္ရို႕ ရခိုင္သားထံုးစိုင္ (ေရာက္ပါေရ) လို႔ထူးပါေရ။ ယင္းကို ယင္းဆရာမက ေယာက္က်ားေခ်ဆို (ရွိပါတယ္ ခင့္ည) မိမၼေခ်ဆို (ရွိပါတယ္ ရွင့္) ထူးခိုင္းပါေရ။ တရက္နိ နာမည္ေခၚခါ ေက်ာင္းသားတေယာက္ (ရွိပါတယ္ ခင္ရွင့္) ထူးပါေရ။ ေယခါ တတန္းလံုး ၀ိုင္းရယ္ကတ္ပါေရ။ ဆရာမ ေကာင္းေကာင္းမာန္ပါပါေရ။ (ဗမာစကားကို ဘာထင္သလဲ) ဆိုဗ်ာ ႀကိမ္တုတ္နန္႔သတ္ပါေရ။ ၿပီးေက တတန္းလံုးကိုေျပာပါေရ။ (မင္းတို႔ (၁၀) တန္းေအာင္ဘြဲ႕ရ ပညာတတ္ရင္လည္း ဗမာစကားမတတ္ရင္ အလကားဘဲ) လို႔ေျပာပါေရ။ ဗမာစကားရာ အခရာဆိုေရသေဘာပါ။ ေအခ်င့္လည္း ရခိုင္အေခ်တိကို ဗမာစကားေျပာေအာင္လုပ္ပ်ာ လူမ်ိဳးေဖ်ာက္ေတနည္းတမ်ိဳးပါ။

(၃)ဖက္ခြက္တပ္တိေရာက္လာလို႔ လုပ္ႏိုင္ကိုင္ႏိုင္ရခိုင္သားတိ အလုပ္မဟိ ဗမာျပည္သို႔ထြက္လား၊ က်န္အေခ်တိက ဗမာစကားေျပာနီပါယာ။ မိမၼတရြီက်န္ပါေရ။ ဖက္ခြက္တပ္မွာ အိမ္ေထာင္က်ဟိေရပိုင္ လူပ်ိဳလူလြတ္ဖက္ခြက္တိလည္း အမ်ားႀကီးပါ။ ဇာလူမ်ိဳးပင္ျဖစ္ျဖစ္ ဖက္ခြက္တပ္ထဲ၀င္ေက ဗမာစကားေျပာရပါေရ။ တပ္ကဖက္ခြက္နန္႔ ရခိုင္သမရကတ္စြာ ရြီလို႔မက်ပါ။ ရခိုင္သမတိဗမာစကားေျပာလို႔ အားလံုးဗမာျဖစ္လားပါယာ။ တခ်ိဳ႕ရခိုင္သားတိ ဗမာကိုအထင္ႀကီးလာပါေရ။ အထင္ႀကီးေအာင္လည္း လုပ္ထားပါေရ၊ တခါက ကၽြန္ေတာ္ရို႔သူငယ္ခ်င္းတစု သႀကၤန္ခ်ဖို႔ ဗမာျပည္နန္႔နီးေရ နယ္စပ္ၿမိဳ႕တၿမိဳ႕ကို လားခီပါေရ။ ယင္းမွာ ရခိုင္ရိုးရာသႀကၤန္ပြဲ ကေကာင္းေပ်ာ္ဖို႕ေကာင္းပါေရ။ ကၽြန္ေတာ္ရို႕ တည္းနီေရအိမ္နန္႔ကပ္လွ်က္ အိမ္တေဆာင္က ကၽြန္ေတာ္ရို႕ကို မုန္႔လံုးရီေပၚေခၚေကၽြးပါေရ။ မုန္႔လံုးရီေပၚစားယင္း သူရို႕ကလည္း သူရို႕ၿမိဳ႕အေၾကာင္းေျပာ။ ကၽြန္ေတာ္ရို႕ ကလည္း ကၽြန္ေတာ္ရို႕ၿမိဳ႕အေၾကာင္းေျပာ စကားလက္ဆံုက်ပါေရ။ ယင္းစကား၀ိုင္းမွာ ၿမိဳ႕ခံတေယာက္က (ငါရို႕ၿမိဳ႕ ရခိုင္ျပည္ထဲမွာရွိစြာမေကာင္း၊ ဗမာျပည္ထဲပါလားေက ေကာင္းဖို႔) ေျပာပါေရ၊ ကၽြန္ေတာ္က သူ႔ကို (ဇာျဖစ္လို႔လဲ) မီးေရခါ သူက (ဗမာျပည္ထဲက ၿမိဳ႕တိဆိုေက လွ်ပ္စစ္မီးရေရ။ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးေကာင္းေရ။ စစ္တပ္က အႏိုင္မက်င့္။ စီးပြားေရး ရခိုင္ျပည္ထက္ အဆင္ေျပေရ) စသည္ျဖင့္ ေထာက္ျပပါေရ။ ဟုတ္လည္းဟုတ္ပါေရ။ အားက်ဖို႔ဆိုေက အားက်ေလာက္ပါေရ။ ေယေကလဲ့ ရခိုင္ျပည္ထဲကၿမိဳ႕ကို ဗမာျပည္ထဲပါေအာင္ထည့္ခ်င္ေရ “စိတ္ဓါတ္” ရခိုင္သားတိ ဇာေလာက္မ်ားနီဗ်ာလဲလို႔ေတြးယင္း သၾကၤန္မွာေပ်ာ္စြာ အားလံုးေပ်ာက္လားပါေရ။ လူဆိုစြာ အေကာင္းကို ႏွစ္သက္ပါေရ။ ယင္းပိုင္ ဗမာျပည္ကျမိဳ႕တိနန္႔ ရခိုင္ျပည္ကၿမိဳ႕တိ ျခားေအာင္လုပ္ထားစြာက ဗမာျပည္နန္႔ဗမာလူမ်ိဳးကို အထင္ႀကီးေအာင္လုပ္ဗ်ာ ရခိုင္လူမ်ိဳးေပ်ာက္ေအာင္ ျမဴဆြယ္ျဖားေယာင္းနည္းတမ်ိဳးပါ။

(၄)ဖက္ခြက္အစိုးရစြာ အခုလယ္သမားတိဘားက တင္းစပါးမ၀ယ္ပါယာ။ သာမန္ၾကည့္ေက ေကာင္းပါေရ။ လယ္သမားတိ အခြင့္အေရးရေရ။ ကိုယ္လယ္ေျမကထြက္ေတစပါးဆန္ကို ကာလေပါက္စ်ီးနန္႔ေရာင္းလို႔ရပါေရ။ စီးပြားေရးအဆင္ေျပေရ။ ေယေကလဲ့ ယင္းအခြင့္ကို ရခိုင္လယ္သမားတိ မခံစားရပါ။ ဇာေၾကာင့္လဲ။ အထက္မွာ ေျပာခေရပိုင္ ဖက္ခြက္တပ္လာေက လူနန္႔လက္နက္ရာပါေရ။ ၿမီကို ရခိုင္သားဘားက သိမ္းေရ။ နည္းနည္းေနာေနာမဟုတ္ပါ။ ဖက္ခြက္တပ္တတပ္သိမ္းထားေရလယ္စြာ တပ္ရင္းတရင္း တႏွစ္၀မ္းစာပိုပါေရ။ ရခိုင္ျပည္မွာ စစ္တပ္ေပါင္း ဇာေလာက္ဟိေရလဲ။ ရခိုင္သားပိုင္လယ္တိ ဇာေလာက္ဆံုးလားခဗ်ာလဲ။ ေကာင္းေကာင္းအမ်ားႀကီးပါ။ ဗမာျပည္ဘက္မွာ ဖက္ခြက္တပ္က လယ္သိမ္းေရလို႔ မၾကားဖူးပါ။ ဗမာျပည္က လယ္သမားတိ ႏြီစပါးစိုက္ႏိုင္ေအာင္ တာတမံရီေလွာင္ကန္ ဆည္တိေဆာက္ပီးထားစြာ အမ်ားႀကီးပါ။ ရခိုင္လယ္သမားတိကိုလည္း ဖက္ခြက္တပ္က အားဓမၼႏြီစပါးစိုက္ခိုင္းပါေရ။ ဗမာျပည္မွာပိုင္ တာတမံ ရီေလွာင္ကန္မဟိဘဲ ဇာပိုင္စုိက္ဖို႔လဲေျပာခါ (၁၀) ေပပတ္လည္ ကန္တိတူးခိုင္းပါေရ။ ကန္ရီနန္႔စိုက္ခိုင္းပါေရ။ စိုက္မေအာင္ေရအျပင္ မ်ိဳးစပါးတိအားလံုးဆံုးပါေရ။ ယင္းပိုင္ စီးပြားေရးက်ပ္ေတၾကား လုပ္အားပီးခိုင္း၊ ၾကက္ဆူပင္စိုက္ခိုင္း ၾကာလာေက ရခိုင္ျပည္မွာနီရစြာညီးဗ်ာ ဗမာျပည္ကိုေျပာင္းလားခေရ ရခိုင္သားတိ အလိႈင္းလိႈင္း အလိႈင္းလိႈင္းပါ။ ေအစြာလည္း သူရို႕နယ္ခ်ဲ႕၀ါဒေအာင္ျမင္ေရး ရခိုင္လူမ်ိဳးေဖ်ာက္ေရး နည္းတမ်ိဳးပါ။


(၅) ဆရာခိုင္ျမတ္ေက်ာ္ ရခိုင္ျပည္မွာတိုးစြာဆိုလို႔ ဖက္ခြက္ (နတလ) ရြာရာ ဟိပါေရ။ နတလ ရြာဆိုစြာ ဖက္ခြက္တပ္က ၿခီျပတ္ လက္ျပတ္ အက်ိဳးအကန္း၊ ဗမာျပည္ထဲက အိုးမဲ့အိမ္မဲ့တိကို စုတည္ထားေရ ဗမာရြာတိပါ။ ေအရြာတိစြာ ရခိုင္ျပည္ကို ဗမာျပည္ျဖစ္ေအာင္လုပ္ဖို႔ အႀကံနန္႔ပါ။ ယင္းပိုင္ ရခိုင္ျပည္က ရခိုင္သားကိုႏွင္ထုတ္၊ ရခိုင္သမကို ဖက္ခြက္နန္႔ရေအာင္လုပ္၊ ရခိုင္သားအေခ်တိကို ဖက္ခြက္စကားသင္ မၾကာခင္ ရခုိင္လူမ်ိဳး ပ်ဴပိုင္ေယွာင္ေပ်ာက္ဖို႔ ရင္လီးဖို႔ေကာင္းပါေရ။

ကၽြန္ေတာ္ စစ္ေတြနယ္ဖက္က ေက်ာင္းသားတေယာက္ပါ။
နိစဲြရက္မွတ္။ ။ စက္တဘၤာ (၂၂) ရက္၊ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္

Friday, October 10, 2008

ရခိုင္သူရဲေကာင္းေက်ာ္ေရႊေမာင္ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္တပ္အရွာဟိႏွစ္ဦးကိုပစ္သတ္

ရန္ကုန္တိုင္း တိုက္ႀကီးၿမိဳ႕ၿခီစုိက္တပ္ရင္းတခုမွ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္တပ္အရာဟိႏွစ္ဦးကို မေက်နပ္၍ သတ္ျဖတ္ထြက္ၿပီးသူ တပ္သားေက်ာ္ေရႊေမာင္မွာ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္သားမ်ားႏွင့္ တိုက္ပြဲျဖစ္ပြားၿပီးေနာက္ က်ည္ဆံထိမွန္သီဆံုးလားသည္။

ေက်ာ္ေရႊေမာင္မွာ ရန္ကုန္တိုင္းတိုက္ၾကီးျမိဳ႕ ၿခီစုိက္ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္တပ္ ခမရ ၇၀၇ မွ တပ္သားတဦးျဖစ္သည္။သူသည္ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္တပ္အရာဟိႏွစ္ဦးအား သတ္ျဖတ္ျပီးေနာက္ ျပည္ျမိဳ႕ဘက္သို႕ ဆိုင္ကယ္ျဖင့္ထြက္အၿပီး လမ္းတေလွ်ာက္ အသင့္ေစာင့္နီေသာ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္သား၊ ရဲသားမ်ားႏွင့္ အုတ္ဖိုျမိဳ႕နယ္တြင္ တိုက္ပြဲျဖစ္ပြားသည္။

တိုက္ပြဲအတြင္း ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္တပ္ ခမရ ၆ တပ္ရင္းမွ ဗိုလ္မွဴးတဦးႏွင့္ တျခားတပ္သားတဦး ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ဒဏ္ရာရၿပီး ေက်ာ္ေရႊေမာင္သည္လည္း က်ည္ဆံ ၇ ခ်က္ထိမွန္ျပီး အဆိုပါနီရာ၌ပင္ သူရဲေကာင္းပီပီ က်ဆံုးလားသည္။ အဆိုပါ ပစ္ခတ္သတ္ျဖတ္မႈမွာ လြန္ခသည့္ စနီနိ (ေအာက္တိုဘာလ ၄ ရက္) နိက ျဖစ္ပြားျခင္းျဖစ္သည္။

ေက်ာ္ေရႊေမာင္မွာ ရခိုင္သားတဦးျဖစ္ျပီး ေက်ာ္ေရႊေမာင္ထံမွ အမ္ေအ ၀မ္း ၁ လက္၊ ႏိုင္းမမ ပီစတိုတလက္၊ လက္ပစ္ဗံုးတလံုးႏွင့္ က်ဥ္ဆန္ ၁၉၀ ေတာင့္ သိမ္းဆည္းရေၾကာင္း သိရသည္။

ယခုကဲ့သို႔ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္တပ္အရာဟိမ်ားကို ပစ္ခတ္သတ္ျဖတ္သည္မွာ မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ျဖစ္သည္ကို အတိအက်မသိရသိမ့္ေသာ္လည္း ရခိုင္သားမ်ားအေပၚ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္တပ္က လူမ်ိဳးေရးအရ ခ်ိဳးႏွိမ္ေစာ္ကားသျဖင့္ ယခုကဲ့သို႕ သတ္ျဖတ္ျခင္းျဖစ္သည္ဟု မ်ားမၾကာမွီက စစ္တပ္မွနယ္စပ္သို႔ ထြက္ၿပီးလာသူ တဦးကေျပာသည္။

(နိရဥၥရာသတင္း) (10/8/2008)

ေက်ာ္ေရႊေမာင္ကဲ့သို႔ ရခိုင္သားသူရဲေကာင္းမ်ားကို ထာ၀ရမမိမေပ်ာက္ ဂုဏ္ျပဳႀကိဳဆိုရမည္ျဖစ္သည္။ ရခိုင္သားေလာကတြင္ ေက်ာ္ေရႊေမာင္ကဲ့သို႔ ရခိုင္သူရဲေကာင္း အေျမာက္အမ်ားစြာေပၚထြန္းရန္လိုအပ္သည္။ ဤထက္မကေသာ ေဂါင္ထိပ္သီးမ်ားကို တေယာက္စီတေယာက္စီ အမွည့္ႃခြီပစ္ကတ္ရမည္ျဖစ္သည္။ နီရဲေသာ ရခိုင္သြီးကို ရခိုင္သားသူရဲေကာင္းေက်ာ္ေရႊေမာင္က ဤနီရာတြင္ ရဲရင့္စြာျပသလိုက္ျခင္းသည္ ေနာင္လာေနာက္သား ရခိုင္သားမ်ားအတြက္ အလြန္၀မ္းေျမာက္ဂုဏ္ယူစရာျဖစ္သည္။

အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ျမန္မာဖက္ခြက္စစ္တပ္ထဲသို႔ေရာက္လားရေသာ္လည္း ရခိုင္သြီးပီသလွ်င္ ရန္သူ႔လက္နက္ကို ကိုယ့္လက္နက္အျဖစ္အသံုးခ်ႏိုင္သည္ကို ရခိုင္သူရဲေကာင္းေက်ာ္ေရႊေမာင္က သြီးျဖင့္သက္သီျပလိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။ ရခိုင္သူရဲေကာင္း ေက်ာ္ေရႊေမာင္အား အာဇာနီသူရဲေကာင္းအျဖစ္ အကၽြႏ္ုပ္ရို႔ ထိုက္ထိုက္တန္တန္ ဦးညြတ္ဂုဏ္ျပဳအပ္သည္။

ဤနီရာတြင္ ျမန္မာစကားျဖင့္ အမ်ိဳးခ်စ္ျပနီသည္မွာ ကေကာင္းရွက္ဖို႔ေကာင္းေသာအလုပ္ျဖစ္သည္။ ရခိုင္သားမ်က္ႏွာကို ဇာမွာထားရခန္႔လဲ။ အသြီးအသားထဲကျဖစ္လာေသာ္လည္း သြီးဆိုးသြီးယုတ္မ်ားကို ေဖာက္ထုတ္ပစ္ရမည္ဟု ျမတ္ဗုဒၶကမိန္႔ၾကားခသည္။ မ်ိဳးခ်စ္နာမည္ခံအမ်ိဳးသားသစၥာေဖာက္မ်ားကို ေယာက္က်ားမိမၼမဟူ အျမစ္ျဖဳတ္သုတ္သင္ၿခီမႈန္းရန္ အခ်ိန္တန္ဗ်ာယ္ျဖစ္ပါေၾကာင္း ရြာလည္ေမာင္းခတ္ ေၾကျငာအပ္ပါသည္။

Friday, September 12, 2008

ဓည၀တီနိဂံုးရြာမ်ားသမိုင္းသာျခင္းကို ေလ့လာဆန္းစစ္ျခင္း

ရခိုင္ျပည္က်ဆံုးၿပီးေနာက္ပိုင္း ရခိုင္စာပီအေပၚ ျမန္မာစာလႊမ္းမိုးလာမႈကို သိသာထင္ရွားစြာ တြိျမင္ႏိုင္ပါသည္။ တခ်ိဳ႕စာမ်ားမွာ ဗမာတ၀က္ ရခိုင္တ၀က္ ဥပမာ တန္းခိုးဆရာထြန္း၏သာျခင္းမ်ား၊ ေဒ၀န္းေအာင္ေက်ာ္ရႊီ၏ရတုမ်ား။ တခ်ိဳ႕ကဗ်ာလကၤာမ်ားမွာ လံုး၀ျမန္မာအတိုင္းျဖစ္ပါသည္။ ယွားယွားပါးပါး ျမန္မာစာလႊမ္းမိုးျခင္းမခံခရေသာ သာျခင္းတပုဒ္ကို အကၽြြႏ္ုပ္လားတြိခီပါသည္။

ကိုယ္ေတာ္ပညာသာရပါးကရေသာ သာျခင္းျဖစ္ပါသည္။ သာျခင္းတပုဒ္လံုးအျပည့္အစံုကို မရပါသိမ့္။ တတိယပိုင္းကိုရာ ရထားစြာျဖစ္ပါသည္။ သာျခင္း၏အဆံုးပိုဒ္မွာ (သကၠရာဇ္ ၁၁၁၆ ခု ျပာသိုလဆန္း (၁၀) ရက္ ၂လာ စနီ မြန္းလဲြခ်ိန္တြင္ ရြီးကူးၿပီးသည္။ ရႊီလံုးလက္ရြီး ပုဒိအာႏွင့္ ျပည့္စံုရပါလို၏) ဟု ပါပါသည္။ ၄င္းအထက္က သကၠရာဇ္ကို လကၤာျဖင့္မွတ္တမ္းတင္ရာတြင္ (ေကာဇာေရာက္လစ္၊ သကၠရာဇ္ေက၊ မွတ္ပိုက္သခၤ်ာ၊ တြက္စစ္ခါ၀ယ္၊ ဧကာဒြယ၊ ခန္႔႐ူပတြင္၊ မိႆရာသီ၊ ပုဏၰမီေက၊ တိထီရက္စိ) ဟု ပါပါသည္။

အကၽြြႏ္ုပ္ ပါဠိမကၽြြမ္းပါ။ ဆရာေတာ္ ဥဴးစကၠိႏၵ႐ို႕ႏွင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ၾကည့္က အေျဖမွန္ကို ရႏိုင္ပါလိမ့္မည္။ ဂဏန္းသကၠရာဇ္အလိုအရဆိုလွ်င္ ရခိုင္ျပည္ ဗမာလက္ေအာက္မက်ခင္ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ တိတိအလို ၁၁၁၆ ခုႏွစ္ျဖစ္ပါသည္။ ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ ပဇာေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ဤသာျခင္း၌ ဗမာစာလႊမ္းမိုးျခင္းကို လံုး၀မတြိရ၍ျဖစ္ပါသည္။ ေယဒါလဲ့ အေၾကာင္းအရာက ကေကာင္းအဆင့္ျမင့္သည့္အတြက္ ယင္းအခ်ိန္ကျဖစ္ႏိုင္ဖို႔လား၊ အဂၤလိပ္လက္ထက္က ရြီးစြာမျဖစ္ႏိုင္လားဆိုဗ်ာ ေစာဒကတက္စရာ အေၾကာင္းဟိပါသည္။

(ဧကာဒြယ) ကို (တစ္ႏွစ္လံုး) ဟုယူေသာ္ ၁၁၁၆ ခုျဖစ္ပါသည္။ ဒြယကို (ႏွစ္) ဟု ယူေသာ္ ၁၂၁၆ ခုရပါသည္။ ပါဠိကၽြြမ္းက်င္ေသာ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ားကရာ တိက်ေသာအေျဖ ပီးႏိုင္ပါလိမ့္မည္။ အကၽြြႏ္ုပ္တင္ျပလိုသည္မွာ စာပီ႑၌စိတ္၀င္စားေသာ ပညာသွ်င္မ်ား စိုင္းစားေတြးေခၚဖို႔ရေအာင္ ေဆြးေႏြးတင္ျပရျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ၁၂၁၆ ခုႏွစ္ဟုယူေသာ္လည္း ဤသာျခင္းသည္ ေအဒီ ၁၈၅၄ ခုႏွစ္ အထက္ဗမာျပည္ အဂၤလိပ္လက္ေအာက္ကိုမက်ခင္ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ အလို (သို႔မဟုတ္) ရခိုင္ျပည္ အဂၤလိပ္လက္ေအာက္ကိုေရာက္ၿပီး အႏွစ္ ၂၀ အၾကာက ရြီးစပ္ခေသာ သာျခင္းတပုဒ္ျဖစ္ပါသည္။

ေယဒါလဲ့ ဤသာျခင္း၌ ဗမာစာလႊမ္းမိုးျခင္းကို လံုး၀မတြိရသည့္အတြက္ ပီေစာင္မွာပါသည့္အတိုင္း သကၠရာဇ္ ၁၁၁၆ ခုႏွစ္ အခ်ိန္ကလည္း အမ်ားႀကီးျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ သာျခင္းပထမပိုင္းမွာ ခရိယာန္ဘာသာကိုလည္း ေ၀ဖန္သံုးသပ္ထားပါသည္။ ဒုတိယပိုင္းမွာ ငွက္ဖ်ားသည္ ျခင္ေၾကာင့္ျဖစ္ရသည္ဟု တင္ျပထားပါသည္။ ဤအေၾကာင္းအရာႏွစ္ခ်က္သည္ အလြန္တရာ ေခတ္မွီနီသျဖင့္ အဂၤလိပ္လက္ထက္ ရြီးခစြာမ်ား မျဖစ္ႏိုင္လားဆိုဗ်ာ ေစာဒကတက္စရာဟိပါသည္။

ပထမအေၾကာင္းအရာျဖစ္ေသာ ခရိယာန္ဘာသာအယူ၀ါဒ သံုးသပ္ခ်က္ကိုၾကည့္ျခင္းျဖင့္ အဂၤလိပ္လက္ထက္ျဖစ္မည္ဟု တထစ္ခ်ေကာက္ခ်ခ်ဖို႔လည္း မျဖစ္ႏိုင္ပါ။ သိရိသုဓမၼရာဇာ မင္းလက္ထက္ ခရိယာန္ဘုန္းေတာ္ႀကီးမန္နရိတ္ကိုယ္တိုင္ ေျမာက္ဦးေရႊနန္းေတာ္ကို ေရာက္ဖူးပါသည္။ ေျမာက္ဦးေခတ္တြင္ ေဒခ်္ေပၚတူဂီ ရခိုင္ျပည္ႏွင့္ ကုန္ကူးသန္းေရာင္၀ယ္မႈ ဟိပါသည္။ ေဒခ်္စက္႐ံုတ႐ံု ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕တြင္ တည္ဖူးပါသည္။

ေယဇုႏွင့္ ခရိယာန္အယူ၀ါဒႏွင့္ ရခိုင္ျပည္သူျပည္သားမ်ား ထိတြိဆက္ဆံမႈမွာ ရခိုင္ျပည္ဗမာလက္ေအာက္ မက်ခင္ကပင္ျဖစ္ပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ခရစ္ယာန္အေၾကာင္းအရာပါတိုင္း အဂၤလိပ္လက္ထက္ကျဖစ္ဖို႔ဆိုဗ်ာ တရားသီယူဆဖို႔လည္း မျဖစ္ႏိုင္ပါ။ အထက္ကေျပာခေရပိုင္ ေျမာက္ဦးေခတ္ကပင္ ရခိုင္ျပည္သူ ျပည္သားမ်ားသည္ ခရိယာန္ဘာသာ၀င္မ်ားႏွင့္ ကူးလူးဆက္ဆံမႈဟိသည့္အတြက္ ပီေစာင္တြင္ပါသည့္အတိုင္း ေျမာက္ဦးေခတ္တြင္ ရြီးစပ္သည္မွာလည္း အမ်ားႀကီးျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။

ေနာက္အေၾကာင္းအရာတခုမွာ ငွက္ဖ်ားကိစၥျဖစ္ပါသည္။ သာျခင္းတြင္ပါသည့္အတိုင္း ရခိုင္သကၠရာဇ္ ၉၀၀ ခုႏွစ္မွာ ရခိုင္ျပည္၌ ငွက္ဖ်ားေရာဂါေၾကာင့္ သီဆံုးခရသူ လူေပါင္း ၁၂၄၀၂၄ (တသိန္းႏွစ္ေသာင္း ေလးေထာင္ႏွစ္ဆယ့္ေလး) ေယာက္ျဖစ္သည္ဟု အတိအက်ဆိုပါသည္။

ထပ္လို႔တဖန္ ျမဒိုးေ၀ရြီးေသာ ရွိေဟာင္းက်မ္းစာအုပ္မွာပါသည္ဟု ဆိုပါသည္။ ထိုအခါ ဘုရင္က သမားေတာ္ႀကီးေပၚထြန္းေအာင္ကို ပဇာေၾကာင့္ျဖစ္ရေရလဲလို႔ စီးစစ္ခိုင္းပါသည္။ အစပိုင္းမွာ ခ်မ္း၍ခႏၶာတုန္ၿပီး ဖ်ားေသာအနာကို ငွက္ဖ်ားေခၚေရဟု ဆိုထားပါသည္။ ငွက္ဖ်ားသည္ (Malaria) ကိုေခၚေသာ ရခိုင္ေ၀ါဟာရစစ္စစ္ျဖစ္ပါသည္။ ရခိုင္သားမ်ားသည္ ယင္းခါကပင္ ငွက္ဖ်ားကို တြိထားၿပီးသားျဖစ္လီစြာလား မိန္းခြန္းထုတ္စရာဟိပါသည္။

သာျခင္းတြင္ပါေသာ ျမဒိုးေ၀၏မွတ္တမ္းအရ သမားေတာ္ႀကီးသည္ ျခင္ေကာင္မ်ားကို စီးစစ္ေသာအခါ ျခင္ငါးမ်ိဳးကိုတြိရပါသည္။ ယင္းျခင္ငါးမ်ိဳးမွာ ျခင္၀ါ၊ ျခင္ေစာက္၊ ျခင္ေျပာက္၊ ျခင္က်ား၊ ျခင္ကုလား႐ို႔ျဖစ္ပါသည္။ ျခင္ေစာက္ေကာင္၏ေဂါင္းေအာက္၌ပါေသာ အဆိပ္ဓါတ္ေၾကာင့္ ငွက္ဖ်ားျဖစ္ရသည္ဟု ဆိုပါသည္။ က်န္ျခင္ေလးမ်ိဳးျဖစ္ေသာ ျခင္၀ါ၊ ျခင္ေျပာက္၊ ျခင္က်ား၊ ျခင္ကုလား႐ို႕ကိုက္ေသာအခါ ဖ်ားအနာမွာ မ်ားစြာမျဖစ္ေသာ္လည္း ငွက္ဖ်ားဟိေသာ လူတေယာက္ကို ကိုက္ေဖာက္ေသာအခါ ငွက္ဖ်ားနာကူးစက္ျပန္႔ပြားရသည္ဟု ဆိုပါသည္။

ဤအေၾကာင္းအရာသည္ အလြန္ေခတ္မွီနီသည့္အတြက္ ငွက္ဖ်ားသည္ ျခင္ကျဖစ္ေတဆိုစြာ ရခိုင္သားက အယင္သိထားစြာလား ေယမွမဟုတ္ အဂၤလိပ္ေရာက္ၿပီးမွ သိစြာလားဆိုသည္ကို သုေတသနျပဳလုပ္ဖို႔ လိုအပ္ပါမည္။ ဤအေၾကာင္းရာႏွစ္ခ်က္သည္ သာျခင္းရြီးစပ္ေသာ ခုႏွစ္သကၠရာဇ္ႏွင့္ဆက္စပ္နီသျဖင့္ စာဖတ္သူမ်ားစိုင္းစားဆင္ျခင္ႏိုင္ရန္ တင္ျပရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ေနာက္ပိုင္းတြင္ သာျခင္းကာရံယူပံုစနစ္ကို အနည္းငယ္ေဆြးေႏြးပါမည္။

သာျခင္းစလံုးေယစခ်င္း (ေျပာျပမည္ေလ၊ ေထြေထြရပ္ရပ္၊ ေမာင္ကညႊန္၍၊ မွန္အမွားႏွင့္၊ စကားရပ္ကို၊ သိကတ္လီေယာင္၊ ေရာက္လာသူေလ၊ ပ်ိဳျဖဴမ်ားမွာ၊ ရႊီနားေထာင္ပါ) ဟု ဆိုထားပါသည္။ (ရပ္) ႏွင့္ (ကတ္) ကာရံယူထားသည္ကို တြိရပါသည္။ (ကတ္) ဆိုေသာေ၀ါဟာရသည္ ရခိုင္ေ၀ါဟာရစစ္စစ္ ျဖစ္ပါသည္။

ရွိေဟာင္းစာပီမ်ားတြင္ (ကတ္) အသံုးအႏႈံးအလြန္နည္းပါသည္။ အကၽြြႏု္ပ္ ဤသာျခင္း၌ရာ တြိဖူးပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဤသာျခင္းသည္ ရခိုင္စာပီက႑အတြက္ အလြန္အေရးႀကီးပါသည္။

ထိုသို႔ဆိုရျခင္းအတြက္ က်န္အခ်က္အလက္မ်ားကိုလည္း ညာဏ္မွီသေလာက္၊ လက္လွမ္းမွီသေလာက္ ေဆြးေႏြးပါမည္။

မွတ္သားရန္တခ်က္မွာ ရွိေဟာင္းပီစာမ်ား၌ (နန္႔) ကို (ႏွင့္) ဟု ရြီးပါသည္။ အသံထြက္ေသာအခါ ရမ္းျပည့္သံျဖင့္ (ႏွင့္) သို႔မဟုတ္ (နာင့္) သို႔မဟုတ္ (နန္႔) ဟု အသံထြက္ပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အကၽြြႏု္ပ္႐ို႕ (ႏွင့္) ကို ဖတ္ေသာအခါ (ႏွင့္) သို႔မဟုတ္ (နာင့္) သို႔မဟုတ္ (နန္႔) ဟု ဖတ္ႏိုင္ပါသည္။

ဤသာျခင္းတြင္ (ကတ္) တခုတည္းမဟုတ္ပါ၊ (ၾက) အသံုးအႏံႈးကိုလည္း တြိရပါသည္။ ေထာက္ျပပါမည္။ (ပူဇာ၀ႏၱ၊ ဆယ္ေခ်ာင္း႐ံု၍၊ လက္စံုမိုးေက၊ ရွိခိုးၾကလည္း) ဤအပိုဒ္တြင္ (၀ႏၱ) ႏွင့္ (ၾက) ကို ကာရံယူထားသည္ကို တြိရပါသည္။

ေနာက္တပိုဒ္မွာ (ေက်းဇုဟုန္ႏွင့္၊ ဂုဏ္ႀကီးျမတ္၍၊ အထြဋ္တင္ၾက၊ အနႏၱဟု) ဆိုရာတြင္လည္း (ၾက) ကို တြိရပါသည္။ (ၾက) ႏွင့္ (ကတ္) မွာ အဓိပၸါယ္အတူတူျဖစ္ပါသည္။ ရွိေဟာင္းပီစာမ်ား၌ (ၾက) ကို ပိုအသံုးမ်ားပါသည္။

ေနာက္တပိုဒ္တြင္ (တသီးမွတ္ၾက၊ စြန္႔ၾကဲလႈေက၊ ဟူသမွ်ကား၊ ကာမာ၀ါစရ၊ က်မ္းကျပဆို) ဟု (ၾက) ႏွင့္ (မွ်) ကာရံယူထားသည္ကို တြိရပါသည္။

ေနာက္တပိုဒ္တြင္ (အျဖာျဖာႏွင့္၊ ဘာသာကဲြၾက၊ စိတ္အယူမွာ၊ မတူၾကဘဲ၊ ဗုဒၶေဟာၾကား) ဆိုၿပီး (ၾက) ႏွင့္ (ဗုဒၶ) ကာရံယူထားသည္ကို တြိရပါသည္။

ေနာက္တပိုဒ္တြင္ (ဗုဒၶဘာသာ၊ စိုင္အလာမွာ၊ ခိုင္မာယူၾက၊ စရဏဟု) ၄င္း၊

(ေနာက္ထပ္)

(၁) ဥတုအဟာရ၊ အီးအပူလွ်င္၊ ညီတူမွ်၍၊ ေပါင္းၾကစပ္ခါ၊
(၂) ဓါတ္အစာကို၊ ခ်ိန္ခါနိည၊ မမုန္းေအာင္ပင္၊ သံုးေဆာင္ၾက၍၊ ပါစကပူဓါတ္၊
(၃) အတူတကြ၊ သန္႔ယွင္းေယာင္လွ်င္၊ လုပ္ေဆာင္ၾကေသာ္၊
(၄) ရွည္ၾကာသမွ်၊ ထဲဘ၀င္မွာ၊ စဲြ၀င္ၾကဖို႔၊
(၅) ရွိ၀ယ္ကာလ၊ ေပါရဏျဖင့္၊ ေျပာၾကတံုလစ္၊
(၆) ထဲဘ၀င္မွာ၊ မရႊင္မပ်၊ ပဒုမၼာေလ၊ ရႊီၾကာပန္းကို၊ နီလွမ္းၾကေယာင္၊
(၇) ျခင္ကုလား႐ို႕၊ ကိုက္ျငားၾကျပန္၊
(၈) ဖ်ားျပန္ကုန္ၾက၊ လကၡဏာကို၊ ခဲြကာျခား၍၊ ရြီးသားျပလည္း၊ ေရာက္ၾကနားခံ၊
(၉) ေပါင္းသဟာေလ၊ လာသမွ်႐ို႕၊ မွတ္ၾကေပ၍၊
(၁၀) ျမဲေထြနိစၥ၊ ျခင္ဆိုးရန္ကို၊ မက်န္ႄကြင္းေအာင္၊ ႏွိမ္နင္းၾကဖို႔
(၁၁) အမ်ားသူေလ၊ ျဖဴႏွမ႐ို႕၊ မွတ္ၾကေပေႏွာင္း၊
(၁၂) တတ္ပညာကို၊ ႀကီးစြာလုလ’၊ ဇဲြစိတ္ထူ၍၊ သင္ယူၾကဖို႔၊ ေမာင္ကေျပာမည္၊
(၁၃) ဖိုးတန္လွစြာ၊ သမိုင္းလာႏွင့္၊ ပညာသိပၸ၊ အဖံုဖံုေလ၊ ေပ်ာက္ကုန္ဆံုးေက၊ ပ်က္ျပဳန္းၾကလို႔၊ သိပၸမ်ားစြာ၊
(၁၄) ေပါႄကြယ္သုတ၊ အဖံုဖံုႏွင့္၊ ျပည့္စံုၾကေသာ္၊ ညာဏပ႑ိ၊
(၁၅) ရႊီရခိုင္ေလ၊ ယိုင္ႏွမ႐ို႕၊ သိၾကစီရန္၊
(၁၆) အရာတဖံု၊ သျပာဂုဏ္ႏွင့္၊ ျပည့္စံုၾကဖို႔၊ ညႊန္ျပအံ့ငွာ၊
(၁၇) ၀ိရိယညာဏ္၊ အရင္းခံ၍၊ လုပ္ၾကံၿပီးမွ၊ ဓနဟံုႏွင့္၊ ျပည့္စံုၾကေသာ္၊
(၁၈) တ၀မ္းမူေက၊ တအူဖြားသို႔၊ စကားႏႈတ္ခ်ိဳ၊ မမုန္းၾကဘဲ၊ ဆုမၼဆိုလို႔၊
(၁၉) မြီးဖဘုန္းမို၊ နန္းမညိဳက၊ အလိုစမ္းၾက၊ ပမာဆိုေက၊ ထိုအခဏ္းႏွင့္၊ တူလြန္းလွေရ စသည္ျဖင့္
(ၾက) ကာရံအရြီးအသားမ်ားကို တြိရပါသည္။

(ကတ္) ကို
(ျပည္နိဗၺဴကို၊ ဆုယူေညာင္းလို႔၊ ေတာင္းကတ္ရမည္)၊ (ယံုၾကည္လက္ခံ၊ သက္၀င္သူ႐ို႕၊ အယူမွတ္ေက၊ ဟိကတ္ျပန္ေရ) ဟု တြိရပါသည္။ ဤနီရာတြင္ (မွတ္) ႏွင့္ (ကတ္) ကာရံယူထားသည့္အတြက္ (ကတ္) အရြီးအသား လံုး၀အစစ္အမွန္ျဖစ္ပါသည္။

ၿပီးလွ်င္ ေနာက္ထပ္

(၁) (မခၽြြတ္ဧကန္၊ လူမ်ားစြာ၏၊ က်မၼာမႈကို၊ ျပဳကတ္ျပန္ဟု) ဟူ၍၄င္း၊
(၂) (အမ်ားခင္မွာ၊ နားဆင္လတ္ေက၊ မွတ္ကတ္ေပေႏွာင္း) ဟု၍၄င္း၊ ဤနီရာတြင္ (လတ္) ႏွင့္ (ကတ္) ကာရံယူထားပါသည္။
(၃) ဆီးမရေသာ္၊ အစာမ်ားႏွင့္၊ ကုစားကတ္ပါ၊
(၄) (မ်ိဳးရခိုင္႐ို႕၊ စိုင္မျပတ္လွ်င္၊ သင္ကတ္ေပ၍) ဤနီရာတြင္ (ျပတ္) ႏွင့္ (ကတ္) ကာရံယူထားပါသည္။
(၅) (ႀကီးေသာသူက၊ ငယ္သူမ်ားကို၊ သနားကတ္၍၊ အလတ္ရြယ္တူ၊ ခ်င္းခ်င္းမူေလ) ဤနီရာတြင္ (ကတ္) ႏွင့္ (လတ္) ကာရံယူထားပါသည္။

ထိုသို႔ (ကတ္) အသံုးႏံႈးမ်ားကိုလည္း တြိရပါသည္။

ဤနီရာတြင္ စာရြီးသူ တစိေခ်တင္ျပလိုသည္မွာ အခုေခတ္လူငယ္မ်ားသည္ (ကတ္) ကို အသံလိုက္ၿပီး (ဂတ္) ဟု ရြီးနီကတ္သည္ကို တြိရပါသည္။ ထိုသို႔ရြီးျခင္းသည္ မွားသည္ဟုဆိုခ်င္ပါသည္။

(ကတ္) ကို အသံထြက္ေသာအခါ ရွိကစကားလံုးကိုလိုက္၍ (ကတ္) (သို႔မဟုတ္) (ဂတ္) ဆိုဗ်ာ အသံထြက္ပါသည္။ ထိုသို႔ ႏွစ္သံထြက္စာလံုးမ်ားကို ရြီးေသာအခါ (က၊ ခ၊ ဂ၊ ဃ၊ င) အုပ္စုငါးလံုး၏ ပင္ရင္းကိုယူၿပီး ရြီးရပါသည္။ သို႔မဟုတ္ပါက တနီရာတြင္ (ကတ္) တနီရာတြင္ (ဂတ္) ဟု ရြီးမည္ဆိုလွ်င္ ကေကာင္း အ႐ုပ္ဆိုးပါသည္။ အမ်ိဳးမ်ိဳးအဖံုဖံုျဖစ္လားပါသည္။

၄င္းကို ေယွာင္ကြင္းႏိုင္ရန္ ရွိပညာဟိမ်ားက အေျမာ္အျမင္ျဖင့္ စိုင္းစားရြီးသားချခင္းျဖစ္ပါလိမ့္မည္။

ဥပမာျပရမည္ဆိုလွ်င္ (စားၿပီး ေသာက္ၿပီးပ်ာယ္လား) ဆိုေသာ မိမိ႐ို႕ေျပာနီက်စကားကို အေသအခ်ာ ေလ့လာၾကည့္စီခ်င္ပါသည္။

(စားၿဗီး၊ ေသာက္ၿပီး) ဟု အသံထြက္သည္ကို တြိရပါမည္။ (စား) ေနာက္က (ၿဗီး) သံထြက္ၿပီးလွ်င္ (ေသာက္) ေနာက္က (ၿပီး) မူရင္းအတိုင္းသံထြက္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ စာရြီးေသာအခါ အဓိပၸါယ္တူေသာစာလံုးမ်ားကို ကဲြျပားမႈမဟိေအာင္၊ ထိုတမ်ိဳးေဒတမ်ိဳးမျဖစ္ေအာင္ (ၿပီး) တခုကို မူတည္ထားၿပီး ရြီးကတ္ရပါသည္။

အခုေသက ေျပာခသည့္အတိုင္း (ပ၊ ဖ၊ ဗ၊ ဘ၊ မ) ဆိုေသာ အုပ္စုငါးလံုး၏ ပင္ရင္းကို ပံုသီထားရပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာစာမွာေသာ္၄င္း၊ ရခိုင္စာမွာေသာ္၄င္း ပင္ရင္း (ပ) ကို ပံုသီထားၿပီး (ၿဗီး) ကိုပါယ္ (ၿပီး) ကို သံုးရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

သို႔ေသာ္ (ၿဗီး) (Run) ႀကိယာအတြက္မူကား (ၿဗီး) ဟု သံုးစဲြ၍ မွာမည္မထင္ပါ။ (ၿပီးေျမာက္ေတ) ဟုအဓိပါၸယ္ရေသာ (ၿပီး) မွာသာလွ်င္ (ၿဗီး) (ၿပီး) ဟု ႏွစ္သံကဲြလာသည့္အတြက္ ပင္ရင္း (ပ) ကိုအရင္းျပဳ၍ (ၿပီး) ဟု ပံုသီထား ရြီးရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

၄င္းကို သခၤန္းစာယူၿပီးလွ်င္ အကၽြႏ္ုပ္႐ို႕၏ (ကတ္) ႏွင့္ (ဂတ္)၊ (ပ်ာယ္) ႏွင့္ (ဗ်ာယ္) ျပႆနာကို ေျပလည္ေအာင္ ေျဖယွင္း၍ရပါသည္။ ေယမွရာ ေခတ္သစ္ရခိုင္စာကို ေနာင္လာလတၱံေသာသူမ်ား အရွည္တည္တံ့လက္ခံပါလိမ့္မည္။

သို႔မဟုတ္ပါက ျမန္မာစာရာေကာင္းေရ စနစ္က်ေရဆိုဗ်ာ သူတပါးအထင္ႀကီး၀ါဒ၊ မိမိကိုယ္မိမိ မေလးမစား အထင္ေသး၀ါဒႏွင့္ သူမ်ားေနာက္ ေကာက္ေကာက္ပါလားပါလိမ့္မည္။ ရခိုင္သားမွာ တိုင္းလည္းေပ်ာက္၊ ျပည္လည္းေပ်ာက္၊ စာလည္းေပ်ာက္၊ လူမ်ိဳးပါေပ်ာက္ဖို႔ကိန္း ဆိုက္ပါလိမ့္မည္။

ဆက္၍ေဆြးေႏြးရမည္ဆိုပါေသာ္ အခုေသကေျပာခေသာ (ေသာက္ၿပီး စားၿပီးပ်ာယ္လား) ဆိုသည့္နီရာတြင္ ဇာျဖစ္လို႔ (ေသာက္) ေနာက္က (ၿပီး) ဟု အသံထြက္ၿပီး (စား) ေနာက္က (ၿဗီး)၊ (ၿပီး) ေနာက္က (ဗ်ာယ္) ဟု အသံထြက္ရပါသနည္း။

ဤနီရာတြင္ တစိေက ေဆြးေႏြးခ်င္ပါသည္။ ရခိုင္စာမွာ ဗ်ည္းသံုးဆယ့္သံုးလံုးကို စနစ္တက် ဖဲြ႔စည္းထားျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ျဗန္းစိကာရ ဖဲြ႕စည္းထားျခင္းမဟုတ္ပါ။

(ဥပမာ)

(၁) က၊ ခ၊ ဂ၊ ဃ၊ င
(၂) စ၊ ဆ၊ ဇ၊ စ်၊ ည
(၃) တ၊ ထ၊ ဒ၊ ဓ၊ န
(၄) ပ၊ ဖ၊ ဗ၊ ဘ၊ မ
(၅) ယ၊ ရ၊ လ၊ ၀၊ သ

ဆိုေသာဖဲြ႕စည္းမႈတြင္ ပထမအတန္း၌ အစအဆံုး (က) ႏွင့္ (င)၊ ဒုတိယအတန္း၌ အစအဆံုး (စ) ႏွင့္ (ည)၊ တတိယအတန္း အစအဆံုး (တ) ႏွင့္ (န) စတုတအတန္း အစအဆံုး (ပ) ႏွင့္ (မ) ပဥၥမအတန္း အစအဆံုး (ယ) ႏွင့္ (သ) စာလံုးမ်ားသည္ အသတ္စာလံုးမ်ားျဖစ္ပါသည္။

ဥပမာ- (ၾကက္၊ ေခ်ာင္း၊ ခ်စ္၊ ျပည္၊ တတ္၊ ကန္၊ ခ်ပ္၊ လမ္း) ဟု တြိရပါလိမ့္မည္။

ပိုယွင္းေအာင္ (က၊ စ၊ တ၊ ပ) ကို အကၽြႏု္ပ္ (ရွိတန္းအသတ္) ဟု သံုးၿပီး (င၊ ည၊ န၊ မ) ကို (ေနာက္တန္းအသတ္) ဟု သံုးပါမည္။

အထက္တြင္ေျပာခသည့္ (ေသာက္ၿပီး စားၿပီးပ်ာယ္လား) ဆိုသည့္နီရာတြင္ ဇာျဖစ္လို႔ (ေသာက္) ေနာက္က (ၿပီး) ဟု အသံထြက္ၿပီး (စား) ေနာက္က (ၿဗီး) ဟု အသံထြက္ရပါသနည္း။

(အေျဖက)

(က၊ စ၊ တ၊ ပ) (ရွိတန္းအသတ္) ေနာက္ကပါလာေသာ (ၿပီး) ကို မူရင္းအတိုင္း (ၿပီး) ဟု အသံထြက္ၿပီး (င၊ ည၊ န၊ မ) (ေနာက္တန္းအသတ္) ေနာက္ကပါလာေသာ္ (ၿပီး) ကို (ၿဗီး) ဟု အသံထြက္ပါသည္။

ဇာျဖစ္လို႔လဲဆိုေသာ္ (က၊ စ၊ တ၊ ပ) (ရွိတန္းအသတ္) မ်ားသည္ သံတိုသံျပတ္ျဖစ္ပါသည္။ (င၊ ည၊ န၊ မ) (ေနာက္တန္းအသတ္) မ်ားသည္ သံရွည္သံပြားပါသည္။

(က၊ စ၊ တ၊ ပ) သံတိုသံျပတ္အသတ္သည္ သံုးသံမပြားပါ။ (င၊ ည၊ န၊ မ) သံရွည္သံပြားအသတ္သည္ သံုးသံပြားပါသည္။

(ဥပမာ)

(ၾကက္၊ ၾကက့္၊ ၾကက္း) (ခ်စ္၊ ခ်စ့္၊ ခ်စ္း) (တတ္၊ တတ့္၊ တတ္း) (ခ်ပ္၊ ခ်ပ့္၊ ခ်ပ္း) ဟု သံုးသံပြား၍ မရပါ၊ သို႔ေသာ္ (င၊ ည၊ န၊ မ) (ေနာက္တန္းအသတ္) (ေခ်ာင္၊ ေခ်ာင့္၊ ေခ်ာင္း) (ျပည္၊ ျပည့္၊ ျပည့္) (ကန္၊ ကန္႔၊ ကန္း) (လမ္၊ လမ့္၊ လမ္း) မ်ားသည္ သံုးသံပြား၍ရပါသည္။

(သံုးသံပြား၍မရေသာ) သံတိုသံျပတ္ အသတ္မ်ားေနာက္ကပါလာေသာ (ၿပီး) သည္ မူရင္းအတိုင္း (ၿပီး) ဟု အသံထြက္ၿပီး (သံုးသံပြား၍ရေသာ) သံရွည္သံပြားအသတ္၊ (သို႔မဟုတ္) (အ၊ အိ၊ အု၊ ေအ၊ အဲ၊ ၾသ၊ အံ၊ အို) သရသွ်စ္လံုးႏွင့္ ယင္း၏မူပြားမ်ားေနာက္ကပါလာေသာ (ၿပီး) သည္ (ၿဗီး) ဟု အသံေျပာင္းထြက္ပါသည္။

ဥပမာ။ (သတ္ၿပီး ခြတ္ၿပီး သုတ္သင္ၿဗီးလို႔ စားၿဗီး) လားခဗ်ာယ္။

(သတ္) ႏွင့္ (ခြတ္) သည္ သံတိုသံျပတ္အသတ္ျဖစ္သည့္အတြက္ (ၿပီး) ဟု မူရင္းအတိုင္းအသံထြက္ၿပီး (သင္) သည္ သံရွည္သံပြား (စား) သည္သရျဖစ္သည့္အတြက္ (ၿဗီး) ဟု အသံေျပာင္းထြက္ပါသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ စာရြီးေသာအခါ အသံထြက္ကိုက်ည္းလိုက္၍ ရြီးလို႔မျဖစ္ပါ။ ပညာဟိ သတိျဖစ္ခဲ ႏွလံုးမူဖို႔လိုပါသည္။

(၅) (ယ၊ ရ၊ လ၊ ၀၊ သ) အတန္းရာ ခၽြင္းခ်က္ျဖစ္ပါသည္။ ပဇာေၾကာင့္ဆိုေသာ္ (ယ) သည္ သံရွည္သံပြားအသတ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါသည္။

အထက္ကျပခသည့္ ဥပမာပိုင္ (ကတ္) ႏွင့္ (ဂတ္) (ပ်ာယ္) ႏွင့္ (ဗ်ာယ္) ျပႆနာကိုလည္း ထိုနည္းအတိုင္း ယွင္း၍ျဖစ္ပါသည္။

(က၊ စ၊ တ၊ ပ) သံတိုသံျပတ္ (ရွိတန္းအသတ္) မ်ားေနာက္ကပါလာေသာ (ကတ္) ကို (ကတ္)၊ (ပ်ာယ္) ကို (ပ်ာယ္) ဟု မူရင္းအတိုင္းအသံထြက္ၿပီး (င၊ ည၊ န၊ မ) သံရွည္သံပြား (ေနာက္တန္းအသတ္) ႏွင့္ (အ အိ အု ေအ အဲ ၾသ အံ အို) သရသွ်စ္လံုးႏွင့္ ယင္း၏မူပြားေနာက္ကပါလာေသာ (ကတ္) ကို (ဂတ္)၊ (ပ်ာယ္) ကို (ဗ်ာယ္) ဟု အသံေျပာင္းထြက္ပါသည္။

(ဥပမာ)

(စားဂတ္ ေသာက္ကတ္ပါ)

(စား) သည္ သရျဖစ္သည့္အတြက္ (ဂတ္) ဟု အသံထြက္ၿပီး (ေသာက္) သည္ သံတိုသံျပတ္ ျဖစ္သည့္အတြက္ (ေသာက္) ေနာက္ကပါလာေသာ (ကတ္) ကို မူရင္းအသံထြက္အတိုင္း (ကတ္) ဟု အမွန္အသံထြက္ပါသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ စာရြီးေသာအခါ ပင္ရင္း (က) အကၡရာကိုပံုသီထားၿပီး (စားကတ္ ေသာက္ကတ္ပါ) ဟု ရြီးရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ထိုနည္း၄င္း (စားဗ်ာယ္ ေသာက္ပ်ာယ္ အိပ္နီဂတ္ပ်ာယ္) ဆိုေသာစကားတြင္လည္း
(စား) သည္ သရျဖစ္၍ (ဗ်ာယ္) ဟု အသံထြက္ၿပီး (ေသာက္) သည္ သံတိုသံျပတ္ျဖစ္သည့္အတြက္ (ပ်ာယ္) ဟု မူရင္းအတိုင္း အသံထြက္ရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

(အိပ္နီကတ္ပ်ာယ္) ဟူေသာ စကားတြင္ (နီ) သည္ သရျဖစ္၍ နီေနာက္ကပါလာေသာ (ကတ္) ကို (ဂတ္) ဟု အသံေျပာင္းထြက္ပါသည္။

(ကတ္) သည္ သံတိုသံျပတ္ျဖစ္သည့္အတြက္ (ကတ္) ေနာက္က (ပ်ာယ္) သည္ မူရင္းအတိုင္း (ပ်ာယ္) ဟု အသံထြက္ရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ထုိ႔ေၾကာင့္ စာရြီးေသာအခါ

(စားပ်ာယ္ ေသာက္ပ်ာယ္ အိပ္နီကတ္ပ်ာယ္) ဟု ပင္ရင္းအကၡရာမ်ားႏွင့္ ရြီးရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ဖတ္ေသာအခါ (စားဗ်ာယ္ ေသာက္ပ်ာယ္ အိပ္နီဂတ္ပ်ာယ္) ဟု အသံထြက္လားပါလိမ့္မည္။ (အသံထြက္အတိုင္း လိုက္ရြီးနီစရာမလိုအပ္ပါ။)

(ကတ္) အရြီးအသားႏွင့္ပတ္သက္၍ ဓည၀တီနိဂံုးရြာမ်ားသာမိုင္းသာျခင္းမွ ဥပမာျပရပါေသာ္

(၁) (မခၽြြတ္ဧကန္၊ လူမ်ားစြာ၏၊ က်မၼာမႈကို၊ ျပဳကတ္ျပန္ဟု) ဆိုေသာ ၀ါက်၌ (ကတ္) သည္ (ဂတ္) ဟု အသံထြက္ပါသည္။ ပဇာေၾကာင့္ဆိုေသာ္ (ကတ္) ရွိက (ျပဳ) သည္ သရျဖစ္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါသည္။

(၂) (အမ်ားခင္မွာ၊ နားဆင္လတ္ေက၊ မွတ္ကတ္ေပေႏွာင္း) ဆိုေသာ၀ါက်၌ (ကတ္) သည္ (ကတ္) ဟု မူရင္းအတိုင္း အသံထြက္ပါသည္။ ပဇာေၾကာင့္ဆိုေသာ (ကတ္) ရွိက (မွတ္) သည္ သံတိုသံျပတ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါသည္။

(၃) (ဆီးမရေသာ္၊ အစာမ်ားႏွင့္၊ ကုစားကတ္ပါ) ဆိုသည့္၀ါက်၌ (ကတ္) သည္ (ဂတ္) ဟု အသံထြက္ပါသည္။ (ကတ္) ရွိက (စား) သည္ သရျဖစ္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါသည္။

(၄) (မ်ိဳးရခိုင္႐ို႕၊ စိုင္မျပတ္လွ်င္၊ သင္ကတ္ေပ၍) ဆိုေသာနီရာတြင္လည္း (ကတ္) သည္ (ဂတ္) ဟု အသံထြက္ပါသည္။ (ကတ္) ရွိက (သင္) သည္ သံရွည္သံပြားျဖစ္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါသည္။

ယေလာက္ဆိုလွ်င္ (ဂတ္) ျပႆနာႏွင့္ပတ္သက္၍ လံုေလာက္မည္ဟုထင္ပါသည္။

စာရြီးေသာအခါ (ကတ္) ဟု ပင္ရင္းသံျဖင့္ ရြီးကတ္ရမည္ျဖစ္ပါသည္။ (ဂတ္) ဟု မရြီးအပ္ပါ။ ေကာင္းစြာမွတ္သင့္ပါသည္။

(ေနာက္တခု သိရန္တခ်က္မွာ)

ရခိုင္စကားတြင္ စကားေျပာေသာအခါ ႐ိုး႐ိုး၀ါက်မ်ား၌ (ေတ) သို႔မဟုတ္ (ေရ) ႏွင့္ အဆံုးသတ္သည္ကို သတိျပဳမိပါလိမ့္မည္။

ဥပေဒသက အထက္ကျပခသည့္အတိုင္း သံတိုသံျပတ္အသတ္ႏွင့္ဆံုးေသာ၀ါက်သည္ (ေတ) ႏွင့္ဆံုးၿပီးလွ်င္ သံရွည္သံပြားအသတ္ (သို႔မဟုတ္) သရသွ်စ္လံုး၊ ယင္း၏မူပြားမ်ားႏွင့္ ဆံုးေသာ၀ါက်မ်ားသည္ (ေရ) ႏွင့္ အဆံုးသတ္ပါသည္။

(ဥပမာ)
ဓည၀တီနိဂံုးရြာမ်ားသမိုင္းသာျခင္းမွ (ေရ) ႏွင့္ဆံုးေသာ ၀ါက်မ်ားကို တင္ျပပါမည္။

(၁) ကိုးပါးဂုဏ္ကို၊ အာ႐ံုမွတ္လို႔၊ ခိုးအပ္ပါေရ။
(၂) စိတ္ဘ၀င္မွာ၊ ထင္ေအာင္ပြားေက၊ ထားသင့္ေပေရ။
(၃) လက္ဆယ္ျဖာကို၊ ထိပ္မွာမိုးေက၊ ရွိခိုးေကာင္းေရ။
(၄) ဘ၀ကြယ္၍၊ သေခၤ်ျခားလည္း၊ ေဖာ္စားႏိုင္ေရ။
(၅) ႐ုပ္ႏွင့္နာမ္လွ်င္၊ ဖန္ဖန္ထပ္လို႔၊ ျဖစ္တတ္ပါေရ။
(၆) မလဲြရန္ေက၊ နည္းမွန္က်ဖို႔၊ ေျပာရေရေႏွာင္း။
(၇) ယံုၾကည္လက္ခံ၊ သက္၀င္သူ႐ို႕၊ အယူမွတ္ေက၊ ဟိကတ္ျပန္ေရ။
(၈) ႀကီးျမင့္ခ်မ္းသာ၊ အလီလီေက၊ စည္းစိမ္ျမတ္ကို၊ ရအပ္ပါေရ။
(၉) ေစာဗုဒၶာက၊ ႃမြက္ခါၾကားေက၊ ေဟာထားေရေလ။
(၁၀) အယူမွန္ကို၊ တဖန္လိုက္လို႔၊ လုပ္ထိုက္ေပေရ။
(၁၁) က်မၼာမႈသည္၊ မွန္မခၽြြတ္ေက၊ ျဖစ္တတ္ေပေရ။
(၁၂) ရွိေဟာင္းပီစာ၊ ျမဒိုးေ၀၏၊ ရြီးသည့္က်မ္းမွာ၊ ညႊန္းလို႔ပါေရ။
(၁၃) ရွည္၀ီးၾကာတင္၊ ရွိဆရာ႐ို႕၊ သညာထားေက၊ ငွက္ဖ်ားတြင္ေရ။
(၁၄) သိန္းေသာင္းခ်ီ၍၊ ျခင္ရြီမ်ားမွာ၊ ငါးမ်ိဳးတြိေရ။
(၁၅) က်မၼာသူေလ၊ လူတေယာက္ကို၊ ကိုက္ေဖာက္ေသာခါ၊ ငွက္ဖ်ားနာလွ်င္၊ ျဖစ္တတ္ပါေရ။
(၁၆) ရွိသူမြန္႐ို႕၊ က်မ္းဂန္မ်ားမွာ၊ ညႊန္းထားေရေလး။
(၁၇) ရွည္လွ်ားကာလ၊ မပ်က္ႏိုင္ဘဲ၊ စိုင္မျပတ္ေက၊ သိမွတ္ရေရ။
(၁၈) ေကာင္းမြန္စိတ္ေက၊ စာရိတၱႏွင့္၊ ျပည့္၀ညီစြာ၊ ႀကီးတသြယ္ေလ၊ ငယ္အလတ္႐ို႕၊ လုပ္အပ္ပါေရ။
(၁၉) မြီးဖဘုန္းမို၊ နန္းမညိဳက၊ အလိုစမ္းၾက၊ ပမာဆိုေက၊ ထိုအခဏ္းႏွင့္၊ တူလြန္းလွေရ။
(၂၀) ဆီးကြမ္းယာကို၊ လွမ္းကာစားေက၊ ရပ္နားေရေလး။
(၂၁) ေနာက္ေနာင္လာေက၊ ပညာဟိ႐ို႕၊ တြိေသာခါတြင္၊ ျပန္ကာဖာထီး၊ ျပဳပ်င္ရန္ကို၊ ကၽြြန္ခြင့္ပီးေရ။

စုစုေပါင္း (၂၁) ေၾကာင္းကို တြိရပါသည္။

(ေတ) ကို သံုးေသာ ၀ါက်မ်ားကို ထုတ္ျပရလွ်င္

(၁) ကမၻာျပင္ကို၊ အသွ်င္ျမတ္မွာ၊ စိုးလတ္ေတဟု၊
(၂) ယင္ေၾကာင့္သာလွ်င္၊ ေရာဂါညႇက္မွာ၊ ကူးစက္ေတေႏွာင္း။
(၃) လူသားအႏၱရာယ္၊ ျခင္ကိုက္မူလွ်င္၊ အပူမ်ား၍၊ ဖ်ားတတ္ေတဇု၊
(၄) က်ားထက္ပင္ေလ၊ ျခင္ရန္ဖီးမွာ၊ ႀကီးလတ္ေတဟု၊
(၅) အနည္းငယ္လွ်င္၊ သံေခပျဖင့္၊ ေျပာျပလိုက္ေတ။
(၆) အမိႈက္ပံုႏွင့္၊ ေတာျခံဳမ်ားလည္း၊ ျခင္ပြားတတ္ေတ။
(၇) တျခားျပည္ရြာ၊ လူမ်ားစြာ၏၊ ဘာသာစကား၊ အကၡရာႏွင့္၊ ပညာမ်ားပါ၊ သင္ႀကားအပ္ေတ။

စုစုေပါင္း (၇) ေၾကာင္းကို တြိရပါသည္။

သံုးသပ္ရမည္ဆိုပါေသာ္ (ေရ) ႏွင့္ဆံုးေသာ ၀ါက်မ်ားမွာ (ေရ) ရွိကပါလာေသာ (၁) ပါ (၂) ေပ (၃) ေကာင္း (၄) ႏိုင္ (၅) ပါ (၆) ရ (၇) ျပန္ (၈) ပါ (၉) ထား (၁၀) ေပ (၁၁) ေပ (၁၂) ပါ (၁၃) တြင္ (၁၄) တြိ (၁၅) ပါ (၁၆) ထား (၁၇) ရ (၁၈) ပါ (၁၉) လွ (၂၀) နား (၂၁) ပီး ဆိုေသာစကားလံုးမ်ားကို သတိထားမိပါလိမ့္မည္။

(ပါ၊ ေပ၊ ရ၊ ပါ၊ ထား၊ တြိ၊ လွ၊ နား၊ ပီး) ဆိုေသာစကားလံုးမ်ားသည္ သရျဖစ္ၿပီး (ေကာင္း၊ ႏိုင္၊ ျပန္၊ တြင္) ဆိုေသာစကားလံုးမ်ားသည္ သံရွည္သံပြားအသတ္မ်ားျဖစ္သည့္အတြက္ ၄င္း၀ါက်မ်ားသည္ (ေရ) ႏွင့္ အဆံုးသတ္ရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

(ေတ) ႏွင့္ဆံုးေသာ ၀ါက်မ်ားတြင္ (ေတ) ရွိကပါလာေသာ

၀ါက် (၁) လတ္ (၂) စက္ (၃) တတ္ (၄) လတ္ (၅) လိုက္ (၆) တတ္ (၇) အပ္ ဆိုေသာ စကားလံုးမ်ားကို တြိရပါလိမ့္မည္။

(လတ္၊ စက္၊ တတ္၊ လိုက္၊ အပ္) ဆိုေသာစကားလံုးမ်ားသည္ သံတိုသံျပတ္ျဖစ္သည့္အတြက္ ၄င္း၀ါက်မ်ားသည္ (ေတ) ႏွင့္ အဆံုးသတ္ရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ဇာျဖစ္လို႔ (ေတ) ႏွင့္ (ေရ) မွာ (ေတ) အသံုးနည္းေရလဲဆိုပါေသာ္ (ေတ) သည္ သံတိုသံျပတ္ေနာက္တြင္ သံုးသျဖင့္ ဦးေရတြက္စစ္ေသာ္ သံတိုသံျပတ္အသတ္သည္ သံရွည္သံပြားကဲ့သို႔ သံုးသံပြားမရသျဖင့္ ဦးေရသံုးဆနည္းရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ေနာက္တခ်က္က (ေရ) ကို သရစာလံုးေနာက္က တဲြသံုးသည့္အတြက္ (ေရ) မွာ (ေတ) ထက္ ဦးေရပိုမ်ားျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ယင္းေလာက္ဆိုလွ်င္ ရခိုင္စာတြင္ (ၿပီး) (ကတ္) (ပ်ာယ္) (ေတ) (ေရ) ဆိုေသာအသံုးမ်ားကို ယွင္းၿပီးျဖစ္ပါလိမ့္မည္။

(ဂတ္၊ ဗ်ာယ္) လက္တြိၾကံဳနီရေသာျပႆနာ (ႏွစ္ပါး) ကိုလည္း ေျဖယွင္ၿပီးျဖစ္ပါလိမ့္မည္။

(ဆက္လက္ေဆြးေႏြးခ်က္)

ျမန္မာမႈျပဳ၍မရေသာ ရခိုင္ကာရံမ်ား။

(၁) (က်မၼာဖို႔ရီး၊ တတ္လိမၼာေက၊ ပညာရီးတည္း၊ တသီးထိုမွ)

ဤအပိုဒ္ကိုၾကည့္ျခင္းအားျဖင္ အခု အကၽြြႏု္ပ္႐ို႕သံုးစဲြနီေသာ (က်မၼာေရး၊ ပညာေရး) ကို အယင္က (က်မၼာရီး၊ ပညာရီး) ဟု သံုးစဲြသည္ကို သိျမင္ႏိုင္ပါသည္။ ပဇာေၾကာင့္ဆိုေသာ္ (ရီး) ႏွင့္ (သီး) ကာရံယူထား၍ျဖစ္ပါသည္။ (ေရး) ဆိုလွ်င္ (တေသးထိုမွ) ျဖစ္လားပါမည္။

(၂) (ထိုကုသိုလ္လွ်င္၊ မဂ္ကိုမဆိုက္၊ ကာမဟူေက၊ ဘံုဆယ့္တစ္မွာ)

ဤနီရာတြင္ (ဆိုက္) ႏွင့္ (တစ္) ကို ကာရံယူထားသျဖင့္ ရခိုင္သားမွာ (တစ္) ကို (တိုက္) ဟု အသံထြက္သည္ကို တြိရပါမည္။ ယင္းကို အတတ္ဆန္း၍ (တိုက္) ဟု ရြီး၍မျဖစ္ပါ။

(၃) (တိရိစၦာန္ေက၊ ပိုးႏွံကစ၊ ဤကမၻာမွာ၊ ျမင္ကာတြိေက၊ ဟိသမ်ကို)

ဤနီရာတြင္ (တြိ) ႏွင့္ (ဟိ) ကို ရခိုင္ကာရံစစ္စစ္ယူထားပါသည္။ ၄င္းကို အမ်ားနားလည္ေအာင္အေၾကာင္းျပခ်က္ျဖင့္ ျမန္မာမႈျပဳ၍ ရလိမ့္မည္မဟုတ္ပါ။ ပဇာေၾကာင့္ဆိုေသာ္ (ျမင္ကာေတြ႕သည့္၊ ရွိသမ်ကို) ဟု ျဖစ္လားပါမည္။ (ေတြ႕) ႏွင့္ (ရွိ) ကာရံလြတ္လားပါလိမ့္မည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ၄င္းကာရံမ်ားသည္ ျမန္မာမႈျပဳ၍မရေသာ ရခိုင္ကာရံစစ္စစ္မ်ားျဖစ္ပါသည္။ ဤနီရာတြင္ (တြိ) လား (ေတြ႕) လားဆိုသည္ကို ယွင္းယွင္းလင္းလင္း သိျမင္ႏိုင္ပါသည္။

(၄) (အျပစ္ဒါဏ္ကို၊ ကိုယ္ခံစျမဲ၊ ဘံုေလာကီေလ၊ ဌာနီထဲမွာ)

ဤနီရာတြင္ (ကီ) ႏွင့္ (နီ) ရခိုင္ကာရံယူထားပါသည္။ ၄င္းကို ျမန္မာမႈျပဳလွ်င္ (ဘံုေလာေကေလ၊ ဌာေနထဲမွာ) ဟု ျဖစ္လားပါသည္။ ရယ္ဖို႔မေကာင္းပါလား။

(၅) (သားတစ္႐ိုးရီ၊ အျခင္ဆီသို႔၊ တူညီသီးသီး၊ ေ၀ါေယာေမ်ာင္၍၊ ပို႔ေဆာင္ပီးက၊ ထြာႀကီးသန္မာ)

ဤနီရာတြင္ (သီး) (ပီး) (ႀကီး) ရခိုင္ကာရံစစ္စစ္ကို တြိရပါသည္။

တန္းခိုးဆရာထြန္းသာျခင္းမ်ားတြင္ (ေပး) ဟု ျမန္မာေ၀ါဟာရကို ခိုးယူသံုးစဲြထားသည္ကို တြိရပါသည္။

ဤနီရာတြင္ ျမန္မာမႈျပဳမည္ဆိုပါက (တူညီေသးေသး၊ ၀ါေယာေမ်ာင္၍၊ ပို႔ေဆာင္ေပးက၊ ထြားေၾကးသန္မာ) ဆိုၿပီးရပါလိမ့္မည္။ (ကေကာင္း ရယ္ဖို႔ေကာင္းပါဖို႔။ (ထြားေၾကး) ဟု ျမန္မာစာတြင္လည္း မဟိပါ။

(၁) (မုခ်အကယ္၊ က်မၼာျခင္းမွာ၊ အရင္းတည္လို႔)

ဤနီရာတြင္ (အကယ္) ဆိုေသာ ေ၀ါဟာရကို တြိရပါသည္။ ျမန္မာက (တကယ္) ရခိုင္က (အကယ္) ဟု သံုးပါသည္။ ဖားျပဳတ္ေက၀တၳဳတြင္ (အကယ္စင္စစ္၊ ဤသို႔ျဖစ္မူ) ဟု တြိရပါသည္။

(၂) (ရာဇ၀င္မွာ၊ စာတင္ဟိေက၊ မတြိဖူးဘဲ)

(ဟိ) ႏွင့္ (တြိ) ရခိုင္ကာရံယူထားသည္ကို တြိရပါမည္။ ၄င္းကိုေထာက္၍ (တြိ) လား (ေတြ႔) လား ခဲြျခားႏိုင္ပါသည္။ ၄င္းကို အတတ္ဆန္း၍ အမ်ားနားလည္ေအာင္ဆိုဗ်ာ (ရာဇ၀င္မွာ၊ စာတင္ရွိသည္၊ မေတြ႔ဖူးဘဲ) ဟု ျမန္မာမႈျပဳပါက ကာရံလံုး၀လြတ္ကင္းလားပါလိမ့္မည္။

(၃) (အရင္းခံေက၊ မွန္သနစ္ကို၊ စီးစစ္ရေယာင္၊ ေပၚထြန္းေအာင္ဟု)

ဤနီရာတြင္ ရခိုင္ေ၀ါဟာရစစ္စစ္ (ေယာင္) ကို သံုးႏႈံးထားပါသည္။

(၉) (ဓါတ္အာကာလွ်င္၊ ပတ္ကာဆီးေက၊ အအီးပတ္လို႔)

ဤနီရာတြင္ (ဆီး) ႏွင့္ (အီး) ရခိုင္ကာရံစစ္စစ္ယူထားပါသည္။ ၄င္းကို ျမန္မာမႈျပဳေသာ္ (ပတ္ကာေဆးေက၊ အေအးပတ္လို႔) ဟု ရပါလိမ့္မည္။ ရယ္ဖို႔ေကာင္းပါသည္။ ျမန္မာစာတြင္ (ကာေဆး) ဟူ၍ မဟိပါ။ (ကာဆီး) ဟုရာ ဟိပါသည္။

(၁၀) (ႏွလံုးအိမ္မွာ၊ ခံကာေထာင္းေက၊ ေဂါင္းလည္းညီးလို႔၊ ရွည္၀ီးၾကာတင္)

(ညီး) ႏွင့္ (၀ီး) ကို ရခိုင္ကာရံစစ္စစ္ယူထားပါသည္။ (ေဂါင္းညီးေရ) ဆိုသည္မွာ ရခိုင္ေ၀ါဟာရ စစ္စစ္ျဖစ္ပါသည္။ ဤနီရာတြင္ (၀ီး) ဟု ရခိုင္ေ၀ါဟာရစစ္စစ္ကို တြိရပါသည္။ (အေ၀းသို႔) (အေ၀းေရာက္) စသျဖင့္ ယခုအခါ ရခိုင္မ်ားက ျမန္မာေ၀ါဟာရမ်ားကို ငွားယူသံုးစဲြနီသည္မ်ားကို တြိရပါသည္။

(၁၁) (လကၡဏာကို၊ ရွာကာတြိေက၊ တိအက်ျဖင့္)

(တြိ) ႏွင့္ (တိ) ကို ကာရံယူထားပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ (တြိ) ရာအမွန္လား (ေတြ႔) ရာ အမွန္လား ခဲြျခားႏိုင္ပါသည္။ ၄င္းကို ျမန္မာမႈျပဳလွ်င္ (ရွာကာေတြ႕လွ်င္၊ ေတ့အက်ျဖင့္) ဟု ရပါသည္။

(၁၂) (သိန္းေသာင္းခ်ီ၍၊ ျခင္ရြီမ်ားမွာ၊ ငါးမ်ိဳးတြိေရ၊ မွတ္သိအပ္ရာ)

ဤနီရာတြင္ (တြိ) ႏွင့္ (သိ) ကို ကာရံယူထားပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ (တြိ) ရာ ရခိုင္စာျဖစ္ပါသည္။ (ေတြ႔) မွာ ျမန္မာစာျဖစ္ပါသည္။ ၄င္းကို ျမန္မာမႈျပဳလွ်င္ (ငါးမ်ိဳးေတြ႕သည္၊ မွတ္ေသ့အပ္ရာ) ဆိုၿပီးရပါသည္။

(၁၃) (က်ားထက္ပင္ေလ၊ ျခင္ရန္ဖီးမွာ၊ ႀကီးလတ္ေတဟု)

ဤနီရာတြင္ (ဖီး) ႏွင့္ (ႀကီး) ကို ကာရံယူထားပါသည္။ ျမန္မာမႈျပဳလွ်င္ (ျခင္ရန္ေဘးမွာ၊ ေၾကးလတ္သည္ဟု) ဆိုၿပီးရပါလိမ့္မည္။ (ေၾကးသည္) ဟု ျမန္မာစာတြင္လည္း မဟိပါ။

(၁၄) (ေမာင္ေမစံုညီ၊ ရွိခိုးခ်ီ၍။ စာပီပညာ၊ အကၡရာကို)

ဤနီရာတြင္ (ညီ) (ခ်ီ) (ပီ) ကာရံယူထားပါသည္။ (စာေပ) လား (စာပီ) လားဟူသည္ကို ဤကာရံကိုၾကည့္၍ ဆံုးျဖတ္ႏိုင္ပါသည္။ ျမန္မာမႈျပဳလွ်င္ (ေမာင္ေမစံုညီ၊ ရွိခိုးခ်ီ၍၊ စာေပပညာ) ဟု ရပါသည္။ ကာရံမလြတ္လားပါသည္။

(၁၅) (စစ္ပညာေက၊ ဒိုင္းကာအတတ္၊ သိုင္းအတတ္ႏွင့္၊ ဒါးခြတ္လွံထိုး)

ဤနီရာတြင္ (တတ္) ႏွင့္ (ခြတ္) ကို ကာရံယူထားပါသည္။ ၄င္းကို ျမန္မာမႈျပဳက (သိုင္းအတတ္ႏွင့္၊ ဒါးခုတ္လွံထိုး) ဟု ရပါသည္။ ကာရံမလြတ္လားပါသည္။

(၁၆) (ေနာက္ေနာင္လာေက၊ ပညာဟိ႐ို႕၊ တြိေသာခါတြင္၊ ျပန္ကာဖာထီး၊ ျပဳပ်င္ရန္ကို၊ ကၽြြန္ခြင့္ပီးေရ၊ သို႔ၿပီးမွသာ)

ဤနီရာတြင္ (ဟိ) ႏွင့္ (တြိ)၊ (ထီး) (ပီး) (ၿပီး) ဟု (ပီး) (တြိ) ရခိုင္ကာရံစစ္စစ္ ရခိုင္ေ၀ါဟာရစစ္စစ္မ်ားကို တြိရပါသည္။ ၄င္းကို ျမန္မာမႈျပဳေသာ္ (ပညာေရွ႕တို႔၊ ေတြ႕ေသာခါတြင္၊ ျပန္ကာဖာေထး၊ ျပဳျပင္ရန္ကို၊ ကၽြြန္ခြင့္ေပးသည္၊ သို႔ေျပးမွသာ) ဟူ၍ ရပါသည္။ (ေျပး) ဆိုလွ်င္ ျမန္မာစာပီ၌လည္း (သို႔ေျပး) ဟူ၍ မဟိပါ။ (သို႔ၿပီး) ရာ ဟိပါသည္။ ျမန္မာစာပီ၌ (ပညာေရွ႕) ဟူ၍လည္းမဟိပါ။ ၀တီခိုင္၏ (ေနာက္ေမး) ပိုင္ ျဖစ္လားပါလိမ့္မည္။ (ပီး) ႏွင့္ (ၿပီး) ကို ကာရံယူထားသည့္အတြက္ (ပီး) ရာ ရခိုင္လား (ေပး) ရာ ရခိုင္လားဆိုသည္မွာ ယွင္းနီပါသည္။

ယခုအခါ ရခိုင္စာရြီးဆရာအားလံုးနီးပါး ကဗ်ာ၊ ၀တၴဴ၊ ေဆာင္းပါးမ်ားရြီးေသာအခါ ျမန္မာေ၀ါဟာရမ်ားကို ငွားယူသံုးစဲြလွ်က္ဟိပါသည္။

အားလံုးကို ေလးစားပါသည္။

သာလွဦး
(January 17, 2004)

(မွတ္ခ်က္)
ျပဳပ်င္ျဖည့္စြက္စရာဟိသည္မ်ားကို တြိပါက အႀကံပီးကတ္ပါ။ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ေဆာင္ရြက္ပါမည္။ ကဗ်ာစပ္ဆိုေသာ သကၠရာဇ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ အေထာက္အထားရထားပါဗ်ာ။ ေနာက္မွ ျဖည့္စြက္ပီးပါမည္။ ဤေဆာင္းပါးသည္ ဓည၀တီနိဂံုးရြာမ်ားသမိုင္းသာျခင္း (တတိယ) ပိုင္းကို သံုးသပ္ထားျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ဤေဆာင္းပါးကို ရြီးခ်ိန္တြင္ (ပထမပုိင္း) ႏွင့္ (ဒုတိယပိုင္း) ကို မရသိမ့္ပါ။ အခုအခါ အျပည့္အစံုကို ရထားၿပီးျဖစ္ပါသည္။ သာျခင္းတပုဒ္လံုးကို ေနာက္မွ အခ်ိန္အားမွ အျပည့္အစံုသံုးသပ္ပါမည္။ ဤသာျခင္းသည္ ရခိုင္စာပီသမိုင္းတြင္ စံထားရမည့္သာျခင္းတပုဒ္ျဖစ္ပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အထူးဂ႐ုျပဳေလ့လာပါရန္ ႐ိုးသားစြာ အႀကံျပဳလိုပါသည္။

Thursday, September 11, 2008

လမ္းေဖာက္သူ (ႏွင့္) လမ္းေလွ်ာက္သူ


လမ္းေဖာက္သူ (ႏွင့္) လမ္းေလွ်ာက္သူ
==========================

လမ္းေဖာက္သူ
ႀကိမ္စူးလည္းစူး
သြီးလူးလူး --။

လမ္းေလွ်ာက္သူ
ဘုရားလည္းဖူး
လိပ္ဥတူး --။

(သာလွဦး)

Tuesday, September 9, 2008

နပ်ဳိးသီးက်ာက်ာ


နပ်ဳိးသီးက်ာက်ာ မွည့္လတ္ယာ
====================

နပ်ဳိးသီးက်ာက်ာ မွည့္လတ္ယာ
ၾကာဇံလင္လွ်ာ ဆုိလတ္ယာ
ထီးနန္႔ထမ္းစင္ အယင္ယူခ
စံရေဖြ အိမ္ေနာက္က --။

အိမ္ေနာက္အိမ္သွ်င္
မက်ည္းပင္
ပင္လီပင္သြတ္
ကပုိင္ရြာမွာ
လီသြတ္သြတ္ေလ လီသြတ္သြတ္ --။

Sunday, September 7, 2008

ဆရာေတာ္အား ပန္ၾကားျခင္း

ဆရာေတာ္အား ပန္ၾကားျခင္း
=============

ဆရာေတာ္ကို မသီခင္က
ခြီးပုတ္ေလာက္က် ေျပာကတ္ၿပီးမွ
အခု ငိုျပနီကတ္ေတ --။

ဘုန္းႀကီးဆို၀ါ ႏိုင္ငံေရးနန္႔
ပဇာဆိုင္လဲ ကဲ့ရဲ့ကတ္ၿပီး
အခုမွ ခ်ီက်ဴးနီကတ္ေတ --။

ႏိုင္ငံေရးလုပ္ခ်င္ေက
စစ္ေတြကိုမလာကဲ့
ျမန္မာျပည္သို႔လား
ႏွင္ထုတ္ထားၿပီးမွ
အခု ႀကီးရုပ္ထုလို႔ ကိုးကြယ္ကတ္ေတ --။

သံေ၀ဂရဖို႔ေကာင္းပါေရဆရာေတာ္
ႏိုင္ငံတကာ ျပည္ျမန္မာကို
ေခ်ာင္းေပါက္ေအာင္လားလို႔
အာေပါက္ေအာင္ တရားေ၀ါွၿပီးခါမွ
ေညာင္ကုန္းေက်ာင္းနားက အမိႈက္ပံုေဘးမွာ
ဒံုးေပါက္ေဆာက္လို႔ သီရပါေရ --။

တမလြန္ဘ၀မွာ
အသက္ရွင္လို႔ဟိနီသိမ့္ေက
ေအရခိုင္သားအဆြီးတိကို
တေခါက္ျပန္လာလို႔
ဆံုးမခလိုက္ပါ ဆရာေတာ္ --။

(သာလွဦး)

Sunday, August 31, 2008

ရခုိင္ဖားျပဳတ္ေက၀တၳဳ

ဖားျပဳတ္ေကတေကာင္၊ အုံးေဘာင္စီးလွ်က္၊ ျဖားရီတက္တြင္၊ ေခ်ာင္းကို၀င္၍လာလတၱံ။ ထုိေရာအခါ၊ ေခ်ာင္းကမ္းသာတြင္၊ ျပားဇီးပင္တကုိင္းတြင္နားလွ်က္၊ ပန္ဇင္းငွက္က၊ ခင္ပြန္းမိတ္ေဆြ၊ ဖားျပဳတ္ေက၊ ဇာျပည္ဇာရြာ၊ ဇာကလာဟု၊ ေသခ်ာစစ္စစ္မိန္းလတၱံ။ ပန္ဇင္းမိန္းေလ၊ ဖားျပဳတ္ေကက၊ တုိင္းျပည္ၿမိဳ႕ရြာ၊ လွည့္လုိ႔လာဟု ေျဖလတၱံ။

ထုိသုိ႔ေျဖခါ၊ တုိင္းျပည္ၿမိဳ႕ရြာ၊ ၾကားခပါသည္၊ ပဇာသတင္းထူးသနည္းဟု မိန္းလတၱံ။ ထုိသုိ႔မိန္းခါ၊ ေျဖသည္မွာကား၊ သမုဒၵရာ၊ သီတာရီၿမီ၊ မုိးလီမုန္တုိင္း၊ အံုမိႈင္းမိႈင္းႏွင့္၊ ေတာ္လဲပဲ့တင္၊ ငလွ်င္ၿမီႀကီးလႈပ္လတၱံ။ ထိုသို႔လႈပ္ခါ၊ ကၽြန္းဒီပါမွာ၊ ကမၻာေက်ာက္ႀကီးကဲြလတၱံ။ ထိုသို႔ကဲြခါ၊ တြင္းမွာေျမာက္ေတာင့္၊ ခုႏွစ္ေတာင့္လည္းက်ိဳးလတၱံ။ လူလည္းေလးစု ကဲြလတၱံ။

ထုိသုိ႔ေျဖခါ၊ ပန္ဇင္းငွက္ကမိန္းျပန္သည္မွာ၊ အိုအိုမိတ္ေဆြ၊ ဖားျပဳတ္ေက၊ အကယ္စင္စစ္၊ ထိုသို႔ျဖစ္မူ၊ င႐ို႕သူငါ၊ ပဇာျပဳလုပ္ရမည္နည္းဟု မိန္းလတၱံ။ ထိုသို႔မိန္းခါ၊ ဖားျပဳတ္ေကက၊ အုိအုိမိတ္ေဆြ၊ ပန္ဇင္းငယ္၊ အကယ္စင္စစ္၊ ထိုသုိ႔ျဖစ္မူ၊ ႀကီးသူ၀မ္းေခါင္း၊ ငယ္သူေအာင္း၊ တေၾကာင္းထုိတြင္၊ ခ်မ္းသာအင္ကုိျမင္လိမၼည္ဟု ေျဖလတၱံ။ ထုိေရာခါ၀ယ္၊ ပန္ဇင္းငယ္က၊ ေၾကာက္ဘြယ္စရာ၊ ၾကားရပါသည္၊ ညခါတုိင္ၿပီး၊ ေၾကာက္အားႀကီး၍၊ ငွက္ႀကီးေရာင္းရင္၊ အိပ္ရာတြင္၌၊ ၀မ္းတြင္း၀င္မည္ၾကံလတၱံ။

ၾကံစည္ထုိခါ၊ ျပဳေသာခါတြင္၊ ေရာင္းရင္ငွက္ႀကီး၊ လန္႔အားႀကီး၍၊ သံႀကီးေက်ာ္ေက်ာ္ေအာ္လတၱံ။ သံႀကီးေက်ာ္ေက်ာ္၊ ျမည္ဟစ္ေအာ္က၊ ေမ်ာက္ေက်ာ္မကၠဋ၊ နီထသစ္ပင္၊ သျပဳပင္၌၊ လက္တြင္ကုိင္ၿပီး၊ သျပဳသီးကို၊ စားမည္ျပဳထ၊ လန္႔ေၾကာက္လွ၍၊ လက္မွလြတ္ေသာ္၊ ေအာက္တြင္နီထ၊ ေတာဆတ္မ၏၊ ေနာက္ကုန္းေပၚတြင္က်လတၱံ။

ထုိသုိ႔က်လွ်င္၊ နာၾကင္လန္႔ေၾကာက္၊ ၿခီစုံေပါက္၍၊ လားေျမာက္ၿပီးခုန္၊ ႏြယ္ျခဳံေပါင္းျမက္၊ ေတာၾကက္သာယာ၊ ဥေပါက္ခါျဖင့္၊ နီရာသုိက္ျမဳံ၊ ျပစ္ျပစ္ကုန္ေအာင္၊ နင္းတုံၿဖိဳဖ်က္၊ ေထာင္းေထာင္းညက္၍၊ ေတာၾကက္မမွာ၊ စိတ္ပူဆာ၍၊ လမ္းမွတြိဆုံ၊ ေတာျခအုံကို၊ ျပစ္ျပစ္ကုန္က၊ ၿပိဳတုံျခေပါင္း၊ ေထာင္ေသာင္းမက၊ ေတာ၀က္မ၏၊၊ ၀ပ္ထနီရာ၊ ေရာက္လီပါေသာ္၊ ၀မ္းမွာရင္ဖတ္၊ မလြတ္ႏုိ႔သီး၊ ျခႀကီးျခငယ္၊ ကုိက္ေလကုန္က၊ ၿပီးတုံလူးလာ၊ ၀က္မမွာလည္း၊ နာၾကင္အီးလတ္၊ ၿပီးမလြတ္ေသာ္၊ ဆာမြတ္၀မ္းစာ၊ ေတာင္ယာလုပ္ရင္း၊ စပါးခင္းကုိ၊ ၀င္၍ထုိခါစားလတၱံ။

၀င္၍စားကာ၊ နီတုံပါက၊ ယာတြင္ထြင္လုပ္၊ ငမဲတုတ္လွ်င္၊ တြိလီျမင္ေသာ္၊ ယာသွ်င္တသီး၊ ယာသူႀကီးကို၊ အၿပီးတုိင္ၾကားေျပာလတၱံ။ အၿပီးတုိင္ေျမာက္၊ ငမဲတုတ္ေရာက္က၊ ငမဲတုတ္က်ာ၊ ယာကလာေက၊ ယာမွာစပါး၊ မွည့္ဗ်ာလားဟု မိန္းလတၱံ။ မိန္းျငားေသာခါ၊ မဲတုတ္က်ာက၊ မွည့္ကားမွည့္ယက္၊ အစပတ္လည္၊ ေမ်ာက္ဖ်က္ေတ၊ အလယ္တ႐ိုး၊ ၀က္ငယ္တုိးဟု ေျပာလီေသာခါ၊ ေတာင္ယာပုိင္နင္း၊ သူႀကီးမင္းက၊ ခ်က္ခ်င္းမၾကာ၊ ယာမွာစားလွ်က္၊ ထုိ၀က္မကုိ၊ ဖမ္းရယူခီ၊ လားကတ္လီဟု ေစလတၱံ။

ဖမ္းရယူခီ၊ လားကတ္လီက၊ ယာတြင္ထြင္လုပ္၊ ငမဲတုတ္က၊ သုတ္သုတ္ျပန္လာ၊ ယာမွာစားထ၊ ေတာ၀က္မကုိ၊ ေၾကာ့ကြင္းေထာင္လွ်က္၊ လက္ရဖမ္းယူ၊ ယာမူပုိင္နင္း၊ သူႀကီးမင္းကုိ၊ လွ်င္ျမန္မေႏွးပီးလတၱံ။

ပီးအပ္လီေက၊ လုပ္ေထြကုိင္ခင္း၊ ယာပုိင္မင္းက၊ ေတာတြင္းနီထ၊ ေတာ၀က္မကုိ၊ ငါသာပုိင္နင္း၊ စပါးခင္းကုိ၊ ပဇာတြက္ေၾကာင့္၊ စားသနည္းဟု မိန္းလတၱံ။ မိန္းလီေသာခါ၊ ဘာသာဘာ၀၊ ကၽြန္၀က္မသည္၊ အိပ္ထနီရာ၊ ျခမ်ားစြာလွ်င္၊ ေရာက္လာဆိတ္ဆြ၊ ကုိက္ခဲၾက၍၊ ၿပီးထေယွာင္ခြာ၊ မလြတ္သာေက၊ ေရာက္ရာေရာက္မိ၊ ဟိစီဘိဟု၊ ၿပီးလီေသာခါ၊ လမ္းမွာတြိၿပီး၊ ေတာေမ်ာက္ထီးက၊ အေဆြ၀က္မ၊ ပဇာေၾကာင္းေၾကာင့္၊ ၿပီးသနည္းဟု မိန္းေသာကာလ၊ ကၽြန္၀က္မမွာ၊ ျခကုိက္ပါသည္၊ ေျပာလီေသာခါ၊ ေတာင္ယာလုပ္ခင္း၊ စပါးခင္းကို၊ ၀င္၍တလီ၊ စားပါခီဟု၊ ဆိုျခင္းျပဳက၊ မခ်ိခႏၶာ၊ ႏြမ္းရိပါ၍၊ ၀မ္းမွာဆာမြတ္၊ တြိလတ္အစာ၊ စပါးယာကုိ၊ ၀င္ကာမေသြ၊ စားမိသည္ဟု ေျဖလတၱံ။

ေျဖဆုိတုံက၊ စစ္ခ်က္ရ၍၊ ျခမကိုေခၚ၊ မိန္႔ဆုိအာဏာ ပီးလတၱံ။ ပီးလီေသာခါ၊ မၾကာခဏ၊ ေတာျခမႏွင့္၊ မ်ားလွျခေပါင္း၊ ေထာင္းေသာင္းမက၊ ေရာက္လာၾက၍၊ စစ္မမိန္းခါ၊ ကၽြန္မမွာလွ်င္၊ မ်ားစြာစုပုံ၊ ျခသုိက္အုံကို၊ အကုန္ၿဖိဳဖ်က္၊ ေတာၾကက္ယက္၍၊ ပ်က္လီေထာင္ေသာင္း၊ ျခအေပါင္း႐ို႕၊ နီဖုိ႔နီရာ၊ မဟိပါ၍၊ လားလာကုန္က၊ ေတာ၀က္မ၏၊ အိပ္ထနီရာ၊ ေရာက္လီပါ၍၊ ကုိက္ရသည္သာ၊ ျဖစ္ပါသည္ဟု ဆုိလတၱံ။

မွန္ရာကိုပင္၊ စစ္တန္း၀င္၍၊ သုိ႔စင္ျဖစ္ထ၊ ေတာ၀က္မကို၊ အရေခၚခီ၊ အျပင္းေစက၊ ေတာနီၾကက္မ၊ ေခၚထလာေရာက္၊ ရွိေတာ္ေမွာက္သို႔ ေရာက္လတၱံ။ ရွိေမွာက္မေသြ၊ ေရာက္တုံေပက၊ ေဟေတာၾကက္မ၊ ျခမ်ားနီရာ၊ အုံကုိသာလွ်င္၊ ပဇာေၾကာင္းေၾကာင့္၊ ယက္သနည္းဟု မိန္းလတၱံ။ မိန္းလီေသာခါ၊ ေတာမွာနီထ၊ ေတာၾကက္မက၊ ကၽြန္မမွန္စြာ၊ ၾကက္ဘာသာျဖင့္၊ သုိက္မွာဥေပါက္၊ ဥမ်ားေျမာက္ကုိ၊ ေစာင့္ေယွာက္နီရာ၊ ဆတ္မလာ၍၊ မညႇာမေထာက္၊ ၿခီေက်ာက္ကန္လန္၊ ေမွာက္လွန္အသုိက္၊ ဖ်က္ဆီးပစ္က၊ ကၽြန္ၾကက္မမွာ၊ စိတ္ကပူဆာ၊ မနီသာေက၊ လားလာတြိၾကဳံ၊ ေတာျခအုံကို၊ အကုန္ျပစ္ျပစ္၊ ယက္ၿဖိဳပစ္ဟု ေျဖလတၱံ။ ထိုသို႔ေျဖခါ၊ ေတာဆတ္မကို၊ အရဖမ္းခီ၊ ဆင့္လီအာဏာ၊ ေစေသာခါလွ်င္၊ မၾကာခဏ၊ ေတာဆတ္မလွ်င္၊ ရွိေတာ္ျပင္သုိ႔ ေရာက္လတၱံ။

ေရာက္လီေသာခါ၊ မိန္းစစ္ရာတြင္၊ အသင္ဆတ္မ၊ ပဇာေၾကာင္းေၾကာင့္၊ ၾကက္မနီတုံ၊ ဥသုိက္ျမဳံကုိ၊ အကုန္ျပစ္ျပစ္၊ နင္း၍ပစ္သည္၊ ေျဖရမည္ဟု ဆိုလတၱံ။ ဆိုလီေသာခါ၊ ဆတ္႐ို႕ဘာသာ၊ ညအခါတြင္၊ ေတာမွာေပါက္ေရာက္၊ ႀကီးေျမာက္သစ္ပင္၊ သျပဳပင္ေအာက္၊ အိပ္မည္ဟုပင္၊ နီလီက်င္ေသာ္၊ သစ္ပင္ထက္က၊ မကၠဋဟု၊ ေမ်ာက္ကနီျပီး၊၊ သျပဳသီးႏွင့္၊ အၿပီးထုိခါ၊ ခ်ပစ္ပါေသာ္၊ ကၽြန္ေတာ္မ၏၊ ေက်ာက္သားေနာက္ကုန္း၊ ဘုံးဘုံးက်ရာ၊ လန္႔ေၾကာက္ကာျဖင့္၊ ၿပီးလာခုန္ထြက္၊ ေတာၾကက္သုိက္ျမဳံ၊ နင္းမိတုံက၊ ပ်က္စီးရသည္၊ ေဒါသစိတ္ထြက္၊ နင္းဖ်က္သည္သာ၊ မဟုတ္ပါဟု၊ ေၾကာင္းရာစကားေျပာလတၱံ။ ေျပာျငားလီက၊ မကၠဋကုိ၊ အရရွိေတာ္၊ ေခၚရမည္ဟု၊ အျပင္းတခါ ေစလတၱံ။

ေမ်ာက္ကုိတဖန္၊ ေခၚခီျပန္က၊ မိန္းျမန္းစစ္ခ်က္၊ ေမ်ာက္ဆုိခ်က္မွာ၊ ကၽြန္ေတာ့္ဘာသာ၊ ညဥ့္အခါတြင္၊ သျပဳပင္၌၊ ကုိင္တြင္နီၿပီး၊ သျပဳသီးကုိ၊ စားမည္ျပဳခါ၊ နီလီပါေသာ္၊ သံ၀ါႀကီးလွ၊ ေရာင္းရင္မက၊ လန္႔ေၾကာက္စရာ၊ ဟစ္ေအာ္ပါက၊ လန္႔ေၾကာက္လွ၍၊ လက္မွာကုိင္ျပီး၊ သျပဳသီးလွ်င္၊ လက္မွလြတ္ကာ၊ က်လီပါက၊ နာၾကင္ရ၏၊ ေဒါသစိတ္ထြက္၊ ရည္ရြယ္ခ်က္ကား၊ မဟုတ္ပါဟု ဆုိလတၱံ။

ထုိသုိ႔ဆုိခါ၊ ေတာင္ယာပုိင္သွ်င္၊ ယာသခင္က၊ သံလွ်င္ႀကီးလွ၊ ေရာင္းရင္မကုိ၊ အရေခၚခီ၊ ေစလတၱံ။ ထုိသုိ႔ေစခါ၊ သံ၀ါၾကီးလွ၊ ေရာင္းရင္မလည္း၊ ယာသွ်င္ရွိေမွာက္ ေရာက္လတၱံ။ ထုိသုိ႔ေရာက္ခါ၊ မိန္းစစ္ရာတြင္၊ သင္ေရာင္းရင္မ၊ ႀကီးလွအသံ၊ ေတာလုံးညံေအာင္၊ ပဇာျဖစ္၍၊ ေအာ္သနည္းဟု မိန္းလတၱံ။

ထိုသို႔မိန္းခါ၊ သံ၀ါႀကီးထ၊ ေရာင္းရင္မက၊ ငွက္႐ို႕ဘာသာ၊ သစ္ပင္ထက္မွာ၊ အိပ္ေပ်ာ္နီဆိုက္၊ ထုိအခုိက္တြင္၊ ငွက္ငယ္ပန္ဇင္း၊ ကၽြန္႔၀မ္းတြင္းသုိ႔၊ ၀င္မည္ဟုပင္၊ ျပဳပ်င္ေသာခါ၊ ေၾကာက္လန္႕စြာျဖင့္၊ ေအာ္ရပါသည္၊ သတၱ၀ါမ်ားေျမာင္၊ ေၾကာက္လန္႔ေအာင္ဟု၊ ၾကံေဆာင္ျခင္းကား၊ မဟုတ္ပါဟု ဆုိလတၱံ။

ထုိေသာခါ၀ယ္၊ ပန္ဇင္းငယ္ကို၊ ရွိေတာ္ေမွာက္သုိ႔၊ အေရာက္ထုိခါ၊ ေခၚလတၱံ။ ယာသွ်င္ရွိေမွာက္၊ ပန္ဇင္းေရာက္က၊ သင္ပန္ဇင္း၊ ငွက္႐ို႕ဘာသာ၊ မဟုတ္ပါဘဲ၊ သံ၀ါႀကီးထ၊ ေရာင္းရင္မ၏၊ ၀မ္းတြင္းကုိသာ၊ ၀င္ဖုိ႔ရွာသည္၊ ပဇာေၾကာင္းရင္း၊ ဟိသနည္းဟု မိန္းလတၱံ။

မိန္းလီေသာခါ၊ ေျဖသည္မွာကား၊ ကၽြန္ေတာ့္ဘာသာ၊ ေခ်ာင္းသာျမစ္နား၊ ဇီးကုိင္းဖ်ားတြင္၊ နီပါေသာခါ၊ ကၽြန္႔မွာမိတ္ေဆြ၊ ဖားျပဳတ္ေကက၊ ျဖားရီတက္မွာ၊ အုံးေဘာင္စီးလွ်က္၊ ၀င္၍လာေက၊ အေဆြဖားျပဳတ္၊ ဇာျပည္ဇာရြာ၊ ဇာကလာေက၊ ဇာဇာသတင္း၊ ထူးသနည္းဟု၊ မိန္းလီေသာခါ၊ ကၽြန္ေတာ့္မိတ္ေဆြ၊ ဖားျပဳတ္ေကက၊ သမုဒၵရာ၊ သီတာရီၿမီ၊ မုိးလီမုန္တုိင္း၊ အံုးမိႈင္းမိႈင္းႏွင့္၊ ေတာ္လဲပဲ့တင္၊ ငလွ်င္ၿမီႀကီးလႈပ္လိမၼည္၊၊ ထိုသို႔လႈပ္ခါ၊ ကၽြန္းဒီပါမွာ၊ တြင္းမွာေျမာက္ေတာင့္၊ ခုႏွစ္ေတာင့္လည္း၊ က်ိဳးလိမၼည္၊၊ လူလည္းေလးစု၊ ကဲြလိမၼည္၊၊ ႀကီးသူ၀မ္းေခါင္း၊ ငယ္သူေအာင္း၊ တေၾကာင္းထုိတြင္၊ ခ်မ္းသာအင္ကို၊ ျမင္လိမၼည္ဟု၊ ေျပာလီေသာခါ၊ ေၾကာက္သည္အားႏွင့္၊ ႀကီးသူရွာေက၊ ေရာင္းရင္၀မ္းသို႔၊ ၀င္ဖို႔အမွန္၊ ၾကံပါသည္ဟု ဆုိလတၱံ။

ထုိသုိ႔ဆုိခါ၊ ယာကုိစုိးနင္း၊ ယာပုိင္မင္းက၊ ဖားျပဳတ္မုိက္ကို၊ ေခၚရမည္ဟု ေစလတၱံ။ ေစလီေသာခါ၊ ဖားျပဳတ္ထံသုိ႔၊ တမန္ထုိခါ လားလတၱံ။ တမန္ေရာက္လစ္၊ ဖားျပဳတ္မုိက္က၊ ထုိကုိေယာင္ေယာင္၊ ေဒေယာင္ယာင္ႏွင့္ နီလတၱံ။

ထပ္ခါထပ္ခါ၊ ေခၚမ်ားလာ၍၊ မနီသာေက၊ ခုန္ကာစုိက္စုိက္၊ လုိက္၍လည္းလာ၊ ရွိမွာေရာက္၍၊ စစ္မိန္းပါေက၊ မာယာပရိယာယ္၊ လြန္ဆန္းၾကယ္၍၊ ရယ္ဘြယ္စရာ၊ ျပဳသည္မွာကား၊ ၿခီလက္ေျပာင္းျပန္၊ မ်က္ဆံသီသုတ္၊ ဖားျပဳတ္ေကမွာ၊ လွ်ာကုိထုတ္လုိ႔၊ သီ႐ုပ္ပ်င္ကာ၊ အျဖာျဖာႏွင့္၊ မာယာပရိယာယ္၊ ညာဏ္ဆန္းၾကယ္စြာ၊ ျပလီေသာခါ၊ ယာႀကီးသခင္၊ စပါးသွ်င္က၊ အျမင္ကတ္ေက၊ ဖားျပဳတ္ေကကို၊ လိမ္လည္ေျပာမႈ၊ ေက်ာက္ႏွင့္ထုဟု၊ ပီးသည့္အာဏာ၊ လက္မရြန္႔႐ုိ႕၊ ထုျပန္ပါေက၊ ေက်ာက္ႏွင့္ထုယင့္၊ ဖားျပဳတ္ေကမွာ၊ ေၾကာတက္ယင့္လည္း တက္လတၱံ။

ထုိသည္အခါ၊ ပါးစခံတြင္း၊ ဖားျပဳတ္ေကမွာ၊ သီြးဖ်င္းဖ်င္းႏွင့္၊ ခုန္ကာခုန္ကာ၊ လားလီပါေက၊ လမ္းမွာတြိျငား၊ လူအမ်ားက၊ အေဆြဖားျပဳတ္၊ နီလြန္းလွပါ၊ ဇာကလာဟု၊ မိန္းခါကာလ၊ သူႀကီးၿမီတုိင္း၊ ေက်းကုိင္းရြာစား၊ အိမ္သုိ႔လား၍၊ ကြမ္းစားရသည္၊ အိုမိတ္ေဆြဟု၊ ဖားျပဳတ္ေကကဆုိလတၱံ။ ။

(ဤတြင္ ဖားျပဳတ္ေက၀တၳဳဆံုးပါလီ၏။ မဆံုးသိမ့္ေက က်န္ေရလူတိဆက္ေျပာပါလီ။)

ရွိေဟာင္းပီမူ ရခိုင္အခ်စ္ရတု


သာၾကည္ယုယ
မေပ်ာ္ရသည္ၾကာလွၿပီ အသွ်င့္သား
အရႊီသည္ ပန္းႏွင့္တူစြ
စႏၵာျဖဴသည္
ႀကိဳးၾကာမယ္ထက္ပူ၍
တၾကဴၾကဴလြမ္း႐ုတ
ေမာင္ေၾကာင့္ပူဆာ
မခံသာသည္
မ်ားစြာ၀ဋ္ဒုကၡတည္း --။

ပူျခင္းလွသည္ႀကီး၍ေပ
ဦးေဂါင္းထိပ္ျပင္
လက္စံုတင္ေက
ကၽြန္လွ်င္ကန္ေတာ့ေပ၏ --။

ေၾကာင္းျခင္းစစ္ မွာလိုက္မည္
စၾကၠာပိုင္သား
ေမ့သက္ထားသည္
ရႊီနားတဖန္တည္ေလာ့ --။

ရွိက၀ယ္ကုသိုလ္ေဟာင္း
ဘုရားစိေႏၵ
ျမတ္ဗုေဒၶမွာ
ေညာင္ရည္ပန္းသာေလာင္း၍
ဆုပန္ေတာင္းျပဳခမည္
ၾကမၼာက်ဳိးစက္
ဒါနဖက္ေက
မပ်က္သစၥာလြယ္၍
ဤလူ႔ျပည္ဤဌာန
ေမာင္ႏွင့္အတူ
ေတာင္းဆုယူေက
ႏွစ္ဆူေပါင္းေဖာ္ၾက၍
ေအာ္ - တူတကြသည္ နီစိုင္တြင္
အလွယင့္ယူ
ခ်စ္သူသားဖခင္လည္း
၀ီးရပ္ခြင္သည္တိုင္းတပါး
သူ႔တိုင္းျပည္ကို
လားသည္ဤေၾကာင္းလ်ားေၾကာင့္
အို ၀မ္းနည္းသည္ စားေသာက္မၿခီ
ညည့္ႏွင့္နိသည္
ေျခာက္ဆယ္ေပါင္းနာရီတြင္
လြမ္းသက္၀ီညႇိဳးႏွမ
ကမ္ဖာခိုးထူ
မိႈင္းမိႈင္းလူသည္
ႏွစ္ဆူနီႏွင့္လကို
ေတာင့္တဘိ နီစိုင္တြင္
အခ်စ္မၿပီ
ေမာင့္သက္၀ီေက
ဒါလီေမာင္ပန္းပင္ကို
လြန္ၾကည္ညိဳသည္
လူကိုမေျပာ
ခ်စ္ေတအားကို
ေမလွ်င္၀မ္းတြင္ထား၏ --။

ၿဂိဳးလွညိဳ ရႊီငွက္မ
နိညမဆို
ေတာၿမိဳင္ညိဳမွာ
ဖိုကိုလြမ္း႐ို႕တ၍
နိည၀ယ္အျပန္ျပန္
နာရီခတ္တြင္
ေမာင့္ကိုတြက္က်ျပန္ကာ
ေကသာဆံ ေသွ်ာင္အံုးလံုး
ပန္းကံုးမဆင္
ဆီမပ်င္ေက
ေမလွ်င္ျဖစ္နီပါ၏ --။

ႏွလံုးသည္ စိတ္၀ီဆာ
နံသာဆီႀကိဳင္
ကတိုး႐ိုင္လည္း
ႏွမကိုယ္ႏွင့္ကြာ၍
ေမာင္ေၾကာင့္သာ စိတ္ဆိုးညစ္
ပတင္းညိဳေက
လီခ်ိဳသလြန္သာက
ငိုစိတ္ျဖစ္ နီစိုင္ခါ
ဥၾသဖိုးေခါင္
ကုကၠေလာင္ေက
၀ါေရာင္က်ဴးျမည္လာလည္း --။

တသႀကၤန္လြန္လီေျမာက္
အို - ရတုတဖန္
ရာသီျပန္ေက
၀ႆန္မိုးဦးေရာက္၍
ေတာင္ေျမာက္ရပ္သွ်စ္မ်က္ႏွာ
စိမ္းျမညိဳ၀ီ
ကမ္ဖာၿမီမွာ
ရီလွ်င္အီးျမျမႏွင့္
အင္းအိုင္ထဲဖားမ်ားစြာ
မစဲအသံ
တၾကံၾကံသည္
၀ႆန္မိုးကိုေခၚ၍
ထက္အာကာဘံုတ႐ိုး
ႀကီးလွအသံ
တညံညံေက
႐ံုလွ်င္ဟစ္ကာႀကိဳး၍
တၿဖိဳးၿဖိဳးသြန္းက်လာ
၀ႆန္ရာသီ
မိုးဦးခ်ီေသာ္
ေတာင္လီဖ်ဴးကာကာႏွင့္
ေမလွ်င္ရင္လံုးအီး
နဂရစ္ေတာင္ေယာင္
၀င္းလင္းေျပာင္သည္
ေမကမေပ်ာ္ဘိလည္း --။

တေယာက္တည္း ေမ့တကိုယ္
ဟိလတ္မေနာ္
စက္ေတာ္ေခၚေက
ေမကမေပ်ာ္လိုလည္း --။

တေယာက္တည္း လံုးခ်င္းသာ
ခန္းမဆယ္ေတာင္
တိုက္ခန္းေဆာင္မွာ
ေမာင့္ကိုယ္ကိုမႊီ၍စမ္း
ေမာင္ကိုယ္ငြိ
မတြိေသာခါ
ေမ႐ို႕မွာေက
တံုစြာတခ်မ္းခ်မ္းႏွင့္
တ,ႏိုးႏိုးၾကက္သီး၀ွန္
ပူပန္ေပ်ာင္းပ်
ေမာင့္ကိုတေက
အလွရင္လံုးႏြမ္၍
မိုးေသာက္ျပန္ထတံုေသာခါ
ဗိမွာန္အိမ္နား
ပန္းစံကားသည္
သစ္ဖ်ားအခက္မွာကား
ငွက္ရႊီ၀ါေက တတြတ္တြတ္
(ေရာက္ပ်ာ ေရာက္ပ်ာ)
ၾတင္းျငာေက
က်ဴးကာနမိတ္ဖတ္၍
ျမည္တမ္းရြတ္သည္ ငွက္ရႊီ၀ါ
နိညမဟူ
ေမာင့္ခ်စ္သူေလ
ေမျဖဴၾကားလီပါက
အဂယင့္သာ ဟုတ္စႏိုး
ခ်စ္မိုးစံုလင္
ရာသက္ၾကင္သည္
အယင္ေမာင္ေရာက္ဖို႔ဟု
လြမ္းစိတ္ျဖစ္နီစိုင္တြင္
ပဥၥင္တူရိယာ
ႏွဲခရာေက
ညီညာတီးမႈတ္က်င္၍
လြန္ေပ်ာ္ရႊင္ လူအမ်ား
ဇေၾကာ့ကၿခီ
႐ုပ္မ်ိးစီေက
အညီယိုးဒယားႏွင့္
သဘင္မ်ားပဲြရံရာ
လက္ဖ်ားကိုခ်ီ
သူ႔သက္၀ီသည္
ကိုယ္စီသားႏွင့္လာ၍
မိေပ်ာ္ျငားဖသက္ႏွံ
ေမာင္ဇံပူဆာ
ဖကိုရွာေက
ၿမီမွာလွဴးကာျပန္၍
တၾကံၾကံ ငိုလိုက္လတ္က
အလွယင့္ယူ
ေမျဖဴစိတ္ပူဆာလည္း --။

ေျပာစရာ ဆိုမတတ္
မြီးမိခင္မွာ
ရင္ကိုထုေထာင္းသတ္၍
ဖခင္တြက္မည္ေၾကာင့္
မြီးေမအသက္ပင္
သီလွ်င္ေတာ့မည္ဟူ၍
အူသဲၿခီ တံုလို႔ခ်ိ
ဆီး၀ါးဂါထာ
မရသာေသာ္
ျပင္းစြာေလာင္သည့္မီးကို
ေစာင့္ထိမ္းသည္ ၿငိမ္းသက္ေအာင္
ေစတနာေက
မိတၲာဆြမ္းျဖင့္ေလာင္း၍
(-- ပီေပ်ာက္ --)

တိုင္းရပ္ၿမီ မိဇၩိမ
မိဘဌာန
ေရာက္လတ္ေသာခါ
ႏွစ္ပါးေမာင္ႏွံ
ဆရာ့ထံမွာ
၀ပ္စင္းေလွ်ာက္ေတာင္းပန္၍
ေဇတ၀န္ျမတ္ေက်ာင္းေတာ္
လုပ္လတ္ၿပီးခါ
တိုင္းသူျပည္သား
ေကာင္းမႈဖက္ေက
မိတၲာရီစက္ခ်၍
၀သုမ္ဒရီၿမီေစာင့္နတ္
ေဘာ္သွ်င္မနတ္လူျဗဟၼာ
ေကာင္းခ်ိမ့္ျပဳေက
နတ္လူသာထုေခၚစီေသာ၀္လည္း --။

(နာမည္မသိ စာဆို)

မ်ည္းမတ္တိ

လူဆိုစြာ
ကမၻာကိုမွီ (23 1/2) ဒီဂရီ
ေအာက္ၿခီကပင္ တိမ္းေစာင္းနီေရလတ္ --။


ျဖတ္လမ္းလိုက္လူလိုက္
နဖူးသိုက္တူးလူက တူးပနာ
မာနကိုခ၀ါခ်
ခံယူခ်က္ကို ဆီးဆိုး
မိုးခါးရီ ေသာက္လူကေသာက္ --။

တေယာက္
ႏွစ္ေယာက္
သံုးေယာက္
ရြီမေလာက္ --။

ေက်ာက္ေဆာင္ကို အားက်
ေဂ်ာင္ထဲက ဖြဲရာက်ေခ်တရြီ
ဆႄကြီဒႆနတိနန္႔ က်င္ကိုင္
သီအိုရီမိႈတက္တိနန္႔ လံဆြဲယင္း
လိုင္ေၾကာတင္းေရလို ့ဆိုခ်င္ဆို
အပိုမဟိေရ သိကၡာတခ်ပ္ကို
အလိုဟိေရ ရိကၡာတနပ္မ်ိဳဖို႔
အခ်ိဳသကာရွာ ပုရစ္မ်က္ႏွာတပိုင္းနန္ ့
သမိုင္းဘင္းဂ်ီ မခံႏိုင္ --။

(လႈိင္း ဂစၦပ)
(ရြက္ႏုျပန္ခ်ိန္ကဗ်ာမ်ား)
Free4Arakan.Blogspot.Com မွ ျပန္လည္ကူးယူေဖာ္ျပသည္။

ကိုယ့္လူသီသင့္ေရ

သကၠရာဇ္ကို မြားမ်ိဳ
သိကၡာကို ေရာင္းစား
အႏွစ္မဲ့စကားနန္႔ တည္ေဆာက္
ကိုယ့္အရိပ္ကို ေၾကာက္နီေရကိုယ့္လူ
တျခားသူတိကို ဒူးေထာက္ေအာင္
စြမ္းေဆာင္ႏိုင္စြာ အဆန္းလား --။

အလုပ္မလုပ္ဘဲ
အသွ်တ္ကိုေတာ့ခါ
သွ်တ္သထက္သွ်ဳတ္ေအာင္လုပ္
မဟုတ္စြာတိနန္႔ ေႏွာင္ဖြဲ႕
ကဲ့ရဲ့မႈနန္႔ ခင္းက်င္း
အမုန္းျပတင္းေပါက္မွာ
ရန္မူဖို႔ရာ ေရွာက္လို႔နီ --။

ကိုယ့္လူ၏မေသခ်ာမႈက
တျခားလူတိကို ေတြေ၀စီေရ
တပါးသူတိကို

ငလိငလည္ျဖစ္စီေရ
အဂယင့္ ဆန္းစစ္ၾကည့္ေက
(အမွန္ဗ်ာယ္) ကိုယ္လူသီသင့္ေရ --။

ဘေစာတင္
(ရခိုင့္လြတ္လပ္ေရးစာေစာင္မွ)

Friday, August 29, 2008

ပိတကာသီးေခတ္ႏွင့္ ပညာဟိေမာင္ပန္းသီး


ပိတကာသီးေခတ္ႏွင့္ ပညာဟိေမာင္ပန္းသီး
============================

အခါတပါးတြင္ ရခိုင္ျပည္တြင္ အလြန္နာမည္ေက်ာ္ၾကားေသာ ပညာဟိတဦးဟိသည္။ သူ၏ကေလာင္နာမည္မွာ (ေမာင္ပန္းသီး) ျဖစ္သည္။ သူသည္မ်ိဳးရိုးစိုင္ဆက္ခ်မ္းသာေသာ အသိုင္းအ၀ိုင္းမွ မႊီးဖြားလူသူတဦးျဖစ္သည္။ လက္မႊီးမီးမေလာင္ ၿခီမႊီးမီးမေလာင္ျပဳစုႀကီးျပင္းလာသူတဦးလည္းျဖစ္သည္။ အရပ္လည္း (၆) ေပေက်ာ္ရွည္ေသာ အာဃေယာက္က်ားလည္းျဖစ္သည္။ ေယာက္က်ားပီသသည္ကတေၾကာင္း၊ မိဘမ်ိဳးရိုးစိုင္ဆက္ခ်မ္းသာသည္ကတေၾကာင္း၊ ဥပတိရုပ္ေကာင္းၿပီး ခန္႔ျငားထည္၀ါက်က္သေရဟိသည္ကတေၾကာင္း၊ ဘက္ေပါင္းစံုျပည့္စံုေသာေၾကာင့္ သူ႔အားမိမၼမ်ား အလြန္ႀကိဳက္ႏွစ္သက္သည္။

သို႔ေသာ္သူသည္ အလြန္စာရိတၱေကာင္းမြန္သူတဦးျဖစ္သည္။ မိမၼလံုး၀မလိုက္စား။ အေသာက္စကားကင္းသည္။ သူတပါးအားကူညီရိုင္းပင္းတတ္သည္။ ၾကင္နာသနားတတ္သည္။ အငယ္ကပင္ သူ႔ေက်ာင္းနီဖက္သူငယ္ခ်င္းမ်ား ေက်ာင္းသံုးစာအုပ္မ၀ယ္ႏိုင္၊ လြယ္အိပ္ေက်ာက္သင္ပုန္းမ၀ယ္ႏိုင္ ထိုအခါမ်ားတြင္ သူက မုန္႔ဖိုးထဲကေငြကို ပီးကမ္းစြန္႔ႀကဲေလ့ဟိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္သူအားသူငယ္ခ်င္းမ်ားက အေခ်ကပင္ (သူေတာ္ေခ်) ဟု ခ်စ္၍ေတာ့၍ေခၚၾကသည္။ သို႔ေသာ္ အက်င့္စာရိတၱႏွင့္ပတ္သက္လာလွ်င္ကား ခိုင္မာျပတ္သားသည္။ ႏွမ္းတစိသားလည္းအေလွ်ာ့မပီးတတ္။ ႏွစ္သစ္ကူးသႀကၤန္ရက္မ်ားတြင္လည္း သူငယ္ခ်င္းမ်ားေသာက္စားေပ်ာ္ပါးရန္ဖိတ္ေခၚေသာအခါ သူကခါးခါးသီးသီးျငင္းဆန္တတ္တသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူ႔သူငယ္ခ်င္းမ်ားက သူအားခ်စ္လည္းခ်စ္သည္ မုန္းလည္းမုန္းသည္။ ခ်စ္ရသည့္အေၾကာင္းရင္းက သူရို႔ဒုကၡေရာက္ေသာအခါ သူက နိမဆိုင္းညမဆိုင္း ကူညီတတ္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ မုန္းရသည့္အေၾကာင္းက ေသာက္စားေပ်ာ္ပါးအႀကံမ်ားကို လက္မခံေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ သူသည္ ၀ါတြင္း၀ါဆို အခါႀကီးရက္ႀကီးသႀကၤန္ရက္မ်ားတြင္လွ်င္မဟုတ္ ၀ါတြင္းကာလ လျပည့္လကြယ္တရက္မပ်က္ဥပုသ္ေစာင့္သည္။ ၀ါကၽြတ္လြန္ေသာ္လည္း ဘုရားေက်ာင္းကန္လားၿမဲလားကာ ဆရာသမားမ်ားအား ၀တ္ႀကီး၀တ္ငယ္ပူေဇာ္ကန္ေတာ့ေလ့ဟိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္သူသည္ အေခ်ကပင္ (ဘုရားတကာေက်ာင္းတကာ) ဟူေသာဘဲြ႔နာမကို ပါရမီဘ၀ကံအေၾကာင္းအားေလွ်ာ္စြာ ပိုင္ဆိုင္ထားသူတဦးလည္းျဖစ္သည္။

သူသည္စာအလြန္ေတာ္သူတဦးလည္းျဖစ္သည္။ စာလည္းအလြန္ႀကိဳးစားသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အတန္းတိုင္းတြင္ပထမအၿမဲတမ္းရသည္။ အားကစားလည္းအလြန္ထူးခၽြန္သည္။ စြယ္စံုရပါရမီသွ်င္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဆရာဆရာမမ်ားက သူ႔အားအလြန္ခ်စ္ခင္အားကိုးသည္။ ၿမိဳ႔မ်က္ႏွာပန္းအျဖစ္တင္စားၾကသည္။ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္းလူရည္ခၽြန္အရြီးခံရၿပီး ငပလီ၊ ေရႊ၀ါက်ိဳင္စသျဖင့္ ျမန္မာျပည္အႏွမ့္ လူရည္ခၽြန္စခန္းမ်ားကိုလည္းေရာက္ဖူးသည္။ ဆယ္တန္းတြင္ႏွစ္ခ်င္းေပါက္ ဂုဏ္ထူး (၄) ဘာသာျဖင့္ ထူးထူးခၽြန္ခၽြန္ေအာင္ျမင္သည္။ ဆယ္တန္းကို (၄) ဘာသာဂုဏ္ထူးျဖင့္ေအာင္ျမင္သူမွာ သူရို႔ၿမိဳ႕သမိုင္းတြင္ သူသာလွ်င္ပထမဆံုးအႀကိမ္ျဖစ္သည္။ က်န္ႏွစ္မ်ားတြင္ ဂုဏ္ထူး (၁) ဘာသာ (၂) ဘာသာျဖင့္ေအာင္ျမင္သူ မဟိသေလာက္ျဖစ္သည္။ ဆီးတကၠသိုလ္၀င္ခြင့္ရေသာ္လည္း ဆရာ၀န္ဘ၀ကိုစြန္႔ၿပီး သူ၀ါသနာပါရာ ျမန္မာစာအဓိကျဖင့္ တန္းျမင့္မဟာ၀ိဇၨာဘဲြ႔ကို ထူးခၽြန္စြာဆြတ္ခူးေအာင္ျမင္ခသည္။ တကၠသိုလ္ေနာက္ဆံုးႏွစ္တြင္ သူ၏ဖူးစာပါရမီသွ်င္ႏွင့္တြိဆံုၿပီး အိမ္ေထာင္က်သည္။ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ျမန္မာစာဌာနတြင္ နည္းျပဆရာအျဖစ္စတင္အမႈထမ္း၍ သူ၏ထူးကဲေသာအရည္အခ်င္းေၾကာင့္ ႏွစ္မ်ားမၾကာသူသည္ ျမန္မာစာဌာနတြင္ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ပါေမာကၡတဦးျဖစ္လာသည္။ အသက္ငယ္ငယ္ရြယ္ရြယ္ျဖင့္ ပါေမာကၡျဖစ္လာသူဟူ၍ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္သမိုင္းတြင္ ပညာဟိေမာင္ပန္းသီးတဦးတည္းသာလွ်င္ဟိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ရခိုင္ေက်ာင္းသားေက်ာင္းသူမ်ား ရန္ကုန္တကၠသိုလ္စာပီေလာကတြင္ ေမာင္ပန္းသီး၏နာမအသွ်ိန္အ၀ါေၾကာင့္ မ်က္ႏွာပန္းအလြန္ပြင့္လန္းၾကသည္။ ဂုဏ္ယူေျမာက္ႄကြၾကသည္။

ပညာဟိေမာင္ပန္းသီးသည္ အလြန္မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ထက္သန္သူလည္းျဖစ္သည္။ သူ႔တပည့္သားသမီးမ်ားအား (အမ်ိဳးသီလ၊ ႏွစ္ဌာနကို၊ ျပည့္၀မ႑ိဳင္၊ ေစာင့္စြမ္းႏိုင္၍၊ ရကၡိဳင္၀ံသ၊ ဘဲြ႔မည္လွျဖင့္၊ အႏြတၱသညာ၊ ေခၚအပ္စြာတည့္။) ဟူေသာ သူ၏လက္သံုးအသွ်င္နာဂိႏၵေမာ္ကြန္းလကၤာျဖင့္ ဆိုဆံုးမေလ့ဟိသည္။ သို႔ေသာ္ လကၤာတပုဒ္လံုးကိုကား သူတခါမွမဖတ္ဖူးေပ။ ျမင္လည္းမျမင္ဖူးေပ။ အသွ်င္နာဂိႏၵကား ေလးၿမိဳ႔ေခတ္စာဆိုလား၊ ေျမာက္ဦးေခတ္စာဆိုလား အတိအက်မသိ။ တခါတြင္ ေလးၿမိဳ႔ေခတ္က၊ တခါတြင္၊ ေျမာက္ဦးေခတ္က၊ တခါတြင္ ေ၀သလီေခတ္ကစသည္ျဖင့္ ေယာင္သၽႊီးလုပ္တတ္သည္။ သို႔ေသာ္သူသည္ နဖူးေျပာင္ေျပာင္ျဖင့္ မွင္အလြန္ေကာင္းသျဖင့္ တပည့္သားသမီးမ်ားက သူေျပာတိုင္း အားကိုးယံုၾကည္သည္။ ဆရာႀကီးေဖေမာင္တင္ရြီးေသာျမန္မာစာပီသမိုင္းကို အစအဆံုးမၾကည့္ဘဲ ႏႈတ္က်က္ရြတ္ျပႏိုင္သူအျဖစ္ ေလးစားဂုဏ္ယူသည္။

ေမာင္ပန္းသီးမွာ ယခုအခါအသက္အရြယ္ႀကီးရင့္ၿပီး ပညာေရးေလာကမွ အနားယူလားၿပီးျဖစ္သည္။ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ရိပ္သာလမ္းဟိ သူ၏သမီးႀကီးအိမ္တြင္ခ်မ္းသားစြာနီထိုင္လွ်က္ဟိသည္။ သမီးႀကီးတြင္ သားႀကီးတေယာက္၊ သမီးတေယာက္ထြန္းကားသည္။ သူ၏ၿမီးမ်ားက သူ႔အား (အဖိုးသွ်င္၊ အဖိုးသွ်င္) ဟုေခၚလွ်င္ သူသည္အလြန္၀မ္းေျမာက္ပီတိျဖစ္ရသည္။ သူ႔ၿမီးမ်ားအား ပညာအမႊီလက္ဆင့္ကမ္းပီးရသည္ကို ၀မ္းသာမဆံုးျဖစ္သည္။ (၅) ႏွစ္အရြယ္ၿမီးထြီးေခ်မွာ သူငယ္တန္းဖတ္စာသစ္ကို တလံုးမက်န္အဖိုးသွ်င္ရွိတြင္ အလြတ္ရြတ္ျပႏိုင္သည္။ မပီတြတ္တြတ္ပီတြတ္တြတ္ အဖိုးသွ်င္အား နားမလည္သည္မ်ားကိုလည္း မိန္းျမန္းေလ့ဟိသည္။ တခါတရီတြင္ လံုး၀အဓိပၸါယ္မဟိေသာမိန္းခြန္းမ်ားျဖစ္ေသာ္လည္း အဖိုးသွ်င္က စိတ္ရွည္လက္ရွည္ယွင္းျပတတ္သည္။ ဥပမာအားျဖင့္ (အဖိုးသွ်င္ ေဘာ္လံုးဇာျဖစ္လံုးေရလဲ) စသည္ျဖင့္ျဖစ္သည္။ ထိုအခါ (ေဘာ္လံုးျဖစ္လို႔ လံုးေရပုေခ်) ဟု အသခၤတဥာဏ္ျဖင့္ မဆိုင္းမတြက္ခ်က္ခ်င္း ျပန္ေျဖႏိုင္သည္။

ၿမီးအႀကီးသူမွာ ေလးတန္းေအာင္ၿပီးျဖစ္သည္။ အဖိုးသွ်င္အိမ္တြင္ ရခိုင္ပညာဟိမ်ားလာေရာက္၍ စာအေၾကာင္းပီအေၾကာင္း၊ သမိုင္းေၾကာင္း၊ ဓည၀တီအေၾကာင္း၊ ေ၀သာလီအေၾကာင္း၊ သု၀ဏၰေဒ၀ီအေၾကာင္း၊ မင္းထီးမင္းဘာအေၾကာင္း၊ စသည့္အေၾကာင္းေၾကာင္းမ်ားကို အာေဘာင္အာရင္းသံမ်ားျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သည္မ်ားကို စိတ္၀င္တစားနားေထာင္ေလ့ဟိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူသည္အသက္ငယ္ပင္ငယ္ေသာ္ျငားလည္း ရခိုင္သမိုင္းေၾကာင္းကို ရင္းႏွီးအကၽြမ္း၀င္သည္။ (ရခိုင္အစ မာရယုက၊ ဘီစီ (၃၃၂၅) တြင္ ရခိုင္သမိုင္းစတင္သည္။ ရခိုင္သားသည္ (အာရီယံႏြယ္မ်ိဳးျဖစ္သည္၊) အစဟိသည္ျဖင့္ သူ၏ေက်ာင္းနီဖက္သူငယ္ခ်င္းမ်ားအား ေဖာက္သည္ခ်ေျပာျပႏိုင္သည္။

တရက္နိတြင္ သူသည္အဖိုးသွ်င္အား မိန္းခြန္းတခုမိန္းလတ္သည္။ (အဖိုးသွ်င္ (ရခိုင္မွာစာမဟိ) ဆိုစြာဟုတ္ေတလား။ ေက်ာင္းကဆရာမက ယင္းပိုင္ေယွာင္ေျပာပါေရ)။ ထိုအခါ ပညာဟိေမာင္ပန္းသီးက သူ႔ၿမီးအား မာန္ပါပါျဖင့္ (အေ၀း အခုမင္းဖတ္နီေရ ျမန္မာစာက ရခိုင္စာခ်င့္။ မင္းအစာကိုေျပာေရလဲ) ဟု ေအာ္ေငါက္လိုက္သည္။ ေယခါ သူ႔ၿမီးက (ေယေကအဖိုးသွ်င္ (သေဘၤာသီး) ကို (ပိတကာသီး) လို႔ ေမာင္ေမာင္ရို႔ ရခိုင္မွာေခၚပါေရမနား၊ ေအမွာက (သေဘၤာသီး) လို႔ရာ ရြီးထားပါေရ။) ဟုဆိုသည္။ ထိုအခါ အဖိုးသွ်င္က (အေ၀း ယင္းသူရို႔တိ ခိုးထားစြာ ခိုးထားစြာ) ဟုေအာ္သည္။

တရက္နိတြင္ ၿမီးအႀကီးသူ ျမန္မာစကားပံုမ်ားကို အလြတ္က်က္မွတ္နီသည္။ ထိုတြင္ (ပညာဟိ သတိျဖစ္ခဲ) ဟူေသာစကားပံုကို နားမလည္ႏိုင္ျဖစ္နီသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အဖိုးသွ်င္အား (အဖိုးသွ်င္ ပညာဟိ သတိျဖစ္ျဖစ္ခဲ) ဆိုစြာ ပဇာကိုေျပာစြာပါလဲ။) ဟုမိန္းလိုက္သည္။ ထိုအခါ အဖိုးသွ်င္က သူ႔ကိုယ္သူလက္ညွိဳးထိုးလွ်က္ (အေ၀းၿမီးေခ် ငါ့ကိုၾကည့္ ငါ့ကိုၾကည့္၊ ပညာဟိဆိုစြာ (အိုပင္အိုေကလည္း သတိမမိ) ဆိုစြာကိုေျပာစြာ) ဟု ေျဖသည္။ ယင္းကာလ ငါးႏွစ္အရြယ္ၿမီးထြီးအပုေခ်က (ဟ ဟာဟ ရယ္လိုက္ရ) ဟု စာဖတ္သံႏွင့္လားတိုက္ဆိုင္နီသည္။ ထိုအခါ ပညာဟိေမာင္ပန္းသီးက သူ႔အားအယြဲ႕တိုက္သည္အထင္ျဖင့္ (ေဟးေကာင္မေခ် မဖတ္ကဲ့၊ တန္႔တန္႔) ဟု ဟန္႔တားလိုက္သည္။ ၿပီးလွ်င္ သူသည္ရွက္ရွက္ျဖင့္ (ေအခုေခတ္ အဂယင့္ ပိတကာသီးေခတ္အမွန္။ အႀကီးကေအာက္က အငယ္ကအထက္က) ဟု ဘုေျပာၿပီးလွ်င္ ဘုရားခန္းထဲသို႔ ပုတီးစိတ္ရန္လွမ္း၀င္လိုက္သည္။



Wednesday, August 27, 2008

ဇတ္လမ္းကို အဆံုးသတ္ခန္း


ဇတ္လမ္းကို အဆံုးသတ္ခန္း
===================

သဘာပတိမ်ားႄကြလာေက
ရပ္ေစာက္ရပ္အေလးျပဳရ
ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေတာ္လွန္ေရးအတြက္
ပင္ပန္းလားခပါဗ်ာ --။

သက္တန္းကုန္ ၀န္ႀကီးတိနန္႔တြိတိုင္း
ခါးကိုင္းဦးၫြတ္ အ႐ိုအေသပီးရ
ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေတာ္လွန္ေရးအတြက္
ပင္ပန္းလားခပါဗ်ာ --။

ျပကၡဒိန္မွာ ဆီးမွင္အနီကြက္က်ား
ရက္တိကမ်ားမ်ား
ညိတိုင္းညိတိုင္း ဆႏၵျပရဖို႔လား
အခမ္းအနား အခမ္းအနား နိမအားညမအား
ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေတာ္လွန္ေရးအတြက္
ပင္ပန္းလားခပါဗ်ာ --။

အစည္းအေ၀းတက္တိုင္း
ေငြေရေၾကးေရးအယႈတ္ယွင္းရ
ညီညြတ္ေရး ညီညြတ္ေရးဆိုဗ်ာ
နဖူးကဲြဒူးၿပဲ အလဲထိုးရ
ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေတာ္လွန္ေရးအတြက္
ပင္ပန္းလားခပါဗ်ာ --။

အခ်ိန္တန္ေက အခ်ိန္မွန္ထုတ္ျပန္ေရ
လံၾကဳတ္သတင္းတိကို
ေရဒီယိုဖြင့္တိုင္းၾကားနာရ
ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေတာ္လွန္ေရးအတြက္
ပင္ပန္းလားခပါဗ်ာ --။

ရခိုင္တခြန္းမပါ
ရခိုင္အမ်ိဳးသားျမန္မာသတင္းစာကို
လစဥ္ပံုမွန္ စာမ်က္ႏွာလွန္လွန္ဗ်ာဖတ္ရ
ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေတာ္လွန္းေရးအတြက္
ပင္ပန္းလားခပါဗ်ာ --။

မျမင္ခ်င္ မၾကည့္ခ်င္အဆံုး
မ်က္ႏွာတိကို
ျမင္ရျပံဳးျပရ ဘ၀ဒုကၡမ်ားစြာနန္႔
ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေတာ္လွန္ေရးအတြက္
ပင္ပန္းလားခပါဗ်ာ --။

ရန္သူကို ေတာ္လွန္ဖို႔အခ်ိန္မရ
ေရႊလဒမ်ားကိုက်ည္း တိုက္ခိုက္နီရ
ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေတာ္လွန္ေရးအတြက္
ပင္ပန္းလားခပါဗ်ာ --။

(သာလွဦး)

ေထာင္တည္ေမာ္ကြန္းသူရဲ

ေထာင္တည္ေမာ္ကြန္းသူရဲ
=================

အဖဲြ႕အစည္းတခု၏နယက
အႀကံပီးအရာဟိႀကီးပ
႐ုတ္တရသီဆံုး သွ်င္လူအားလံုး
ယူက်ံဳးမရ ႏွၿမိဳးတသ
အဖရခိုင္ျပည္၏သားေကာင္းရတနာၾကယ္မြန္
အခ်ိန္မတန္ခင္
ကြယ္လြန္စြာေစာ
အကၽြႏု္ပ္႐ို႕အား
ေၾကာခိုင္းလားဗ်ာယ္ --။

ဘေစာင္ပ်င္လို႔ ရက္စက္စြာလဲ
ေခၚေကလည္းမထူး ငိုေကလည္းမၾကား
ဥပေကၡတရားနန္႔
မရဏရထားစီးလို႔
ကၽြတ္လားခဗ်ာယ္ ---။

အေလးျပဳကတ္ ရပ္ေစာက္ရပ္ကတ္
ေဂါင္းၫြတ္ဂုဏ္ျပဳ (၃) မိနိေလာက္
ေကာင္းရာသုဂတိ လားစီဖို႔ ---။

ဆရာႀကီးေရ စာသမား ပီသမား
ဘာသာေရးသမား စာေဟာဆရာႀကီး
ဘိေႏၶာယမ္းကု စြယ္စံုရ ပါရမီသွ်င္
မ်ိဳးခ်စ္ပုဂၢိဳလ္ ႏိုင္ငံေရးသမား
ေတာ္လွန္ေရးသမား
လူအမ်ားက နာမကင္းပြန္း
အမႊမ္းတင္ေခၚေ၀ၚ ေဒၚလာသန္း (၅၀၀)
(Project) ဆရာႀကီး ---။

ဆရာႀကီးခ်န္ခ ေဂ်ာင္ထဲက
အညတရ ေတတၲာတလံုး
ပုလဲကံုးရတနာ အႆျပာသိန္းသန္း
နီျမန္းေသာ ပတၲျမား
ဖြင့္ၾကည့္ေသာအခါ
ႏြမ္းရိႀကီမြ မႈိတက္လွ်က္
အ၀တ္စနန္႔ထုတ္ပိုး ပိုးထိုးႄကြက္ကိုက္
လက္ႏွိပ္စက္မူ ေဆာင္းပါးတပုဒ္
မဂၢဇင္းတအုပ္က
ေကာ္ပီကူးထားစြာ ---။

၄င္းအျပင္ စာလံုးမပီမျပင္
(Type) ႐ိုက္ထားေသာ
ဘာသာျပန္တမူ ---။

ဆရာႀကီးသည္
စာပီကို အသက္ထက္ျမတ္ႏိုး
တန္ဖိုးထား၏။
ေဂ်ာင္ထိုးသိမ္းထား ႄကြက္ကိုက္စား၏ ---။

မည္သူမည္၀ါ
အသူလာေတာင္းေတာင္း မပီး ---။

အာဂပုဂၢိဳလ္ ေခသူမဟုတ္
သို႔အတြက္ေၾကာင့္
(အႀကံပီး နယကႀကီး)
ေကာင္းခ်ီကင္းပြန္း အမႊမ္းတင္က်ဴး
ရြာဦးနတ္ပိုင္ေယွာင္
ပူေဇာ္ပသ ကိုးကြယ္ရစြာ ---။

ဆရာႀကီးျမတ္ႏိုး တန္ဖိုးထားေသာ
ျပည္တန္ပတၲျမား
(ေထာင္တည္ေမာ္ကြန္း) ကို
ဆရာႀကီးစီးရာ သသၤရာရထား လားရာ
တဖ၀ါးမကြာ ကပ္လွ်က္ပါဖို႔
အေလာင္းနန္႔ေခါင္း
က်မ္းေဟာင္းေမာ္ကြန္း
ဇတ္လမ္းသံုးပြင့္ဆိုင္ ---။

ေနာက္နိညည့္
ရက္လည္ဆြမ္းမေကၽြးရသိမ့္ခင္
သက္ဆိုင္ရာ အဖဲြ႕အစည္း (၂) ခု၏
ယုန္းခန္း၌
ေထာင္တည္ေမာ္ကြန္းသူရဲ
ဲေျခာက္သည္ဟူ၏ ---။

(မယံုလွ်င္ စံုစမ္းၾကည့္က သိႏိုင္ပါသည္။)

(ရခိုင္ေပါင္းကူး သာလွဦး)



ရခုိင္သားေလ ရင္လီးေရ


ရခုိင္သားေလ ရင္လီးေရ
===============

ရခုိင္ဟူသည္
မ်ဳိးသီလကုိ၊ ေစာင့္လွပုိင္ပုိင္
ထိန္းသိမ္းႏုိင္လို႔၊ မႊီးႀကိဳင္သတင္း
ကမၻာခြင္မွာ၊ ဂုဏ္ေရာင္လင္းခ
ေက်ာ္ေဇာခယင့္ ---။

ေဒနိရခုိင္၊ မခုိင္က်င့္ပ်က္
အမ်ဳိးဖ်က္ကာ၊ သြီးေရာလာေက
ရခုိင္သားေလ ရင္လီးေရ ---။

ေဒနိရခုိင္၊ ႏုိင္ရာဖိနင္း
အခ်င္းခ်င္းပင္၊ ၾကင္နာကင္းျပတ္
ညီၫြတ္မႈ၀ီး၊ အျမင္ဆြီးေက
ရခုိင္သားေလ ရင္လီးေရ ---။

ေဒနိရခိုင္၊ ကုိယ္ပုိင္စီးပြား
၀မ္းခါးလုံမွ်၊ မႄကြယ္၀ဘဲ
မာနတန္းခြန္၊ မုိးယံကုိထိ
မ်ဳိးလည္းမသိ၊ ဆြီမသိယာ
ဇာသူပင္သီ၊ ငါမထီဗ်ာ
တနပ္စာကုိ၊ တသက္ထင္ေက
ရခုိင္သားေလ ရင္လီးေရ ---။

ေဒနိရခုိင္
ယိမ္းယုိင္စီးပြား၊ က်င့္ေဖာက္ျပားကာ
ဇာတီပုထုိး၊ အမ်ဳိးမ်ဳိးကုိ
႐ိုက္ခ်ဳိးၿမီလွန္၊ မက်န္ပါေက
ရခုိင္သားေလ ရင္လီးေရ ---။

ေဒနိရခုိင္
မ်ဳိးစုိင္သြီးအု၊ ႏုႏုနယ္နယ္
လူငယ္အမ်ား၊ တတ္ထားပညာ
ဟိကတ္ပါလည္း၊ လိမၼာႏွမ့္စပ္
ကိုယ့္သမုိင္းရပ္ကုိ၊ မသိကတ္ျပန္
မ်ဳိးမာန္ကင္း၀ီး
မဆုိင္ရာမွာ၊ အၿပိဳင္လုပ္ေတ၊ ယစ္ထုပ္ႀကီးတိ
ေဒနိခ်ိန္ခါ၊ ျဖစ္မ်ားလာေက
ရခုိင္သားေလ ရင္လီးေရ ---။

(ဓညဦး)



Sunday, August 24, 2008

ေအာက္အီးအီးတြန္ေသာ ၀ံလက္


ေအာက္အီးအီးတြန္ေသာ ၀ံလက္
=================

ရဲရဲေတာက္
အေမာက္နီနီနန္႔
တိုက္ႀကက္ဖႀကီး
အီကရီးမတြန္ --။

မာန္ေပါက္ေပါက္
တြန္ေဟာက္လိုက္သည္
ေအာက္အီးအီးအြတ္ --။

(သာလွဦး)

ရခိုင္သားႏိုင္ငံေရး


ရခိုင္သားႏိုင္ငံေရး
==========

ေျပာခါ လြတ္လပ္ရီး
လုပ္ခါ ဖြတ္ခ်ီး --။

ေျပာခါ ဒီမိုကေရစီ
လုပ္ခါ လီမိုကေရစီ --။

ေျပာခါ လူ႔အခြင့္အေရး
လုပ္ခါ သူ႔အခြင့္အေရး --။

ေျပာခါ ညီညြတ္ေရး
လုပ္ခါ နဖူးကဲြ ဒူးၿပဲ --။

အယင္ခါ က်င္သန္
အခု (---)။

(သာလွဦး)

Saturday, August 23, 2008

ရခိုင္ျပည္ႏွင့္ ဘုရားမ်က္ျပဴးသမိုင္း




ဤဘုရားမွာ သာလွဦးကိုးကြယ္ေသာဘုရားျဖစ္ပါသည္။ ရခိုင္ျပည္က ေရႊခ်ခံမ်က္ျပဴးဘုရား (ဘုရားေဘာက္ရႈ)မ်ားႏွင့္ တျခားစီျဖစ္ပါသည္။ ဤဘုရား၏မ်က္ႏွာေတာ္ကို အေသအခ်ာဖူးေမွ်ာ္ပါ။ မ်က္လႊာခ်လွ်က္ စ်ာန္သမာပါတ္၀င္စားနီပံုျဖစ္ပါသည္။ စာရြီးသူနာလႏၵာ ဗုဒၶဂါယာ အိႏၵိယလက္ရာ ဘုရားမ်ားကို အင္တန္ေခ်ေလာက္ျမင္ဖူးခပါသည္။ အားလံုးမွ်က္လႊာခ်လွ်က္ စ်ာန္သမာပါတ္၀င္စားနီပံုျဖစ္ပါသည္။ ထိုအခါ မိမိရခိုင္ျပည္က ေရႊခ်ခံဘုရားမ်က္ျပဴး (ေဘာက္ရႈ) ဘုရားမ်ားကို သတိထားမိပါသည္။ ငါရို႔ရခိုင္ျပည္ကဘုရားတိ ပဇာေၾကာင့္မ်က္စိျပဴးရသနည္း။ မိန္းခြန္းတခု စာရြီးသူေဂါင္းထဲသို႔ ၀င္ေရာက္လာပါသည္။ စာရြီးသူသည္ ရွိေဟာင္းလက္ရာ ရခိုင္ဘုရားမ်ား၏မ်က္ႏွာေတာ္မ်ားကို ဖူးေမွ်ာ္ခ်င္ေသာစိတ္ ရင္ထဲတြင္ အလြန္ျပင္းျပလာပါသည္။
အမွန္မွာ ရခိုင္ရွိေဟာင္းဘုရားမ်ားမွာ မ်က္ျပဴးဘုရားမဟုတ္ပါ။ အထက္ပါရုပ္ထုေတာ္ကို ပူေဇာ္ျခင္းအားျဖင့္ ရွိေဟာင္းလက္ရာစစ္စစ္ကို ဖူးေမွ်ာ္ျမင္တြိႏိုင္ပါသည္။ ဤရွိေဟာင္းလက္ရာအတိုင္းတြိရသည္ကို အလြန္ကုသိုလ္ကံေကာင္း၍ဟု ေျပာဆိုႏိုင္ပါသည္။ နီပူထဲတြင္ ႀကံႀကံခံလွ်က္ ဒုကၡခံနီသည္မွာ ရခိုင္သားမ်ားအား ရခိုင္ရွိေဟာင္းဘုရားလက္ရာစစ္စစ္ကို ျမင္စီခ်င္၍ တမင္ဒုကၡခံနီသည္ဟု ယူဆရပါမည္။ ေနာက္ပိုင္း ျမန္မာကၽြန္သေဘာက္မ်ားက ျမန္မာျပည္က အတတ္ကူးကာ ျမန္မာပန္းရံဆရာမ်ားကိုေခၚလွ်က္ မ်က္လံုးေတာ္ဖြင့္ပဲြမ်ားက်င့္ပလွ်က္ ရခိုင္ဘုရားမ်ားကို တပါးမက်န္ ႄကြီမ်က္လံုးတပ္၍ မ်က္ျပဴးဘုရားလုပ္ပစ္လိုက္ကတ္ပါသည္။ အလြန္၀မ္းနည္းဖို႔ေကာင္းလီစြ။ ေျမာက္ဦးသို႔ဘုရားဖူးလားတိုင္း ဘုရားတိုင္းတြင္ ေရႊခ်ခံမ်က္ျပဴးဘုရားမ်ားကို တြိရပါလိမ့္မည္။ မ်က္ျပဴးေဘာက္ရႈဘုရားမ်ားတြိတိုင္း ရွိေဟာင္းလက္ရာစစ္စစ္ဟု ထင္မွတ္မွားျခင္းမျပဳပါလီႏွင့္။
စ်ာန္သမာပါတ္ကြယ္ေပ်ာက္၍ (ဘုရားေဘာက္ရႈ) ျပဳလုပ္သူမ်ားမွာ ရခိုင္ကၽြန္သေဘာက္မ်ားျဖစ္ပါသည္။ တနိနိတခ်ိန္ခ်ိန္တြင္ မ်က္ျပဴးေဘာက္ရႈဘုရားမ်ားကို မူလနဂိုရွိေဟာင္းရခိုင္လက္ရာအတိုင္း ျပန္ျဖစ္ေအာင္ႀကိဳးစားရမည္မွာ အကၽြႏ္ုပ္ရို႕၏မၿပီးျပတ္သိမ့္ေသာ တာ၀န္တရပ္ျဖစ္ပါသည္။ ဤသည္ကို အခ်ိန္မွီသတိရႏိုင္စီရန္၊ ေဂါင္းထဲတြင္ အတြက္ရစီရန္ရည္ရြယ္၍ ဤ (ရခိုင္ျပည္ႏွင့္မ်က္ျပဴးဘုရားသမိုင္း) စာပိုဒ္ကို ရြီးသားပို႔တင္ရျခင္းျဖစ္ပါသည္။ နေမာ္နမဲ့နီထိုင္အသက္ရွင္ျခင္းမျပဳပါလီႏွင့္။
(ဤမွာဘုရားတပါး နီပံုထဲမွာ ကိုးကြယ္သူမဟိ သနားေကာင္းထမန္း ငါရို႔ ေရႊခ်ကိုးကြယ္ၿပီးေက ႄကြီမ်က္လံုးတပ္ မ်က္ျပဴးဘုရားလုပ္ပစ္လိုက္ကတ္မည္) ဆိုဗ်ာလည္း ကၽြန္သေဘာက္အႀကံမဟိပါစီႏွင့္။ ဤအတိုင္းဖူးတြိရသည္ကိုပင္ အလြန္ကံေကာင္းသည္ဟု ယူဆရပါမည္။ အခုမွတခါ ယွားယွားပါးပါး အားရပါးရ ရခိုင္ရွိေဟာင္းဘုရားလက္ရာစစ္စစ္ကို ဖူးေမွ်ာ္ျမင္တြိရျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ဤဘုရား ပဇာအရပ္တြင္ဟိသနည္း၊ ဘုရားနာမည္ေတာ္ကား မည္သို႔ ေခၚေ၀ၚျခင္းျပဳသနည္း အကၽြႏ္ုပ္ရို႔ ႀကိဳးစားရွာေဖြေဖာ္ထုတ္သင့္ပါသည္။ သမိုင္းသုေတသီဆိုသူမ်ား၊ ဘုရားသားေတာ္ဘုန္းေတာ္ႀကီးမ်ားမွာလည္း နေမာ္နမဲ့ အမႈမဲ့အမွတ္မဲ့ နီထိုင္ျခင္းမွာ ႏိုးထရန္အခ်ိန္တန္ဗ်ာယ္ျဖစ္ပါေၾကာင္း ရြာလည္ေမာင္းခတ္ ေၾကျငာအပ္ပါသည္။
(သာလွဦး)

အတိတ္ႏွင့္ ပစၥဳပၸန္ (၃) (BP)





အတိတ္ႏွင့္ ပစၥဳပၸန္ (၃)
============

သမိုင္းကို ျပန္ရြီးဖို႔အစား
သမိုင္းကို ဖန္တီးကတ္မည္ --။

(သာလွဦး)

Thursday, August 21, 2008

သံုးသပ္ျခင္း

အေ၀သူငယ္ခ်င္း
မင္းလည္းရခိုင္ ငါလည္းရခိုင္
ငါရို႕တိမွာ ေဖ်ာက္သင့္စြာက
ဆင္းရဲသူ လူမဟုတ္
ပုဇြန္ျဖဴငါးမဟုတ္
ဆင္းရဲေကႏွိမ္ ရတတ္ေကမုန္း
အႀကံတူ ရန္သူ ကိုယ့္ထက္သာမႀကိဳက္
ေဒပိုင္စိတ္ထား အတၱမ်ားနန္႔
အမ်ားႀကိဳက္ႏွစ္
ဇာမ်ိဳးခ်စ္လည္းမျဖစ္ႏိုင္ --။

(ဦးသာေမာင္)

Tuesday, August 19, 2008

စိတ္ဓါတ္

ငါကား ေဒၿမိဳ႕၊ သူကား ထိုရပ္
မင္းကား ထိုၿမီ၊ ငါကား ေဒရြာ
မခိုင္စိတ္ဓါတ္၊ ကဲြၿပိဳကတ္ေက
ရကၡေဒၿမီ၊ ေလး၀တီသည္
၀ါးစည္းၿပီေယွာင္ ၿပိဳလိမ့္မည္ --။

(ထြန္းစိုးခိုင္)

Monday, August 18, 2008

အနာ

ပစကေတာ့ ေ၀သာလီ
လက္မွာေတာ့ ၀ီစကီ --။

(သဇင္ၿမီ သန္႔ႏိုင္)

Monday, August 11, 2008

အတိတ္ႏွင့္ပစၥဳပၸန္ (၂)

အယင္ခါ မဟာ
အခု လဘာဂ်ာ --။

(သာလွဦး)